Economist: Η οδύσσεια της Ελλάδας αποδεικνύει τα ελλείμματα της Ε.Ε.

"Η Ελλάδα δημιούργησε τα δικά της προβλήματα, αλλά ήταν σε μεγάλο βαθμό θεατής καθώς οι «λύσεις» επιβλήθηκαν από άλλους"

THETOC TEAM
ΓΡΑΦΕΙ: THETOC TEAM
Economist: Η οδύσσεια της Ελλάδας αποδεικνύει τα ελλείμματα της Ε.Ε.

Με αφορμή την επικείμενη έξοδο της χώρας από το τρίτο πρόγραμμα διάσωσης και με αναφορές στις δηλώσεις του τότε Έλληνα πρωθυπουργού, Γ. Παπανδρέου από το Καστελόριζο, όταν η κρίση ξεκινούσε και εκείνος έκανε λόγο για μια νέα Οδύσσεια, το βρετανικό περιοδικό Economist εκτιμά ότι θα ήταν ωραία να νομίζει κανείς ότι οι περιπέτειες της Ελλάδας θα έχουν παρόμοια κατάληξη με αυτή του Οδυσσέα.

Υπάρχουν πράγματι ενδείξεις ανάκαμψης, κυρίως από τον μεγάλο αριθμό τουριστών που συρρέει στα ελληνικά νησιά, όπως και στο Καστελόριζο. Η ανάπτυξη έχει επιστρέψει αν και μάταια. Οι πληγές παραμένουν παντού. Όπως οι Έλληνες γνωρίζουν πολύ καλά, μετά από τη μετανάστευση εκατοντάδων χιλιάδων και τη σχεδόν 25% υποχώρηση του ΑΕΠ από το 2008, κανείς δεν μπορεί να μιλήσει για «success story». Οι προβλέψεις του Γ. Παπανδρέου ήταν λανθασμένες και αυτό είναι το μάθημα του οκταετούς πόνου της Ελλάδας.

Μια καλή άποψη που θα πρέπει να τεθεί σχετικά με τις επίπονες διαδικασίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης είναι ότι μετασχηματίζουν φλεγμονώδη πολιτικά επιχειρήματα σε τεχνικά θέματα που καλούνται να εξομαλύνουν ανώνυμοι, απολιτικοί γραφειοκράτες. Όταν κάποτε οι χώρες πολεμούσαν για πόρους ή για εδάφη, τώρα η ένταξή τους σε μια ομάδα κρατών με κοινούς κανόνες οδηγεί τις διαφωνίες τους σε μακρές διαπραγματεύσεις που με τη σειρά τους καταλήγουν σε ανακοινώσεις που κανείς δεν διαβάζει. Πολύ βαρετό και ίσως λίγο αντιδημοκρατικό. Αλλά καλύτερο απ’ ό, τι προηγείτο.

Ωστόσο, υπάρχει κάτι ιδιοτελές σε αυτήν την υπόθεση. Η Ελλάδα δημιούργησε τα δικά της προβλήματα, αλλά ήταν σε μεγάλο βαθμό θεατής καθώς οι «λύσεις» επιβλήθηκαν από άλλους. Οι κανόνες των προγραμμάτων διάσωσής της αντικατόπτριζαν την εγκατάσταση της απόλυτης λιτότητας ως επίσημου δόγματος της ευρωζώνης. Και ήταν το θύμα της κακής πολιτικής καθώς και της πολιτικής εξουσίας. Ωστόσο, οι προβλέψεις για την ανάκαμψη της αποδείχθηκαν αμείλικτα αισιόδοξες, καθώς η λιτότητα που επισκέφθηκε στη χώρα, προκάλεσε, όπως ήταν εντελώς προβλέψιμο, την εμβάθυνση της ύφεσης και καθιστούσε τα χρέη της όλο και πιο αδύνατο να αποπληρωθούν. Ήταν ο πιο καταστροφικός τρόπος να φανταστεί κανείς. Τώρα, η Ελλάδα, που έχει απομείνει με ανεπαρκείς δημόσιες υπηρεσίες, πολύ υψηλούς φορολογικούς συντελεστές, αδύναμα θεσμικά όργανα και άθλια δημογραφικά στοιχεία, θα πρέπει να πετυχαίνει μεγάλα πρωτογενή πλεονάσματα (δηλαδή πριν από την καταβολή τόκων) για τις επόμενες τέσσερις δεκαετίες.

Αυτή είναι η μαγική σκέψη που μεταμφιέζεται ως πολιτική. Πολύ συχνά στη σημερινή Ευρώπη, τα οξεία προβλήματα δεν διαλύονται από αργυρούς διπλωμάτες, αλλά μάλλον μετατρέπονται σε χρόνιες ασθένειες που παραμένουν ανεκτές, έως ότου δεν είναι. Είναι αλήθεια ότι οι τραπεζικές μεταρρυθμίσεις και οι θεσμικές αλλαγές έχουν καταστήσει την ευρωζώνη πιο ανθεκτική. Αυτός ήταν ο λόγος για τον οποίο ο ΣΥΡΙΖΑ, μία ερασιτεχνική ομάδα πρώην κομμουνιστών και καθηγητών που ανήλθαν στην εξουσία από τους απελπισμένους ψηφοφόρους το 2015, είδαν τη δική τους μαγική θεώρηση αντι-λιτότητας να συνθλίβεται γρήγορα. (Οι παράπλευρες απώλειες ήταν οι έλεγχοι κεφαλαίων που δεν έχουν ακόμη καταργηθεί, όπως παραπονιούνται οι ξενοδόχοι και οι εργαζόμενοι στις οικοδομές στο Καστελόριζο). Η Ελλάδα αποδείχθηκε ότι είχε απλή επιλογή: ένα καταστροφικό Grexit ή συνθηκολόγηση στους τιμωρητικούς όρους που απαιτούσαν οι πιστωτές της για να την κρατήσουν στο ευρώ.

Αλλά η αποτυχία της ευρωζώνης να καταρρεύσει εξέθρεψε τον εφησυχασμό. Τους τελευταίους έξι μήνες, εν μέσω ασυνήθιστα θετικών πολιτικών και οικονομικών συνθηκών, οι κυβερνήσεις δεν κατάφεραν να συγκεντρώσουν τη βούληση να δημιουργήσουν την άμυνα της ζώνης του ευρώ ενάντια στον επόμενο σοκ. Επίσης, δεν χρησιμοποίησαν το χώρο που τους παρείχαν οι μικρότεροι αριθμοί μεσογειακών διαβάσεων για να παράγουν μια μακροπρόθεσμη στρατηγική για το άσυλο. Αντ’ αυτού καταναλώθηκαν σε άσκοπη μάστιγα αντιπαραθέσεων για τις ποσοστώσεις. Οι πρόχειρες λύσεις στην Τουρκία και τη Λιβύη δεν μπορούν να διαρκέσουν για πάντα.

Αυτά τα ζητήματα συνεχίζονται για χρόνια, διαβρώνοντας την εμπιστοσύνη εντός και μεταξύ των χωρών. Όπως φαίνεται, οι κυβερνήσεις επιλέγουν την εύκολη διέξοδο. Είναι απλούστερο να περιφρονούν και να καθυστερούν παρά να σπάσουν τα ταμπού, όπως η διαγραφή του ελληνικού χρέους ή η σφυρηλάτηση μιας ενιαίας πολιτικής ασύλου. Ένα μάθημα, λοιπόν, από την κρίση στην Ελλάδα είναι ότι το ενιαίο νόμισμα είναι πιο δύσκολο να σπάσει απ’ ό,τι προέβλεπαν οι επικριτές του. Ένα άλλο θέμα είναι ότι η ΕΕ θα φτάσει στα άκρα, συμπεριλαμβανομένης και της εξαθλίωσης των δικών της μελών, για να αποφύγει τη λήψη σκληρών αποφάσεων.

Ασταθής αλλά ακόμα όρθια

Η ικανότητα της ΕΕ να αναβάλει δύσκολες αποφάσεις κάποτε ήταν δείγμα της ανθεκτικότητάς της, ή τουλάχιστον της ικανότητά της να διαχειρίζεται τις διαφωνίες. Αλλά σε έναν πιο απρόβλεπτο κόσμο, όπου η Ευρώπη αγωνίζεται κατά της αστάθειας εκτός των συνόρων της και κατά του λαϊκισμού στο εσωτερικό της, κινδυνεύει να γίνει η αδυναμία της.

Εναλλακτικά μοντέλα, από τον κινεζικό κρατικό καπιταλισμό έως τον κακοποιημένο εθνικισμό της Ρωσίας, είναι διαθέσιμα και κερδίζουν υποστηρικτές όταν οι ψηφοφόροι χάνουν την πίστη τους στο ευρωπαϊκό μοντέλο. Το νιώθεις ιδιαίτερα έντονα στο Καστελόριζο, μόλις 20 λεπτά από την αυταρχική Τουρκία του Ερντογάν. Αλλά η προειδοποίηση πρέπει να αντηχεί σε ολόκληρη την ήπειρο.

φωτο reuters

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

`
ΔΗΜΟΠΟΥΛΟΣ ΚΑΙ ΜΑΝΩΛΟΠΟΥΛΟΣ ΑΠΑΝΤΟΥΝ 02 Δεκ 2020 | 12:43

Κορονοϊός: Πότε και πώς θα ξεκινήσουν οι εμβολιασμοί στην Ελλάδα- Απαντούν Δημόπουλος- Μανωλόπουλος

Η έγκριση των εμβολίων για τον κορονοϊό είναι πλέον ένα σχεδόν τυπικό θέμα και σύντομα τα εμβόλια θα έρθουν και στην Ελλάδα

ΕΞΑΓΩΓΕΣ 17,5 ΔΙΣ. ΤΟ ΠΡΩΤΟ 9ΜΗΝΟ ΤΟΥ 2020 02 Δεκ 2020 | 12:18

Μητσοτάκης: "Μικρός άθλος" η αντοχή του ελληνικού εξωτερικού εμπορίου εν μέσω πανδημίας

Στόχος, είπε ο Κ. Μητσοτάκης, είναι "η Ελλάδα που παράγει, η Ελλάδα που εξάγει". Η ομιλία στον χαιρετισμό του στο συνέδριο του Πανελλήνιου Συνδέσμου Εξαγωγέων.

ΤΗΛΕΔΙΑΣΚΕΨΗ ΥΠΕΞ ΤΟΥ ΝΑΤΟ 01 Δεκ 2020 | 20:57

Δέσμευση Στόλτενμπεργκ για ενδυνάμωση του μηχανισμού αποκλιμάκωσης μεταξύ Ελλάδας-Τουρκίας

Τη δέσμευσή του για ενδυνάμωση του μηχανισμού αποκλιμάκωσης εξέφρασε ο ΓΓ του ΝΑΤΟ Γενς Στόλτενμπεργκ

ΕΚΠΡΟΣΩΠΟΣ ΤΟΥ ΤΟΥΡΚΙΚΟΥ ΥΠΕΞ 01 Δεκ 2020 | 16:31

Ζητάει και τα ρέστα ο Ακσόι: Υπέρ του διαλόγου η Τουρκία - Η Ελλάδα έκανε πίσω λόγω Oruc Reis

Νέα πρόκληση από την Άγκυρα διά στόματος Ακσόι που επιρρίπτει ευθύνες στην Ελλάδα για τη μη πρόοδο των συνομιλιών.

ΑΠΟ 2022 ΚΑΙ ΒΛΕΠΟΥΜΕ 01 Δεκ 2020 | 12:55

ΟΟΣΑ: Σταδιακή ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας από το 2021 αλλά ανάπτυξη...μόλις 0,9%

Σταδιακή ανάκαμψη της ελληνικής οικονομίας το 2021 προβλέπει ο ΟΟΣΑ, στην έκθεσή του για τις προοπτικές της παγκόσμιας οικονομίας.

767 ΕΚ. ΕΥΡΩ 30 Νοε 2020 | 19:05

"Πράσινο φως" από το Eurogroup στην Ελλάδα: Ξεκλειδώνει η δόση των 767 εκατ. ευρώ - Διθύραμβοι Ντόναχιου για τη χώρα

Σύμφωνα με τον κ. Σταϊκούρα η απόφαση του Eurogroup ενισχύει τα ταμειακά διαθέσιμα της χώρας κατά 2,05 δισ. ευρώ - Το tweet Μητσοτάκη.

ΚΑΤΑ ΤΗ ΔΙΑΡΚΕΙΑ ΤΗΛΕΔΙΑΣΚΕΨΗΣ 30 Νοε 2020 | 16:52

Νέα πρόκληση Ακάρ: Η Ελλάδα αποφεύγει πεισματικά τις διαπραγματεύσεις - Κάνει λάθος

Δυναμιτίζει εκ νέου το κλίμα ο Χουλουσί Ακάρ - Επιρρίπτει ευθύνες στην Ελλάδα για την εξέλιξη των συνομιλιών Αθήνας - Άγκυρας.

ΑΜΕΡΙΚΑΝΟΣ ΠΡΕΣΒΗΣ 30 Νοε 2020 | 13:40

Πάιατ: Πολυετής η διαδικασία για να πάρει η Ελλάδα μαχητικά F-35

Στο υψηλότερο επίπεδο όλων των εποχών η αμυντική συνεργασία ΗΠΑ-Ελλάδας, λέει ο αμερικανός πρέσβης Τζ. Πάιατ διαψεύδοντας δημοσιεύματα.

ΑΝΟΙΧΤΑ ΤΗΣ ΚΑΡΠΑΘΟΥ 29 Νοε 2020 | 16:45

Εντυπωσιακές εικόνες: Η συνεκπαίδευση μονάδων του Πολεμικού Ναυτικού της Ελλάδας και της Αιγύπτου

Συνεκπαίδευση μονάδων επιφανείας του Πολεμικού Ναυτικού της Ελλάδας και της Αιγύπτου στην ευρύτερη θαλάσσια περιοχή νοτίως της Καρπάθου

ΕΚΘΕΣΗ 27 Νοε 2020 | 13:13

Συμβούλιο της Ευρώπης: Ζητά αυστηρότερα μέτρα για την καταπολέμηση της διαφθοράς στην Ελλάδα

Την ανάγκη λήψης αυστηρότερων μέτρων για την καταπολέμηση της διαφθοράς στην Ελλάδα υπογραμμίζει η Ομάδα Κρατών Κατά της Διαφθοράς του Συμβουλίου της Ευρώπης.

ΣΧΟΛΙΟ ΓΙΑ ΤΟ ΣΧΕΔΙΟ ΑΝΑΚΑΜΨΗΣ 26 Νοε 2020 | 12:21

Υμνοι FAZ για Μητσοτάκη: "Υπό τον νέο πρωθυπουργό η Ελλάδα δείχνει τον καλύτερο εαυτό της"

Με το σχέδιό του για την Ελλάδα ο Κυριάκος Μητσοτάκης μπορεί να γίνει πρότυπο στην ΕΕ, γράφει ο γερμανικός Τύπος.

ΠΡΟΚΛΗΤΙΚΟΣ Ο ΤΟΥΡΚΟΣ ΠΡΟΕΔΡΟΣ 25 Νοε 2020 | 17:19

Νηοψία σε τουρκικό πλοίο: Στοχοποίησε τον Έλληνα διοικητή ο Ερντογάν - "Πυρά" και στο Βερολίνο

Ο Ερντογάν έκανε λόγο για "επίθεση" Ελλάδας και Κύπρου και στοχοποίησε τον Έλληνα διοικητή.

ΜΕ ΑΦΟΡΜΗ ΤΙΣ ΔΗΛΩΣΕΙΣ ΤΣΑΒΟΥΣΟΓΛΟΥ 25 Νοε 2020 | 12:31

Βουλή: Ομόθυμη καταδίκη των τουρκικών προκλήσεων από τα κόμματα - "Τρικ που δεν πείθουν"

Στη Βουλή όλα τα κόμματα καταδίκασαν τους "παιδαριώδεις χειρισμούς" της Άγκυρας.