Πόλεμος Πακιστάν - Αφγανιστάν: Γιατί πήραν τα όπλα οι δύο γείτονες, ο κομβικός ρόλος των Ταλιμπάν

Reuters

Η κυβέρνηση του Πακιστάν ανακοίνωσε την Παρασκευή, ότι κηρύσσει "ανοικτό πόλεμο" στους Ταλιμπάν του Αφγανιστάν επιβεβαιώνοντας βομβαρδισμούς στην αφγανική πρωτεύουσα, Καμπούλ, τη νύχτα της Πέμπτης, ενώ εν εξελίξει βρίσκονται και χερσαίες επιχειρήσεις στα σύνορα.

Η de facto κυβέρνηση των Ταλιμπάν αναφέρει ότι πραγματοποίησαν αντίποινα εναντίον πακιστανών συνοριακών φυλάκων στα ανατολικά και νοτιοανατολικά της χώρας, μετά τους βομβαρδισμούς της πακιστανικής αεροπορίας στην πρωτεύουσα του Αφγανιστάν, την Καμπούλ, καθώς και σε άλλες περιοχές, ιδίως στην Κανταχάρ, σε αντίποινα για πρώτη επίθεση των ισλαμιστών μαχητών στα σύνορα.

Αξίζει πάντως να αναφερθεί ότι οι αναφορές από κάθε πλευρά είναι αντικρουόμενες, σε ό,τι αφορά τον αριθμό των θυμάτων, την ώρα που ο Μοσάραφ Ζαΐντι, εκπρόσωπος του πρωθυπουργού του Πακιστάν, νωρίς το πρωί της Παρασκευής, ανέφερε πως σκοτώθηκαν 133 μέλη των Αφγανών Ταλιμπάν και τραυματίστηκαν περισσότεροι από 200. Επίσης, το πακιστανικό ειδησεογραφικό πρακτορείο Dawn ανέφερε ότι δύο πακιστανοί στρατιωτικοί σκοτώθηκαν στις συνεχιζόμενες συγκρούσεις.

"Μετά τα αεροπορικά πλήγματα στην Καμπούλ, στην Κανταχάρ και σε άλλες επαρχίες, διεξήχθησαν επιχειρήσεις μεγάλης κλίμακας εκ νέου εναντίον θέσεων Πακιστανών στρατιωτών", ανέφερε μέσω X ο εκπρόσωπος των Αρχών των Ταλιμπάν, Ζαμπιουλά Μουτζάχιντ.

Ο Μουτζαχίντ δε, δήλωσε στο BBC ότι οι αφγανικές δυνάμεις κατέστρεψαν 19 πακιστανικά συνοριακά φυλάκια και συνέλαβαν Πακιστανούς στρατιώτες. Ισχυρίστηκε, επίσης, ότι περισσότεροι από 50 Πακιστανοί στρατιώτες σκοτώθηκαν.

Ο Πακιστανός υπουργός Αμυνας, Χαουάτζα Ασίφ, κήρυξε σήμερα "ανοικτό πόλεμο" στους Ταλιμπάν, στο Αφγανιστάν: "Το ποτήρι της υπομονής μας ξεχείλισε. Πλέον διεξάγεται ανοικτός πόλεμος ανάμεσα σε εμάς και εσάς", διεμήνυσε ο κ. Χαουάτζα μέσω X.

Πρόσθεσε ότι οι Ταλιμπάν έχουν καταστήσει το Αφγανιστάν "αποικία της Ινδίας".

Λίγο αργότερα ο Πακιστανός πρωθυπουργός, Σαμπάζ Σαρίφ, προειδοποίησε ότι οι ένοπλες δυνάμεις της χώρας του έχουν την "πλήρη δυνατότητα" να "συντρίψουν" οποιονδήποτε επιτιθέμενο. Το Πακιστάν μάλιστα, ισχυρίζεται ότι κατέστρεψε 27 συνοριακούς σταθμούς που ανήκουν στους Αφγανούς Ταλιμπάν και ότι προκάλεσε βαριές απώλειες στις δυνάμεις των Ταλιμπάν. Κάνει λόγο εν τω μεταξύ, για τουλάχιστον 133 νεκρούς και πάνω από 200 τραυματίες στις τάξεις των Αφγανών.

Αυτό που καθιστά σημαντικό τον τελευταίο γύρο πακιστανικών επιδρομών είναι ότι στοχεύουν κυβερνητικές εγκαταστάσεις των Ταλιμπάν αντί για τρομοκρατικούς στόχους στο Αφγανιστάν, δήλωσε στο πρόγραμμα Newsday του BBC ο Μάικλ Κούγκελμαν, ανώτερος συνεργάτης για τη Νότια Ασία στο Ατλαντικό Συμβούλιο.

Αυτό σημαίνει ότι "τώρα στοχεύει το ίδιο το καθεστώς", είπε.

Το Πακιστάν ισχυρίζεται ότι οι Αφγανοί Ταλιμπάν παρέχουν καταφύγιο σε τρομοκράτες για να πραγματοποιήσουν επιθέσεις στο Πακιστάν. Ενώ έχουν ληφθεί διπλωματικά μέτρα για την άμβλυνση των εντάσεων, αυτά δεν έχουν οδηγήσει σε μια βιώσιμη λύση.

Οι αντιδράσεις εντός Αφγανιστάν

Ο Χαμίντ Καρζάι, ο οποίος διετέλεσε πρόεδρος του Αφγανιστάν από το 2002 έως το 2014, εξέδωσε ανακοίνωση νωρίτερα σήμερα απαντώντας στις πακιστανικές επιδρομές στην Καμπούλ, την Κανταχάρ και την Πακτία.

"Οι Αφγανοί θα υπερασπιστούν την αγαπημένη τους πατρίδα με πλήρη ενότητα σε όλες τις περιστάσεις και θα απαντήσουν στην επιθετικότητα με θάρρος", έγραψε στο X.

Το Πακιστάν "πρέπει να αλλάξει την πολιτική του και να επιλέξει την οδό της καλής γειτονίας, του σεβασμού και των πολιτισμένων σχέσεων με το Αφγανιστάν", έγραψε.

Ο Καρζάι είναι ένας από τους λίγους ανώτερους Αφγανούς πολιτικούς που παρέμειναν στη χώρα από την κατάληψη της εξουσίας από τους Ταλιμπάν το 2021.

Εξωτερικές αντιδράσεις

Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες παρακολουθεί στενά την κατάσταση, εκφράζοντας βαθιά ανησυχία για την έξαρση της βίας.

Ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, προέτρεψε τις δύο χώρες να επιλύσουν τις διαφορές τους μέσω του διαλόγου και των αρχών καλής γειτονίας.

Η Ρωσία κάλεσε τα εμπόλεμα μέρη να σταματήσουν αμέσως τις διασυνοριακές επιθέσεις και να επιλύσουν τις διαφορές τους μέσω διπλωματικών μέσων.

Η Κίνα εκφράζει "βαθιά ανησυχία" για την κλιμάκωση των εντάσεων κατά μήκος των συνόρων Αφγανιστάν-Πακιστάν, δήλωσε το υπουργείο Εξωτερικών της, καλώντας και τις δύο πλευρές να "επιλύσουν τις διαφορές και τις διαφωνίες μέσω διαλόγου και διαπραγματεύσεων". Πρόσθεσε ότι η Κίνα "εργάζεται για διαμεσολάβηση στη σύγκρουση μέσω των δικών της διαύλων και είναι έτοιμη να συνεχίσει να διαδραματίζει εποικοδομητικό ρόλο για την αποκλιμάκωση και τη βελτίωση των διμερών σχέσεων". "Ως γείτονας και φίλος, η Κίνα ανησυχεί βαθιά για την κλιμάκωση και λυπάται για τα θύματα που προκλήθηκαν από τη σύγκρουση", δήλωσε ο εκπρόσωπος του υπουργείου Μάο Νινγκ, προσθέτοντας ότι "οποιαδήποτε κλιμάκωση θα προκαλέσει ζημιά και απώλειες και στις δύο πλευρές".

Η κατάπαυση πυρός του Οκτωβρίου

Τον Οκτώβριο του 2025, το Αφγανιστάν και το Πακιστάν συμφώνησαν σε κατάπαυση του πυρός μετά από συνομιλίες στη Ντόχα με τη μεσολάβηση του Κατάρ και της Τουρκίας.

Υπενθυμίζεται ότι οι συνομιλίες πραγματοποιήθηκαν μετά από περισσότερο από μια εβδομάδα σφοδρών και αιματηρών συγκρούσεων και πακιστανικών αεροπορικών επιδρομών κατά μήκος των αμφισβητούμενων συνόρων τους, μήκους 2.600 χιλιομέτρων (1.600 μιλίων), οι οποίες πυροδοτήθηκαν αφού η Ισλαμαμπάντ απαίτησε από την Καμπούλ να περιορίσει τους μαχητές που είχαν εντείνει τις διασυνοριακές επιθέσεις.

Το Αφγανιστάν αρνήθηκε ότι έδωσε καταφύγιο σε ένοπλες ομάδες για να επιτεθούν στο Πακιστάν και κατηγόρησε τον πακιστανικό στρατό ότι διαδίδει παραπληροφόρηση και ότι παρέχει καταφύγιο σε μαχητές που συνδέονται με το ISIS, οι οποίοι έχουν υπονομεύσει τη σταθερότητα και την κυριαρχία της χώρας.

Το χρονικό της σύγκρουσης

Τις εβδομάδες πριν από τις αεροπορικές επιδρομές του πακιστανικού στρατού στο Αφγανιστάν το Σαββατοκύριακο, η βία ήταν ανεξέλεγκτη.

Στις 6 Φεβρουαρίου, ένας βομβιστής αυτοκτονίας πυροδότησε εκρηκτικά κατά τη διάρκεια της προσευχής της Παρασκευής σε ένα σιιτικό τζαμί στην πρωτεύουσα Ισλαμαμπάντ, σκοτώνοντας τουλάχιστον 36 πιστούς και τραυματίζοντας άλλους 170.

Διαβάστε Επίσης

Ανταλλαγή πυρών στα σύνορα Αφγανιστάν - Πακιστάν: Οι δύο χώρες αλληλοκατηγορούνται για το ποια φέρει την ευθύνη

Μέρες αργότερα, ένα όχημα γεμάτο εκρηκτικά χτύπησε ένα φυλάκιο ασφαλείας στο Μπατζαούρ, στη βορειοδυτική επαρχία Χιμπέρ Παχτούνκβα, σκοτώνοντας 11 στρατιώτες και ένα παιδί. Ο δράστης, σύμφωνα με τις πακιστανικές αρχές, ταυτοποιήθηκε αργότερα ως Αφγανός υπήκοος.

Μετά την επίθεση στο Μπατζαούρ, το Υπουργείο Εξωτερικών του Πακιστάν εξέδωσε διάβημα προς τις αρχές των Ταλιμπάν στις 19 Φεβρουαρίου, καλώντας τον Αφγανό αναπληρωτή επικεφαλής της αποστολής στην Ισλαμαμπάντ.

Αλλά δύο ημέρες αργότερα, τις πρώτες πρωινές ώρες του Σαββάτου, ένας άλλος βομβιστής αυτοκτονίας χτύπησε μια αυτοκινητοπομπή των υπηρεσιών ασφαλείας στο Μπάνου, επίσης στο Χιμπέρ Παχτούνκβα, σκοτώνοντας δύο στρατιώτες , συμπεριλαμβανομένου ενός αντισυνταγματάρχη.

Η υπομονή του Πακιστάν φάνηκε να έχει εξαντληθεί και νωρίς την Κυριακή, ο στρατός αντεπιτέθηκε , στοχεύοντας σε αυτό που περιέγραψε ως "στρατόπεδα και κρησφύγετα" στις αφγανικές παραμεθόριες περιοχές. Άλλωστε, οι ένοπλες επιθέσεις στο Πακιστάν από το TTP (Ταλιμπάν του Πακιστάν) και το BLA (Απελευθερωτικός Στρατός του Μπαλουχιστάν), που δρα στην πλούσια σε πόρους επαρχία Μπαλουχιστάν, έχουν αυξηθεί τα τελευταία χρόνια. Το Χιμπέρ Παχτούνκβα και το Μπαλουχιστάν δε, που συνορεύουν με το Αφγανιστάν, έχουν υποστεί το κύριο βάρος της βίας.

Ποιοι είναι οι Ταλιμπάν του Πακιστάν;

Οι Ταλιμπάν του Πακιστάν, του TTP, σχηματίστηκαν το 2007 από διάφορες ένοπλες ομάδες που δραστηριοποιούνται στο βορειοδυτικό Πακιστάν και συνιστούν τη βασική αιτία πολεμικής ρητορικής μεταξύ των δύο χωρών, εξαιτίας της δράσης τους κόντρα στην πακιστανική κυβέρνηση.

Το TTP έχει πραγματοποιήσει επιθέσεις σε αγορές, τζαμιά, αεροδρόμια, στρατιωτικές βάσεις, αστυνομικά τμήματα και έχει επίσης κερδίσει εδάφη - κυρίως κατά μήκος των συνόρων με το Αφγανιστάν, αλλά και βαθιά μέσα στο Πακιστάν.

Η ομάδα πολέμησε επίσης στο πλευρό των Αφγανών Ταλιμπάν εναντίον των δυνάμεων υπό την ηγεσία των ΗΠΑ στο Αφγανιστάν και φιλοξένησε Αφγανούς μαχητές στο Πακιστάν. Το TTP διαφέρει από τους Ταλιμπάν στο Αφγανιστάν, αλλά μοιράζεται βαθείς ιδεολογικούς, κοινωνικούς και γλωσσικούς δεσμούς με την ομάδα.

Το Πακιστάν κατηγορεί τους Ταλιμπάν ότι παρέχουν καταφύγιο στο TTP σε αφγανικό έδαφος, μια κατηγορία που η Καμπούλ αρνείται. Το Πακιστάν έχει ξεκινήσει στρατιωτικές επιχειρήσεις εναντίον του TTP στο δικό του έδαφος με περιορισμένη επιτυχία, αν και μια επίθεση που έληξε το 2016 μείωσε δραστικά τις επιθέσεις μέχρι πριν από λίγα χρόνια.

Oι δεσμοί Ινδίας-Ταλιμπάν ενισχύονται και το Πακιστάν ανησυχεί

Νωρίτερα αυτή την εβδομάδα, ο στρατός του Πακιστάν χτύπησε το Αφγανιστάν, στοχεύοντας "στρατόπεδα και κρησφύγετα" σε αφγανικές συνοριακές περιοχές.

Διαβάστε Επίσης

Ινδία: Διορίστηκε ο πρώτος Αφγανός Ταλιμπάν πρέσβης στο Νέο Δελχί

Μετά την επίθεση, η Ινδία καταδίκασε την πακιστανική στρατιωτική δράση και δήλωσε την υποστήριξή της στην κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα του Αφγανιστάν. "Η Ινδία καταδικάζει έντονα τις αεροπορικές επιδρομές του Πακιστάν σε αφγανικό έδαφος που οδήγησαν σε θύματα αμάχων, συμπεριλαμβανομένων γυναικών και παιδιών, κατά τη διάρκεια του ιερού μήνα του Ραμαζανιού", δήλωσε ο εκπρόσωπος του Υπουργείου Εξωτερικών, Randhir Jaiswal. "Είναι μια ακόμη προσπάθεια του Πακιστάν να εξωτερικεύσει τις εσωτερικές του αποτυχίες", είπε.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr