Follow us

Ο Παύλος Μπακογιάννης απέναντι στη δικτατορία των συνταγματαρχών: Μία ιστορική έρευνα

Το αντιδικτατορικό έργο του Μπακογιάννη δεν ήταν ούτε αυτονόητο ούτε εύκολο.

THETOC TEAM
ΓΡΑΦΕΙ: THETOC TEAM

Τριάντα και πλέον χρόνια μετά τη δολοφονία του Παύλου Μπακογιάννη, η μελέτη του ιστορικού του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου Νίκου Παπαναστασίου "Αντίσταση από μικροφώνου", που μόλις κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Παπαδόπουλος, με τον χαρακτηριστικό υπότιτλο "Ο Παύλος Μπακογιάννης απέναντι στη δικτατορία των συνταγματαρχών", έρχεται να μας υπενθυμίσει όχι μόνο τη σθεναρή δράση του Μπακογιάννη κατά του καθεστώτος της χούντας από τις συχνότητες της Βαυαρικής Ραδιοφωνίας και της Ντόιτσε Βέλε (Deutsche Welle), που αναμετέδιδε τις εκπομπές του Μονάχου, αλλά και την ευρύτερη πολιτική του προσωπικότητα - από τη δεκαετία του 1960 μέχρι και το τέλος της πρώτης δεκαπενταετίας της Μεταπολίτευσης.

Με σπουδές πολιτικών επιστημών στην Ελλάδα και τη Γερμανία και με διακεκριμένη δημοσιογραφική καριέρα, ο Μπακογιάννης θα αναλάβει από τη θέση του υπεύθυνου του Ελληνικού Προγράμματος της Βαυαρικής Ραδιοφωνίας τον πολιτικό έλεγχο και τη συστηματική απομυθοποίηση της δικτατορίας των συνταγματαρχών, καταγγέλλοντάς την ανοιχτά ως φασιστικό καθεστώς: καθεστώς που κατάργησε απερίφραστα την κοινοβουλευτική δημοκρατία, καταδιώκοντας και φυλακίζοντας τους αντιφρονούντες, λέγοντας διεθνώς ψέματα πως εργαζόταν για την αποκατάσταση των διαταραγμένων θεσμών, συντάσσοντας ένα σύνταγμα (και οργανώνοντας το αντίστοιχο δημοψήφισμα) βασισμένο σε ψευδεπίγραφες ελευθερίες και επιβάλλοντας στυγνή λογοκρισία στα μέσα ενημέρωσης.

Όπως γράφει το ΑΠΕ - ΜΠΕ, ο Παπαναστασίου δείχνει με πανοραμικό τρόπο, εξετάζοντας εξαντλητικά τόσο τις πηγές της εποχής όσο και τη νεότερη βιβλιογραφία, πως το αντιδικτατορικό έργο του Μπακογιάννη δεν ήταν ούτε αυτονόητο ούτε εύκολο. Η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας (ΟΔΓ) των δεκαετιών του 1960 και του 1970 αποτελεί ένα πολιτικό σύστημα που έχει θωρακιστεί πλήρως απέναντι στο ναζιστικό παρελθόν και εγγυάται χωρίς κλυδωνισμούς την ελευθεροτυπία, αλλά οι πιέσεις που ασκεί στη Βόννη, την πρωτεύουσα της Δυτικής Γερμανίας, η Αθήνα είναι τεράστιες:

υπαινιγμοί για σκλήρυνση των διπλωματικών σχέσεων (η Γερμανία δεν θέλει να εναντιωθεί σε μια χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ με κρίσιμη στρατηγική σημασία για την ισορροπία με τη Σοβιετική Ένωση στο πλαίσιο του Ψυχρού Πολέμου), πυκνή αρθρογραφία των χουντικών εφημερίδων κατά της Βαυαρικής Ραδιοφωνίας και του Μπακογιάννη, ο οποίος καθυβρίζεται ως κομμουνιστής, πολιτική συμμαχία με τον Φραντς Γιόζεφ Στράους, τον ισχυρό αρχηγό των Βαυαρών Χριστιανοκοινωνιστών (CSU), επίκληση (άμεση ή έμμεση) της πολιτικής ανοχής του αμερικανικού παράγοντα, απειλές για μη σύναψη εμπορικών συμφωνιών με γερμανικές εταιρείες, αλλά και εργώδεις προσπάθειες διείσδυσης στην κοινότητα των Ελλήνων γκασταρμπάιτερ (Gastarbeiter), των Ελλήνων μεταναστών, στους οποίους απευθύνονται οι εκπομπές του Μπακογιάννη, και τους οποίους προσπαθεί να επηρεάσει και η ραδιοφωνία της Λαοκρατικής Δημοκρατίας της Γερμανίας (ΓΛΔ), το μεγάλο αντίπαλο πολιτικό δέος της Βόννης.

Ο μελετητής αναδεικνύει έτσι όχι μόνο το πρόσωπο του Μπακογιάννη, αλλά και τις σχέσεις που δημιουργεί η Βόννη με την ελληνική χούντα, όπως και το πλαίσιο της αντιφατικής ενσωμάτωσης των ξένων εργαζομένων (όχι μόνο των Ελλήνων) στην οικονομία, την κοινωνία και το πολιτικό στάτους της Δυτικής Γερμανίας. Όσο για τον ίδιο τον Μπακογιάννη, αποδεικνύεται, με τη δημοσιογραφική του δραστηριότητα, αλλά και με τα επιστημονικά του βιβλία, ένας ακραιφνής φιλελεύθερος, ένας ανυποχώρητος θιασώτης του Κέντρου, ο οποίος στήριζε κριτικά τον Κωνσταντίνο Καραμανλή και τον βασιλιά Κωνσταντίνο, επηρέασε με τον φιλελευθερισμό του τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, κρατούσε αποστάσεις από τις σοσιαλιστικές επαγγελίες του Ανδρέα Παπανδρέου, επιζήτησε τον πολιτικό και ιδεολογικό εκσυγχρονισμό της Νέας Δημοκρατίας, πίστευε σε μια κοινωνική οικονομία της αγοράς και, πάνω απ’ όλα, υποστήριζε την απομάκρυνση από την παραδοσιακή περιχαράκωση Δεξιάς και Αριστεράς και μαχόταν για μια καινούργια, ριζικά διαφορετική πολιτική -και διακομματική- κοινωνική συνεννόηση.

Αυτή είναι η πορεία στην οποία έβαλε δραματικά απότομο τέλος η δολοφονική ενέργεια του 1989 με τον Μπακογιάννη να φεύγει από τη ζωή σε ηλικία 54 ετών.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

Η ΕΚΤΗ ΚΑΤΑ ΣΕΙΡΑ 11 Αυγ 2022 | 23:19

Περού: Νέα έρευνα σε βάρος του προέδρου Καστίγιο - Για διαφθορά σε αναθέσεις δημοσίων έργων

Εκτός από τον Καστίγιο, στο μικροσκόπιο της Δικαιοσύνης μπαίνουν συγγενείς του, επιχειρηματίες, δήμαρχοι και ο πρώην υπουργός Στέγασης του Περού.

ΚΑΤΗΓΓΕΙΛΕ ΠΩΣ ΥΦΙΣΤΑΤΑΙ «ΠΟΛΙΤΙΚΟ ΔΙΩΓΜΟ» 09 Αυγ 2022 | 23:50

Ντόναλντ Τραμπ: Κατασχέθηκαν έγγραφα από τη βίλα του μετά την έφοδο του FΒΙ - Πολιτική "θύελλα" στις ΗΠΑ

Ο Τραμπ δεν βρισκόταν στην έπαυλη - Οπαδοί του έσπευσαν στη περιοχή καταγγέλλοντας… κομμουνιστικές πρακτικές.

ΕΙΧΕ ΚΑΤΗΓΟΡΗΘΕΙ ΚΑΙ ΣΤΟ ΠΑΡΕΛΘΟΝ 09 Αυγ 2022 | 08:00

Σαντορίνη: Έρευνα των "Αδιάφθορων" σε σπίτι πρώην διοικητή αστυνομικού τμήματος για διαφθορά και χρηματισμό

Μέχρι στιγμής δεν υπάρχει επίσημη ενημέρωση, όμως σύμφωνα με αστυνομικές πηγές οι "αδιάφθοροι" έχουν εντοπίσει χρηματικό ποσό και διερευνούν τον τρόπο απόκτησής του.

ΤΙ ΑΝΑΖΗΤΟΥΝ ΟΙ ΕΣΩΤΕΡΙΚΕΣ ΥΠΟΘΕΣΕΙΣ 08 Αυγ 2022 | 18:09

Αιφνιδιαστική έρευνα σε σπίτι πρώην διοικητή αστυνομικού τμήματος σε κοσμοπολίτικο νησί

Η αστυνομική επιχείρηση στο σπίτι του πρώην διοικητή έγινε αιφνιδιαστικά, στο πλαίσιο προκαταρκτικής εξέτασης που έχει διαταχθεί από την Εισαγγελία

ΕΝΤΑΤΙΚΕΣ ΕΡΕΥΝΕΣ ΤΩΝ ΑΡΧΩΝ 01 Αυγ 2022 | 12:14

Βιασμός στην Λέσβο: Φρίκη προκαλεί η δράση του 53χρονου αστυνομικού- Βίαζε την 14χρονη τρεις φορές την εβδομάδα

Οι αρχές προσπαθούν να διαπιστώσουν τον ακριβή αριθμό των θυμάτων του 53χρονου. Ανήλικη συμπαίκτρια της 14χρονης κατέθεσε ότι ενώ βρισκόταν μέσα στο αυτοκίνητο του αστυνομικού, της έσφιξε το μηρό.

ΡΑΓΔΑΙΕΣ ΕΞΕΛΙΞΕΙΣ 20 Ιουλ 2022 | 22:36

Πειθαρχική έρευνα σε βάρος του Αλέξη Κούγια - Για τις φωτογραφίες θυμάτων και μηνυτών του Λιγνάδη στην ιστοσελίδα του

Ο Κούγιας ανήρτησε σε ιστοσελίδα του φωτογραφίες μηνυτών του Δημήτρη Λιγνάδη αλλά και μαρτύρων, χαρακτηρίζοντάς τους "επαγγελματίες ομοφυλόφιλους".

TO «ΦΕΓΓΑΡΙ ΤΟΥ ΟΞΥΡΡΥΓΧΟΥ» 12 Αυγ 2022 | 23:29

Πανσέληνος Αυγούστου: Εντυπωσιακές εικόνες από την Ακρόπολη και το Σούνιο έως το Ναύπλιο και την Εύβοια

Η πανσέληνος του Αυγούστου ονομάζεται και "Φεγγάρι του Οξύρρυγχου", έχοντας λάβει το συγκεκριμένο όνομα από τους ιθαγενείς κατοίκους της Αμερικής.

ΟΙ ΠΡΩΤΕΣ ΕΙΚΟΝΕΣ 12 Αυγ 2022 | 23:07

Άρχισε η επιδείνωση του καιρού: Υδροστρόβιλος στη Ζάκυνθο - Ισχυρή καταιγίδα στη Λευκάδα [βίντεο]

Πόσο θα διαρκέσουν τα έντονα καιρικά φαινόμενα, με τις ισχυρές καταιγίδες.

ΟΛΑ ΔΕΙΧΝΟΥΝ ΑΥΤΟΚΤΟΝΙΑ 12 Αυγ 2022 | 22:31

Θεσσαλονίκη: Νεκρός με αυτοσχέδιο όπλο 51χρονος - "Όταν έχασε τη σύντροφό του άρχισαν τα προβλήματα"

Μαρτυρίες κατοίκων αναφέρουν ότι ο 51χρονος, που κατοικούσε στο ίδιο διαμέρισμα με τους γονείς του, τα τελευταία χρόνια αντιμετώπιζε ψυχολογικά προβλήματα.

ΣΕ ΣΥΝΟΙΚΙΑ ΡΟΜΑ 12 Αυγ 2022 | 21:29

Τραγωδία στο Χαλάνδρι: Νεκρή 8χρονη από θερμοπληξία - Βρέθηκε σε εγκαταλελειμμένο αυτοκίνητο

Την 8χρονη εντόπισε στο Χαλάνδρι περαστικός, ο οποίος αντιλήφθηκε ότι το παιδί δεν αντιδρά και κάλεσε τις Αρχές.

ΑΚΑΡΠΕΣ ΟΙ ΕΡΕΥΝΕΣ 12 Αυγ 2022 | 20:48

Έγκλημα στην Άρτα: Άφαντος ο 29χρονος που σκότωσε τον πεθερό του - Πιθανόν κρύβεται στα βουνά

Ο 29χρονος, που διατηρούσε κτηνοτροφική μονάδα στην Άρτα, φέρεται να γνωρίζει καλά την ορεινή περιοχή στην οποία εκτιμάται ότι έχει βρει καταφύγιο.

12 Αυγ 2022 | 20:34

Ο ΕΟΦ ανακαλεί παρτίδες διαγνωστικού ιατροτεχνολογικού προϊόντος

Η παρούσα απόφαση εκδίδεται με σκοπό να ενισχύσει την εθελοντική ανάκληση της κατασκευάστριας εταιρείας Immucor Medizinische Diagnostik GmbH.

ΣΧΗΜΑΤΙΣΤΗΚΕ ΔΙΚΟΓΡΑΦΙΑ 12 Αυγ 2022 | 20:22

Μετανιωμένη δηλώνει η ηλικιωμένη που πέταξε μπαστούνι σε σκύλο - "Ήθελα μόνο να το τρομάξω" [βίντεο]

Η ηλικιωμένη στη Θεσσαλονίκη ισχυρίζεται ότι στο παρελθόν έχει δεχτεί επίθεση από σκύλο και αυτό την έχει κάνει επιφυλακτική.