Γερμανός καθηγητής: Τι κάνει τους λαϊκιστές τόσο ελκυστικούς;

Η χρήση υπεραπλουστευτικών ερμηνευτικών σχημάτων είναι χαρακτηριστική μέθοδος της λαϊκιστικής ρητορικής

THETOC TEAM
ΓΡΑΦΕΙ: THETOC TEAM
Γερμανός καθηγητής: Τι κάνει τους λαϊκιστές τόσο ελκυστικούς;

Λαϊκιστές πολιτικοί ανά την υφήλιο χρησιμοποιούν ισχυρή γλώσσα για να προσελκύσουν ψηφοφόρους – τα γεγονότα περνούν σε δεύτερη μοίρα. Ο γερμανός καθηγητής Αφηγηματικής Τέχνης Γερν Πρεχτ εξηγεί τις μεθόδους τους.

Από τον Ντόναλντ Τραμπ στις ΗΠΑ μέχρι τον Ζαΐρ Μπολσονάρο στη Βραζιλία, λαϊκιστές πολιτικοί ανέρχονται σε θέσεις εξουσίας σε πολλές χώρες ανά τον κόσμο. Παρά τις αποστάσεις που μπορεί να τους χωρίζουν σε γεωγραφικό και πολιτιστικό επίπεδο, έχουν κάτι κοινό που τους ενώνει: την ικανότητα να αντιλαμβάνονται και να χρησιμοποιούν ισχυρή γλώσσα και αφηγηματικά μέσα για να προσεγγίσουν και να δημιουργήσουν δεσμούς με τους πολίτες.

Ο Γερν Πρεχτ, καθηγητής Αφηγηματικής Τέχνης και Οπτικοακουστικών Μέσων στην Ανωτάτη Σχολή Μέσων της Στουτγκάρδης, εξηγεί στην DW ότι βασικό συστατικό της λαϊκιστικής ρητορικής είναι η χρήση απλών σχημάτων.

«Η κατασκευή εύκολων, απλών και κατανοητών ιστοριών είναι ακριβώς αυτό που φαίνεται να κάνει τόσο επιτυχημένα τα λαϊκιστικά κινήματα αυτήν την περίοδο. Για μια ιστορία χρησιμοποιούνται συγκεκριμένα συστατικά. Εάν εξετάσουμε χαρακτηριστικές λαϊκιστικές ιστορίες βλέπουμε ότι το στοιχείο της κρίσης ή της παρακμής υπάρχει πάντα. Είναι ένα από τα βασικά στοιχεία της λαϊκιστικής επιχειρηματολογίας. Άλλα σχήματα είναι, για παράδειγμα, η αντιπαραβολή των απλών ανθρώπων απέναντι στις ελίτ και η επίκληση της λαϊκής ετυμηγορίας – το επιχείρημα ότι οι πολίτες έχουν κοινή λογική. Και μετά έχουμε και τις θεωρίες συνομωσίας για κακόβουλες μεθοδεύσεις των ελίτ. Και έτσι η συζήτηση αποκτά άκρως ηθικολογικά χαρακτηριστικά».

Συναισθήματα απέναντι στα γεγονότα

Ο Γερν Πρεχτ παίρνει το παράδειγμα του αμερικανού προέδρου Τραμπ, ο οποίος βάλλει συστηματικά κατά των ελίτ, ωστόσο είναι σαφές ότι και ο ίδιος ανήκει σε αυτές. Ο γερμανός καθηγητής κάνει λόγο για απόλυτη υπεραπλούστευση της κοινωνίας και έμφαση στο συναίσθημα και κυρίως σε δύο: τη νοσταλγία και τον φόβο για το άγνωστο. Τα ρητορικά σχήματα των λαϊκιστών είναι κοινά, αλλά εξίσου αποτελεσματικά σε χώρες που διαφέρουν πολύ μεταξύ τους, παρατηρεί ο Γερν Πρεχτ και εξηγεί: «Παρά τις μεγάλες πολιτιστικές διαφορές, το αίσθημα της νοσταλγίας, το αίσθημα ότι απειλούμαστε και η επιθυμία ενός ηγέτη με χαρακτηριστικά που να παραπέμπουν σε πατρική φιγούρα φαίνεται να είναι κάτι το ανθρώπινο. Όλα αυτά λειτουργούν πολύ καλά σε τόσο πολλές χώρες».

Και τι γίνεται με τα γεγονότα; Ο γερμανός καθηγητής παρατηρεί ότι αυτά αφήνονται συχνά στο περιθώριο. Ο Γερν Πρεχτ δίνει ένα παράδειγμα χρησιμοποιώντας για άλλη μια φορά την περίπτωση του αμερικανού προέδρου: «Αν δούμε τον Ντόναλντ Τραμπ καμιά φορά νομίζουμε ότι τα γεγονότα δεν έχουν σημασία πια. Οι λαϊκιστές θέλουν να επιλέγουν γεγονότα. Βεβαίως δεν τους αρέσει η κριτική, επειδή με αυτήν ξεκινούν συζητήσεις και αυτές δείχνουν ότι ο κόσμος είναι πιο περίπλοκος από ό,τι ισχυρίζονται».

ΠΗΓΗ DW

φωτό Reuters/DW

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

ΤΡΑΓΙΚΗ ΕΞΕΛΙΞΗ ΤΗΣ ΠΑΝΔΗΜΙΑΣ 08 Οκτ 2020 | 11:13

Βραζιλία-κορονοϊός: Η χώρα ξεπέρασε το ορόσημο των 5 εκατομμυρίων κρουσμάτων

Παρά τους 150.000 νεκρούς η πανδημία του κορονοϊού φαίνεται να επιβραδύνεται.

31 Οκτ 2020 | 21:47

Ξανά σε lockdown η Βρετανία έως τις 2 Δεκεμβρίου - Δραματικό διάγγελμα από τον Μπόρις Τζόνσον

Το μέτρο αυτό δεν αφορά τη Σκωτία, την Ουαλία και τη Βόρεια Ιρλανδία.

31 Οκτ 2020 | 19:42

"Σφυροκοπά" ο κορονοϊός την Ιταλία: 31.758 κρούσματα και 297 θάνατοι το τελευταίο 24ωρο

Παρά την ραγδαία αύξηση των κρουσμάτων, πολλοί αντιδρούν σε ένα πιθανό lockdown.

ΑΠΟ ΤΗ ΣΕΙΣΜΙΚΗ ΔΟΝΗΣΗ 31 Οκτ 2020 | 19:09

Σεισμός στην Τουρκία: Στους 35 ανέρχονται οι νεκροί - Αγωνία για τη διάσωση 3χρονου παιδιού

Αυξάνονται συνεχώς οι νεκροί στην Τουρκία από το σεισμό ενώ γίνονται υπεράνθρωπες προσπάθειες για τη διάσωση 3χρονου παιδιού

ΜΙΑ ΣΥΛΛΗΨΗ 31 Οκτ 2020 | 18:30

Τρόμος στη Γαλλία: Ένοπλη επίθεση σε ελληνική εκκλησία στη Λυών - Πυροβόλησαν ελληνορθόδοξο ιερέα

Ένοπλη επίθεση σε ελληνική εκκλησία στη Λυών με δράστη να πυροβολεί ελληνορθόδοξο ιερέα

31 Οκτ 2020 | 17:49

Πιθανό νέο lockdown στην Βρετανία - Τι θα ανακοινώσει ο Τζόνσον σήμερα

Ο πρωθυπουργός εξετάζει το ενδεχόμενο να επιβάλει καραντίνα στην Βρετανία από την Τετάρτη μέχρι και την 1η Δεκεμβρίου στην Αγγλία.

ΑΝΕΜΟΙ ΤΑΧΥΤΗΤΑΣ 215 ΧΛΜ/ΩΡΑ 31 Οκτ 2020 | 16:18

Υπερτυφώνας "επισκέπτεται" τις Φιλιππίνες - Εκκενώνεται το νησί Λουζόν

Aπομακρύνθηκαν από τις εστίες τους σχεδόν ένα εκατομμύριο άνθρωποι από το νότιο τμήμα του νησιού Λουζόν.

31 Οκτ 2020 | 14:32

Παγκόσμια συγκίνηση: Πέθανε ο Σον Κόνερι σε ηλικία 90 ετών

Ηταν πολυβραβευμένος ηθοποιός και παραγωγός ταινιών κινηματογράφου.

ΑΧΤΙΔΑ ΑΙΣΙΟΔΟΞΙΑΣ 31 Οκτ 2020 | 14:03

Σεισμός στην Τουρκία: Ανασύρθηκε ζωντανή μητέρα με τα τρία της παιδιά - Στους 26 οι νεκροί

Έμειναν παγιδευμένοι επί σχεδόν 23 ώρες, μετά τον ισχυρό σεισμό που σημειώθηκε το μεσημέρι της Παρασκευής.

ΕΡΕΥΝΕΣ ΚΑΙ ΣΤΗΝ ΤΥΝΗΣΙΑ 31 Οκτ 2020 | 13:47

Επίθεση στη Νίκαια: Συνελήφθη και τρίτος ύποπτος - Ποια η σχέση του με τον δράστη

Οι γαλλικές αρχές διερευνούν τις σχέσεις ενός 33χρονου με τον δράστη της αιματηρής επίθεσης στη Νίκαια.

ΕΛΠΙΔΕΣ ΓΙΑ ΘΕΡΑΠΕΙΑ 31 Οκτ 2020 | 11:02

Aπροτινίνη: Φάρμακο κατά του κορονοϊού από Γερμανούς και Βρετανούς - Μπλοκάρει την είσοδο του ιού στα κύτταρα

Η απροτινίνη (aprotinin) είναι ένας ανασταλτικός παράγοντας της πρωτεϊνάσης.

800 ΟΙ ΤΡΑΥΜΑΤΙΕΣ 31 Οκτ 2020 | 10:48

Σεισμός στη Σμύρνη: Μάχη με το χρόνο δίνουν οι διασώστες - Στους 25 οι νεκροί [εικόνες - βίντεο]

Στο Μπαϊράκλι, στην επαρχία της Σμύρνης, σωστικά συνεργεία προσπαθούσαν να ανοίξουν δίοδο στα συντρίμμια επταώροφης πολυκατοικίας.

ΤΡΕΙΣ ΝΕΚΡΟΙ 30 Οκτ 2020 | 23:05

Επίθεση στη Νίκαια: Σοκαρισμένη η οικογένεια του δράστη - "Προσευχόταν και δεν είχε παρέες"

Ο Τυνήσιος 21χρονος δράστης σκότωσε τρεις ανθρώπους μέσα σε εκκλησία της Νίκαιας.