Η Πρωτοχρονιά στην Κρήτη, όπως και όλες οι γιορτές αυτής της περιόδου, από πολύ παλιά, συνδέονταν με μια σειρά από έθιμα που είτε σώζονται μέχρι σήμερα, είτε όχι.
Σε ένα μεγάλο μέρος τους, συμβόλιζαν το τέλος του παλιού και την προσμονή του νέου, ενώ άλλα είχαν σύνδεση με τη φύση, από την οποία τρέφονταν, τη φύση με την οποία συνυπήρχαν αρμονικά.
Ένα από τα έθιμα που τηρούνταν με ευλάβεια στο παρελθόν και είχε άμεση σχέση με την τιμή και τον σεβασμό στη φύση, με τη μορφή ευχαριστίας, ήταν το πρωτοχρονιάτικο κέρασμα της βρύσης. Όπως είπε στο ΑΠΕ -ΜΠΕ ο βραβευμένος συγγραφέας και δημοσιογράφος Νίκος Ψιλάκης, το πρωί της Πρωτοχρονιάς "οι μανάδες γέμιζαν ένα πιάτο με τα γλυκίσματα της ημέρας που είχαν φτιάξει και ένα φλασκάκι με τσικουδιά, τα τύλιγαν σε μια πετσέτα και τα παρέδιδαν στους πιο "μπιστικούς" θεματοφύλακες της παράδοσης, που ήταν τα παιδιά".
Εν συνεχεία όπως σημείωσε ο κ. Ψιλάκης, τα παιδιά κινούσαν σαν "ιεροφάντες", σίμωναν στη "νερομάνα" βρύση, την καλημέριζαν σαν να ήταν άνθρωπος, λέγοντάς της "καλημέρα, βρύση, χρόνια πολλά", σταύρωναν το νερό με την παλάμη τους, έπιναν μια γουλιά κι άφηναν τα καλούδια τους εκεί δίπλα της.
Το έθιμο έλεγε ότι όποιος μεγάλος σε ηλικία σταματούσε ή περνούσε, έπινε λίγη από την τσικουδιά που είχαν αφήσει, καλημέριζε κι εκείνος τη βρύση και έριχνε τον οβολό του στο ολόφρεσκο νερό, που ήταν συνήθως λίγες δεκάρες.
"Έτσι ξημέρωνε η Πρωτοχρονιά. Με το σεβασμό στη Μάνα Φύση, με τη σχεδόν θεατρική αλλά τόσο βαθιά χαραγμένη στο μεδούλι του πολιτισμού μας ανταπόδοση στην πηγή, για το πολύτιμο νερό που πρόσφερε ολοχρονίς" ανέφερε ο κ. Ψιλάκης, ο οποίος συμπλήρωσε ότι το έθιμο αυτό, ήταν "το απλό και άδολο "ευχαριστώ" στις άυλες δυνάμεις που καθορίζουν τις τύχες του κόσμου".
Το συγκεκριμένο έθιμο, μπορεί να μην τηρείται μέχρι τις μέρες μας, ωστόσο όπως ανέφερε ο βραβευμένος συγγραφέας και δημοσιογράφος "τέτοια κομμάτια της παράδοσης, εξακολουθούν να μας εκπλήσσουν, καθώς πρόκειται για απλά, αλλά γεμάτα από συμβολισμούς και βαθύτερα νοήματα έθιμα λαϊκής λατρείας, έθιμα που πηγάζουν από τα βάθη των αιώνων, όπως ακριβώς και το ανεκτίμητο δώρημα των πηγών, που είναι το νερό. Το νερό της ζωής".
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr
![Θρήνος στην Κρήτη: 33χρονος χάθηκε στον Ατλαντικό Ωκεανό σε αλιευτικό σκάφος που βυθίστηκε [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x243/0,1,608,242/crop/both/63/630786128dfd40bab5162998fb28f5a3.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Θρήνος στην Κρήτη: 33χρονος χάθηκε στον Ατλαντικό Ωκεανό σε αλιευτικό σκάφος που βυθίστηκε [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/207x116/cu608x243/0,1,608,242/crop/both/63/630786128dfd40bab5162998fb28f5a3.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Νάουσα: 60χρονος νεκρός από φωτιά σε μονοκατοικία [εικόνες - βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/207x116/cu608x456/0,8,608,349/crop/both/1c/1c7bdb0c44dd4cd691cf752d495d1ffe.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Υπεγράφη η σύμβαση για το τμήμα του ΒΟΑΚ Χανιά - Ηράκλειο - Παρουσία Χατζηδάκη [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x342/0,0,608,341/crop/both/28/28f55ba6589547278a9ddeb01de3f384.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Κρήτη: Νέα μαρτυρία από φίλο του 33χρονου αγνοούμενου γιατρού - "Εγώ πιστεύω ότι κάποιος κάτι του έκανε" [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x405/0,4,608,345/crop/both/fd/fd48c0c4e20e4c7a90923ff2ee2f757d.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Ισχυροί άνεμοι σαρώνουν τη Γαύδο: Κύματα βύθισαν δύο βάρκες και έριξαν αυτοκίνητο στη θάλασσα [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x342/0,0,608,341/crop/both/4c/4c9873a02dd749678cb6695e6271607f.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Κουρμπάνι: Το γαστρονομικό έθιμο της Δράμας, που έφεραν οι Κρυονερίτες πρόσφυγες -Τι συμβολίζει [εικόνες]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/crop/both/c3/c3bd974caeb4464bb2af0b2cd4bd1be4.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Το... τερμάτισαν στη Μεσαρά Κρήτης: Πριν τον γάμο έπλυναν τον γαμπρό σε πλυντήριο αυτοκινήτων [εικόνες]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x424/25,0,574,308/crop/both/d1/d1dadfcad64e43b887a11ae4a8d0fa92.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Στην Κρήτη εθελοντές για τον εντοπισμό του 33χρονου γιατρού - Αγνοείται 35 ημέρες [εικόνες]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x405/0,0,608,341/crop/both/27/2717273164ed470aa15580ba8822514f.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Σπαραγμός και οργή στην κηδεία του 16χρονου Ρικάρντο που σκοτώθηκε στο Κραν Μοντανά [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x240/0,0,606,240/crop/both/00/00a9f83ced7744768c8372cd0a7753b0.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Επικό σκηνικό στην Κρήτη: Μια χήνα πρόλαβε τους ανθρώπους που έπεσαν για τον σταυρό στον Ζαρό [εικόνες]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x342/0,0,608,341/crop/both/5a/5a475a3a75004cc6a40d56c93c3ccaf4.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Κίσσαμος Χανίων: Ξέσπασε μεγάλη φωτιά στην "καρδιά" του χειμώνα - Καίει κοντά σε σπίτια [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x405/78,32,607,329/crop/both/6a/6a4d46945e9a491dbab08213201e10d8.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Η λαμπερή Πρωτοχρονιά της Φαίης Σκορδά στη Νέα Υόρκη - Το έριξε έξω και... με το παραπάνω [εικόνες]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x342/0,0,608,341/crop/both/42/423b4661e7074ebbaa14837c35d62a32.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Δανία: Η βασίλισσα Μαίρη εντυπωσίασε με ιστορική τιάρα στην έναρξη των πρωτοχρονιάτικων εορτασμών [εικόνες]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x405/0,41,608,282/crop/both/e7/e7db237854b74e008308d499beaf9b06.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Όταν η γιορτή καταλήγει σε τραγωδία: Εορτασμοί της Πρωτοχρονιάς που κατέληξαν με δεκάδες νεκρούς [βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x405/0,38,608,279/crop/both/34/348626308b674f5b9a6459dc4787ab65.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Πρωτοχρονιά: Η υφήλιος αποχαιρέτισε το 2025 με πυροτεχνήματα και "παγωμένες" βουτιές [φωτογραφίες - βίντεο]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x405/0,25,608,366/crop/both/ad/adfc4e7291ef438989d53e87bb58d2d7.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Ο πλανήτης υποδέχεται το 2026 - Εντυπωσιακό σόου πυροτεχνημάτων σε Σίδνεϊ και Ν. Ζηλανδία [εικόνες]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x405/11,62,572,377/crop/both/bd/bd8d8d07e2e742f4b5365eafecea4c08.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Πρωτοχρονιάτικα κάλαντα στον Ανδρουλάκη - "Το 2026 να είναι χρονιά ευημερίας για όλο τον ελληνικό λαό" [εικόνες]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x405/0,63,608,404/crop/both/17/17773aba5e8f4c4aa64a7ba0645a4186.jpg?quality=60&404=default&v=2)
![Ο Μητσοτάκης άκουσε τα πρωτοχρονιάτικα κάλαντα στο Μαξίμου μαζί με την κόρη του, Σοφία [εικόνες]](https://www.thetoc.gr/Content/ImagesDatabase/p/500x280/cu608x405/0,14,608,355/crop/both/ef/ef74fa30527245e6a10016f0d24e13ad.jpg?quality=60&404=default&v=2)
