Νέες οδηγίες για το πώς μπορούν να καλύψουν μόνοι τους τις βασικές ανάγκες τους για τουλάχιστον 72 ώρες, μέχρι να κινητοποιηθεί η κρατική βοήθεια, έδωσε η Κομισιόν στους πολίτες της ΕΕ.
Η κίνηση αυτή εντάσσεται στη στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης για την ενίσχυση της ετοιμότητας των πολιτών της απέναντι σε κρίσεις και καταστάσεις έκτακτης ανάγκης, με φόντο τις ολοένα συχνότερες και πιο σύνθετες κρίσεις που ανακύπτουν.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε νέες κατευθυντήριες γραμμές σχετικά με την Πολιτική Προστασία, δίνοντας έμφαση στην προετοιμασία των πολιτών της Ένωσης, την ενημέρωση για τους κινδύνους και την προστασία των ευάλωτων ομάδων.
Παράλληλα, πρότεινε την καθιέρωση ετήσιας "Ημέρας Ετοιμότητας της ΕΕ", η οποία θα πραγματοποιείται κάθε χρόνο στις 23 Οκτωβρίου, με την πρώτη διοργάνωση να προγραμματίζεται για το 2027.
Όπως επισημαίνει η Κομισιόν σε ανακοίνωσή της, "καθώς η Ευρώπη αντιμετωπίζει όλο και πιο συχνές και πολύπλοκες κρίσεις, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εντείνει τις προσπάθειές της για την ενίσχυση της ετοιμότητας σε ολόκληρη την ΕΕ".
Στόχος είναι να δημιουργηθεί μια ευρωπαϊκή κουλτούρα ετοιμότητας, ώστε οι πολίτες να γνωρίζουν πώς να αντιδράσουν σε περίπτωση φυσικών καταστροφών, μεγάλων κρίσεων ή άλλων έκτακτων περιστατικών, χωρίς να εξαρτώνται αποκλειστικά από την άμεση παροχή κρατικής βοήθειας.
ΕΕ: Αυτάρκεια των πολιτών για 72 ώρες και τσάντα έκτακτης ανάγκης
Στο επίκεντρο των νέων κατευθυντήριων γραμμών της Ευρωπαϊκής Επιτροπής είναι η δυνατότητα των πολιτών να εξασφαλίζουν την επιβίωσή τους κατά τις πρώτες 72 ώρες μιας κρίσης.
Το συγκεκριμένο χρονικό διάστημα θεωρείται κρίσιμο, καθώς σε περίπτωση μεγάλης καταστροφής ενδέχεται να υπάρξουν καθυστερήσεις στην κινητοποίηση των υπηρεσιών έκτακτης ανάγκης και στην παροχή βοήθειας.
Για τον λόγο αυτό, η Κομισιόν καλεί τις αρμόδιες Αρχές να ενημερώνουν τους πολίτες για τα απαραίτητα εφόδια που πρέπει να διαθέτουν, αλλά και για τον τρόπο με τον οποίο μπορούν να οργανώσουν μια τσάντα έκτακτης ανάγκης.
Η προετοιμασία περιλαμβάνει την κάλυψη βασικών αναγκών, ώστε κάθε νοικοκυριό να μπορεί να ανταποκριθεί στις πρώτες τρεις ημέρες μιας έκτακτης κατάστασης, μέχρι να αποκατασταθεί η πρόσβαση στις απαραίτητες υπηρεσίες και να φτάσει η οργανωμένη βοήθεια.
ΕΕ: Εκπαίδευση των παιδιών χωρίς να προκαλείται φόβος και ειδική μέριμνα για ΑμεΑ
Ένας ακόμη βασικός άξονας της πρωτοβουλίας αφορά την εκπαίδευση των παιδιών στην πρόληψη και την αντιμετώπιση έκτακτων περιστατικών.
Η Επιτροπή πρότεινε την ενσωμάτωση θεμάτων ετοιμότητας στα προγράμματα της προσχολικής και της πρωτοβάθμιας εκπαίδευσης, καθώς και την κατάρτιση των εκπαιδευτικών, ώστε να μπορούν να μεταδίδουν τις απαραίτητες γνώσεις στους μαθητές.
Η προσέγγιση θα πρέπει να είναι προσαρμοσμένη στην ηλικία των παιδιών, μέσα από προσιτές δραστηριότητες που θα τους επιτρέπουν να αναπτύσσουν πρακτικές δεξιότητες αντιμετώπισης κρίσεων, χωρίς να δημιουργούνται αισθήματα φόβου ή άγχους.
Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται και στην προστασία των ατόμων με αναπηρία, καθώς τα σχέδια Πολιτικής Προστασίας πρέπει να λαμβάνουν υπόψη τις διαφορετικές ανάγκες των πολιτών.
Η Κομισιόν ζήτησε τα μέτρα ετοιμότητας να είναι προσβάσιμα σε όλους, ενώ υπογραμμίζει την ανάγκη να συμμετέχουν και τα ίδια τα άτομα με αναπηρία στον σχεδιασμό τους.
Παράλληλα, οι εθνικές και τοπικές Αρχές καλούνται να βελτιώσουν την ενημέρωση των πολιτών για τους κινδύνους και τις απειλές, διασφαλίζοντας ότι οι πληροφορίες που παρέχονται πριν, κατά τη διάρκεια και μετά από μια κρίση είναι έγκαιρες, αξιόπιστες και προσβάσιμες σε όλους.
Καθιερώνεται η "Ημέρα Ετοιμότητας της ΕΕ" κάθε 23 Οκτωβρίου
Η Ευρωπαϊκή Ένωση επιθυμεί να γίνει η ετοιμότητα κοινή προτεραιότητα. Στο πλαίσιο αυτό, προτάθηκε η καθιέρωση ετήσιας "Ημέρας Ετοιμότητας της ΕΕ", στις 23 Οκτωβρίου κάθε χρόνου, με αφετηρία το 2027.
Η συγκεκριμένη ημερομηνία δεν επιλέχθηκε τυχαία, καθώς συμπίπτει με την επέτειο της δημιουργίας του Μηχανισμού Πολιτικής Προστασίας της ΕΕ, ο οποίος θεσπίστηκε στις 23/10/2001.
Η πρόταση βασίστηκε -μεταξύ άλλων- στις συστάσεις της Ευρωπαϊκής Ομάδας Πολιτών για την Ετοιμότητα, στην οποία συμμετείχαν 150 πολίτες από ολόκληρη την ΕΕ κατά το διάστημα Μαρτίου-Μαΐου 2026.
Μεταξύ των προτάσεών τους ήταν η διοργάνωση μιας ετήσιας "Ευρωπαϊκής Εβδομάδας Ετοιμότητας".
ΕΕ: Η Πολιτική Προστασία να λειτουργεί ακόμη και σε συνθήκες κρίσης
Στόχος της ΕΕ δεν είναι απλώς η ενημέρωση των πολιτών και η ενεργοποίηση των αντανακλαστικών τους σε περιπτώσεις κρίσης. Ταυτόχρονα, ζητούμενο είναι η ενίσχυση της επιχειρησιακής ανθεκτικότητας των κρατικών μηχανισμών Πολιτικής Προστασίας.
Μέσα από νέα σύσταση για την επιχειρησιακή συνέχεια και τις δοκιμές αντοχής, η Κομισιόν κάλεσε τα κράτη-μέλη της ΕΕ, καθώς και τις χώρες που συμμετέχουν στον Μηχανισμό Πολιτικής Προστασίας, να διασφαλίσουν ότι τα εθνικά σημεία επαφής θα παραμένουν λειτουργικά ακόμη και όταν εκδηλώνονται σοβαρές κρίσεις.
Η σύσταση προβλέπει την εκπόνηση σχεδίων επιχειρησιακής συνέχειας, αλλά και την τακτική πραγματοποίηση δοκιμών αντοχής, ώστε να εντοπίζονται πιθανά προβλήματα και αδυναμίες πριν από την εκδήλωση μιας καταστροφής.
Σκοπός είναι να διασφαλιστεί ότι ο ευρωπαϊκός μηχανισμός θα μπορεί να είναι λειτουργικός σε 24ωρη βάση, ακόμη και όταν κρίσιμες υποδομές ή υπηρεσίες αντιμετωπίζουν σοβαρές διαταραχές.