Αρχής γενομένης από το τέλος Ιανουαρίου οπότε και θα καταβληθεί η μισθοδοσία του Ιανουαρίου, εκατοντάδες χιλιάδες εργαζόμενοι θα δουν σημαντικές διαφοροποιήσεις στους μισθούς τους. Καθώς, μεταξύ άλλων, ενεργοποιείται και το "ηλικιακό κριτήριο" (σ.σ. είναι η πρώτη φορά που συμβαίνει αυτό στην Ελλάδα), τα "καθαρά" του καθενός δεν θα εξαρτώνται πλέον μόνο από τις μεικτές αποδοχές του ή τον αριθμό των προστατευόμενων τέκνων που έχει αλλά ακόμη και από το έτος γέννησης.
Στο ξεκίνημα της χρονιάς, θα εμφανιστούν αυξήσεις στις καθαρές αποδοχές σε όλους τους εργαζόμενους με μηνιαίο μισθό άνω 800-900 ευρώ τον μήνα ενώ όσο μεγαλύτερες είναι οι μηνιαίες αποδοχές και όσο περισσότερα τα προστατευόμενα τέκνα, τόσο μεγαλύτερη θα είναι και η αύξηση. Πώς όμως θα λειτουργήσει το ηλικιακό κριτήριο;
Ας πάρουμε ως παράδειγμα έναν εργαζόμενο με μηνιαίο φορολογητέο μισθό 1000 ευρώ (σ.σ είναι φορολογητέο εισόδημα 14.000 ευρώ τον χρόνο). Μέχρι και το τέλος Δεκεμβρίου που δεν υπήρχε ηλικιακό κριτήριο, τα 1000 ευρώ φορολογητέου μισθού έβγαζαν 925,5 ευρώ καθαρά. Πάνω να δούμε τι θα φανεί στο τέλος Ιανουαρίου με την καταβολή της πρώτης μισθοδοσίας για το 2026.
Διακρίνουμε τρεις κατηγορίες:
1. Αν ο εργαζόμενος είναι ηλικίας κάτω των 25 ετών θα λάβει καθαρό μισθό 1.000 ευρώ (όσος και ο φορολογητέος) καθώς η παρακράτηση φόρου θα είναι μηδενική.
2. Ο εργαζόμενος που κινείται στην ηλικιακή ομάδα από 26 έως 30 ετών θα έχει καθαρό μισθό 962,64 ευρώ. Δηλαδή, θα εισπράττει λιγότερα από τον 25άρη αλλά και αυτός θα έχει αύξηση συγκριτικά με τον Δεκέμβριο και μάλιστα σημαντική (37,14 ευρώ).
3. Όποιος πάλι έχει ξεπεράσει τα 30, θα δει τα καθαρά του να… καθηλώνονται στα 931,21 ευρώ. Αύξηση θα πάρει και αυτός αλλά θα είναι πολύ μικρή: μόλις 5,71 ευρώ.
Αυτά τον Ιανουάριο. Με το πέρασμα του χρόνου, θα υπάρχει και η… αντίστροφη πορεία. Καθώς ο εργαζόμενος θα αλλάζει ηλικιακή ομάδα, θα βλέπει και τον μισθό του να μειώνεται. Δηλαδή, με το που θα γίνει ο 25άρης, 26άρης, θα "τιμωρηθεί" με μείωση καθαρών από τα 1000 ευρώ στα 962,64 ευρώ από τον έναν μήνα στον άλλο ενώ μόλις ο 30άρης γίνει 31, θα πέσει από τα 962 στα 931 ευρώ. Φυσικά, όσο μεγαλύτερος ο μισθός, τόσο μεγαλύτερη θα είναι και η ζημιά.
Η λογική του νέου μέτρου είναι να τονωθεί η νεανική απασχόληση. Το ζητούμενο είναι το ηλικιακό κριτήριο στο μισθολογικό (ουσιαστικά στο φορολογικό) να λειτουργήσει ως κίνητρο για την έναρξη της απασχόλησης σε μικρή ηλικία. Υποτίθεται -και ένα βαθμό ισχύει- ότι όσο μεγαλώνουμε, αποκτούμε περισσότερη εμπειρία άρα διεκδικούμε και υψηλότερες αποδοχές.
Το ηλικιακό κριτήριο θα δοκιμαστεί στην πράξη για πρώτη φορά μέσα στις επόμενες εβδομάδες καθώς θα καταβληθεί η πρώτη μισθοδοσία του 2026. Ο πραγματικός στόχος, είναι να μειωθεί η ανεργία και να αυξηθεί η απασχόληση ειδικά στην ηλικιακή ομάδα κάτω των 25 ετών καθώς 18-19 στους 100 νέους παραμένουν εκτός αγοράς εργασίας.