Μια θάλασσα γεμάτη μέδουσες στο κοντινό μέλλον; Οι ωκεάνιοι καύσωνες, που πλήττουν σχεδόν το ήμισυ των θαλασσίων υδάτων στον κόσμο, απειλούν να αποδυναμώσουν και να μεταμορφώσουν σε βάθος τα θαλάσσια οικοσυστήματα, που έχουν ήδη πληγεί από την υπερθέρμανση του πλανήτη.
Ποιες οι διαστάσεις των ωκεάνιων καυσώνων;
Τον φετινό Ιούλιο, το 44% των ωκεανών του κόσμου αντιμετωπίζει θαλάσσια κύματα καύσωνα, ποσοστό ρεκόρ από το 1991, σύμφωνα με την Ωκεανογραφική Υπηρεσία των ΗΠΑ (NOAA), η οποία εκτιμά ότι το ποσοστό αυτό θα μπορούσε να φτάσει το 50% μέχρι τον Σεπτέμβριο-Οκτώβριο.
Η παγκόσμια θερμοκρασία των ωκεανών αγγίζει το 21°C, κοντά στο απόλυτο ρεκόρ (21,1°C). Ο Βόρειος Ατλαντικός έφτασε τους 24,5 βαθμούς Κελσίου, λόγω του επίμονου καύσωνα που έπληξε από τα τέλη Μαΐου τον Βισκαϊκό Κόλπο και την θαλάσσια περιοχή ανοικτά της Πορτογαλίας.
Στη Μεσόγειο, τοπικά η θερμοκρασία φθάνει μέχρι και τους 30°C (4°C πάνω από το κανονικό) στην περιοχή ανάμεσα στην Σικελία και την Νάπολη, σύμφωνα με τον Τιμπό Γκιναλντό (Thibault Guinaldo), ερευνητή στην Διαστημική Ωκεανογραφία στο Κέντρο Μελετών Δορυφορικής Μετεωρολογίας (CEMS) του Λανιόν.
Πώς εξηγούνται;
"Υπάρχουν πολλές υποθέσεις. Αλλά η βασική θέση είναι ότι η θερμοκρασία του ωκεανού αυξάνεται με την υπερθέρμανση του πλανήτη", διευκρινίζει ο ερευνητής.
Σε παγκόσμιο επίπεδο, οι θαλάσσιοι καύσωνες έχουν διπλασιαστεί σε συχνότητα από την προβιομηχανική εποχή, σύμφωνα με τους ειδικούς για το κλίμα της Διακυβερνητικής Επιτροπής για την Κλιματική Αλλαγή (IPCC/GIEC).
Σε αυτό πρέπει να προστεθεί "η φυσική μεταβλητότητα" του κλίματος, σύμφωνα με τον Τιμπό Γκινάλντο. Στον Βόρειο Ατλαντικό, ένας ασθενής άνεμος μείωσε την ανάμειξη των επιφανειακών υδάτων στο πλαίσιο ενός αντικυκλωνικού φαινομένου που ευνοεί την υπερθέρμανση, με λιγότερα σύννεφα να αντανακλούν την ηλιακή ακτινοβολία.
Στον Ειρηνικό Ωκεανό, είναι μάλλον η άνοδος του περιοδικού κλιματικού φαινομένου El Niño που συμβάλλει στη υπερθέρμανση των νερών.
Διαβάστε Επίσης
Πώς αντιδρούν τα οικοσυστήματα;
"Η διαδοχή των κυμάτων καύσωνα τείνει να αποδυναμώνει τα οικοσυστήματα. Αυτό μπορεί να προκαλέσει την δραματική μείωση των πληθυσμών ή μετατοπίσεις πληθυσμών προς ψυχρότερα νερά", εκτιμά ο Ρολάν Σεφεριάν (Roland Séférian), κλιματολόγος στο Εθνικό Κέντρο Μετεωρολογικών Μελετών (CNRM) στην Τουλούζη.
Κατά τη διάρκεια των κυμάτων καύσωνα 2015-2019 στη Μεσόγειο, περίπου πενήντα είδη (κοράλια, αχινοί, μαλάκια, δίθυρα, ποσειδωνία κ.λπ.) εμφάνισαν μαζική θνητότητα μεταξύ της επιφάνειας και έως βάθος 45 μέτρων, σύμφωνα με άρθρο που δημοσιεύτηκε τον Ιούλιο του 2022 στην επιστομονική επιθεώρηση Global Change Biology.
Ορισμένα είδη, όπως τα ψάρια, θα μεταναστεύσουν προς τους πόλους αναζητώντας πιο δροσερά νερά, ενώ άλλα θα "μεταναστεύουν προς τα βάθη", σύμφωνα με τον ερευνητή, ο οποίος ωστόσο υπογραμμίζει τις "γκρίζες ζώνες που συνδέονται με την ικανότητα προσαρμογής, ανθεκτικότητας ή μετανάστευσης" των θαλάσσιων οικοσυστημάτων.
"Υπάρχουν πολλά πράγματα που δεν γνωρίζουμε. Είναι πολύ δύσκολο να προβλέψουμε γεγονότα μαζικής θνητότητας", προσθέτει ο ερευνητής. Έτσι, "για τα κοράλλια, αν τα κύματα καύσωνα δεν είναι πολύ έντονα και κοντινά μεταξύ τους", "παράγεται κάποιου βαθμού μια ανθεκτικότητα", σημειώνει, προσθέτοντας ότι η υπερθέρμανση του πλανήτη "τείνει να μεταμορφώνει τα οικοσυστήματα σε βάθος".
Ποια ζωή για τους ωκεανούς στο μέλλον;
Υπό την επίδραση της υπερθέρμανσης του πλανήτη, τα κύματα καύσωνα θα μπορούσαν να είναι 20 έως 50 φορές πιο συχνά μέχρι το τέλος του αιώνα, σε σύγκριση με την προβιομηχανική εποχή, σύμφωνα με την IPCC, η οποία επίσης προβλέπει επιδείνωση της έντασης και της έκτασής τους.
"Από την άλλη πλευρά, υπάρχουν είδη που θα ωφεληθούν από αυτή την αλλαγή. Οι μέδουσες είναι οργανισμοί που θα ωφεληθούν από έναν θερμότερο ωκεανό, θα πολλαπλασιασθούν", σημειώνει ο Ρολάν Σεφεριάν. "Ίσως ο ωκεανός του μέλλοντος να είναι ένας ωκεανός γεμάτος μέδουσες".
Αλλάζει ήδη το οικοσύστημα; Κατά τη διάρκεια επιχείρησης στον Βισκαϊκό Κόλπο, οι επιστήμονες του Ifremer παρατήρησαν με έκπληξη μεγάλες συγκεντρώσεις καβουριών κολυμβητών, καθώς και "μεγάλους πληθυσμούς πλαγκτονικών οργανισμών, κυρίως σαλπών".
"Παρατηρούμε αυτά τα καβούρια κάθε χρόνο, αλλά ποτέ δεν τα έχουμε δει σε τόσο μεγάλους αριθμούς και οργανωμένα", εξηγεί ο Ερουάν Ντυαμέλ ( Erwan Duhamel), ερευνητής αλιείας και συνυπεύθυνος για την εκστρατεία Pelgas.
"Η παρουσία αυτών των καβουριών, μεδουσών και σαλπών σε μεγάλες συγκεντρώσεις υποδηλώνει μια πιθανή αλλαγή στο οικοσύστημα", προσθέτει. "Πριν από μερικά χρόνια, μόνο ένα στα τέσσερα χρόνια θεωρείτο έτος μέδουσας. Τώρα είναι στην πραγματικότητα κάθε χρόνο."
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr
![Χανιά: Ξεχείλισαν φρεάτια στη Νέα Χώρα – Μέχρι τη θάλασσα έφτασαν τα λύματα [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/crop/both/45/457ecbee196941f6ae0aa5ff62dc0e19.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Σε άθλιες συνθήκες οι μετανάστες που διασώθηκαν στη Γαύδο - 545 άνθωποι σε ένα πλοιάριο [φωτογραφίες]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/767x430/cu404x532/0,80,404,307/crop/both/5d/5dd350146ada41088098c713f266070f.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Θεσσαλονίκη: Ατύχημα είχε 45χρονη σε εμπορικό κέντρο της πόλης όταν αποκολλήθηκε τμήμα οροφής καταστήματος [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/207x116/cu608x398/0,19,608,360/crop/both/12/12dd84c1482243bca9c6a2daacbadb3b.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Η θάλασσα βγήκε έξω στο Ναύπλιο - Πρωτόγνωρη κατάσταση στην πόλη - Πλημμύρισαν δρόμοι, έπεσαν δέντρα [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/207x116/cu608x456/0,92,608,433/crop/both/cc/cc3c93726e284c418134f025fba5bcc6.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Κόρινθος: 60χρονος ανασύρθηκε νεκρός από την θάλασσα - Μετά από πτώση με το αυτοκίνητό του [εικόνες-βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x335/7,0,604,335/crop/both/70/705208efced94858a38519c92009afc9.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Τήνος: Αυτοκίνητο έπεσε στη θάλασσα στο λιμάνι του Όρμου [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu439x492/0,13,439,259/crop/both/b7/b756c0e8eeb94ba093dd621f0e61346e.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Δραματική διάσωση στην Επανομή: Κitesurfer έσωσε πατέρα και κόρη που είχαν παρασυρθεί από θαλάσσια ρεύματα [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x322/0,0,574,322/crop/both/dd/dd85ed9dae5c4013a6f98a431ddabefb.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Η πιο γλυκιά εικόνα της ημέρας: Κατσικάκι ακολουθεί τον ιδιοκτήτη του και βουτά στη θάλασσα [Βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/crop/both/4f/4fd2f7f8c823480cafb624e9d3f43130.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Τατιάνα Μπλάτνικ: Καλοκαιρινή πάνω σε σκάφος με το χρώμα μαγιό που της ταιριάζει απόλυτα [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu338x532/18,54,273,197/crop/both/e1/e11c8bb4c9a4468fa5218caccd5bd9c4.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Θεσσαλονίκη: Οι "μεδουσες του φεγγαριού" κατέκλυσαν τον Θερμαϊκό Κόλπο - Πόσο επικίνδυνες είναι για τον άνθρωπο [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x365/0,11,608,352/crop/both/98/98ba8f9ec8fa4d1a9a2abf586b799c99.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Συναγερμός σε θάλασσες και παραλίες της Εύβοιας – Γέμισαν με μωβ μέδουσες [εικόνες]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x444/0,51,608,392/crop/both/a0/a03f04fb9a2d47f3acf36206d7f49f07.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Νέα κατάληψη δεξαμενόπλοιου με πετρέλαιο Βενεζουέλας από τις ΗΠΑ: Κατέσχεσαν το "Olina" στην Καραϊβική [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x403/0,43,608,384/crop/both/fe/fe03cd3a051048b7a652a394fbf5ad8b.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Κόλαση στο Ιράν από τις μεγάλες διαδηλώσεις: 45 νεκροί και 2.200 συλλήψεις - Έκοψαν το ίντερνετ [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x405/0,69,608,310/crop/both/b6/b6f45c3db72a4fd18f31d317d02e7372.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Εκρηξη στο Κογκρέσο της Ονδούρας: Σοβαρά τραυματισμένη βουλευτής -Ανησυχία για βλάβη στην ακοή [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x342/0,8,608,249/crop/both/0f/0f12342ac86249a5b5293805da6ae80c.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Γερμανία: Πρόβατα εισέβαλαν σε σουπερμάκετ στη Βαυαρία και προκάλεσαν χάος [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x458/0,20,608,361/crop/both/a6/a6dfa0a91c624341a5609c3ededb698f.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Το Ιράν "φλέγεται": Τουλάχιστον 45 διαδηλωτές έχουν σκοτωθεί - Ο Τραμπ απειλεί ότι "θα χτυπήσουμε πολύ σκληρά" [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu298x532/0,89,298,256/crop/both/f1/f115d62cd9714d49a77ee865780ebcb8.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Πρωτόγνωρο σκηνικό στο Παρίσι: Οι αγρότες κατέλαβαν όλα τα αξιοθέατα της γαλλικής πρωτεύουσας [εικόνες - βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x405/0,35,608,376/crop/both/a8/a878d02d27a7496097018848cecbb785.jpg?quality=60&404=default&v=2)
