Ένα μουσείο για τη Ναυτική Παράδοση άνοιξε στη Λήμνο

Ένα μουσείο στο Μούδρο αναδεικνύει τη στρατηγική σημασία της περιοχής κατά τη διάρκεια των πολέμων του περασμένου αιώνα και την καρδιά του ναυτικού αγώνα στο Αιγαίο

ena-mouseio-gia-ti-nautiki-paradosi-anoikse-sti-limno
|
SHARE THIS
0
SHARES

Το Κέντρο Ενημέρωσης Ιστορίας και Ναυτικής Παράδοσης Μούδρου δημιουργήθηκε στο κτήριο του παλιού σχολείου του Μούδρου, που χτίστηκε στα τέλη του 19ου αιώνα και χρησιμοποιήθηκε ως  δημοτικό σχολείο και ως ειρηνοδικείο. Είναι χτισμένο με πέτρες και με λαξευμένους γωνιόλιθους και διατηρεί αρχιτεκτονικά στοιχεία του νεοκλασικισμού. Οι υποδομές και ο εκθεσιακός χώρος ολοκληρώθηκαν στο τέλος του 2015.

 

Το Κέντρο Ενημέρωσης Ιστορίας και Ναυτικής Παράδοσης Μούδρου έχει στόχο, με τη χρήση του πλούσιου εποπτικού υλικού, τα αντικείμενα που εκθέτει, τις οπτικοακουστικές προβολές και διαδραστικές του εφαρμογές, να ενημερώσει τους επισκέπτες για τις δύο σημαντικές ιστορικές περιόδους των Βαλκανικών Πολέμων αλλά και της εκστρατείας της Καλλίπολης, όπου ο Μούδρος έπαιξε σημαντικό ρόλο. Οι επισκέπτες έχουν πρόσβαση σε ντοκουμέντα της εποχής άμεσα συνδεδεμένα με τον τόπο και την ιστορία του, ενώ αποκτούν μια ολοκληρωμένη εικόνα της σημασίας του για το εκστρατευτικό σώμα της ANZAC. Έτσι το Κέντρο αποτελεί ένα συνδετικό κρίκο, τόσο μεταξύ των άλλων αντίστοιχων υποδομών της Λήμνου όσο και με τους βετεράνους της ANZAC και των απογόνων τους που επισκέπτονται κάθε χρόνο το Μούδρο.

 

Στις αρχές του 20ού αιώνα η Λήμνος βρίσκονταν υπό Οθωμανική κυριαρχία. Διοικητικό, εμπορικό κι εκπαιδευτικό κέντρο του νησιού ήταν το Κάστρο (η σημερινή Μύρινα). Ως το τέλος του 19ου αιώνα η πρωτεύουσα του νησιού είχε αλλάξει όψη με τη συνδρομή εύπορων πλοιοκτητών και απόδημων Λημνιών, που έχτισαν στο Ρωμαίικο Γιαλό εντυπωσιακά αρχοντικά. Ο σημαντικότερος μετά το Κάστρο οικισμός του νησιού ήταν ο Μούδρος.

 

Η περιοχή του Μούδρου κατοικείται από τα προϊστορικά χρόνια. Στο νησάκι Κουκονήσι εντοπίστηκαν οικοδομικά λείψανα και εργαλεία που χρονολογούνται από την Πρώιμη Εποχή του Χαλκού ως τα Μυκηναϊκά χρόνια (3.200 π.Χ - 12ος αι. π.Χ.). Η πρώτη αναφορά του οικισμού γίνεται τον 14ο αιώνα σε έγγραφο της μονής Μεγίστης Λαύρας του Αγίου Όρους (1355) και σε δυο χρυσόβουλα του αυτοκράτορα Ιωάννη Ε' Παλαιολόγου "περί του εν Λήμνω Μούδρου" (1362 και 1380). Το νεότερο χωριό άρχισε να αναπτύσσεται τον 19ο αιώνα. Την περίοδο του μεσοπολέμου εγκαταστάθηκαν στο χωριό Μικρασιάτες πρόσφυγες και ήταν το πρώτο εξαγωγικό λιμάνι της Λήμνου.

 

Ο Μούδρος ως ναυτική βάση και ορμητήριο του ελληνικού στόλου στον Α΄ Βαλκανικό Πόλεμο, συνετέλεσε στη νικηφόρα έκβαση του πολέμου και την απελευθέρωση των νησιών του Βορειοανατολικού Αιγαίου. Η επιλογή να μεταφερθεί η επιχειρησιακή βάση του ελληνικού ναυτικού στην καρδιά του Αιγαίου, απέναντι από τα Δαρδανέλια, οφείλεται στη στρατηγική διορατικότητα του θρυλικού αρχηγού του στόλου Παύλου Κουντουριώτη. Από το ναύσταθμο του Μούδρου απέπλεαν τα θωρηκτά και τα τορπιλοβόλα που συμμετείχαν σε επιχειρήσεις στο βόρειο και ανατολικό Αιγαίο παίρνοντας μέρος και στις δύο νικηφόρες ναυμαχίες, της Έλλης και της Λήμνου.

 

Τον Απρίλιο του 1915, στη διάρκεια του Α' Παγκοσμίου Πολέμου, οι συμμαχικές δυνάμεις της Αντάντ μετέφεραν το μέτωπο στην περιοχή των Δαρδανελίων με στόχο την κατάληψη της Κωνσταντινούπολης. Στα πλαίσια των πολεμικών επιχειρήσεων μεγάλο μέρος των συμμαχικών δυνάμεων συγκεντρώθηκε στον κόλπο του Μούδρου. Ο Μούδρος έγινε ναυτική βάση και κέντρο επιμελητείας για την εκστρατεία της Καλλίπολης, εγκαθιστώντας στο νησί οχυρωματικά και λιμενικά έργα, νοσοκομεία και υποδομές στρατοπέδευσης. Η δραματική περιπέτεια του στρατιωτικού σώματος της Αυστραλίας και της Νέας Ζηλανδίας, του ANZAC που ξεκίνησε από το Μούδρο, πολέμησε και αποδεκατίστηκε στην Καλλίπολη, δημιούργησε σημαντικούς δεσμούς μνήμης με την Λήμνο.

 

Τρία μεγάλα ιστορικά γεγονότα επέδρασαν καθοριστικά στην αλλαγή της φυσιογνωμίας της Λήμνου στις πρώτες δεκαετίες του 20ού αιώνα. Η ενσωμάτωση του νησιού στο ελληνικό κράτος, ο Α΄ παγκόσμιος πόλεμος (μαζί με την έλευση Ρώσων προσφύγων) και η εγκατάσταση των Ελλήνων προσφύγων από την Προποντίδα και τη Μικρά Ασία είχαν άμεσες πληθυσμιακές, κοινωνικές, οικονομικές και πολιτισμικές επιπτώσεις στο νησί καθορίζοντας την μετέπειτα εξέλιξη του.

 

 

Ακολούθησε το theTOC.gr στο Facebook