BBC: Ευρωπαϊκή αγορά 2 δισ. λιρών πίσω από τη δωρεά σπέρματος - Γιατί η Δανία είναι η πιο δημοφιλής χώρα στον τομέα

Οι αποκαλύψεις του BBC τις προηγούμενες ημέρες για τον Δανό δότη σπέρματος, του οποίου το γενετικό υλικό διακινήθηκε σε 14 χώρες, μεταξύ των οποίων και η Ελλάδα, επανέφεραν στο προσκήνιο σοβαρά ερωτήματα για τη λειτουργία και τα όρια της διεθνούς βιομηχανίας δωρεάς σπέρματος. Σύμφωνα με το ρεπορτάζ, από το συγκεκριμένο σπέρμα γεννήθηκαν τουλάχιστον 197 παιδιά, ορισμένα εκ των οποίων εμφάνισαν καρκίνο λόγω γενετικής μετάλλαξης.

Η δωρεά σπέρματος δίνει τη δυνατότητα σε γυναίκες να αποκτήσουν παιδί όταν αυτό δεν θα ήταν διαφορετικά εφικτό – είτε λόγω υπογονιμότητας του συντρόφου, είτε επειδή βρίσκονται σε ομόφυλη σχέση, είτε επειδή επιλέγουν τη μονογονεϊκότητα. Σύμφωνα με ρεπορτάζ του BBC, η κάλυψη αυτής της ανάγκης έχει εξελιχθεί σε μεγάλη αγορά, με την ευρωπαϊκή αγορά να εκτιμάται ότι θα ξεπεράσει τα 2 δισ. λίρες έως το 2033, ενώ η Δανία αποτελεί βασικό εξαγωγέα σπέρματος.

Λιγότεροι από 5 στους 100 πληρούν τα κριτήρια για δότες

Ωστόσο, μόνο ένα πολύ μικρό ποσοστό ανδρών είναι κατάλληλο να γίνει δότης. Λιγότεροι από 5 στους 100 πληρούν τα κριτήρια, καθώς το σπέρμα πρέπει να έχει επαρκή αριθμό, κινητικότητα και σωστή μορφολογία, αλλά και να αντέχει την κατάψυξη. Ακόμη και άνδρες με αποδεδειγμένη γονιμότητα μπορεί να απορριφθούν. Στο Ηνωμένο Βασίλειο, οι δότες πρέπει επίσης να πληρούν αυστηρά ηλικιακά και υγειονομικά κριτήρια, γεγονός που περιορίζει ακόμη περισσότερο τη δεξαμενή. Ως αποτέλεσμα, μεγάλο μέρος του σπέρματος εισάγεται από το εξωτερικό.

Η ίδια η βιολογία, ωστόσο, επιτρέπει σε έναν δότη να αποκτήσει πολύ μεγάλο αριθμό παιδιών, καθώς κάθε εκσπερμάτιση περιέχει δεκάδες εκατομμύρια σπερματοζωάρια και οι δότες μπορούν να προσφέρουν δείγματα για μήνες. Όπως σημειώνει η Σάρα Νόρκρος από το Progress Educational Trust, η έλλειψη δοτών έχει καταστήσει το σπέρμα "πολύτιμο αγαθό", με τις τράπεζες σπέρματος να μεγιστοποιούν τη χρήση των διαθέσιμων δοτών.

Διαβάστε Επίσης

Σάλος με δωρητή σπέρματος - Μετέδωσε γονίδιο καρκίνου σε τουλάχιστον 197 παιδιά σε Ελλάδα και Ευρώπη

Γιατί η Δανία είναι τόσο δημοφιλής

Παράλληλα, ορισμένοι δότες γίνονται ιδιαίτερα δημοφιλείς, καθώς οι υποψήφιοι γονείς μπορούν να επιλέγουν με βάση χαρακτηριστικά όπως η εμφάνιση, το ύψος, το επάγγελμα ή ακόμη και τη φωνή – μια διαδικασία που, όπως λένε ειδικοί, θυμίζει... εφαρμογές γνωριμιών.

Η Δανία έχει εξελιχθεί σε παγκόσμιο κόμβο της βιομηχανίας, με μεγάλες τράπεζες σπέρματος και φήμη για τα λεγόμενα "παιδιά των Βίκινγκ". Ο ιδρυτής της Cryos International, Όλε Σχου, αποδίδει την επιτυχία τόσο στην κουλτούρα της χώρας όσο και στη γενετική, υποστηρίζοντας ότι τα χαρακτηριστικά των Δανών είναι συχνά υπολειπόμενα και δεν "επιβάλλονται" στο παιδί. Σύμφωνα με τον ίδιο, η πλειονότητα των αιτημάτων προέρχεται από ανύπαντρες, μορφωμένες γυναίκες στα 30 τους.

Παράλληλα, αποδίδει τη δυναμική της δωρεάς σπέρματος στη Δανία στη διαφορετική κουλτούρα της χώρας γύρω από το ζήτημα, σημειώνοντας ότι "η κοινωνία λειτουργεί σαν μία μεγάλη οικογένεια". Όπως λέει, στη Δανία υπάρχουν λιγότερα ταμπού γύρω από τη δωρεά, ενώ πρόκειται για μια κοινωνία με έντονη κουλτούρα αλτρουισμού, καθώς πολλοί δότες σπέρματος είναι παράλληλα και αιμοδότες.

Διαβάστε Επίσης

Τι είναι το καρκινογόνο γονίδιο TP53 του δότη σπέρματος - Εχουν γεννηθεί 18 παιδιά σε 11 οικογένειες στην Ελλάδα

Το Βέλγιο ζητά να υπάρχει ενιαίος έλεγχος

Η υπόθεση που αποκάλυψε το BBC ανέδειξε επίσης πώς το σπέρμα μπορεί να διασχίζει σύνορα, καθώς συλλέγεται σε μία χώρα και χρησιμοποιείται νόμιμα σε πολλές άλλες, με διαφορετικά όρια για τον αριθμό παιδιών ή οικογενειών ανά δότη. Έτσι, ένας άνδρας μπορεί να αποκτήσει μεγάλο αριθμό παιδιών χωρίς να το γνωρίζει.

Μετά την αποκάλυψη της υπόθεσης με τη γενετική μετάλλαξη, το Βέλγιο ζήτησε τη δημιουργία πανευρωπαϊκού μητρώου δοτών, ενώ η Ευρωπαϊκή Εταιρεία Ανθρώπινης Αναπαραγωγής πρότεινε όριο 50 οικογενειών ανά δότη στην ΕΕ. Την ίδια στιγμή, εκφράζονται ανησυχίες για τις ψυχολογικές συνέπειες στα παιδιά και στους ίδιους τους δότες, ειδικά σε μια εποχή όπου τα τεστ DNA και τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης καθιστούν ευκολότερη την αναζήτηση βιολογικών συγγενών.

Όπως σημειώνουν ειδικοί στη βιοηθική, η εκτεταμένη χρήση σπέρματος δημιουργεί ένα πολύπλοκο ηθικό πεδίο, με ζητήματα ταυτότητας, ιδιωτικότητας και συναίνεσης, ενώ η θέσπιση κοινών διεθνών κανόνων θεωρείται ιδιαίτερα δύσκολη.

Διαβάστε Επίσης

Δανός δότης σπέρματος: Οι κίνδυνοι, τα όρια των γενετικών ελέγχων και τα κενά - Τι ισχύει σήμερα στην Ελλάδα

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr