Τσέρνομπιλ 31 χρόνια μετά: Το μεγαλύτερο πυρηνικό ατύχημα του 20ου αιώνα

Μαρτυρίες 100 ανθρώπων που έζησαν τον εφιάλτη της πυρηνικής έκρηξης και ζουν ως μελλοθάνατοι μέχρι σήμερα

THETOC TEAM
ΓΡΑΦΕΙ: THETOC TEAM

Το πρωϊνό της 26ης Απριλίου 1986 ήταν αλλιώτικο για τους κατοίκους των χωριών γύρω από το Τσέρνομπιλ και ας μη το ήξεραν όταν ξύπνησαν ανύποπτοι. Μια μέρα αργότερα κλήθηκαν να εγκαταλείψουν την περιοχή και τα σπίτια τους. Η Σβετλάνα Αλεξίεβιτς, συγγραφέας και κάτοχος του Νόμπελ Λογοτεχνίας το 2015, κατέγραψε τη φωνή των ανθρώπων που ξεριζώθηκαν, αρρώστησαν, έχασαν κάθε λόγο ύπαρξης.

Τσέρνομπιλ 31 χρόνια μετά: Το μεγαλύτερο πυρηνικό ατύχημα του 20ου αιώνα

Με το βιβλίο της «Τσέρνομπιλ, ένα χρονικό του μέλλοντος», που κυκλοφορεί από τις εκδόσεις Πατάκη, επανακαθορίζει την έννοια της λογοτεχνίας της μαρτυρίας. Όπως η Άννα Φρανκ και ο Πρίμο Λέβι. Με αυτό το σπαρακτικό βιβλίο, με αυτή την περιπλάνηση στην απαγορευμένη ζώνη της περιοχής και τις μαρτυρίες των ανθρώπων δικαιώνει κάθε φωνή ανώνυμου, τις μαρτυρίες του μπροστά σε ένα νέο Ολοκαύτωμα σε ειρηνικούς καιρούς.

Η Αλεξίεβιτς με το «Τσέρνομπιλ» μας παραδίδει ένα χρονικό για το μέλλον. Συγκεντρώνει 100 μαρτυρίες από γυναίκες παιδιά, γέροντες. Είναι οι άνθρωποι που δέκα χρόνια μετά το τρομερό ατύχημα της 26ης Απριλίου του 1986 στον πυρηνικό σταθμό της περιοχής, έχουν δει ανθρώπους να λιώνουν ζωντανοί. Υπάρχουν παραμορφωμένα παιδιά, μελλοθάνατοι και συγγενείς μελλοθανάτων, λευχαιμικοί μαθητές, αγρότες που ξεριζώθηκαν, κορίτσια που κρύβουν την καταγωγή τους για να μη τα αποφεύγουν. Το ψηφιδωτό των ανθρώπων μοιάζει με ζοφερή σκηνή της καταστροφής του κόσμου.

Σβετλάνα Αλεξίεβιτς
Σβετλάνα Αλεξίεβιτς

Οι απάνθρωπες συνθήκες μέσα στις οποίες η Αλεξίεβιτς δημιουργεί, οργανώνουν ένα εντελώς καινούργιο επίπεδο ανάγνωσης. Προηγείται το τεκμήριο και η βιωματική εμπειρία. Εδώ έρχεται η συγγραφέας και ρίχνει τη ματιά της. Με όπλο τον ανθρωπισμό κατασκευάζει ένα υψηλού επιπέδου συγγραφικό έργο. Αποκαθιστά τη χαμένη τιμή της δοκιμιογραφίας ως συγγραφικού είδους. Για την Αλεξίεβιτς, το να μιλά για τις μητέρες των σοβιετικών στρατιωτών που πολέμησαν στο Αφγανιστάν, τις γυναίκες που πολέμησαν στον Β’ παγκόσμιο Πόλεμο, το να μιλά για τα θύματα των πολέμων, των βίαιων κοινωνικών αλλαγών και των καταστροφών είναι όπως λέει η ίδια «η ιστορία των αισθημάτων, του πνεύματος, της ανθρώπινης εμπειρίας». Τα βιβλία της ήτα απαγορευμένα για χρόνια στη Ρωσία και μόνο επί Γκορμπατσόφ επανήλθαν στην κυκλοφορία.

Το Τσέρνομπιλ θεωρείται σήμερα ένα από τα σημαντικότερα βιβλία μαρτυριών που έχουν γραφτεί ποτέ. Ένα σπαρακτικό ολόπικρο βιβλίο, όμοιο με το βιβλάριο της Αποκάλυψης. Οι μαρτυρίες που ακολουθούν το αποδεικνύουν περίτρανα.

«Στην αρχή κανείς δεν πήρε το γεγονός στα σοβαρά. Στην ουσία όμως επρόκειτο για ένα αληθινό πόλεμο. Κανείς μας δεν ήξερε τίποτα. Έπρεπε να εκκενώσουμε την περιοχή. Δε μπορείτε να φανταστείτε τι γινόταν στους σταθμούς των τραίνων. Σπρώχναμε τα παιδιά να μπουν από τα παράθυρα. Επιτηρούσαμε ατέλειωτες ουρές στα εκδοτήρια των εισιτηρίων, στα φαρμακεία όπου προμηθεύονταν ιώδιο. Στις ουρές βρίζονταν και μάλωναν. Έσπαγαν τις βιτρίνες των καταστημάτων που πουλούσαν αλκοόλ και έκλεβαν».

«Είμαι στρατιωτικός. Ο μισθός μου ήταν τότε 400 ρούβλια και εκεί με πλήρωναν 1000. Πετάγαμε δίπλα στον αντιδραστήρα. Ένας μετρητής Γκάιγκερ μετρούσε τη ραδιενέργεια. Τη νύχτα πετούσα δυο ώρες πάνω από τον αντιδραστήρα. Κινηματογραφούσαμε τη μονάδα με υπέρυθρο φιλμ και τα κομμάτια του γραφίτη εμφανίζονταν στο αρνητικό σαν να είχαμε εκθέσει το φιλμ στο φως. Ένας επιστήμονας μου είπε: Γιατί πετάς αγόρι μου χωρίς προστασία; Γιατί καταστρέφεις τη ζωή σου; Πρέπει να φτιάξετε μολυβένιες ασπίδες προστασίας. Αρχίσαμε να συνειδητοποιούμε τι κάναμε τρία χρόνια μετά... ένας από εμάς αρρώστησε και μετά ένας άλλος. Ο πρώτος πέθανε ο δεύτερος τρελάθηκε ενώ ο τρίτος αυτοκτόνησε. Τότε τα χρειαστήκαμε. Δε νομίζω πως θα καταλάβουμε τι έγινε στο Τσέρνομπιλ παρά είκοσι τριάντα χρόνια μετά».

«Η γυναίκα μου πήρε το μωρό κι έφυγε. Η σκύλα. Δε θα πάω να κρεμαστώ όμως όπως έκανε ο Ιβάν Κοτόφ. Ούτε θα πηδήξω από τον έβδομο όροφο. Την πουτάνα. Όταν γύρισα από το Τσέρνομπιλ με μια βαλίτσα χρήματα αγοράσαμε αυτοκίνητο, της άρεσε., Δε φοβόταν... Τη σκύλα, με φοβάται, λέει. Πήρε και το παιδί μαζί της. Ποτέ δε θα μάθουμε πόσα ρέντγκεν είχε δεχτεί ο καθένας μας γιατί είναι στρατιωτικό μυστικό. Τι να πούμε στους γιατρούς; Πώς θα μας κάνουν καλά; Αφού δεν ξέρουν τίποτα».

«Η κόρη μου δε μοιάζει με τα άλλα παιδιά... Όταν μεγαλώσει θα με ρωτήσει «Γιατί δεν είμαι σαν όλους τους άλλους;» Όταν γεννήθηκε δεν ήταν ένα κανονικό νεογέννητο, αλλά ένας ζωντανός σάκος, κλειστός από όλες τις πλευρές, χωρίς ούτε ένα ράγισμα. Μόνο τα μάτια της ήταν ανοιχτά. Στον ιατρικό της φάκελο έγραψαν «Σύνθετη παθολογία εκ γενετής: απλασία του κόλπου, απλασία του αριστερού νεφρού». Με απλές λέξεις λέγεται: δεν έχει πιπί, δεν έχει ποπό, κι έχει μόνο ένα νεφρό. Τα νεογέννητα με τέτοια παθολογία δεν επιζούν. Δεν πέθανε όμως γιατί την αγαπώ. Είναι το μόνο παιδί που επέζησε στη Λευκορωσία με τέτοια σύνθετη παθολογία. Άκουσα τους γιατρούς να σχολιάζουν: «αν το δείχναμε στην τηλεόραση, καμιά γυναίκα δε θα ήθελε να κάνει παιδιά».

Η ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΤΟΥ 31 Μαρ 2020 | 21:40

Κορονοϊός: Έκκληση από τον πλοίαρχο του αεροπλανοφόρου Θίοντορ Ρούζβελτ - Το σαρώνει ο ιός

Ζήτησε βοήθεια από την ηγεσία του Πολεμικού Ναυτικού για να σωθούν οι ζωές των ναυτών από τον κορονοϊό

ΑΛΛΟΙ 499 ΑΝΘΡΩΠΟΙ ΠΕΘΑΝΑΝ ΣΗΜΕΡΑ 31 Μαρ 2020 | 21:23

Κορονοϊός: Οδύνη στη Γαλλία με 499 θανάτους σε ένα 24ωρο - Στους 3.523 οι νεκροί

Ξεπέρασαν τις 50.000 τα κρούσματα - Τρίτη κατά σειρά ημέρα που ο αριθμός των θανάτων αυξάνεται

ΚΟΝΤΑ ΣΤΟ ΡΟΤΕΡΝΤΑΜ 31 Μαρ 2020 | 20:58

Κορονοϊός: Ανάρρωσε και άλλη "αιωνόβια" - Μια γυναίκα 101 ετών στην Ολλανδία

Κατάφερε να αναρρώσει, προσφέροντας μια "σπίθα ελπίδας", όπως ανέφερε χαρακτηριστικά το νοσοκομείο στο οποίο νοσηλευόταν.

ΣΤΟ ΛΑΝΤΟΥΝΤΝΟ 31 Μαρ 2020 | 20:50

Κατσίκες καταλαμβάνουν τους δρόμους μιας πόλης-φάντασμα στην Ουαλία και γίνονται viral!

Περιπλανιούνται στους δρόμους της πόλης εδώ και 3 ημέρες, τρώγοντας χλόη και λουλούδια από τους κήπους των σπιτιών.

ΤΙ ΕΙΠΕ ΣΤΟ STAR 31 Μαρ 2020 | 20:36

Η Κύπρια viral "πεθερά" εξομολογείται: "Ζω ένα δράμα!" [Βίντεο]

Η Κύπρια συγγραφέας, Ελένη Γαλαταριώτη, αποκάλυψε πως δεν είναι στην πραγματικότητα πεθερά, αλλά είναι ένας φανταστικός χαρακτήρας.

ΠΟΥ ΘΑ ΑΠΑΣΧΟΛΗΘΟΥΝ 31 Μαρ 2020 | 20:36

Βρετανία: Προσλήψεις 35.000 εργαζομένων στη μεγαλύτερη αλυσίδα σούπερ μάρκετ της χώρας Tesco

Ώστε να μπορέσει η εταιρεία να ανταπεξέλθει στην πελώρια αύξηση στην ζήτηση ειδών παντοπωλείου εξαιτίας της πανδημίας του νέου κορονοϊού.

ΣΥΝΟΛΙΚΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ - ΑΠΟΛΟΓΙΣΜΟΣ 31 Μαρ 2020 | 20:35

Κορονοϊός: Ξεπέρασαν τους 40.000 οι θάνατοι σε όλον τον κόσμο, πάνω από 800.000 τα κρούσματα

Ο απολογισμός που συντάσσει το Γαλλικό Πρακτορείο βασιζόμενο σε επίσημες πηγές.

ΣΕ ΕΝΑ ΒΙΟΧΗΜΙΚΟ ΕΡΓΑΣΤΗΡΙΟ 31 Μαρ 2020 | 20:16

Το Ισραήλ ξεκινά δοκιμές πρωτότυπου εμβολίου κατά του κορονοϊού σε τρωκτικά

Ο διευθυντής του IIBR Σμούελ Σαπίρα τον ενημέρωσε σχετικά με τη "σημαντική πρόοδο" που έχει επιτευχθεί.

ΑΙΤΗΜΑ ΓΟΝΕΩΝ ΤΗΣ ΛΟΜΒΑΡΔΙΑΣ 31 Μαρ 2020 | 20:11

Ιταλία: Επιτράπηκαν οι σύντομες βόλτες γονέων με τα παιδιά τους κοντά στο σπίτι

"Θα μπορούν να περπατούν, αλλά όχι να τρέχουν", αναφέρει το υπουργείο Εσωτερικών.

ΟΙ ΕΙΔΙΚΟΙ ΠΡΟΕΙΔΟΠΟΙΟΥΝ 31 Μαρ 2020 | 20:11

Koρονοϊός: Φρίκη στην Ιταλία - Στραγγάλισε την 27χρονη σύντροφό του

Η δολοφονία της φοιτήτριας από τον σύντροφό της αναζωπυρώνει την ανησυχία για την "αναγκαστική συγκατοίκηση" λόγω κορονοϊού

ΕΕ-COVID-19 31 Μαρ 2020 | 20:06

Κομισιόν: "Δεν υπάρχουν αποδείξεις" ότι η υδροξυχλωροκίνη είναι αποτελεσματικό φάρμακο

Ο εκπρόσωπος σημείωσε ότι δεν υπάρχουν αποδείξεις ούτε για τις θετικές επιπτώσεις της χλωροκίνης, ενός άλλου φαρμάκου για την ελονοσία, το οποίο δοκιμάζεται ως πιθανή θεραπεία.

ΕΚΚΛΗΣΗ ΣΤΟΥΣ ΑΜΕΡΙΚΑΝΟΥΣ 31 Μαρ 2020 | 19:46
ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΤΡΟΠΗ ΕΞΑΠΛΩΣΗΣ 31 Μαρ 2020 | 19:40

Κορονοϊός: Η Τουρκία σχεδιάζει αποφυλάκιση σχεδόν 45.000 κρατουμένων

Υπάρχουν περίπου 300.000 κρατούμενοι σε συνωστισμένες φυλακές της Τουρκίας.