Ένας Μέγας Αλέξανδρος στο κέντρο της Αθήνας

Με ύψος 3,5 μέτρα το έφιππο άγαλμα του νεαρού στρατηλάτη βρίσκει τη θέση του στην πόλη μετά πό 26 χρόνια.

THETOC TEAM
ΓΡΑΦΕΙ: THETOC TEAM
Ένας Μέγας Αλέξανδρος στο κέντρο της Αθήνας

Στη συμβολή των οδών Βασιλίσσης Όλγας και Αμαλίας, απέναντι από το άγαλμα του Λόρδου Βύρωνα οι εργασίες εκσκαφής προχωρούν εντατικά. Η τριγωνική νησίδα μεταμορφώνεται σε βάση που θα φιλοξενήσει το άγαλμα του Μεγάλου Αλεξάνδρου.

Το άγαλμα είναι έργο του γλύπτη Γιάννη Παππά του οποίου πολλά έργα κοσμούν το δημόσιο χώρο όπως αυτό του Ελ. Βενιζέλου στο πάρκο δίπλα στο Μέγαρο Μουσικής, τα αγάλματα του Βενιζέλου και του Τρικούπη στη Βουλή, το Άγαλμα της Μητέρας στην πλατεία Κοραή στον Πειραιά.

Το 1993 αγοράστηκε από το Υπουργείο Πολιτισμού, επί υπουργίας Ντ. Μπακογιάννη, και στη συνέχεια παραχωρήθηκε ως δωρεά στον Δήμο Αθηναίων. Έκτοτε άρχισαν οι ταλαιπωρίες περί της δημόσιας τοποθέτησης του έργου, οι οποίες καταπόνησαν τον Γιάννη Παππά κυριολεκτικά μέχρι και την ημέρα του θανάτου του, την 17η Ιανουαρίου του 2005.

Το σημείο που προκρίνεται για την τοποθέτησή του είναι μπροστά από τους Στύλους του Ολυμπίου Διός με την υποστήριξη του Δήμου Αθηναίων, αφού πήρε και το τελικό «οκ» από το Κεντρικό Αρχαιολογικό Συμβούλιο (ΚΑΣ).

Ένας Μέγας Αλέξανδρος στο κέντρο της Αθήνας

Ο Γιάννης Παππάς άρχισε να μελετά το θέμα από το 1941 όταν ήταν 28 ετών, μετά την επιστροφή του στην Αθήνα, πεζή, από την γραμμή των πρόσω στο Μέτωπο. Η συγκεκριμένη εργασία του προσέφερε αμοιβή πνευματικής διεξόδου από την ατμόσφαιρα της Κατοχής. Από τότε χρονολογούνται οι πρώτες μελέτες και η απαρχή της έρευνας γύρω απ’ το έφιππο. Για τον Παππά, “έρευνα” σήμαινε μία μακρόχρονη και συστηματική προσέγγιση του θέματος: για τη μορφή του αλόγου έγιναν σπουδές της τυπολογίας, του σκελετού και του μυϊκού συστήματος, μελέτες από την αρχαιότητα, τον Μεσαίωνα, την Αναγέννηση, τους Animalier, τα σπουδαία έφιππα γλυπτά της Ευρώπης, ζωγραφικά και σχεδιαστικά έργα.

Πραγματοποιήθηκαν επίμονες επισκέψεις σε ιπποφορβεία, σε ιππικούς ομίλους και στον ιππόδρομο. Εξετάστηκαν το μικρό Αττικό άλογο απ’ τα ανάγλυφα και τον Παρθενώνα, το μεγάλο Θεσσαλικό, το μεγάλο πεδινό πόνι της Βορείου Ελλάδος, το Αγγλικό περιπάτου, το ιππικής δεξιοτεχνίας, το κούρσας. Κανένα από τα γνωστά καθαρόαιμα δεν επελέγη, διότι αφενός θεωρήθηκαν ράτσες εξευγενισμένες που δεν συνήδαν με τον Βουκεφάλα, αφετέρου πολυδουλεμένες στην Τέχνη. Τελικά χρησιμοποιήθηκε ιδιόρρυθμο άλογο που βρέθηκε στον τότε Ελληνικό Ιππικό Όμιλο Παράδεισου Αμαρουσίου. Είχε αρμόζοντα χαρακτηριστικά και αρμονικό μέγεθος για αναβάτη ύψους 1,67 μέτρων: ο «Αργεντίνος», ήρεμος και ήμερος, ήταν πολύτιμος συνεργάτης κατά τη διάρκεια των πολύωρων μελετών εκ του φυσικού με αναβάτη.

Για τη μορφή του Μεγάλου Αλεξάνδρου αναζητήθηκαν τα αρχαία τεκμήρια, με ταξίδια στα απανταχού μουσεία όπου βρίσκονταν τα γνωστά αρχαία κεφάλια του, κατασκευή καλουπιών των πρωτοτύπων, μελέτες και χυτεύσεις. Η κεφαλή που, κατά τον γλύπτη, θεωρήθηκε πιο κοντά στο πνεύμα του Αλεξάνδρου, ήταν η της Περγάμου που αποδίδεται στον Λύσιππο και φυλάσσεται στο Αρχαιολογικό Μουσείο της Κωνσταντινούπολης. Μετά από εκατοντάδες σχέδια και πληθώρα γλυπτικών σκίτσων, προσδιορίστηκαν τα βασικά χαρακτηριστικά της σύνθεσης και προχώρησαν οι έρευνες για τη στολή του αναβάτη.

Ο Παππάς ταξίδεψε, με τον ενδυματολόγο του Εθνικού Θεάτρου Αντώνη Φωκά, στο Μουσείο της Νάπολης, με σκοπό να μελετήσουν το εκεί φυλασσόμενο πρωτότυπο ψηφιδωτό της Μάχης της Ισσού από την οικία του Φαύνου στη Πομπηία. Ο Φωκάς έφτιαξε το ένδυμα στο εργαστήρι του Εθνικού Θεάτρου κι αυτό χρησιμοποιήθηκε στο μοντέλο. Εν τω μεταξύ προκηρύχτηκε ο διαγωνισμός για τον έφιππο ανδριάντα της Θεσσαλονίκης στον οποίο συμμετείχε με δύο υπερμεγέθεις μελέτες, μία της κεφαλής του Βουκεφάλα και μία της κεφαλής του Αλεξάνδρου. Η περί ου ο λόγος κεφαλή του Αλεξάνδρου είναι πλέον τοποθετημένη, από το 2003, στον προαύλιο χώρο της κεντρικής εισόδου της Νέας Βιβλιοθήκης στην Αλεξάνδρεια της Αιγύπτου.

Η τελική μορφή της σύνθεσης ήταν πολύ κοντά σε αυτή της πρώτης μελέτης του ’41 με το Μέγα Αλέξανδρο νεότατο –σχεδόν έφηβο- χωρίς να κρατά όπλα, οραματιστή και όχι πολέμαρχο. Βοηθοί και συνεργάτες του στην περιπέτεια, ήταν οι μαθητές του και μετέπειτα καθηγητές της ΑΣΚΤ γλύπτες Θόδωρος Βασιλόπουλος και Θόδωρος Παπαγιάννης. Για μοντέλο πόζαρε ο μαθητής του, γλύπτης Κώστας Οικονόμου. Μετά από 32 χρόνια συστηματικής εργασίας, το έργο ολοκληρώθηκε στον μπρούτζο το 1973 κι έμεινε στην κατοχή του, στο εργαστήριό του.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

20 Ιαν 2022 | 11:48

Τα εστιατόρια που μας κάνουν να νιώθουμε σαν στο σπίτι μας

Τα εστιατόρια της κατηγορίας Casual Dining των Tasty Awards 2022.

20 Ιαν 2022 | 11:47

Τα αθηναϊκά εστιατόρια που ξεχωρίζουν για τη δημιουργικότητα τους

Τα εστιατόρια της κατηγορίας Modern Creative των Tasty Awards 2022.

ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ 19 Ιαν 2022 | 09:21

Ζώδια: Ανάδρομος Ερμής από 14 Ιανουαρίου στον Υδροχόο και στον Αιγόκερω

Τι μπορεί να συμβεί με τον ανάδρομο Ερμή; Μπορεί να παγώσει μια συμφωνία, να χαθούν μηνύματα, να ακυρωθούν ραντεβού, να μην παίρνει μπροστά το αυτοκίνητο. Καθυστερήσεις, αναβολές, παρεξηγήσεις και ευτράπελα στις επαφές και τις μετακινήσεις μας είναι πιθανά.

ΑΠΙΣΤΕΥΤΟ 18 Ιαν 2022 | 23:45

YouTube: Αυτό είναι το βίντεο με τα περισσότερα views - Πάνω από 10 δισ. προβολές [Βίντεο]

Δεν θα το πιστέψετε, αλλά ένα παιδικό τραγουδάκι έγινε το πιο δημοφιλές βίντεο στο YouTube, ξεπερνώντας τα 10 δισεκατομμύρια views

ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ 18 Ιαν 2022 | 08:47

Πανσέληνος στον Καρκίνο στις 18 Ιανουαρίου: Πώς επηρεάζονται τα ζώδια;

Επηρεάζονται Κριοί, Καρκίνοι, Ζυγοί και Αιγόκεροι του τρίτου δεκαημέρου καθώς και όσοι έχουν πλανήτες στα ζώδια και το δεκαήμερο αυτό.

ΕΣΤΙΑΤΟΡΙΟ 17 Ιαν 2022 | 20:26

Γεύσεις από Καραϊβική στην καρδιά του Χαλανδρίου

Ένα εξαίσιο γαστρονομικό ταξίδι για εμάς και τον τετράποδο φίλο μας από τον έμπειρο σεφ Στάθη Χρηστίδη

16 Ιαν 2022 | 11:31

Mountain Chic στην Αράχωβα: Το κομψό εξοχικό με την απεριόριστη θέα [εικόνες]

Απεριόριστη θέα, η σωστή δόση απομόνωσης στη φύση, λειτουργικοί χώροι και ζεστή ατμόσφαιρα είναι η συνταγή για το κομψό εξοχικό στην Αράχωβα.

ΒΗΜΑ-ΒΗΜΑ Η ΣΥΝΤΑΓΗ 14 Ιαν 2022 | 06:22

Συνταγή για πανεύκολα light cookies - Με ελάχιστες θερμίδες

Τέλειο γλυκό, πανεύκολα light cookies χωρίς ενοχές.

ΑΣΤΡΟΛΟΓΙΚΕΣ ΠΡΟΒΛΕΨΕΙΣ 13 Ιαν 2022 | 09:57
ΒΗΜΑ-ΒΗΜΑ Η ΣΥΝΤΑΓΗ 10 Ιαν 2022 | 06:36

Συνταγή για υγρό κέικ με πραλίνα φουντουκιού από τον Ακη Πετρετζίκη

Ο Ακης Πετρετζίκης προτείνει μία τέλεια και πολύ απλή συνταγή για υγρό κέικ με πραλίνα φουντουκιού που θα σας ξετρελάνει.

08 Ιαν 2022 | 08:27

Soft Loft σαν γκαλερί στην οδό Πειραιώς

Μια κατοικία με χαρακτηριστικά loft στην οδό Πειραιώς διαμορφώνεται σαν γκαλερί, με έμφαση στους ελεύθερους, πολυλειτουργικούς χώρους, ώστε να μπορεί να αλλάζει θέμα όποτε χρειάζεται