Stratfor: Γιατί ο Ερντογάν θέλει την εξουσία με κάθε κόστος

Στο ρήγμα μεταξύ Ερντογάν και Νταβούτογλου και τις φιλοδοξίες του τούρκου προέδρου να συγκεντρώσει την εξουσία όλη της χώρας αναφέρεται ανάλυση του Stratfor.

THETOC TEAM
ΓΡΑΦΕΙ: THETOC TEAM
Stratfor: Γιατί ο Ερντογάν θέλει την εξουσία με κάθε κόστος

Στο ρήγμα μεταξύ Ερντογάν και Νταβούτογλου και τις φιλοδοξίες του τούρκου προέδρου να συγκεντρώσει την εξουσία όχι μόνο επί του κόμματος αλλά και επί της χώρας στο σύνολό της, αναφέρεται σε ανάλυσή του το Stratfor. Όπως σημειώνει το γνωστό think-tank, οι κινήσεις του τούρκου προέδρου αναμένεται να επηρεάσουν εκτός από το εσωτερικό μέτωπο και το εξωτερικό και ιδίως τη στρατηγική εξωτερικής πολιτικής και ασφάλειας.

Ανησυχίες για κυβερνητική διάσπαση

Το ρήγμα μεταξύ των ηγετών της Τουρκίας αντανακλά τις φιλοδοξίες του Ερντογάν να συγκεντρώσει εξουσία όχι μόνο επί του κόμματός του αλλά και επί της χώρας στο σύνολό της

Για τον Τούρκο πρόεδρο Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν και τον πρωθυπουργό Αχμέτ Νταβούτογλου, οι συναντήσεις είναι μια εβδομαδιαία ρουτίνα. Χθες, όμως, η καθιερωμένη συνάντησή τους έγινε μία ημέρα νωρίτερα εν μέσω φημολογίας πως ο Νταβούτογλου μπορεί να παραιτηθεί λόγω των διαφορών του με τον πρόεδρο.

Οι ανησυχίες για κυβερνητική διάσπαση στην Τουρκία έρχονται την ώρα που η χώρα προσπαθεί να αντιμετωπίσει ταυτόχρονα επείγοντα θέματα ασφάλειας και πολιτικής, σε μια περιοχή που ταράσσεται από μια τεράστια αστάθεια, σημειώνει το Statfor και προσθέτει:

Συγκεκριμένα, η Τουρκία έχει να αντιμετωπίσει τους Κούρδους μαχητές τόσο στο εσωτερικό της χώρας όσο και σε γειτονικές χώρες, την ώρα που προσπαθεί να οριστικοποιήσει τη συμφωνία με την Ευρωπαϊκή Ένωση για την απορρόφηση χιλιάδων μεταναστών/προσφύγων.

Stratfor: Γιατί ο Ερντογάν θέλει την εξουσία με κάθε κόστος
Ταγίπ Ερντογάν και Αχμέτ Νταβούτογλου

Το χρονικό της ρήξης

Από τότε που ο Ερντογάν διάλεξε τον Νταβούτογλου -τον τότε υπουργό Εξωτερικών- για την θέση του πρωθυπουργού τον Σεπτέμβριο του 2014, οι σχέσεις των δύο ανδρών ήταν τεταμένες.

Όπως σημειώνει το Stratfor, παρά τις διαψεύσεις από την κυβέρνηση, οι φήμες περί κλιμακούμενης έντασης μεταξύ του Ερντογάν και του Νταβούτογλου κυκλοφορούσαν από καιρό στην Τουρκία. Μάλιστα, από τότε που ο Ερντογάν διάλεξε τον Νταβούτογλου -τον τότε υπουργό Εξωτερικών- για την θέση του πρωθυπουργού τον Σεπτέμβριο του 2014, οι σχέσεις των δύο ανδρών ήταν τεταμένες. Πριν τον διορισμό, οι άνδρες είχαν στενή σχέση. Ο Νταβούτογλου υπήρξε βασικός παράγοντας στη διαμόρφωση της αποστολής του κυβερνώντος κόμματος της Δικαιοσύνης και Ανάπτυξης (AKP), που οραματίζεται μια ισχυρή Πανισλαμική Τουρκία που θα επεκτείνει την επιρροή της στη Μέση Ανατολή. Όμως, προέκυψαν διαφορές σε διάφορα θέματα, περιλαμβανομένης της ισορροπίας ισχύος μεταξύ των δύο.

Κατά τη διάρκεια της θητείας του, ο Ερντογάν εργάστηκε σταθερά για να αντιστρέψει το παραδοσιακό μοντέλο της Τουρκίας, στο οποίο ο πρωθυπουργός κατέχει την περισσότερη εξουσία και ο ρόλος του προέδρου είναι κυρίως τυπικός. Οι τελευταίες πληροφορίες περί παραίτησης του Νταβούτογλου έρχονται μετά την τελευταία κίνηση του Ερντογάν να μειώσει ακόμα περισσότερο τις πρωθυπουργικές εξουσίες: στις 29 Απριλίου, ο πρόεδρος ακύρωσε την εξουσία του πρωθυπουργού να ορίζει τους περιφερειακούς επικεφαλής του AKP.

Ο Αχμέτ Νταβούτογλου κατά τη διάρκεια της συνέντευξης Τύπου στην οποία ανακοίνωσε ότι δεν θα διεκδικήσει εκ νέου την ηγεσία του AKP
Ο Αχμέτ Νταβούτογλου κατά τη διάρκεια της συνέντευξης Τύπου στην οποία ανακοίνωσε ότι δεν θα διεκδικήσει εκ νέου την ηγεσία του AKP

Οι φιλοδοξίες του «Σουλτάνου»

Σύμφωνα με το Stratfor, το ρήγμα μεταξύ των ηγετών της Τουρκίας αντανακλά τις φιλοδοξίες του Ερντογάν να συγκεντρώσει εξουσία όχι μόνο επί του κόμματός του αλλά και επί της χώρας στο σύνολό της. Για να εξασφαλίσει μεγαλύτερη εξουσία, ο Ερντογάν προωθεί ένα νέο σύνταγμα που θα δημιουργήσει μια εκτελεστική προεδρία. Αντιδρώντας, Τούρκοι πολιτικοί αμφισβητούν αυτό που χαρακτηρίζουν ως δικτατορικές τάσεις του Ερντογάν.

Τα σχέδια του Ερντογάν έχουν πολώσει τη χώρα, δημιουργώντας ρήγματα όχι μόνο στο AKP αλλά και σε άλλα πολιτικά κόμματα.

Μάλιστα, τα σχέδια του Ερντογάν έχουν πολώσει τη χώρα, δημιουργώντας ρήγματα όχι μόνο στο AKP αλλά και σε άλλα πολιτικά κόμματα. Για παράδειγμα, την ώρα που το κυβερνών κόμμα εξετάζει το ενδεχόμενο συνεργασίας με το Κόμμα του Εθνικιστικού Κινήματος (MHP) για να αυξήσει τη στήριξη από τους εθνικιστές ψηφοφόρους, πολλά μέλη του MHP έχουν διαφωνήσει ή ακόμα και αποσκιρτήσει. Επιπλέον, η προσπάθεια του Ερντογάν να αρθεί η ασυλία των βουλευτών έναντι διώξεων έχει διχάσει τους ηγέτες των τουρκικών κομμάτων, οι οποίοι φοβούνται πως, πέραν των ερευνών έναντι βουλευτών που κατηγορούνται ότι στηρίζουν το PKK, ο πρόεδρος θα μπορούσε να χρησιμοποιήσει τον νόμο για να βάλει εμπόδια στους αντιπάλους του.

O τούρκος πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν
O τούρκος πρόεδρος Ταγίπ Ερντογάν

Το PKK και τα θέματα ασφάλειας

Πέραν των πολιτικών «μαχών», η Άγκυρα αντιμετωπίζει αυξημένες ανησυχίες για την ασφάλεια. Αν και επικεντρώνεται στα νοτιοανατολικά, ωστόσο η εκστρατεία της Τουρκίας κατά των Κούρδων μαχητών έχει οδηγήσει στις πρόσφατες επιθέσεις στην Άγκυρα, την Κωνσταντινούπολη και την Προύσα, που αποδίδονται από την τουρκική κυβέρνηση στο PKK.

Ο Νταβούτογλου έχει μιλήσει για πιθανή επανάληψη των ειρηνευτικών συνομιλιών με το PKK, ο Ερντογάν έχει επιμείνει πως πρέπει να σκοτωθεί μέχρι και ο τελευταίος μαχητής του PKK.

Οι ανησυχίες για το PKK εκτείνονται και στο Ιράκ και στη Συρία, όπου η Τουρκία έχει πραγματοποιήσει βομβαρδισμούς και αεροπορικές επιθέσεις κατά κουρδικών ομάδων και έχει εξετάσει το ενδεχόμενο εκτεταμένων στρατιωτικών ενεργειών εναντίον τους. Στη Συρία, στις ανησυχίες της Τουρκίας για τους Κούρδους προστίθενται και οι απειλές από το Ισλαμικό Κράτος. Και ενώ ο Νταβούτογλου έχει μιλήσει για πιθανή επανάληψη των ειρηνευτικών συνομιλιών με το PKK, ο Ερντογάν έχει επιμείνει πως πρέπει να σκοτωθεί μέχρι και ο τελευταίος μαχητής του PKK.

Σύμφωνα με το Stratfor, η διαφωνία εντός του AKP, σε συνδυασμό με άλλες εγχώριες πολιτικές φιλονικίες, θα μπορούσαν να εκτρέψουν την Τουρκία από τη συνετή επιδίωξη των στόχων της στον τομέα της ασφάλειας. Για παράδειγμα, για να ενισχύσει την εξασθενημένη πολιτική στήριξη για τις εθνικιστικές επιδιώξεις του στον τομέα της ασφάλειας, ο Ερντογάν θα μπορούσε να αναλάβει πιο επιθετική στρατιωτική δράση κατά των Κούρδων στη Συρία ή στο Ιράκ. Κάνοντας όμως κάτι τέτοιο, θα μπορούσε να προκαλέσει σύγκρουση με τη Ρωσία ή το Ιράν.

Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, Αχμέτ Νταβούτογλου, Ντόναλτν Τουσκ και Μαρκ Ρούτε
Ζαν-Κλοντ Γιούνκερ, Αχμέτ Νταβούτογλου, Ντόναλτν Τουσκ και Μαρκ Ρούτε

Το προσφυγικό

Την ίδια ώρα, η πολιτική διαμάχη στην Τουρκία θα μπορούσε να βλάψει τη συμφωνία με την ΕΕ για το μεταναστευτικό/προσφυγικό. Προς μεγάλη λύπη του Ερντογάν, η διαπραγμάτευση της συμφωνίας πιστώνεται σε μεγάλο βαθμό στον Νταβούτογλου. Η συμφωνία, η οποία υπεγράφη στις 20 Μαρτίου, προβλέπει πως η Τουρκία θα πρέπει να εφαρμόσει μέτρα για να διασφαλίσει την προστασία των μεταναστών/προσφύγων στην Τουρκία. Το βράδυ της Τρίτης, Τούρκοι βουλευτές ενέκριναν και τους 72 όρους που έθετε η ΕΕ για να απελευθερωθεί η βίζα στα τέλη Ιουνίου.

Ωστόσο, η Τουρκία παραμένει διχασμένη ως προς την προθυμία της να απορροφήσει εκατομμύρια μετανάστες/πρόσφυγες, διχασμός που θα μπορούσε να δυσκολέψει ακόμα περισσότερο την εφαρμογή των προαπαιτούμενων μέτρων. Με τη σειρά του, αυτό θα μπορούσε να επηρεάσει την απόφαση της ΕΕ να τηρήσει τη δική της πλευρά της συμφωνίας, περιλαμβανομένης της παροχής οικονομικής βοήθειας ύψους 6 δισ. ευρώ και της επιτάχυνσης των ενταξιακών διαπραγματεύσεων με την Τουρκία.

Ασχέτως αν ο Νταβούτογλου παραιτηθεί, οι προσπάθειες του Ερντογάν να συγκεντρώσει εξουσία επιδεινώνουν τον διχασμό μεταξύ των πολιτικών κομμάτων της Τουρκίας. Καθώς η χώρα εξετάζει σημαντικές αποφάσεις σε επίπεδο πολιτικής και ασφάλειας, αυτές οι κινήσεις θα μπορούσαν να επηρεάσουν το πώς θα επιλέξει η Άγκυρα να προχωρήσει στη συνέχεια.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

ΥΠΑΤΟΣ ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΣ ΕΕ 25 Ιαν 2021 | 19:03

Ζοζέπ Μπορέλ: Σημαντικό βήμα οι διερευνητικές Ελλάδας - Τουρκίας - Επόμενος στόχος το Κυπριακό

Μήνυμα Μπορέλ για την επανέναρξη των συνομιλιών, το Κυπριακό και τα μέτρα κατά της Τουρκίας.

ΤΙ ΔΗΛΩΣΕ Ο ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ 25 Ιαν 2021 | 18:58

Σαφές μήνυμα Μητσοτάκη στην Τουρκία: Συζητάμε μόνο οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών

Αντικείμενο των διερευνητικών επαφών Ελλάδας - Τουρκίας είναι μόνο η οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών, τόνισε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στη συνάντηση με την υπουργό 'Αμυνας της Γαλλίας.

ΤΙ ΕΓΡΑΨΕ ΣΕ ΑΝΑΡΤΗΣΗ ΤΟΥ 25 Ιαν 2021 | 17:27

Διερευνητικές επαφές Ελλάδας - Τουρκίας: Η πρώτη αντίδραση του συμβούλου του Ερντογάν, Ιμπραήμ Καλίν

Τι αναφέρει στην τοποθέτησή του ο σύμβουλος του Ερντογάν, Ιμπραήμ Καλίν για τις διερευνητικές επαφές Ελλάδας - Τουρκίας

25 Ιαν 2021 | 15:30

Διερευνητικές επαφές: Η Τουρκία έβαλε στο τραπέζι γκρίζες ζώνες, αποστρατικοποίηση νησιών και προσφυγικό

Η Τουρκία έθεσε θέματα στο τραπέζι των διερευνητικών που η Ελλάδα δεν δέχεται να συζητήσει- Κακή αρχή για τις διαπραγματεύσεις- Στην Αθήνα ο επόμενος γύρος συνομιλιών.

«ΧΑΙΡΟΜΑΣΤΕ ΠΟΥ ΟΙ ΑΠΕΥΘΕΙΑΣ ΣΥΝΟΜΙΛΙΕΣ ΞΕΚΙΝΟΥΝ» 25 Ιαν 2021 | 15:01

Ικανοποίηση Βερολίνου για τις διερευνητικές- Ελπίζουμε να βρεθεί καλή λύση στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου

Την ικανοποίησή της για την επανεκκίνηση των διερευνητικών συνομιλιών μεταξύ της Ελλάδας και της Τουρκίας εξέφρασε η εκπρόσωπος του γερμανικού ΥΠΕΞ.

ΣΤΗΝ ΚΩΝΣΤΑΝΤΙΝΟΥΠΟΛΗ 25 Ιαν 2021 | 14:07

Ολοκληρώθηκαν οι διερευνητικές επαφές Ελλάδας Τουρκίας- Τρείς ώρες κράτησαν, σε λίγο ανακοινώσεις

Ολοκληρώθηκε πριν από λίγο ο πρώτος κύκλος των διερευνητικών επαφών Ελλάδας και Τουρκίας που διήρκεσαν 3,5 ώρες.

Ο ΑΝΤΙΠΡΟΕΔΡΟΣ ΣΥΝΕΣΤΗΣΕ ΥΠΟΜΟΝΗ ΓΙΑ ΤΑ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΑ 25 Ιαν 2021 | 13:50

Εμμεση απάντηση Πικραμμένου σε Σαμαρά: Δεν υπάρχουν Έλληνες μη πατριώτες – Ας μην τραβάμε το χαλί της ελληνικής αποστολής

Η απάντηση του αντιπρέδρου της Κυβέρνησης Π. Πικραμμένου για την αντίθεση του Α. Σαμαρά στην επανέναρξη των διερευνητικών επαφών Ελλάδας - Τουρκίας.

ΣΕ ΟΛΑ ΟΧΙ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΡΩΗΝ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟ 25 Ιαν 2021 | 13:35

Αμηχανία Ταραντίλη για το "αντάρτικο" Σαμαρά: "Γνωστές οι απόψεις του"

Σε χαμηλούς τόνους και με ελαφρά αμηχανία οι δηλώσεις του κυβερνητικού εκπροσώπου για τις διαφοροποιήσεις Σαμαρά.

ΚΡΙΣΙΜΗ Η ΠΡΩΤΗ ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ 25 Ιαν 2021 | 11:10

Ξεκίνησαν οι διερευνητικές επαφές Ελλάδας - Τουρκίας: Εκπληξη η συμμετοχή του στενού συνεργάτη του Ερντογάν, Ιμπραήμ Καλίν

Στις διερευνητικές επαφές Ελλάδος- Τουρκίας στην Κωνσταντινούπολη συμμετέχει και ο εκπρόσωπος του Ερντογάν Ιμπρήμ Καλίν

ΕΧΕΙ ΚΑΤΑΓΡΑΨΕΙ ΠΕΡΙΣΣΟΤΕΡΑ ΑΠΟ 2,4 ΕΚΑΤΟΜΜΥΡΙΑ ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ 25 Ιαν 2021 | 10:00

Κορονοϊός: Η Τουρκία παρέλαβε 6,5 εκατ δόσεις του εμβολίου της κινεζικής Sinovac

Μια πρώτη παράδοση τριών εκατομμυρίων δόσεων του εμβολίου είχε ήδη φθάσει στην Τουρκία και χρησιμοποιήθηκε για τον εμβολιασμό 1,245 εκατομμυρίου πολιτών.

ΜΕΤΑ ΑΠΟ ΠΕΝΤΕ ΧΡΟΝΙΑ 25 Ιαν 2021 | 07:34

Η ώρα των διερευνητικών: Χαμηλές προσδοκίες από την Αθήνα – Κρίσιμη η πρώτη επαφή για τις προθέσεις της Τουρκίας

Με φόντο τον Βόσπορο επανεκκινούν σήμερα το πρωί στην Κωνσταντινούπολη οι διερευνητικές επαφές μεταξύ της Ελλάδας και της Τουρκίας, έπειτα από σχεδόν 5 χρόνια.

ΤΙ ΑΝΑΦΕΡΕΤΑΙ ΣΤΟ ΔΗΜΟΣΙΕΥΜΑ 24 Ιαν 2021 | 12:47

Ανάλυση Reuters: Η Τουρκία φοβάται ότι η ΕΕ θα ακολουθήσει τις κυρώσεις των ΗΠΑ

Η επαναπροσέγγιση ΕΕ - Τουρκίας αποτελεί μακρινή προοπτική αναφέρει το Reuters

ΜΕ... ΧΑΜΗΛΕΣ ΠΡΟΣΔΟΚΙΕΣ 24 Ιαν 2021 | 11:47

Αντίστροφη μέτρηση για τον 61ο γύρο των διερευνητικών με την Τουρκία - Τα μηνύματα της Αθήνας

Το πρωί της Δευτέρας, σε κεντρικό ξενοδοχείο της Κωνσταντινούπολης, επανεκκινεί ο νέος γύρος διερευνητικών επαφών ανάμεσα στην Ελλάδα και την Τουρκία.