Ο Παύλος Μπακογιάννης απέναντι στη δικτατορία των συνταγματαρχών: Μία ιστορική έρευνα

Το αντιδικτατορικό έργο του Μπακογιάννη δεν ήταν ούτε αυτονόητο ούτε εύκολο.

THETOC TEAM
ΓΡΑΦΕΙ: THETOC TEAM

Τριάντα και πλέον χρόνια μετά τη δολοφονία του Παύλου Μπακογιάννη, η μελέτη του ιστορικού του Πανεπιστημίου Πελοποννήσου Νίκου Παπαναστασίου "Αντίσταση από μικροφώνου", που μόλις κυκλοφόρησε από τις εκδόσεις Παπαδόπουλος, με τον χαρακτηριστικό υπότιτλο "Ο Παύλος Μπακογιάννης απέναντι στη δικτατορία των συνταγματαρχών", έρχεται να μας υπενθυμίσει όχι μόνο τη σθεναρή δράση του Μπακογιάννη κατά του καθεστώτος της χούντας από τις συχνότητες της Βαυαρικής Ραδιοφωνίας και της Ντόιτσε Βέλε (Deutsche Welle), που αναμετέδιδε τις εκπομπές του Μονάχου, αλλά και την ευρύτερη πολιτική του προσωπικότητα - από τη δεκαετία του 1960 μέχρι και το τέλος της πρώτης δεκαπενταετίας της Μεταπολίτευσης.

Με σπουδές πολιτικών επιστημών στην Ελλάδα και τη Γερμανία και με διακεκριμένη δημοσιογραφική καριέρα, ο Μπακογιάννης θα αναλάβει από τη θέση του υπεύθυνου του Ελληνικού Προγράμματος της Βαυαρικής Ραδιοφωνίας τον πολιτικό έλεγχο και τη συστηματική απομυθοποίηση της δικτατορίας των συνταγματαρχών, καταγγέλλοντάς την ανοιχτά ως φασιστικό καθεστώς: καθεστώς που κατάργησε απερίφραστα την κοινοβουλευτική δημοκρατία, καταδιώκοντας και φυλακίζοντας τους αντιφρονούντες, λέγοντας διεθνώς ψέματα πως εργαζόταν για την αποκατάσταση των διαταραγμένων θεσμών, συντάσσοντας ένα σύνταγμα (και οργανώνοντας το αντίστοιχο δημοψήφισμα) βασισμένο σε ψευδεπίγραφες ελευθερίες και επιβάλλοντας στυγνή λογοκρισία στα μέσα ενημέρωσης.

Όπως γράφει το ΑΠΕ - ΜΠΕ, ο Παπαναστασίου δείχνει με πανοραμικό τρόπο, εξετάζοντας εξαντλητικά τόσο τις πηγές της εποχής όσο και τη νεότερη βιβλιογραφία, πως το αντιδικτατορικό έργο του Μπακογιάννη δεν ήταν ούτε αυτονόητο ούτε εύκολο. Η Ομοσπονδιακή Δημοκρατία της Γερμανίας (ΟΔΓ) των δεκαετιών του 1960 και του 1970 αποτελεί ένα πολιτικό σύστημα που έχει θωρακιστεί πλήρως απέναντι στο ναζιστικό παρελθόν και εγγυάται χωρίς κλυδωνισμούς την ελευθεροτυπία, αλλά οι πιέσεις που ασκεί στη Βόννη, την πρωτεύουσα της Δυτικής Γερμανίας, η Αθήνα είναι τεράστιες:

υπαινιγμοί για σκλήρυνση των διπλωματικών σχέσεων (η Γερμανία δεν θέλει να εναντιωθεί σε μια χώρα-μέλος του ΝΑΤΟ με κρίσιμη στρατηγική σημασία για την ισορροπία με τη Σοβιετική Ένωση στο πλαίσιο του Ψυχρού Πολέμου), πυκνή αρθρογραφία των χουντικών εφημερίδων κατά της Βαυαρικής Ραδιοφωνίας και του Μπακογιάννη, ο οποίος καθυβρίζεται ως κομμουνιστής, πολιτική συμμαχία με τον Φραντς Γιόζεφ Στράους, τον ισχυρό αρχηγό των Βαυαρών Χριστιανοκοινωνιστών (CSU), επίκληση (άμεση ή έμμεση) της πολιτικής ανοχής του αμερικανικού παράγοντα, απειλές για μη σύναψη εμπορικών συμφωνιών με γερμανικές εταιρείες, αλλά και εργώδεις προσπάθειες διείσδυσης στην κοινότητα των Ελλήνων γκασταρμπάιτερ (Gastarbeiter), των Ελλήνων μεταναστών, στους οποίους απευθύνονται οι εκπομπές του Μπακογιάννη, και τους οποίους προσπαθεί να επηρεάσει και η ραδιοφωνία της Λαοκρατικής Δημοκρατίας της Γερμανίας (ΓΛΔ), το μεγάλο αντίπαλο πολιτικό δέος της Βόννης.

Ο μελετητής αναδεικνύει έτσι όχι μόνο το πρόσωπο του Μπακογιάννη, αλλά και τις σχέσεις που δημιουργεί η Βόννη με την ελληνική χούντα, όπως και το πλαίσιο της αντιφατικής ενσωμάτωσης των ξένων εργαζομένων (όχι μόνο των Ελλήνων) στην οικονομία, την κοινωνία και το πολιτικό στάτους της Δυτικής Γερμανίας. Όσο για τον ίδιο τον Μπακογιάννη, αποδεικνύεται, με τη δημοσιογραφική του δραστηριότητα, αλλά και με τα επιστημονικά του βιβλία, ένας ακραιφνής φιλελεύθερος, ένας ανυποχώρητος θιασώτης του Κέντρου, ο οποίος στήριζε κριτικά τον Κωνσταντίνο Καραμανλή και τον βασιλιά Κωνσταντίνο, επηρέασε με τον φιλελευθερισμό του τον Κωνσταντίνο Μητσοτάκη, κρατούσε αποστάσεις από τις σοσιαλιστικές επαγγελίες του Ανδρέα Παπανδρέου, επιζήτησε τον πολιτικό και ιδεολογικό εκσυγχρονισμό της Νέας Δημοκρατίας, πίστευε σε μια κοινωνική οικονομία της αγοράς και, πάνω απ’ όλα, υποστήριζε την απομάκρυνση από την παραδοσιακή περιχαράκωση Δεξιάς και Αριστεράς και μαχόταν για μια καινούργια, ριζικά διαφορετική πολιτική -και διακομματική- κοινωνική συνεννόηση.

Αυτή είναι η πορεία στην οποία έβαλε δραματικά απότομο τέλος η δολοφονική ενέργεια του 1989 με τον Μπακογιάννη να φεύγει από τη ζωή σε ηλικία 54 ετών.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

ΤΙ ΘΑ ΣΥΜΒΕΙ ΤΟΝ ΧΕΙΜΩΝΑ; 08 Αυγ 2020 | 15:28

Κορονοϊός: Πώς θα εξελιχθεί η πανδημία τον χειμώνα του 2020 -Τα σενάρια για το 2021

Τι θα συμβεί το χειμώνα του 2020 και τι θα γίνει το 2021, όπως καταγράφουν οι επιστήμονες. Σενάρια με και χωρίς ύπαρξη εμβολίου.

ΑΙΦΝΙΔΙΑΣΤΙΚΗ ΕΠΙΧΕΙΡΗΣΗ 03 Αυγ 2020 | 19:42

Ερευνα - σοκ στις φυλακές Δομοκού: Αυτοσχέδια μαχαίρια, ναρκωτικά και... ηχεία

Μαχαίρια, ναρκωτικά και... ηχεία εντοπίστηκαν σε έρευνα στις φυλακές Δομοκού

ΓΙΑ ΔΙΑΡΡΟΕΣ ΣΤΟΝ ΤΥΠΟ 31 Ιουλ 2020 | 18:31

Τουλουπάκη: Ζητά έρευνα για fake news - "Και στις ανθρώπινες αντοχές υπάρχουν όρια"

Η Ελένη Τουλουπάκη δηλώνει ότι διέρρευσαν στον Τύπο ψευδή δημοσιεύματα περί απόρριψης της αίτησης με την οποία ζητά ακύρωση της δίωξής της

Ο ΑΧΙΛΛΕΑΣ ΓΡΑΒΑΝΗΣ 28 Ιουλ 2020 | 11:10

Κορονοϊός- Καθηγητής Γραβάνης: Θα έχουμε εκατοντάδες κρούσματα πολύ σύντομα- Κλείστε τα beach bars

Ο καθηγητής Φαρμακολογίας Γραβάνης κρούει τον κώδωνα του κινδύνου για τα αυξημένα κρούσματα- Ζητάει να κλείσουν τα beach bar.

ΤΑ ΝΕΑ ΔΕΔΟΜΕΝΑ 23 Ιουλ 2020 | 18:58

"Johns Hopkins" για κορονοϊό: Δεν μολύνει μόνο το αναπνευστικό - Η ανακάλυψη για τα σύμπτωματα

Μια νέα ερευνα από το Johns Hopkins έρχεται να προσθέσει πληροφορίες στα όσα γνωρίζαμε μέχρι σήμερα για τον κορονοϊό.

ΤΟΥ 2017 22 Ιουλ 2020 | 18:45

Ραγδαίες εξελίξεις: Ανοίγουν πάλι οι φάκελοι για τις φωτιές σε Μάνη και Κύθηρα, μετά τις αποκαλύψεις για το Μάτι

Επανεξέταση των δικογραφιών για τις φωτιές στη Μάνη και στα Κύθηρα διέταξαν οι εισαγγελίες Καλαμάτας και Πειραιά.

ΑΠΑΝΤΗΣΗ 19 Ιουλ 2020 | 18:18

ΣΥΡΙΖΑ: Άθλια επιχείρηση πολιτικής καπηλείας- Καμία παρέμβαση δεν υπήρξε στις έρευνες για το Μάτι

"Η άθλια επιχείρηση πολιτικής καπηλείας θα πέσει στο κενό και οι εμπνευστές της θα κληθούν να λογοδοτήσουν", καταλήγει η ανακοίνωση.

ΔΥΟ ΧΡΟΝΙΑ ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΤΡΑΓΩΔΙΑ 19 Ιουλ 2020 | 09:27

"Θάψ’ τα γιατί θα σε σκίσουμε": Αποκαλύψεις-σοκ για συγκάλυψη της τραγωδίας στο Μάτι

Δημοσίευμα της εφημερίδας "Καθημερινή" κάνει λόγο για απόπειρα συγκάλυψης των στοιχείων και φέρνει στο φως απίστευτες απειλές.

ΕΡΕΥΝΑ ΤΟΥ E-REAL ESTATES 19 Ιουλ 2020 | 08:39

Έρευνα: Ο αντίκτυπος του κορονοϊού στα φοιτητικά ενοίκια - Που θα κινηθούν φέτος - Χαρακτηριστικά παραδείγματα

Καλά αλλά και κακά νέα περιμένουν φέτος τους φοιτητές και τους γονείς τους που αναζητούν σπίτι προς ενοικίαση.

ΜΑΧΗ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟΝ ΦΟΝΙΚΟ ΙΟ 15 Ιουλ 2020 | 16:17

Κορονοϊός: Θετικά νέα για το εμβόλιο της Οξφόρδης - Δώδεκα τα πιθανά εμβόλια παγκοσμίως

"Το εμβόλιο δημιουργεί το είδος της αντίδρασης αντισωμάτων και κυττάρων Τ (δολοφόνος κύτταρο) που οι ερευνητές ελπίζουν να δουν", έγραψε γνωστός δημοσιογράφος.

ΑΝΑΤΡΟΠΕΣ ΣΤΗΝ ΠΑΓΚΟΣΜΙΑ ΙΣΟΡΡΟΠΙΑ 15 Ιουλ 2020 | 14:58

Νέα έρευνα-σοκ: Δεκάδες χώρες θα χάσουν τον μισό πληθυσμό τους το δεύτερο μισό του αιώνα - Η Τουρκία στις 12 πιο ισχυρές

Ο παγκόσμιος πληθυσμός θα μειωθεί ήδη από το δεύτερο μισό αυτού του αιώνα στα 8,8 δισεκατομμύρια ανθρώπους το 2100.

ΙΑΤΡΙΚΟ ΠΕΡΙΟΔΙΚΟ DIABETOLOGIA 15 Ιουλ 2020 | 10:18

Ερευνα ΕΚΠΑ: Μεγαλύτερη θνησιμότητα από κορονοϊό σε άτομα με διαβήτη

Άλλοι παράγοντες που συσχετίστηκαν με την θνησιμότητα εντός 28 ημερών περιελάμβαναν την ηλικία, το άρρεν φύλο.