X

Γιατί "χτύπησε" νωρίτερα φέτος η γρίπη: Οι γενετικές αλλαγές του ιού, η ανοσία και η αυξημένη μετάδοση

Νωρίτερα από το συνηθισμένο ξεκίνησε η δραστηριότητα της γρίπης, προκαλώντας προβληματισμό για την εξέλιξη της φετινής περιόδου.

Γράφει: Βικυ Κουρλιμπινη

Νωρίτερα από το συνηθισμένο ξεκίνησε η δραστηριότητα της γρίπης, προκαλώντας προβληματισμό για την εξέλιξη της φετινής περιόδου.

Σύμφωνα με όσα ανέφερε η Θεοδώρα Ψαλτοπούλου, παθολόγος και καθηγήτρια Επιδημιολογίας και Προληπτικής Ιατρικής στο Πανεπιστήμιο Αθηνών, έχει ήδη καταγραφεί θάνατος, ενώ τρεις ασθενείς νοσηλεύονται σε Μονάδες Εντατικής Θεραπείας.

Οι ιοί της γρίπης μεταβάλλονται συνεχώς, αποκτώντας γενετικές αλλαγές που μπορούν να επηρεάσουν την ικανότητά τους να μεταδίδονται και να αναγνωρίζονται από το ανοσοποιητικό σύστημα. Όταν οι αλλαγές αυτές αφορούν αντιγονικά χαρακτηριστικά του ιού, είναι πιθανό η ανοσία που έχει αποκτήσει ο πληθυσμός από προηγούμενες λοιμώξεις ή εμβολιασμούς να μην προσφέρει την ίδια προστασία απέναντι σε ένα νέο στέλεχος.

Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτέλεσε η περίοδος 2025–2026 στην Ευρώπη, όταν η πρώιμη αύξηση της δραστηριότητας της γρίπης συνδέθηκε με την κυκλοφορία ενός νέου υποκλάδου του ιού Α(H3N2), γνωστού ως υποκλάδος Κ.

Πόσο σημαντική είναι η ανοσία του πληθυσμού

Η ανοσία απέναντι στη γρίπη δεν παραμένει σταθερή από χρονιά σε χρονιά, επισημαίνουν οι ειδικοί. Επηρεάζεται από τις λοιμώξεις που έχουν προηγηθεί, τους εμβολιασμούς, την ηλικία και τα χαρακτηριστικά των στελεχών που κυκλοφορούν κάθε περίοδο.

Την ίδια ώρα, η επιστροφή στην καθημερινότητα του φθινοπώρου, με την επαναλειτουργία των σχολείων και την αυξημένη παραμονή σε γραφεία, μέσα μαζικής μεταφοράς και άλλους κλειστούς χώρους, δημιουργεί συνθήκες που ευνοούν τη μετάδοση των αναπνευστικών ιών. Ο συγχρωτισμός και ο ανεπαρκής αερισμός αυξάνουν τις πιθανότητες έκθεσης σε μολυσματικά αναπνευστικά σωματίδια. Παράλληλα, η στενή επαφή μεταξύ ανθρώπων διευκολύνει τη διασπορά του ιού στην κοινότητα.

Ποιοι πρέπει να εμβολιαστούν

Για το απλό εμβόλιο δεν απαιτείται συνταγογράφηση ενώ απαιτείται για τα ενισχυμένα. Ενισχυμένα εμβόλια μπορούν να πραγματοποιούνται σε άτομα άνω των 65 ετών με υποκείμενα νοσήματα, καθώς και σε μεταμοσχευθέντες.

Σύμφωνα με τις συστάσεις του υπουργείου Υγείας, στις ομάδες για τις οποίες συστήνεται κατά προτεραιότητα ο εμβολιασμός περιλαμβάνονται:

-Άτομα ηλικίας 60 ετών και άνω.
-Παιδιά ηλικίας από έξι μηνών και άνω, σύμφωνα με τις ειδικές ενδείξεις και τις σχετικές συστάσεις.
-Άτομα με χρόνια νοσήματα του αναπνευστικού, όπως άσθμα και χρόνια αποφρακτική πνευμονοπάθεια.
-Άτομα με σοβαρή καρδιακή νόσο, σακχαρώδη διαβήτη, χρόνια νεφρική ή ηπατική νόσο, δρεπανοκυτταρική αναιμία ή άλλα χρόνια μεταβολικά νοσήματα.
-Ανοσοκατεσταλμένοι και άτομα με νευρολογικά ή νευρομυϊκά νοσήματα, καθώς και άτομα με σύνδρομο Down.
-Έγκυες γυναίκες, ανεξαρτήτως ηλικίας κύησης, λεχωΐδες και θηλάζουσες.

-Άτομα με νοσογόνο παχυσαρκία.
-Παιδιά που λαμβάνουν μακροχρόνια θεραπεία με ασπιρίνη.
-Άτομα που φροντίζουν ή διαβιούν με ευάλωτους ανθρώπους, καθώς και όσοι βρίσκονται σε στενή επαφή με βρέφη μικρότερα των έξι μηνών.
-Ένοικοι και εργαζόμενοι σε κλειστές δομές, μονάδες φροντίδας ηλικιωμένων και άλλους χώρους διαβίωσης ευάλωτων πληθυσμών.
-Επαγγελματίες υγείας και εργαζόμενοι σε δομές φιλοξενίας προσφύγων και μεταναστών.
-Άστεγοι.
-Επαγγελματίες που έρχονται συστηματικά σε επαφή με πτηνά ή χοίρους, όπως κτηνίατροι, πτηνοτρόφοι, χοιροτρόφοι και εργαζόμενοι σε σφαγεία.

Η επιλογή του κατάλληλου εμβολίου εξαρτάται από την ηλικία, το ιατρικό ιστορικό και τις ισχύουσες συστάσεις. Τα ενισχυμένα εμβόλια έχουν σχεδιαστεί ώστε να προκαλούν ισχυρότερη ανοσολογική απόκριση σε ομάδες για τις οποίες ενδείκνυνται, ιδιαίτερα σε μεγαλύτερες ηλικίες.

Tags