Stratfor: Γιατί ο Ερντογάν θέλει την εξουσία με κάθε κόστος

Στο ρήγμα μεταξύ Ερντογάν και Νταβούτογλου και τις φιλοδοξίες του τούρκου προέδρου να συγκεντρώσει την εξουσία όλη της χώρας αναφέρεται ανάλυση του Stratfor.

THETOC TEAM
ΓΡΑΦΕΙ: THETOC TEAM
Stratfor: Γιατί ο Ερντογάν θέλει την εξουσία με κάθε κόστος

Στο ρήγμα μεταξύ Ερντογάν και Νταβούτογλου και τις φιλοδοξίες του τούρκου προέδρου να συγκεντρώσει την εξουσία όχι μόνο επί του κόμματος αλλά και επί της χώρας στο σύνολό της, αναφέρεται σε ανάλυσή του το Stratfor. Όπως σημειώνει το γνωστό think-tank, οι κινήσεις του τούρκου προέδρου αναμένεται να επηρεάσουν εκτός από το εσωτερικό μέτωπο και το εξωτερικό και ιδίως τη στρατηγική εξωτερικής πολιτικής και ασφάλειας.

Ανησυχίες για κυβερνητική διάσπαση

Το ρήγμα μεταξύ των ηγετών της Τουρκίας αντανακλά τις φιλοδοξίες του Ερντογάν να συγκεντρώσει εξουσία όχι μόνο επί του κόμματός του αλλά και επί της χώρας στο σύνολό της

Για τον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και τον πρωθυπουργό Αχμέτ Νταβούτογλου, οι συναντήσεις είναι μια εβδομαδιαία ρουτίνα. Χθες, όμως, η καθιερωμένη συνάντησή τους έγινε μία ημέρα νωρίτερα εν μέσω φημολογίας πως ο Νταβούτογλου μπορεί να παραιτηθεί λόγω των διαφορών του με τον πρόεδρο.

Οι ανησυχίες για κυβερνητική διάσπαση στην Τουρκία έρχονται την ώρα που η χώρα προσπαθεί να αντιμετωπίσει ταυτόχρονα επείγοντα θέματα ασφάλειας και πολιτικής, σε μια περιοχή που ταράσσεται από μια τεράστια αστάθεια, σημειώνει το Statfor και προσθέτει:

Συγκεκριμένα, η Τουρκία έχει να αντιμετωπίσει τους Κούρδους μαχητές τόσο στο εσωτερικό της χώρας όσο και σε γειτονικές χώρες, την ώρα που προσπαθεί να οριστικοποιήσει τη συμφωνία με την Ευρωπαϊκή Ένωση για την απορρόφηση χιλιάδων μεταναστών/προσφύγων.

Stratfor: Γιατί ο Ερντογάν θέλει την εξουσία με κάθε κόστος
Ταγίπ Ερντογάν και Αχμέτ Νταβούτογλου

Το χρονικό της ρήξης

Από τότε που ο Ερντογάν διάλεξε τον Νταβούτογλου -τον τότε υπουργό Εξωτερικών- για την θέση του πρωθυπουργού τον Σεπτέμβριο του 2014, οι σχέσεις των δύο ανδρών ήταν τεταμένες.

Όπως σημειώνει το Stratfor, παρά τις διαψεύσεις από την κυβέρνηση, οι φήμες περί κλιμακούμενης έντασης μεταξύ του Ερντογάν και του Νταβούτογλου κυκλοφορούσαν από καιρό στην Τουρκία. Μάλιστα, από τότε που ο Ερντογάν διάλεξε τον Νταβούτογλου -τον τότε υπουργό Εξωτερικών- για την θέση του πρωθυπουργού τον Σεπτέμβριο του 2014, οι σχέσεις των δύο ανδρών ήταν τεταμένες. Πριν τον διορισμό, οι άνδρες είχαν στενή σχέση. Ο Νταβούτογλου υπήρξε βασικός παράγοντας στη διαμόρφωση της αποστολής του κυβερνώντος κόμματος της Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP), που οραματίζεται μια ισχυρή Πανισλαμική Τουρκία που θα επεκτείνει την επιρροή της στη Μέση Ανατολή. Όμως, προέκυψαν διαφορές σε διάφορα θέματα, περιλαμβανομένης της ισορροπίας ισχύος μεταξύ των δύο.

Κατά τη διάρκεια της θητείας του, ο Ερντογάν εργάστηκε σταθερά για να αντιστρέψει το παραδοσιακό μοντέλο της Τουρκίας, στο οποίο ο πρωθυπουργός κατέχει την περισσότερη εξουσία και ο ρόλος του προέδρου είναι κυρίως τυπικός. Οι τελευταίες πληροφορίες περί παραίτησης του Νταβούτογλου έρχονται μετά την τελευταία κίνηση του Ερντογάν να μειώσει ακόμα περισσότερο τις πρωθυπουργικές εξουσίες: στις 29 Απριλίου, ο πρόεδρος ακύρωσε την εξουσία του πρωθυπουργού να ορίζει τους περιφερειακούς επικεφαλής του AKP.

Ο Αχμέτ Νταβούτογλου κατά τη διάρκεια της συνέντευξης Τύπου στην οποία ανακοίνωσε ότι δεν θα διεκδικήσει εκ νέου την ηγεσία του AKP
Ο Αχμέτ Νταβούτογλου κατά τη διάρκεια της συνέντευξης Τύπου στην οποία ανακοίνωσε ότι δεν θα διεκδικήσει εκ νέου την ηγεσία του AKP

Οι φιλοδοξίες του «Σουλτάνου»

Σύμφωνα με το Stratfor, το ρήγμα μεταξύ των ηγετών της Τουρκίας αντανακλά τις φιλοδοξίες του Ερντογάν να συγκεντρώσει εξουσία όχι μόνο επί του κόμματός του αλλά και επί της χώρας στο σύνολό της. Για να εξασφαλίσει μεγαλύτερη εξουσία, ο Ερντογάν προωθεί ένα νέο σύνταγμα που θα δημιουργήσει μια εκτελεστική προεδρία. Αντιδρώντας, Τούρκοι πολιτικοί αμφισβητούν αυτό που χαρακτηρίζουν ως δικτατορικές τάσεις του Ερντογάν.

Τα σχέδια του Ερντογάν έχουν πολώσει τη χώρα, δημιουργώντας ρήγματα όχι μόνο στο AKP αλλά και σε άλλα πολιτικά κόμματα.

Μάλιστα, τα σχέδια του Ερντογάν έχουν πολώσει τη χώρα, δημιουργώντας ρήγματα όχι μόνο στο AKP αλλά και σε άλλα πολιτικά κόμματα. Για παράδειγμα, την ώρα που το κυβερνών κόμμα εξετάζει το ενδεχόμενο συνεργασίας με το Κόμμα του Εθνικιστικού Κινήματος (MHP) για να αυξήσει τη στήριξη από τους εθνικιστές ψηφοφόρους, πολλά μέλη του MHP έχουν διαφωνήσει ή ακόμα και αποσκιρτήσει. Επιπλέον, η προσπάθεια του Ερντογάν να αρθεί η ασυλία των βουλευτών έναντι διώξεων έχει διχάσει τους ηγέτες των τουρκικών κομμάτων, οι οποίοι φοβούνται πως, πέραν των ερευνών έναντι βουλευτών που κατηγορούνται ότι στηρίζουν το PKK, ο πρόεδρος θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει τον νόμο για να βάλει εμπόδια στους αντιπάλους του.

O τούρκος πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν
O τούρκος πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν

Το PKK και τα θέματα ασφάλειας

Πέραν των πολιτικών «μαχών», η Άγκυρα αντιμετωπίζει αυξημένες ανησυχίες για την ασφάλεια. Αν και επικεντρώνεται στα νοτιοανατολικά, ωστόσο η εκστρατεία της Τουρκίας κατά των Κούρδων μαχητών έχει οδηγήσει στις πρόσφατες επιθέσεις στην Άγκυρα, την Κωνσταντινούπολη και την Προύσα, που αποδίδονται από την τουρκική κυβέρνηση στο PKK.

Ο Νταβούτογλου έχει μιλήσει για πιθανή επανάληψη των ειρηνευτικών συνομιλιών με το PKK, ο Ερντογάν έχει επιμείνει πως πρέπει να σκοτωθεί μέχρι και ο τελευταίος μαχητής του PKK.

Οι ανησυχίες για το PKK εκτείνονται και στο Ιράκ και στη Συρία, όπου η Τουρκία έχει πραγματοποιήσει βομβαρδισμούς και αεροπορικές επιθέσεις κατά κουρδικών ομάδων και έχει εξετάσει το ενδεχόμενο εκτεταμένων στρατιωτικών ενεργειών εναντίον τους. Στη Συρία, στις ανησυχίες της Τουρκίας για τους Κούρδους προστίθενται και οι απειλές από το Ισλαμικό Κράτος. Και ενώ ο Νταβούτογλου έχει μιλήσει για πιθανή επανάληψη των ειρηνευτικών συνομιλιών με το PKK, ο Ερντογάν έχει επιμείνει πως πρέπει να σκοτωθεί μέχρι και ο τελευταίος μαχητής του PKK.

Σύμφωνα με το Stratfor, η διαφωνία εντός του AKP, σε συνδυασμό με άλλες εγχώριες πολιτικές φιλονικίες, θα μπορούσαν να εκτρέψουν την Τουρκία από τη συνετή επιδίωξη των στόχων της στον τομέα της ασφάλειας. Για παράδειγμα, για να ενισχύσει την εξασθενημένη πολιτική στήριξη για τις εθνικιστικές επιδιώξεις του στον τομέα της ασφάλειας, ο Ερντογάν θα μπορούσε να αναλάβει πιο επιθετική στρατιωτική δράση κατά των Κούρδων στη Συρία ή στο Ιράκ. Κάνοντας όμως κάτι τέτοιο, θα μπορούσε να προκαλέσει σύγκρουση με τη Ρωσία ή το Ιράν.

Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, Αχμέτ Νταβούτογλου, Ντόναλτν Τουσκ και Μαρκ Ρούτε
Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, Αχμέτ Νταβούτογλου, Ντόναλτν Τουσκ και Μαρκ Ρούτε

Το προσφυγικό

Την ίδια ώρα, η πολιτική διαμάχη στην Τουρκία θα μπορούσε να βλάψει τη συμφωνία με την ΕΕ για το μεταναστευτικό/προσφυγικό. Προς μεγάλη λύπη του Ερντογάν, η διαπραγμάτευση της συμφωνίας πιστώνεται σε μεγάλο βαθμό στον Νταβούτογλου. Η συμφωνία, η οποία υπεγράφη στις 20 Μαρτίου, προβλέπει πως η Τουρκία θα πρέπει να εφαρμόσει μέτρα για να διασφαλίσει την προστασία των μεταναστών/προσφύγων στην Τουρκία. Το βράδυ της Τρίτης, Τούρκοι βουλευτές ενέκριναν και τους 72 όρους που έθετε η ΕΕ για να απελευθερωθεί η βίζα στα τέλη Ιουνίου.

Ωστόσο, η Τουρκία παραμένει διχασμένη ως προς την προθυμία της να απορροφήσει εκατομμύρια μετανάστες/πρόσφυγες, διχασμός που θα μπορούσε να δυσκολέψει ακόμα περισσότερο την εφαρμογή των προαπαιτούμενων μέτρων. Με τη σειρά του, αυτό θα μπορούσε να επηρεάσει την απόφαση της ΕΕ να τηρήσει τη δική της πλευρά της συμφωνίας, περιλαμβανομένης της παροχής οικονομικής βοήθειας ύψους 6 δισ. ευρώ και της επιτάχυνσης των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Τουρκία.

Ασχέτως αν ο Νταβούτογλου παραιτηθεί, οι προσπάθειες του Ερντογάν να συγκεντρώσει εξουσία επιδεινώνουν τον διχασμό μεταξύ των πολιτικών κομμάτων της Τουρκίας. Καθώς η χώρα εξετάζει σημαντικές αποφάσεις σε επίπεδο πολιτικής και ασφάλειας, αυτές οι κινήσεις θα μπορούσαν να επηρεάσουν το πώς θα επιλέξει η Άγκυρα να προχωρήσει στη συνέχεια.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

ΕΣΩΚΟΜΜΑΤΙΚΟ "ΧΤΥΠΗΜΑ" 07 Μαρ 2021 | 08:46

Νέο "κρούσμα" Σαμαρά στη ΝΔ: Ο διάλογος με την Τουρκία είναι ενδοτισμός, λέει ο Χρύσανθος Λαζαρίδης

Λίγο πριν τον νέο γύρο των διερευνητικών επαφών με την Τουρκία ένας από τους πιο στενούς συνεργάτες του πρώην πρωθυπουργού, ο Χρύσανθος Λαζαρίδης, επανέρχεται στην άποψη Σαμαρά ότι δεν γίνεται διάλογος με πειρατές

ΠΡΟΚΑΛΕΙ ΠΑΛΙ Ο ΤΟΥΡΚΟΣ ΠΡΟΕΔΡΟΣ 06 Μαρ 2021 | 19:15

Νέο παραλήρημα Ερντογάν για τη "Γαλάζια Πατρίδα": Αν θες ειρήνη, προετοιμάσου για πόλεμο - Μήνυμα σε Ελλάδα & Κύπρο

Το πιο εντυπωσιακό είναι ότι την ώρα που μιλούσε ο Τούρκος πρόεδρος πλάνα αρχείου έδειχναν πολεμικά πλοία να ανοίγουν πυρ.

ΔΙΠΛΩΜΑΤΙΚΕΣ ΠΗΓΕΣ 06 Μαρ 2021 | 14:48

Η απάντηση της Αθήνας στις τουρκικές φαντασιώσεις για ΑΟΖ με την Αίγυπτο και τα προπαγανδιστικά δημοσιεύματα

Αναφορά της Αθήνας στον ΓΓ του Αραβικού Συνδέσμου που είπε ότι οι συγκρούσεις της Τουρκίας με Ελλάδα και Κύπρο δεν θα έχουν καλό τέλος για την Άγκυρα.

05 Μαρ 2021 | 19:22

Γερμανία σε Άγκυρα: Σταματήστε τις προκλήσεις - Αν Ελλάδα και Κύπρος απειληθούν είμαστε στο πλευρό τους

Να σταματήσει τις προκλήσεις σε βάρος της Ελλάδας και της Κύπρου και τις γεωτρήσεις στην ανατολική Μεσόγειο, ζητά από την Τουρκία ο υφυπουργός Εξωτερικών της Γερμανίας.

ΜΕ ΤΟΝ ΑΙΓΥΠΤΙΟ ΟΜΟΛΟΓΟ ΤΟΥ 05 Μαρ 2021 | 13:38

Σε Κάιρο και Λευκωσία την Δευτέρα ο Νίκος Δένδιας: Τι θα συζητήσει

Την Αίγυπτο θα επισκεφτεί τη Δευτέρα ο υπουργός Εξωτερικών Νίκος Δένδιας και μετά θα μεταβεί στην Κύπρο

Η ΑΣΚΗΣΗ ΟΛΟΚΛΗΡΩΝΕΤΑΙ ΣΕ 2 ΗΜΕΡΕΣ 05 Μαρ 2021 | 08:57

Προκλητικό μήνυμα Τουρκίας: "Γαλάζια Πατρίδα είναι το Αιγαίο, η Μεσόγειος και η Μαύρη Θάλασσα" [εικόνες]

Εικόνες και βίντεο από την τουρκική άσκηση Γαλάζια Πατρίδα - Το προκλητικό μήνυμα του Τουρκικού Υπουργείου Άμυνας.

ΤΙ ΑΝΑΦΕΡΟΥΝ ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ 04 Μαρ 2021 | 17:44

Συναγερμός στην Τουρκία: Συνετρίβη στρατιωτικό ελικόπτερο - Νεκρός ο διοικητής του 8ου Σώματος και 9 στρατιώτες [Βίντεο]

Ο Ερντογάν μίλησε στο τηλέφωνο με τον γιο το Οσμάν Ερμπάς και εξέφρασε τα συλλυπητήριά του.

ΕΝΤΕΙΝΕΤΑΙ Η ΔΥΣΑΡΕΣΚΕΙΑ ΤΟΥ ΤΟΥΡΚΙΚΟΥ ΠΛΗΘΥΣΜΟΥ 04 Μαρ 2021 | 16:31

Η Die Welt "καρφώνει" τον Ερντογάν: Υποκριτική η στάση του - Η ΕΕ να μην πέσει στην παγίδα

Η Die Welt αναφέρεται στους λόγους που ώθησαν τον Ερντογάν στα σχέδια ενίσχυσης του κράτους δικαίου και στο "πλαίσιο μεταρρυθμίσεων".

ΤΙ ΑΝΑΦΕΡΕΙ ΤΟ REUTERS 03 Μαρ 2021 | 16:02

"Άνοιγμα" Τουρκίας και στην Αίγυπτο: Για συμφωνία θαλάσσιας οριοθέτησης μίλησε ο Τσαβούσογλου

Η Τουρκία και η Αίγυπτος θα μπορούσαν να διαπραγματευτούν και να υπογράψουν μια συμφωνία θαλάσσιας οριοθέτησης στην Αν. Μεσόγειο, δήλωσε ο Τσαβούσογλου.

ΕΞΕΦΡΑΣΕ ΑΛΛΗΛΕΓΓΥΗ ΠΡΟΣ ΤΗΝ ΕΛΛΑΔΑ 03 Μαρ 2021 | 14:55

Σεισμός στην Ελασσόνα - Επικοινωνία Δένδια με Τσαβούσογλου: "Έτοιμη να βοηθήσει η Τουρκία"

Την ετοιμότητα της Τουρκίας να συνεισφέρει βοήθεια εφόσον προκύψει ανάγκη, εξέφρασε ο Μεβλούτ Τσαβούσογλου στον Νίκος Δένδια για τον σεισμό στην Ελασσόνα.

ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΜΕ ΔΕΝΔΙΑ 03 Μαρ 2021 | 13:47

Σεισμός στην Ελασσόνα: Αισθητός και στις γειτονικές χώρες - Μηνύματα αλληλεγγύης από Ιταλία και Τουρκία

Ο σεισμός στην Ελασσόνα έγινε αισθητός στη Βουλγαρία, τη Βοσνία και Ερζεγοβίνη και άλλες γειτονικές χώρες.

ΣΤΗ ΔΙΑΣΚΕΨΗ ΧΩΡΩΝ MED7 03 Μαρ 2021 | 13:44

Δένδιας: Οι κυρώσεις προς την Τουρκία θα πρέπει να παραμείνουν στο τραπέζι

Οι κυρώσεις κατά της Τουρκίας να παραμείνουν στο τραπέζι ως εργαλείο αποτροπής ανέφερε ο Ν. Δένδιας στη διάσκεψη χωρών MED7.

03 Μαρ 2021 | 10:01

Ρωτήστε τον Δράμαλη...

Η ιστορία διδάσκει πως με βεβαιότητα χαμένοι είναι μόνο όσοι εγκαταλείπουν την προσπάθεια.