Χριστούγεννα με πανσέληνο, για πρώτη φορά φέτος μετά από 40 χρόνια

Ξεκινά και επίσημα ο χειμώνας αύριο με το χειμερινό ηλιοστάσιο.Η πρώτη «επίσημη» νύχτα του χειμώνα θα είναι & η μεγαλύτερη του έτους. Στο νότιο ημισφαίριο καλοκαίρι!

THETOC TEAM
ΓΡΑΦΕΙ: THETOC TEAM
Χριστούγεννα με πανσέληνο, για πρώτη φορά φέτος μετά από 40 χρόνια

Την Τρίτη το πρωί, 22 Δεκεμβρίου, στις 06:48 ώρα Ελλάδος, ξεκινά και τυπικά (αστρονομικά) ο φετινός χειμώνας στο βόρειο ημισφαίριο, όπου ανήκει και η Ελλάδα, καθώς ο Ήλιος θα φθάσει στο σημείο της ετήσιας τροχιάς του, που ονομάζεται χειμερινό ηλιοστάσιο.

Η πρώτη «επίσημη» νύχτα του χειμώνα θα είναι και η μεγαλύτερη του έτους. Αντίστροφα, στο νότιο ημισφαίριο θα αρχίσει το καλοκαίρι, με τη διάρκεια της μέρας στο αποκορύφωμά της.

Λίγες ημέρες μετά, την Παρασκευή, η νύχτα των Χριστουγέννων θα είναι πραγματικά φωτισμένη, αφού θα υπάρχει και πανσέληνος στον ουρανό. Η πανσέληνος θα συμβεί, συγκεκριμένα, στις 13:11 ώρα Ελλάδος, στις 25 Δεκεμβρίου. Είναι η πρώτη φορά που θα συμβεί αυτό μετά από σχεδόν 40 χρόνια (η τελευταία φορά ήταν το 1977). Στο μέλλον, τα Χριστούγεννα θα ξανασυμπίπτουν με πανσέληνο κάθε 19 χρόνια, δηλαδή το 2034, το 2053 και το 2072.

Στις 22 ή 23 Σεπτεμβρίου, όταν ο Ήλιος φτάνει στο φθινοπωρινό ισημερινό σημείο του, υπάρχουν περίπου ίση ημέρα και νύχτα, αλλά στη συνέχεια σταδιακά αυξάνεται η νύχτα σε βάρος της ημέρας. Όταν ο Ήλιος φθάνει στο νοτιότερο σημείο της τροχιάς του, στο χειμερινό ηλιοστάσιο, αρχίζει και πάλι να σκαρφαλώνει κάθε ημέρα όλο και πιο ψηλά στον ουρανό, με αποτέλεσμα η ημέρα να κερδίζει ξανά το χαμένο «έδαφος», εως ότου στην εαρινή ισημερία το φως και το σκοτάδι έχουν πάλι σχεδόν ίση διάρκεια.

Ο Ήλιος λατρεύτηκε από τους αρχαίους σαν θεός και σχεδόν όλοι οι αρχαίοι λαοί καθιέρωσαν προς τιμή του διάφορες γιορτές, από τους Σκανδιναβούς και Ιρανούς έως τους Μάγια και τους Ίνκας. Σχεδόν παντού, οι μεγαλύτερες γιορτές γίνονταν κατά την εποχή του χειμερινού ηλιοστασίου, που θεωρείτο η γιορτή της γέννησης του Ήλιου, η οποία σηματοδοτούσε και την έναρξη του νέου έτους. Προϊστορικά μνημεία, όπως το Στόουνχετζ στη Βρετανία, πιστεύεται ότι σχετίζονταν με την καταγραφή των κινήσεων του Ήλιου στον ουρανό.

Για τους Ρωμαίους, μεγάλη σημασία είχε η γιορτή του «αήττητου Ηλίου» στις 25 Δεκεμβρίου, όταν εορταζόταν ότι ο Ήλιος άρχιζε και πάλι να ανεβαίνει στον ουρανό και έτσι να μεγαλώνουν οι ημέρες. Οι πρώτοι χριστιανοί στη Ρώμη, που κατέφευγαν κρυφά στις κατακόμβες τους, αποφάσισαν να γιορτάζουν τη γέννηση του Χριστού την ίδια ημερομηνία, στις 25 Δεκεμβρίου, όταν οι Ρωμαίοι ασχολούνταν με τις δικές τους γιορτές των Σατουρναλίων.

Το χειμερινό ηλιοστάσιο δεν «πέφτει» πάντα την ίδια ημερομηνία από ημερολογιακής πλευράς, αλλά κυμαίνεται μεταξύ της 20ής και της 23ης Δεκεμβρίου, με πιο πιθανές ημερομηνίες την 21η και την 22η. Την τελευταία φορά που το χειμερινό ηλιοστάσιο έπεσε στις 23 Δεκεμβρίου ήταν το 1903 και δεν θα ξανασυμβεί πριν το 2303. Αυτές οι ημερολογιακές διακυμάνσεις οφείλονται στο Γρηγοριανό Ημερολόγιο.

Συγκεκριμένα, το χειμερινό ηλιοστάσιο δεν συμβαίνει πια στις 25 Δεκεμβρίου, όπως στην εποχή του Χριστού, αλλά λίγο νωρίτερα, επειδή αντικαταστάθηκε το παλαιότερο Ιουλιανό Ημερολόγιο, που είχε εισάγει ο Ιούλιος Καίσαρ από το 44 πΧ και το οποίο είχε θεσπίσει το χειμερινό ηλιοστάσιο στις 25 Δεκεμβρίου, αλλά έχανε μία ημέρα κάθε 128 χρόνια. Το 1582, ο πάπας Γρηγόριος ΙΓ' εισήγαγε ένα νέο ημερολόγιο, που πήρε το όνομά του (Γρηγοριανό) και το οποίο χάνει μόνο μία ημέρα στα 4.000 χρόνια.

Εκδήλωση στο Πλανητάριο

Με την ψηφιακή πλανηταριακή παράσταση «Ένα Αθάνατο Τηλεσκόπιο: Η Ιστορία του Τηλεσκοπίου Newall», το Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών και το Ίδρυμα Ευγενίδου θα γιορτάσουν απόψε μαζί το χειμερινό ηλιοστάσιο και προσκαλούν μικρούς και μεγάλους στο Νέο Ψηφιακό Πλανητάριο του Ιδρύματος Ευγενίδου.

Θα πραγματοποιηθούν τρεις παραστάσεις, 18:30, 19:30 και 20:30 και η είσοδος είναι ελεύθερη για το κοινό. Απαραίτητα είναι μόνο τα δελτία εισόδου, η διανομή των οποίων θα πραγματοποιηθεί από το Ταμείο του Πλανηταρίου σήμερα από τις 18:00.

Η ψηφιακή παράσταση, διαρκείας 25 λεπτών, δημιουργήθηκε από τον Φάνη Ματσόπουλο και είναι αφιερωμένη στην ιστορία και την επιστημονική συμβολή του τηλεσκοπίου Newall, το οποίο κάποτε ήταν το μεγαλύτερο διοπτρικό τηλεσκόπιο στον κόσμο, ενώ σήμερα είναι εγκατεστημένο και λειτουργεί στο Αστεροσκοπείο της Πεντέλης.

Παράλληλα, στους ισόγειους χώρους του Ιδρύματος θα φιλοξενείται η έκθεση φωτογραφίας του Φάνη Ματσόπουλου, η οποία είναι αφιερωμένη στο Εθνικό Αστεροσκοπείο Αθηνών. Ταυτόχρονα, το Εργαστήριο Τεχνολογίας UTech Lab του Ιδρύματος Ευγενίδου θα δώσει την ευκαιρία σε όλους τους ενδιαφερόμενους να φωτογραφηθούν μέσα στα πλάνα της παράστασης.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

ΕΙΣΗΓΗΣΕΙΣ 07 Οκτ 2021 | 23:27

Σενάρια για έκτακτο μέρισμα τα Χριστούγεννα - Ποιες κατηγορίες θα το λάβουν

Σκέψεις στην κυβέρνηση να διευρυνθούν οι κατηγορίες φετινών δικαιούχων του Ελάχιστου Εγγυημένου Εισοδήματος, το οποίο θα δοθεί διπλό, όπως είχε εξαγγείλει ο πρωθυπουργός στη ΔΕΘ

ΝΕΑ ΠΡΟΓΝΩΣΗ 28 Σεπ 2021 | 11:47

Κλέαρχος Μαρουσάκης: Θα ζήσουμε καλοκαίρι, φθινόπωρο και χειμώνα ταυτόχρονα- Δείτε σε ποιες περιοχές

Καλοκαίρι, χειμώνα ή φθινόπωρο μάς καλεί να διαλέξουμε ο Κλέαρχος Μαρουσάκης σε ανάρτησή του στο Facebook.

ΚΑΘΗΓΗΤΡΙΑ ΕΠΙΔΗΜΙΟΛΟΓΙΑΣ 19 Οκτ 2021 | 11:24

Ψαλτοπούλου: Με σούπερ ή υβριδική ανοσία όσοι νόσησαν και έκαναν και εμβόλιο

Σημαντικός προδιαθεσιακός παράγοντας είναι η παχυσαρκία, "με λίγα παραπάνω κιλά μπορεί να νοσήσουν βαρύτερα", τόνισε η κ. Ψαλτοπούλου.

ΑΓΩΝΙΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΟΜΕΝΗ ΗΜΕΡΑ 19 Οκτ 2021 | 11:15

Κλείνει μετά από 108 χρόνια η Δημοτική Αγορά των Χανίων - Ανακαίνιση διάρκειας δύο ετών [βίντεο]

Θα είναι η πρώτη φορά που θα κλείσει η δημοτική αγορά των Χανίων μετά το 1913.

ΤΙ ΕΙΠΕ ΓΙΑ ΤΟ ΑΝΤΙΓΡΙΠΙΚΟ ΕΜΒΟΛΙΟ 19 Οκτ 2021 | 11:01

Τσακρής: Φόβοι για 5.000 κρούσματα ημερησίως - Δύσκολος ο χειμώνας λόγω χαμηλού ποσοστού εμβολιασμών

Ο καθηγητής μικροβιολογίας Αθανάσιος Τσακρής εκτίμησε ότι μπορεί να φτάσουμε και τα 5.000 κρούσματα ημερησίως.

ΠΡΟΚΟΠΗΣ ΔΟΥΚΑΣ 19 Οκτ 2021 | 10:21

Παρουσιαστής της ΕΡΤ καταγγέλλει την αστυνομία για bullying - Τι συνέβη στο δρόμο

Δημοσιογράφος της ΕΡΤ προχώρησε μέσω social media σε ηχηρή καταγγελία για bullying από αστυνομικούς.

ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΠΕΡΙΒΑΛΛΟΝΤΙΚΗΣ ΜΗΧΑΝΙΚΗΣ ΑΠΘ 19 Οκτ 2021 | 10:15

Καμπανάκι Σαρηγιάννη: 5.000 κρούσματα την ημέρα το Νοέμβριο, αν δεν πάρουμε νέα μέτρα

Ο καθηγητής Δημοσθένης Σαρηγιάννης είπε πως από 25 Οκτωβρίου θα αρχίσουμε να βλέπουμε μια αυξητική πορεία στα κρούσματα.

ΤΙ ΛΕΕΙ ΤΟ ΥΠΟΥΡΓΕΙΟ ΥΓΕΙΑΣ 19 Οκτ 2021 | 10:14

Παρέμβαση Πλεύρη: Απολύθηκε ο παιδίατρος στην Πάτρα που κατηγορείται για σεξουαλική κακοποίηση ανηλίκου

Το ΔΣ συνεδρίασε και αποφάσισε τη λύση της σύμβασης με τον συγκεκριμένο γιατρό.

ΣΤΙΣ 08:35 ΩΡΑ ΕΛΛΑΔΟΣ 19 Οκτ 2021 | 09:57

Σεισμός 6,1 Ρίχτερ στην Κάρπαθο: Αισθητός και στην Αίγυπτο - Τρόμαξαν κάτοικοι του Καΐρου, της Αλεξάνδρειας και άλλων πόλεων

Η σεισμική δόνηση στην Κάρπαθο έγινε αισθητή στην πρωτεύουσα της Αιγύπτου, Κάιρο, και άλλες πόλεις.

ΤΟ ΣΑΤΑΝΙΚΟ ΣΧΕΔΙΟ 19 Οκτ 2021 | 09:41

Σοκαριστική ανατροπή με την 8χρονη στη Ρόδο: Δεν βιάστηκε - Συγγενής την κακοποίησε για να πάρει λεφτά από τη μητέρα της

Συγγενής προκάλεσε ρήξη του παρθενικού υμένα της 8χρονης και ζήτησε από τη μάνα 200 ευρώ για να "κουκουλώσει" τον δήθεν βιασμό.

ΠΑΝΑΓΙΩΤΗΣ ΚΑΡΥΔΗΣ 19 Οκτ 2021 | 09:27

Ρωγμές στο κτίριο της Βουλής - Καθηγητής Αντισεισμικής Τεχνολογίας: Δεν έγινε μελέτη για το υπόγειο γκαράζ

Ο ομότιμος Καθηγητής Αντισεισμικής Τεχνολογίας μίλησε για την επικινδυνότητα των ρηγματώσεων που εντοπίστηκαν στο κτίριο της Βουλής.

ΕΞΕΤΑΖΕΤΑΙ Η ΜΕΤΑΦΟΡΑ ΠΑΡΑΝΟΜΩΝ ΜΕΤΑΝΑΣΤΩΝ 19 Οκτ 2021 | 08:59

Ενας νεκρός και εννέα τραυματίες σε τροχαίο στη Θεσσαλονίκη

Ενας άνθρωπος σκοτώθηκε και άλλοι εννέα τραυματίσθηκαν σε δυστύχημα στη Χαλάστρα Θεσσαλονίκης.

ΝΕΟ ΧΤΥΠΗΜΑ ΤΟΥ ΕΓΚΕΛΑΔΟΥ 19 Οκτ 2021 | 08:42

Ισχυρός σεισμός 6,1 Ρίχτερ ανοιχτά της Καρπάθου - Καθησυχάζουν οι σεισμολόγοι

Σεισμός μεγέθους 6,1 Ρίχτερ σημειώθηκε ανοιχτά της Καρπάθου. Αισθητός σε Κρήτη και Δωδεκάνησα.