FT: Tα «μικρά ψάρια», το ποδόσφαιρο και οι μεγάλες χώρες

Tα «μικρά ψάρια» του ποδοσφαίρου δείχνουν ότι οι φτωχές χώρες μπορούν να φτάσουν τις μεγάλες.

THETOC TEAM
ΓΡΑΦΕΙ: THETOC TEAM

Ο υπόλοιπος κόσμος αρχίζει άραγε να φτάνει τις μεγάλες χώρες; Εξαρτάται. Αν μιλάμε για την παραγωγικότητα στην οικονομία, η απάντηση είναι δύσκολη. Αν όμως μιλάμε για αποτελέσματα στο ποδόσφαιρο, το πράγμα αλλάζει.

Αφήνοντας προς στιγμήν στην άκρη το ποδόσφαιρο, ας επικεντρωθούμε στο βιοτικό επίπεδο των κατοίκων του πλανήτη. Η «σύγκλιση» - η ιδέα ότι οι φτωχές χώρες αναπτύσσονται πιο γρήγορα από τις πλούσιες – είναι μια σημαντική ιδέα.

Σε μια πολύ φτωχή χώρα, η απόδοση μερικών απλών επενδύσεων είναι λογικά πολύ υψηλή. Η σύνδεση δύο πόλεων με έναν ασφαλτοστρωμένο δρόμο είναι σημαντικότερη από την προσθήκη μιας λωρίδας σε έναν υπάρχοντα δρόμο. Το ίδιο ισχύει για τα λιμάνια και τις σιδηροδρομικές γραμμές. Το κεφάλαιο θα πρέπει έτσι να ρέει προς τις φτωχότερες χώρες κι εκείνες να αναπτύσσονται ταχύτερα από τις πλούσιες.

Ετσι λέει τουλάχιστον η θεωρία. Και ακούγεται λογικό όταν εξετάζει κανείς την εντυπωσιακή πρόοδο της Ιαπωνίας και της Γερμανίας μετά τον πόλεμο, της Νότιας Κορέας τις δεκαετίες του 1970 και 1980, της Κίνας, ακόμη και της Αιθιοπίας.

Όταν οι φτωχές χώρες αναπτύσσονται γρήγορα, οι άνθρωποι βγαίνουν από τη φτώχεια και οι παγκόσμιες ανισότητες μειώνονται. Αν λοιπόν η σύγκλιση ήταν η φυσική κατάσταση των πραγμάτων, θα αποτελούσε ένα πολύ καλό νέο. Η ιστορία όμως είναι διαφορετική. Την περίοδο 1820-1990 οι αποκλίσεις στην παγκόσμια οικονομία μεγάλωσαν. Και οι πλούσιες χώρες αύξησαν το μερίδιό τους στο παγκόσμιο εισόδημα από 20% σε 70%.

Εκτοτε η τάση έχει αντιστραφεί. Όπως επισημαίνει όμως ο Ρίτσαρντ Μπάλντουιν στο βιβλίο του «Η μεγάλη σύγκλιση», η αποκατάσταση της ισορροπίας αφορά μερικές μόνο χώρες. Από το 1970 ως το 2010, έξι μεγάλες αναπτυσσόμενες χώρες (Κίνα, Κορέα, Ινδία, Πολωνία, Ινδονησία και Ταϊλάνδη) αύξησαν το μερίδιό τους στο παγκόσμιο βιομηχανικό προϊόν από 0 σε 25%. Το μερίδιο των χωρών της G7 μειώθηκε από 65% σε 50%. O υπόλοιπος κόσμος έχει μείνει στάσιμος.

ΟΙ οικονομολόγοι εγκατέλειψαν έτσι την ιδέα της σύγκλισης ως οικουμενικού φαινομένου. Αντ’αυτού μιλούν για «υπό συνθήκη σύγκλιση» (conditional convergence). Η σύγκλιση δεν θα σώσει τη Βενεζουέλα ούτε τη Βόρεια Κορέα από τις καταστροφικές κυβερνήσεις, θα συμβεί όμως με έναν κατάλληλο συνδυασμό πολιτικής, θεσμών και τύχης. Το ποιος είναι αυτός ο συνδυασμός και γιατί ορισμένες χώρες δυσκολεύονται να τον πετύχουν παραμένει ένα ανοιχτό ερώτημα.

Ο καθηγητής Ντάνι Ρόντρικ έχει ανακαλύψει ενδείξεις ότι η απόλυτη σύγκλιση (unconditional convergence) συμβαίνει μεν, αλλά όχι για ολόκληρες οικονομίες, παρά για ορισμένους τομείς στις οικονομίες αυτές, όπως είναι τα μακαρόνια, τα πλεκτά ρούχα ή οι πλαστικές σακούλες. Αυτό μπορεί να οδηγήσει σε αύξηση της παραγωγικότητας κατά 4-8% τον χρόνο. Οποιαδήποτε επιχείρηση σχετίζεται με αυτή τη διαδικασία μπορεί να αναπτυχθεί γρήγορα, ανεξάρτητα από την πορεία της τοπικής οικονομίας.

Και έτσι φτάνουμε στο ποδόσφαιρο. Δύο οικονομολόγοι, η Μέλανι Κράουζε και ο Στέφαν Σιμάνσκι, αποφάσισαν να εξετάσουν κατά πόσον η υπόθεση της απόλυτης σύγκλισης ισχύει και για το ανδρικό ποδόσφαιρο. Η απάντησή τους είναι θετική. Το παλιό κλισέ ότι δεν υπάρχουν εύκολοι αγώνες στο παγκόσμιο ποδόσφαιρο είναι σήμερα πολύ πιο ακριβές απ’ό,τι το 1950.

Ισως να μην πρέπει να εκπλησσόμαστε. Όπως συμβαίνει και με τη βιομηχανία, ο ανταγωνισμός είναι σκληρός και οι καλές ιδέες αντιγράφονται. Το υψηλής κλάσης ποδόσφαιρο προσφέρει επίσης μιας παγκόσμια αγορά εργασίας. Ενας καλός παίκτης από μια αδύναμη εθνική ομάδα περνά τον περισσότερο χρόνο του σε έναν κορυφαίο σύλλογο μαζί με διαιτολόγους, προπονητές και παίκτες παγκόσμιας κλάσης. Είναι λογικό η εθνική ομάδα της χώρας του να αποκομίζει κέρδη.

Μπορεί κανείς να βγάλει διάφορα συμπεράσματα από όλα αυτά. Για την αυξανόμενη σημασία της γνώσης στην παγκοσμιοποίηση, ας πούμε. Για τις ευεργετικές συνέπειες του ανταγωνισμού. Για τα πλεονεκτήματα της μετανάστευσης. Το καλύτερο απ’όλα όμως είναι να βλέπουμε ποδόσφαιρο. Πρόκειται για ένα ανταγωνιστικό άθλημα που μπορούμε όλοι να απολαμβάνουμε.

Ο Τιμ Χάρφορντ είναι αρθρογράφος των Financial Times

Πηγή: AΠE-MΠE, Financial Times

Φωτογραφία: Reuters

ΠΡΟΛΗΠΤΙΚΟ ΜΕΤΡΟ 08 Μαρ 2020 | 18:16

Κορονοϊός: Ποιοι αθλητικοί αγώνες θα διεξαχθούν χωρίς θεατές

Τα μέτρα θα τεθούν σε εφαρμογή από αύριο Δευτέρα 9 Μαρτίου και θα επηρρεάσουν όλες οι εγχώριες διοργανώσεις σε κάθε άθλημα, αλλά και τα πλέι οφ της Super League.

02 Μαρ 2020 | 12:05

Θεσσαλονίκη: Συνελήφθη ποδοσφαιριστής που επιτέθηκε σε διαιτητή του αγώνα

Ποδοσφαιριστή που επιτέθηκε στον διαιτητή του αγώνα συνέλαβαν χθες αστυνομικοί του τμήματος Ασφαλείας Χαλκηδόνας.

ΜΕΤΡΑ ΠΡΟΛΗΨΗΣ 29 Φεβ 2020 | 09:29

Ιταλία: Η κυβέρνηση εξετάζει την αναβολή των αγώνων που θα διεξάγονταν χωρίς θεατές

Μέσα στις επόμενες ώρες η οριστική απόφαση της ιταλικής κυβέρνησης, αφού όπως τονίζεται "οι αγώνες χωρίς θεατές είναι μία κακή εικόνα για το ποδόσφαιρό μας".

168 ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΕΧΟΥΝ ΠΕΘΑΝΕΙ 30 Μαρ 2020 | 22:54

Κορονοϊός: Αμετανόητος ο Ερντογάν - "Η Τουρκία πρέπει να συνεχίσει να δουλεύει"

Την ώρα που ο αριθμός των επιβεβαιωμένων κρουσμάτων χώρα ξεπέρασε τα 10.000, ο Τούρκος πρόεδρος δεν λαμβάνει έκτακτα μέτρα

ΑΠΕΡΓΙΑ ΣΕ AMAZON ΚΑΙ INSTACART 30 Μαρ 2020 | 22:31

Κορονοϊός: Στη δίνη του ιού οι ΗΠΑ - 2.405 νεκροί, 140.940 κρούσματα

"Σας παρακαλώ, ελάτε τώρα να μας βοηθήσετε στη Νέα Υόρκη" - Έκκληση από τον κυβερνήτη

19.354 ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΝΟΣΗΛΕΥΟΝΤΑΙ 30 Μαρ 2020 | 21:11

Κορονοϊός-Γαλλία: Στρατιωτικά ελικόπτερα μεταφέρουν ασθενείς σε Γερμανία - Αυστρία

Από την 1η Μαρτίου, ο αριθμός των θανάτων εξαιτίας του νέου κορονοϊού κατέγραψε άνοδο χθες Κυριακή κατά 13%, φτάνοντας τους 2.606.

44.550 ΤΑ ΕΠΙΒΕΒΑΙΩΜΕΝΑ ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ 30 Μαρ 2020 | 20:59

Κορονοϊός: Θερίζει ο ιός στη Γαλλία - 418 νεκροί σε μια μέρα, πάνω από 3.000 τα θύματα

Η Γαλλία γίνεται η τέταρτη χώρα στον κόσμο που ξεπερνά τα 3.000 θύματα από τον ιό- Ο συνολικός αριθμός των ανθρώπων που νοσηλεύονται βρίσκεται πλέον κοντά σε 21.000

ΕΡΕΥΝΗΤΕΣ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ 30 Μαρ 2020 | 20:56

Κορονοϊός: Μετατρέπουν μάσκες θαλάσσης σε αναπνευστήρες ασθενών ή μάσκες προστασίας γιατρών

Οι ερευνητές δήλωσαν ότι οι δοκιμές έδειξαν ότι οι εκ των υστέρων εξοπλισμένες μάσκες ξεπέρασαν την προστασία των μασκών που έφεραν φίλτρα υψηλότερης ποιότητας.

70% ΤΗΝ ΤΕΛΕΥΤΑΙΑ ΕΒΔΟΜΑΔΑ 30 Μαρ 2020 | 20:46

Αύξηση της χρήσης του Skype κατά 220% από τον περασμένο μήνα

Την πλατφόρμα επικοινωνίας  τη χρησιμοποιούν περί τα 40 εκατ. άνθρωποι, τονίζει η εταιρεία στο blog της

ΑΝΗΣΥΧΙΑ ΣΤΗΝ ΕΥΡΩΠΗ 30 Μαρ 2020 | 20:46

Ουγγαρία: Απεριόριστες εξουσίες στην κυβέρνηση Ορμπάν με πρόσχημα τον κορονοϊό

Νομοσχέδιο χορηγεί υπερεξουσίες στον Βίκτορ Ορμπάν στο πλαίσιο μιας επ' αόριστον κατάστασης έκτακτης ανάγκης

ΤΙ ΓΡΑΦΟΥΝ ΤΑ ΜΜΕ 30 Μαρ 2020 | 20:31

Απίστευτο: Πυροσβέστης έκλεισε το τηλέφωνο στα... μούτρα της Μέρκελ - Νόμιζε πως ήταν φάρσα

Η Ανγκελα Μέρκελ δεν παραιτήθηκε της προσπάθειας και ξαναπήρε

ΑΝΑΛΥΤΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ 30 Μαρ 2020 | 20:29

Ο πλανήτης σε καραντίνα: 36.000 θάνατοι και 740.000 κρούσματα σε 183 χώρες - Οι αρνητικές πρωτιές

Με 11.591 νεκρούς, η Ιταλία παραμένει η χώρα με τα περισσότερα θύματα στον κόσμο.

ΤΙ ΛΕΕΙ Ο ΔΗΜΑΡΧΟΣ 30 Μαρ 2020 | 20:28

Ιταλία: Το χωριό στον Βορρά που έσωσε τον Ναπολέοντα και σώθηκε από τον κορονοϊό

Το θαύμα του Μοντάλντο Τορινέζε σκορπά ελπίδα στην πολύπαθη γειτονική χώρα