Οι Αμερικανοί προσέρχονται στις κάλπες σήμερα για τις ενδιάμεσες εκλογές, μια εκλογική αναμέτρηση που αναμένεται να επηρεάσει σημαντικά την πορεία της υπόλοιπης προεδρικής θητείας του Ντόναλντ Τραμπ.
Αν και το όνομα του Αμερικανού προέδρου δεν βρίσκεται στο ψηφοδέλτιο, το αποτέλεσμα θα καθορίσει ποιο κόμμα θα έχει τον έλεγχο του Κογκρέσου, δηλαδή του νομοθετικού σώματος των ΗΠΑ, και κατά πόσο ο Τραμπ θα μπορεί να προωθήσει την πολιτική του ατζέντα.
Οι ενδιάμεσες εκλογές πραγματοποιούνται κάθε τέσσερα χρόνια, στο μέσο της τετραετούς προεδρικής θητείας, ενώ οι Αμερικανοί ψηφίζουν για την ανάδειξη των μελών του Κογκρέσου, το οποίο αποτελείται από δύο σώματα: τη Βουλή των Αντιπροσώπων και τη Γερουσία
Συγκεκριμένα, οι ψηφοφόροι θα εκλέξουν και τα 435 μέλη της Βουλής των Αντιπροσώπων, η θητεία των οποίων διαρκεί δύο χρόνια, καθώς και 35 από τα συνολικά 100 μέλη της Γερουσίας, όπου η θητεία είναι εξαετής.
Παράλληλα, σε αρκετές πολιτείες θα πραγματοποιηθούν εκλογές για την ανάδειξη τοπικών αξιωματούχων, μεταξύ των οποίων και κυβερνητών σε πολιτείες όπως η Καλιφόρνια, η Φλόριντα, η Τζόρτζια και το Μίσιγκαν.
Εκλογές στις ΗΠΑ: Οικονομία, μετανάστευση και τεχνητή νοημοσύνη στο επίκεντρο της αναμέτρησης
Η οικονομία αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα ζητήματα που απασχολούν τους Αμερικανούς ψηφοφόρους, καθώς πολλοί δυσκολεύονται να ανταποκριθούν στο αυξημένο κόστος της βενζίνης, των τροφίμων, της στέγασης και της υγειονομικής περίθαλψης.
Ο πληθωρισμός εξακολουθεί να βρίσκεται πάνω από τον στόχο της Ομοσπονδιακής Τράπεζας των ΗΠΑ (Federal Reserve), με τον πόλεμο που ξεκίνησαν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εναντίον του Ιράν τον Φεβρουάριο να αναφέρεται ως ένας από τους παράγοντες που επηρεάζουν τις τιμές.
Από την πλευρά τους, οι Δημοκρατικοί υποστηρίζουν ότι και οι εμπορικοί δασμοί που επέβαλε ο Τραμπ έχουν επιβαρύνει οικονομικά τα αμερικανικά νοικοκυριά. Σημαντική θέση στην προεκλογική αντιπαράθεση κατέχει και το μεταναστευτικό.
Οι Ρεπουμπλικανοί υποστηρίζουν ότι ο Τραμπ υλοποιεί τη δέσμευσή του για αυστηρότερη φύλαξη των συνόρων και περιορισμό της παράτυπης μετανάστευσης, μέσω εκτεταμένων επιχειρήσεων που έχουν προκαλέσει και έντονες αντιδράσεις.
Την ίδια στιγμή, η ταχεία ανάπτυξη της τεχνητής νοημοσύνης έχει ενισχύσει τη συζήτηση για την ανάγκη θέσπισης κανόνων και περιορισμών, με στελέχη και των δύο κομμάτων να τάσσονται υπέρ της ρύθμισης του συγκεκριμένου τομέα, σε αντίθεση με τον Τραμπ, ο οποίος απορρίπτει την ιδέα νομοθετικών περιορισμών στην ανάπτυξή της.
Το διακύβευμα των εκλογών είναι ιδιαίτερα σημαντικό, καθώς το Κογκρέσο αποτελεί έναν από τους τρεις πυλώνες της αμερικανικής εξουσίας, μαζί με την προεδρία και τη δικαστική εξουσία. Αυτή τη στιγμή, οι Ρεπουμπλικανοί ελέγχουν και τα δύο σώματα, αλλά με οριακές πλειοψηφίες. Στη Βουλή των Αντιπροσώπων διαθέτουν 218 έδρες, αριθμό που εξασφαλίζει τον έλεγχο του σώματος, ενώ έχουν και τη στήριξη ενός ανεξάρτητου μέλους. Στη Γερουσία διαθέτουν 53 από τις 100 έδρες.
Για να αποκτήσουν τον έλεγχο της Γερουσίας, οι Δημοκρατικοί θα πρέπει να εξασφαλίσουν τουλάχιστον 51 έδρες, καθώς σε περίπτωση ισοψηφίας 50-50 καθοριστική είναι η ψήφος του αντιπροέδρου των ΗΠΑ, ο οποίος προέρχεται από το Ρεπουμπλικανικό Κόμμα.
Εάν οι Δημοκρατικοί καταφέρουν να κερδίσουν την πλειοψηφία έστω και στο ένα από τα δύο σώματα, θα αποκτήσουν τη δυνατότητα να προωθούν δικά τους νομοσχέδια, αλλά και να ασκούν μεγαλύτερο κοινοβουλευτικό έλεγχο στην κυβέρνηση.
Εκλογές στις ΗΠΑ: Πώς μπορεί να επηρεαστεί η προεδρία Τραμπ και τι σημαίνει το αποτέλεσμα για το 2028
Παραδοσιακά, στις ενδιάμεσες εκλογές το κόμμα που βρίσκεται στην εξουσία συχνά χάνει έδαφος, καθώς οι ψηφοφόροι αξιολογούν την πορεία της προεδρίας και εκφράζουν τη δυσαρέσκειά τους στην κάλπη.
Οι δημοσκοπήσεις που αναφέρονται στο αρχικό δημοσίευμα καταγράφουν χαμηλά ποσοστά αποδοχής για τον Τραμπ: σύμφωνα με το Silver Bulletin, η δημοτικότητά του, η οποία ξεπερνούσε το 50% στην αρχή της δεύτερης θητείας του, είχε υποχωρήσει περίπου στο 37% στις αρχές Οκτωβρίου, ενώ το 61% των ερωτηθέντων δήλωνε ότι αποδοκιμάζει την απόδοσή του.
Ωστόσο, δεν θεωρούνται όλες οι εκλογικές περιφέρειες αμφίρροπες. Σύμφωνα με την ανάλυση του Cook Political Report, 18 περιφέρειες για τη Βουλή των Αντιπροσώπων και επτά αναμετρήσεις για τη Γερουσία χαρακτηρίζονται ως ιδιαίτερα ανταγωνιστικές, μεταξύ άλλων στη Φλόριντα, το Μίσιγκαν, την Αλάσκα και το Τέξας. Επιπλέον, η εκλογική μάχη περιπλέκεται από τη διαμάχη για τον επανασχεδιασμό των εκλογικών περιφερειών, καθώς Ρεπουμπλικανοί και Δημοκρατικοί επιχείρησαν να διαμορφώσουν εκλογικούς χάρτες που θα ευνοούν τους υποψηφίους τους.
Σε περίπτωση που οι Δημοκρατικοί κερδίσουν τον έλεγχο της Βουλής ή της Γερουσίας, ο Τραμπ θα αντιμετωπίσει σημαντικά εμπόδια στην προώθηση της νομοθετικής του ατζέντας.
Παράλληλα, οι Δημοκρατικοί θα αποκτήσουν τη δυνατότητα να αξιοποιήσουν τις κοινοβουλευτικές επιτροπές για να διερευνήσουν ζητήματα που αφορούν την προεδρία του, όπως καταγγελίες για διαφθορά, την κατασκευή της νέας αίθουσας χορού στον Λευκό Οίκο και τις πρακτικές της υπηρεσίας μετανάστευσης και τελωνείων ICE. Στο εσωτερικό του Δημοκρατικού Κόμματος υπάρχει επίσης συζήτηση για το ενδεχόμενο παραπομπής του Τραμπ (impeachment), μια πολιτική διαδικασία που ξεκινά στο Κογκρέσο και δεν αποτελεί ποινική δίκη.
Αντίθετα, εάν οι Ρεπουμπλικανοί διατηρήσουν τον έλεγχο και των δύο σωμάτων, ο Αμερικανός πρόεδρος θα μπορεί να συνεχίσει με μεγαλύτερη ευχέρεια την υλοποίηση των σχεδίων του. Το αποτέλεσμα θα έχει, ωστόσο, και ευρύτερη πολιτική σημασία ενόψει των προεδρικών εκλογών του 2028.
Παρότι ο Τραμπ δεν μπορεί να διεκδικήσει τρίτη προεδρική θητεία, η εκλογική αναμέτρηση θα αποτελέσει ένδειξη για το πώς αξιολογούν οι Αμερικανοί την πορεία της χώρας υπό την ηγεσία του και αναμένεται να ανοίξει τη συζήτηση για τους πιθανούς διαδόχους του στο Ρεπουμπλικανικό Κόμμα, αλλά και για τον υποψήφιο που θα επιλέξουν οι Δημοκρατικοί.
Με πληροφορίες από BBC