Καφές! Η συνήθεια που έγινε λατρεία

Στις 29 Σεπτεμβρίου γιορτάζεται η Παγκόσμια Ημέρα Καφέ. Μια γιορτή που αφορά όλους: Αγουροξυπνημένους, μερακλήδες, πικραμένους & κυρίως, φίλους...

THETOC TEAM
ΓΡΑΦΕΙ: THETOC TEAM
Καφές! Η συνήθεια που έγινε λατρεία

Οι πιο ωραίες συναντήσεις γίνονται πάνω από ένα φλυτζάνι καφέ. Οι φίλοι σμίγουν και λένε τα νέα τους με έναν καφέ. Οι αγουροξυπνημένοι, οι μερακλήδες, οι πικραμένοι, όλοι μα όλοι έχουν κάτι κοινό: Τον καφέ.

Στις 29 Σεπτεμβρίου γιορτάζεται η Παγκόσμια Ημέρα Καφέ.

Κι αυτή είναι μία γιορτή που με τον έναν ή τον άλλον τρόπο, μας αφορά όλους. Πρώτα πρώτα επειδή ο καφές είναι μετά το νερό, το δεύτερο σε κατανάλωση ρόφημα.

Από πού πήρε το όνομα του ο καφές;

Ποιά είναι η χώρα με τη μεγαλύτερη κατανάλωση;

Ποιός είναι ο «βασιλιάς» της παγκόσμιας παραγωγής;

Πόσο καφέ καταναλώνουν οι Έλληνες;

Καφές! Η συνήθεια που έγινε λατρεία

Το όνομα του καφέ προέρχεται από την αραβική λέξη «qahwa» και αποτελεί παραφθορά της αρχικής (αραβικής) ονομασίας του καφέ, «qahwat al-bunn». Όταν ο καφές πρωτοήρθε στην Ευρώπη ήταν γνωστός ως «αραβικό κρασί».

Η χώρα με τη μεγαλύτερη κατανάλωση καφέ είναι η... Φιλανδία. Ακολουθούν η Γερμανία και η Βραζιλία.

Η Νότια Αμερική είναι στην κορυφή των παραγωγών μια και παράγει το 46% της παγκόσμιας παραγωγής. Συνολικά 50 χώρες ασχολούνται με την παραγωγή καφέ.

Η Ελλάδα βρίσκεται στην 13η θέση της παγκόσμιας κατάταξης με κατανάλωση 5,33 κιλά τον χρόνο ανά άτομο.

Καφές! Η συνήθεια που έγινε λατρεία - εικόνα 2

Δύο είναι οι βασικές ποικιλίες του καφέ, η Cοffea Canephora -με πιο διαδεδομένο είδος της τη Robusta- και η Coffea Arabica. Προέρχονται από δύο διαφορετικές ποικιλίες του θάμνου Coffea.

Το ταξίδι του καφέ

Η ιστορία του καφέ αρχίζει στην Αιθιοπία, όπου ο καρπός χρησιμοποιείτο αυτούσιος από τους τοπικούς πληθυσμούς, που είτε τον μασούσαν είτε τον άλεθαν σε μικρούς σβόλους.

Από την Αφρική ο καφές πέρασε στην Υεμένη, όπου τον έφεραν σκλάβοι από το σημερινό Σουδάν. Η πρώτη αναφορά από τους Μουσουλμάνους γίνεται περίπου στο 900 μ.Χ. στα γραπτά του Πέρση γιατρού Ραζί και υπολογίζεται ότι η παρασκευή του καφέ όπως τη γνωρίζουμε σήμερα (με καβούρδισμα των σπόρων δηλαδή και βράσιμό τους) άρχισε περί τον 14ο αιώνα. Η πρώτη λεπτομερής αναφορά που έχουμε για την προέλευση και τη χρήση του καφέ είναι μία εργασία του Αμπντ Αλ Καντίρ Αλ-ΤΖαζίρι από το 1587, όπου αναφέρεται ότι ο πρώτος που καθιέρωσε τη χρήση του καφέ ήταν ο μουφτής του Άντεν τον 14ο αιώνα.

Καφές! Η συνήθεια που έγινε λατρεία - εικόνα 3

Από την Υεμένη ο καφές διαδόθηκε βορειότερα, στη Μέκκα και τη Μεδίνα, και από εκεί στις μεγάλες πόλεις της βόρειας Αφρικής. Η ιδιότητα του καφέ να καταπολεμά την υπνηλία τον έκανε δημοφιλή ανάμεσα στους Σούφι, ενώ καθώς το Κοράνι απαγορεύει τη χρήση αλκοόλ ο καφές θεωρήθηκε ένα καλό υποκατάστατο, και από κοινωνικής άποψης η χρήση του ήταν ίδια με αυτή του αλκοόλ στη Δύση: τα καφεποτεία γίνονταν τόπος συνάθροισης, συζητήσεων, διασκέδασης ή και τζόγου.

Τα πρώτα καφεποτεία άνοιξαν στη Μόκα, που ήταν και το κύριο λιμάνι από το οποίο γινόταν η διακίνηση του καφέ. Αρκετές φορές λόγω του χαρακτήρα τους τα καφεποτεία έγιναν τόπος πολιτικής συζήτησης και δραστηριότητας, και για αυτό έγιναν αρκετές προσπάθειες να κλείσουν, χωρίς όμως επιτυχία λόγω της δημοτικότητας του ροφήματος. Την ίδια τύχη είχαν και οι προσπάθειες να απαγορευθεί γενικά ο καφές σαν διεγερτική ουσία, τόσο από σκληροπυρηνικούς ιμάμηδες στη Μέκκα και το Κάιρο, όσο και από την Αιθιοπική Εκκλησία αργότερα.

Καφές! Η συνήθεια που έγινε λατρεία - εικόνα 4

Το πέρασμα στην Ευρώπη από Βενετία

Ο καφές (ως έτοιμο προϊόν, καθώς οι Άραβες απαγόρευαν αυστηρά την εξαγωγή σπόρων) πέρασε στην Ευρώπη από τη Βενετία, που διατηρούσε ισχυρές εμπορικές σχέσεις με τον αραβικό κόσμο, στα τέλη του 16ου αιώνα. Διατέθηκε αρχικά από τους Βενετούς εμπόρους στους πλούσιους, σαν εξωτικό είδος.

Η δημοτικότητά του μεγάλωσε αφότου ο Πάπας Κλήμης Η΄, παρά τις συμβουλές του περίγυρου του να αφορίσει τον καφέ σαν ισλαμική απειλή προς τον χριστιανισμό, δοκίμασε στα 1600 καφέ, τον βρήκε εξαίσιο και τον «βάπτισε» χριστιανικό ρόφημα. Το πρώτο καφεποτείο άνοιξε στην Ιταλία το 1645.

Οι Ολλανδοί ήταν οι πρώτοι που κατάφεραν να πάρουν σπόρους καφέ και να τον καλλιεργήσουν αρχικά στις αποικίες τους στην Ινδονησία. Την ίδια εποχή περίπου το φυτό του καφέ πέρασε και στην Ινδία, όπου μετέφερε σπόρους λαθραία ο Μπάμπα Μπουντάν, επιστρέφοντας από τη Μέκκα.

Καφές! Η συνήθεια που έγινε λατρεία - εικόνα 5

Η δημοτικότητα του καφέ αυξήθηκε ραγδαία στην Ευρώπη· Στην Αγγλία υπήρχαν 3000 καφεποτεία το 1675. Ο καφές έφτασε στη Γαλλία το 1657 και το 1669 το δώρο που έφερε στο Παρίσι ο απεσταλμένος του Σουλτάνου Μοχάμετ Δ΄ ήταν μια μεγάλη ποσότητα καφέ.

Ένα από τα λάφυρα Πολωνών, Αυστριακών και Γερμανών μετά τη νίκη τους στη Βιέννη το 1683 ήταν τα πολλά σακιά με καφέ που άφησε πίσω του ο ηττημένος οθωμανικός στρατός. Ο Φραντσίζεκ Κουλτζίτσκι, Πολωνός αξιωματικός στον οποίο χαρίστηκαν τα σακιά του καφέ ως δώρο για τη γενναιότητά του, άνοιξε ένα καφεποτείο, ενώ πρωτοτύπησε και με την προσθήκη ζάχαρης και γάλακτος στον καφέ. Έτσι η νίκη αυτή έγινε και αφορμή για τη διάδοση του καφέ στην Αυστρία, την Πολωνία και τη Γερμανία.

Υπολογίζεται ότι η διαδικασία ετοιμασίας του ροφήματος επαναλαμβάνεται παγκοσμίως πάνω από 400 δισεκατομμύρια φορές τον χρόνο.

Ποιος καφές κερδίζει στην Ελλάδα

Σύμφωνα με μελέτη της Infobank Hellastat Α.Ε. -και του αναλυτή της, Αλέξανδρου Νικολαΐδη, ακριβώς έναν χρόνο πριν- espresso και ελληνικός είναι οι πιο ευνοημένες κατηγορίες στον κλάδο του καφέ...

Καφές! Η συνήθεια που έγινε λατρεία - εικόνα 6

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

ΑΝΗΣΥΧΙΑ ΓΙΑ ΤΗ ΜΕΤΑΛΛΑΞΗ 25 Ιαν 2021 | 21:30

"Βόμβα" Σαρηγιάννη: Στο 4,6% ο βαθμός θετικότητας – Αν δεν πέσει, να κλείσει η χώρα

Κατάρρευση του ΕΣΥ "βλέπει" ο κ. Σαρηγιάννης από τη μετάλλαξη του ιού σε συνδυασμό με το άνοιγμα αγοράς και σχολείων.

ΤΙ ΕΙΠΕ ΣΤΟΝ ΕΙΣΑΓΓΕΛΕΑ 25 Ιαν 2021 | 21:12

Βιασμός 11χρονης: Αποκαλύψεις-σοκ από την αθλήτρια για τον προπονητή - "Απειλούσε να με σκοτώσει αν μιλούσα"

Η 21χρονη σήμερα αθλήτρια ιστιοπλοΐας κατέθεσε στον εισαγγελέα όσα πέρασε στην παιδική της ηλικία από τον 38χρονο προπονητή - "Τα είχα θάψει μέσα μου, αλλά δεν άντεξα..."

ΑΠΑΝΤΗΣΗ ΘΕΜΙΣΤΟΚΛΕΟΥΣ 25 Ιαν 2021 | 20:57

Εμβόλιο κορονοϊού: Πόσες δόσεις κατέληξαν στα σκουπίδια στην Ελλάδα

Πώς λειτουργεί ο μηχανισμός αναπλήρωσης προκειμένου να μην χάνονται οι δόσεις του εμβολίου για τον κορονοϊού.

ΣΤΗΝ ΚΟΡΙΝΘΙΑ 25 Ιαν 2021 | 20:47

Παρέμβαση εισαγγελέα μετά από καταγγελία για νερό με σκουλήκια - Στο νοσοκομείο δύο παιδιά [Βίντεο]

Η αρμόδια Υπηρεσία Υγείας της Περιφέρειας Πελοποννήσου διαπίστωσε ότι το νερό δεν ήταν καθόλου καλής ποιότητας.

ΣΥΜΦΩΝΑ ΜΕ ΤΟ MEGA 25 Ιαν 2021 | 20:47

Ψώνια με το ρολόι: Πώς θα λειτουργεί το χρονόμετρο που μπαίνει στις αγορές λόγω συνωστισμού

Σκέψεις για αγορές με χρονόμετρο - Μία φορά την ημέρα για ψώνια σε σούπερ μάρκετ και καταστήματα - Τέλος στα επαναλαμβανόμενα SMS στο 13033

ΤΙ ΙΣΧΥΕΙ 25 Ιαν 2021 | 19:32

Επιστρέφουν οι μαθητές σε Γυμνάσια και Λύκεια: Νέα εγκύκλιος για τις απουσίες και τους βαθμούς του Α' τετραμήνου

Σε ποια περίπτωση οι καθηγητές μπορούν να μη βαθμολογήσουν τους μαθητές Γυμνασίων και Λυκείων για το τρέχον τετράμηνο

ΠΡΥΤΑΝΗΣ ΕΚΠΑ 25 Ιαν 2021 | 19:30

"Καμπανάκι" Δημόπουλου: Ερωτηματικό αν ο εμβολιασμός εμποδίζει τη μετάδοση του κορονοϊού [βίντεο]

Ο καθηγητής Δημόπουλος χαρακτήρισε επικίνδυνους μήνες τον Φεβρουάριο και τον Μάρτιο για την πορεία του κορονοϊού.

ΤΙ ΔΗΛΩΣΕ Ο ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΣ 25 Ιαν 2021 | 18:58

Σαφές μήνυμα Μητσοτάκη στην Τουρκία: Συζητάμε μόνο οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών

Αντικείμενο των διερευνητικών επαφών Ελλάδας - Τουρκίας είναι μόνο η οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών, τόνισε ο Κυριάκος Μητσοτάκης στη συνάντηση με την υπουργό 'Αμυνας της Γαλλίας.

ΙΣΧΥΡΗ ΔΥΝΑΜΗ ΤΗΣ ΕΛΑΣ ΣΤΟ ΣΗΜΕΙΟ 25 Ιαν 2021 | 18:39
«Ο ΕΜΒΟΛΙΑΣΜΟΣ ΔΕΝ ΤΕΛΕΙΩΝΕΙ ΜΕ ΤΗΝ ΠΡΩΤΗ ΔΟΣΗ» 25 Ιαν 2021 | 18:29

Κορονοϊός: Γιατί κάποιοι νοσούν μετά την πρώτη δόση - Τι είπε η Μαρία Θεοδωρίδου

"Αυστηρά" και "χωρίς αναιτιολόγητες καθυστερήσεις" οι πολίτες πρέπει να προσέρχονται και για την 2η δόση, είπε η πρόεδρος της Εθνικής Επιτροπής Εμβολιασμών.

ΟΜΟΓΕΝΗΣ ΑΠΟ ΤΗ ΝΟΤΙΑ ΑΦΡΙΚΗ 25 Ιαν 2021 | 18:12

Ελίζαμπετ Σιδηροπούλου: Μια Ελληνίδα στην ομάδα που θα συμβουλεύει τον ΓΓ του ΟΗΕ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη

Μία Ελληνίδα στους 20 επιφανείς διανοούμενους από όλο τον κόσμο που συμμετέχουν στο Συμβουλευτικό Συμβούλιο του ΟΗΕ για τη Βιώσιμη Ανάπτυξη

Η ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ 25 Ιαν 2021 | 18:02

Κορονοϊός: 176.689 πολίτες έχουν εμβολιαστεί μέχρι σήμερα - Νέα παραλαβή 100.000 δόσεων από την Pfizer

"Εξαιρετικά σπάνιες οι αλλεργικές αντιδράσεις στο εμβόλιο" - Η ενημέρωση από τη Μαρία Θεοδωρίδου και τον Μάριο Θεμιστοκλέους

32 ΚΡΟΥΣΜΑΤΑ ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 25 Ιαν 2021 | 17:55

Κορονοϊός: 207 κρούσματα στην Αττική - Στο "κόκκινο" τα Βόρεια Προάστια της Αθήνας

Νέα μαύρη πρωτιά της Αττικής σε αριθμό κρουσμάτων του κορονοϊού - Ο χάρτης της διασποράς στη χώρα