Η δήλωση του υπουργού Εξωτερικών του Ιράν, Αμπάς Αραγτσί, ότι η κατάσταση στη χώρα είναι "απολύτως υπό έλεγχο" μετά τις μαζικές και ογκώδεις διαδηλώσεις του Σαββατοκύριακου, βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στη δράση της πολιτοφυλακής Basij που, για ακόμη μία φορά, ανέλαβε να καταστείλει τους αντικαθεστωτικούς διαδηλωτές.
Η παραστρατιωτική οργάνωση Basij (Μπασίτζ), μία από τις πέντε δυνάμεις του Σώματος των Φρουρών της Ισλαμικής Επανάστασης (IRGC), έπαιξε και καθοριστικό ρόλο στην καταστολή των διαμαρτυριών ενώ σύμφωνα με μαρτυρίες που έχουν συλλέξει οργανώσεις ανθρωπίνων δικαιωμάτων και διεθνή ΜΜΕ ευθύνονται για τις δολοφονίες διαδηλωτών. Τόσο για την 23χρονη φοιτήτρια Ρουμπίνα Αμινιάν, όσο και για τον 39χρονο μπόντι μπίλντερ Μαχντί Ζατπαρβάρ, μαρτυρίες αναφέρουν ότι δέχθηκαν σφαίρες στο κεφάλι από άνδρες της οργάνωσης Basij.
Ποια είναι η Basij
Η Basij (Μπασίτζ) ιδρύθηκε το 1979 από τον Αγιατολάχ Χομεϊνί ως παραστρατιωτική οργάνωση εθελοντών με στόχο την υπεράσπιση του ισλαμικού καθεστώτος και, στην πορεία, αναπτύχθηκε ως μία από τις κύριες δυνάμεις ελέγχου και καταστολής στο Ιράν.
Από τα πρώτα χρόνια της ύπαρξής της, η οργάνωση Basij συμμετείχε σε πολεμικές επιχειρήσεις, κυρίως στον πόλεμο Ιράν-Ιράκ, όπου αναγνωρίστηκε η ικανότητά τους να μετέχουν σε μαζικές επιθέσεις κατά τις οποίες οι απώλειες είναι συχνά υψηλές.
Σήμερα, η οργάνωση λειτουργεί σε όλες σχεδόν τις πόλεις και αποτελεί βασικό εργαλείο για την επιβολή του ισλαμικού νόμου και την καταστολή κάθε αντίθετης άποψης.
Κατά τις πρόσφατες διαμαρτυρίες για τον θάνατο της Μάχσα Αμινί, η Basij πρωταγωνίστησε στις επιχειρήσεις κατά των διαδηλωτών.
Η οργάνωση κατηγορείται για τη χρήση ακραίας βίας, αυθαίρετες συλλήψεις, ακόμα και βασανιστήρια, με στόχο την καταστολή του κινήματος που ζητά ελευθερία για τις γυναίκες και δικαιοσύνη.
Σύμφωνα με δημοσιεύματα του Time και ρεπορτάζ του CNN, έχουν αναφερθεί καταγγελίες για βίαιες πρακτικές της Basij, περιλαμβανομένων βασανιστηρίων, σεξουαλικής κακοποίησης, και απειλών προς τις οικογένειες διαδηλωτών, πρακτικές που έχουν οδηγήσει στην οργή και την αγανάκτηση τόσο της ιρανικής όσο και της διεθνούς κοινής γνώμης.
Παράλληλα, η Basij έχει αναλάβει, μέσω της στρατιωτικής της δύναμης και των τοπικών παραρτημάτων της, την καταστολή κάθε εκδήλωσης ανυπακοής στο καθεστώς. Οι παρεμβάσεις αυτές περιλαμβάνουν τον έλεγχο των φοιτητικών χώρων και τη συστηματική παρακολούθηση της συμπεριφοράς των πολιτών.
Επιπλέον, σύμφωνα με το Υπουργείο Οικονομικών των ΗΠΑ, η Basij διατηρεί δίκτυο οικονομικών δραστηριοτήτων, με στόχο τη χρηματοδότηση και ενίσχυση των δράσεών της, εντείνοντας έτσι την επιρροή της στην ιρανική κοινωνία.
Η οργάνωση είχε έρθει στην επικαιρότητα όταν η νεαρή φοιτήτρια Ahoo Daryaei, επονομαζόμενη "το ελάφι της θάλασσας" είχε βγάλει τα ρούχα σε ένδειξη διαμαρτυρίας στην καταπίεση που υφίστανται οι γυναίκες στο Ιράν. Άνδρες της Basij ήταν εκείνοι που είχαν συλλάβει τη φοιτήτρια η πράξη της οποίας είχε γίνει σύμβολο αντίστασης στο θεοκρατικό καθεστώς του Ιράν.