Ανάλυση CNN: Το τραυματισμένο Ιράν θα επιδιώξει τώρα να αποκτήσει πυρηνική βόμβα;

Όταν το μυστικό πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν τράβηξε την προσοχή της διεθνούς κοινότητας πριν από δύο δεκαετίες, η Τεχεράνη επέμεινε ότι οι προθέσεις της ήταν ειρηνικές και ότι δεν είχε σχέδια να αναπτύξει όπλα.

Ο τότε ανώτατος ηγέτης της χώρας, Αγιατολάχ Αλί Χαμενεΐ, έφτασε στο σημείο να εκδώσει φετφά, δηλαδή νομική απόφαση βάσει του ισλαμικού νόμου, που απαγόρευε τα πυρηνικά όπλα.

Αλλά ο θάνατός του στα χέρια των Ηνωμένων Πολιτειών και του Ισραήλ τον περασμένο μήνα θα μπορούσε να ανοίξει τον δρόμο για τις πιο σκληροπυρηνικές παρατάξεις του καθεστώτος να επανεξετάσουν την απόφαση. Ο δημόσιος διάλογος στο Ιράν οδεύει ήδη προς αυτή την κατεύθυνση.

"Η πυρηνική φετφά είναι νεκρή", δήλωσε στο CNN ο Τρίτα Πάρσι του Ινστιτούτου Quincy Institute. "Η γνώμη της ελίτ καθώς και η κοινή γνώμη έχουν μετατοπιστεί δραματικά σε αυτό το θέμα, κάτι που δεν θα πρέπει να προκαλεί έκπληξη, καθώς το Ιράν έχει βομβαρδιστεί δύο φορές εν μέσω διαπραγματεύσεων από δύο πυρηνικά εξοπλισμένα κράτη".

Για χρόνια, ο πρώην ανώτατος ηγέτης αντιστάθηκε στις εσωτερικές πιέσεις για να εγκρίνει την κατασκευή πυρηνικών όπλων, ιδιαίτερα μετά την αποχώρηση του προέδρου των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ από την πυρηνική συμφωνία που διαπραγματεύτηκε Ιράν και κυβέρνηση Ομπάμα το 2018.

Αντιμέτωπος με την κλιμακούμενη αμερικανική και ισραηλινή εχθρότητα, ο Χαμενεΐ αντ' αυτού τήρησε το δόγμα του για αυτό που οι ειδικοί αποκαλούν "στρατηγική υπομονή". Επέτρεψε στο Ιράν να προωθεί σταθερά το πρόγραμμα εμπλουτισμού ουρανίου, φέρνοντας το υλικό όλο και πιο κοντά σε επίπεδα οπλικής ποιότητας χωρίς να υπερβαίνει το όριο και να κατασκευάσει βόμβα.

Διαβάστε Επίσης

Η αεράμυνα του Ισραήλ δοκιμάζεται από τους ιρανικούς πυραύλους - "Τα αποθέματα πυρομαχικών εξαντλούνται"

Ασαφής η πυρηνική θέση του Μοτζτάμπα

Οι εκκλήσεις για την επιδίωξη μιας πυρηνικής βόμβας έγιναν πιο έντονες με την άνευ προηγουμένου στρατιωτική επιχείρηση του Ισραήλ εναντίον του Ιράν πέρυσι, η οποία σκότωσε αρκετούς από τους στρατιωτικούς και επιστήμονες της χώρας. Οι εκκλήσεις αυξήθηκαν ξανά με την εντολή του Τραμπ να πλήξουν τρεις από τις σημαντικότερες πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν.

Ακόμη και πριν από αυτές τις επιθέσεις, οι Φρουροί της Επανάστασης (IRGC) του Ιράν είχαν προειδοποιήσει ότι η Τεχεράνη ήταν έτοιμη να αλλάξει τη στάση της στον τομέα των πυρηνικών.

"Μια αναστροφή της πυρηνικής πολιτικής του Ιράν είναι πιθανή και νοητή", είχε δηλώσει το 2024 ο διοικητής που είναι υπεύθυνος για την προστασία των πυρηνικών εγκαταστάσεων.

Το Ιράν δεν έχει ακόμη ανακοινώσει επίσημα αλλαγή πολιτικής. Ωστόσο, διαθέτει πάνω από 400 κιλά υψηλά εμπλουτισμένου ουρανίου, αρκετό για την κατασκευή αρκετών πυρηνικών όπλων, εάν ο νέος ανώτατος ηγέτης, Μοτζτάμπα, ανατρέψει τη φετφά του πατέρα του.

Ο ίδιος παραμένει σε απομόνωση, γεγονός που τροφοδοτεί εικασίες για την κατάσταση και την ικανότητά του να λαμβάνει αποφάσεις, ενώ οι Φρουροί της Επανάστασης ενισχύουν τον έλεγχό τους στη χώρα.

Ο υπουργός Εξωτερικών δήλωσε ότι δεν είναι ακόμη σαφές ποια θα είναι η στάση του νέου ηγέτη: "Η κατανόησή μου είναι ότι δεν θα διαφέρει πολύ από τις προηγούμενες πολιτικές, αλλά πρέπει να περιμένουμε".

Διαβάστε Επίσης

Live: Θα χτυπήσουμε το Λίνκολν, αν πλησιάσει , απειλεί η Τεχεράση - Δεκάδες συλλήψεις για διασπορά fake news στο Ιράν

Οι λόγοι αυτοσυγκράτησης του Ιράν έχουν εκλείψει

Σε μια πρώτη δήλωση που αποδόθηκε στον νέο ηγέτη, εκφράστηκε η πρόθεση εκδίκησης για τον θάνατο του πατέρα του, χωρίς όμως αναφορά στο πυρηνικό πρόγραμμα. Ταυτόχρονα, η ηγεσία αντιμετωπίζει αυξανόμενες εσωτερικές πιέσεις για αλλαγή πολιτικής, καθώς οι σκληροπυρηνικοί ενισχύονται.

"Έχουμε εισέλθει σε μια νέα φάση", δήλωσε σχολιαστής στην κρατική τηλεόραση. "Πρέπει να λάβουμε μέτρα για την παραγωγή ή απόκτηση πυρηνικών όπλων".

Σύμφωνα με αναλυτές, η επίθεση από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ έχει αλλάξει τα δεδομένα. Ένας από τους βασικούς λόγους που το Ιράν δεν προχωρούσε σε πυρηνικά όπλα ήταν ο φόβος επίθεσης, κάτι που πλέον έχει ήδη συμβεί.

Θα μπορούσε ένας πόλεμος να οδηγήσει σε περισσότερα πυρηνικά όπλα σε όλο τον κόσμο;

Η κατασκευή πυρηνικού όπλου εξαρτάται από τρεις βασικούς παράγοντες: την ανατροπή της φετφά, την πρόσβαση σε εμπλουτισμένο ουράνιο και την τεχνογνωσία κατασκευής. Το Ιράν θα μπορούσε να επιλέξει την κατασκευή μιας πιο απλής, "ακατέργαστης" πυρηνικής συσκευής, η οποία θα είχε κυρίως πολιτική και αποτρεπτική αξία.

Ωστόσο, η αποτροπή δεν είναι εγγυημένη. Το Ιράν δεν μπορεί να απειλήσει άμεσα τις ΗΠΑ, ενώ ακόμη και ένα μικρό πυρηνικό οπλοστάσιο δεν θα μπορούσε να εξισορροπήσει τη δύναμη χωρών με χιλιάδες πυρηνικές κεφαλές. Η στρατηγική αποτροπής του Ιράν επικεντρωνόταν κυρίως στο Ιράκ, το Ισραήλ και πιο πρόσφατα τη Σαουδική Αραβία. Αν το Ιράν αποκτήσει πυρηνικά όπλα, είναι πιθανό και η Σαουδική Αραβία να ακολουθήσει.

Ήδη από το 2018, ο πρίγκιπας διάδοχος είχε δηλώσει ξεκάθαρα: "Αν το Ιράν αποκτήσει πυρηνική βόμβα, θα ακολουθήσουμε το συντομότερο δυνατό".

CNN

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr