Με τις "κόκκινες οφειλές" νοικοκυριών και επιχειρήσεων προς εφορία, ΕΦΚΑ, τράπεζες να ξεπερνούν τα 240 δισ. ευρώ, το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας ενεργοποιεί έως τα τέλη Ιουνίου ένα νέο πακέτο τεσσάρων παρεμβάσεων το οποίο θα περιλαμβάνει τη νέα ρύθμιση οφειλών σε 72 δόσεις στην εφορία και τα ασφαλιστικά ταμεία, τη δυνατότητα ρύθμισης οφειλών μέσω της διεύρυνσης του εξωδικαστικού μηχανισμού, την αποδέσμευση τραπεζικών λογαριασμών και την προστασία της πρώτης κατοικίας.
Οι αλλαγές απευθύνονται κυρίως σε φορολογούμενους, επαγγελματίες και επιχειρήσεις που έχουν συσσωρεύσει ληξιπρόθεσμα χρέη και αναζητούν έναν τρόπο επανένταξης στην οικονομική κανονικότητα. Το νέο πλαίσιο επιχειρεί να προσφέρει περισσότερες επιλογές αποπληρωμής, μεγαλύτερη ευελιξία και στοχευμένη προστασία σε όσους αντιμετωπίζουν πραγματική αδυναμία εξυπηρέτησης των υποχρεώσεών τους. Συνολικά, οι τέσσερις παρεμβάσεις διαμορφώνουν ένα πιο ευέλικτο πλαίσιο διαχείρισης του ιδιωτικού χρέους. Από τη μία πλευρά, προσφέρουν ευκαιρίες ρύθμισης και επανεκκίνησης σε συνεπείς οφειλέτες ενώ από την άλλη, θέτουν αυστηρούς όρους ώστε να αποφεύγεται η κατάχρηση των ευνοϊκών διατάξεων.
Νέα ρύθμιση σε 72 δόσεις
Η πλατφόρμα για νέα έκτακτη ρύθμιση έως 72 δόσεων για χρέη προς την εφορία και τον ΕΦΚΑ αναμένεται να ανοίξει έως τα τέλη Ιουνίου και θα δίνει τη δυνατότητα ένταξης σε οφειλέτες με ληξιπρόθεσμες οφειλές που έχουν βεβαιωθεί έως τις 31 Δεκεμβρίου 2023 και παρέμεναν αρρύθμιστες έως τις 21 Απριλίου 2026. Βασική προϋπόθεση είναι οι νεότερες υποχρεώσεις, δηλαδή όσες δημιουργήθηκαν μετά την 1η Ιανουαρίου 2024, να έχουν εξοφληθεί ή να έχουν ήδη τακτοποιηθεί με νόμιμο τρόπο.
Η ρύθμιση των 72 δόσεων αποτελεί ένα σχετικά απλό σχήμα αποπληρωμής, καθώς δεν απαιτεί τη σύνθετη οικονομική αξιολόγηση που προβλέπεται σε άλλες διαδικασίες. Η αίτηση θα υποβάλλεται ηλεκτρονικά έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026 και η υπαγωγή θα ολοκληρώνεται με την καταβολή της πρώτης δόσης. Το ελάχιστο ποσό μηνιαίας δόσης ορίζεται στα 30 ευρώ, ενώ η βασική οφειλή επιβαρύνεται με σταθερό ετήσιο επιτόκιο 5,84%. Με αυτόν τον τρόπο, οι οφειλέτες γνωρίζουν εξαρχής το πλαίσιο αποπληρωμής και μπορούν να προγραμματίσουν με μεγαλύτερη ασφάλεια τις οικονομικές τους υποχρεώσεις.
Παράλληλα, προβλέπονται συγκεκριμένες προϋποθέσεις συνέπειας. Ο οφειλέτης θα πρέπει να έχει υποβάλει τις δηλώσεις φορολογίας εισοδήματος των τελευταίων πέντε ετών, εφόσον έχει λήξει η σχετική προθεσμία, να μην έχει καταδικαστεί αμετάκλητα για φοροδιαφυγή ή λαθρεμπορία και να έχει τακτοποιήσει τυχόν άλλες ληξιπρόθεσμες οφειλές που δεν εντάσσονται στη συγκεκριμένη ρύθμιση. Όσο η ρύθμιση τηρείται, παρέχονται σημαντικά ευεργετήματα, όπως φορολογική ενημερότητα, αναστολή αναγκαστικών μέτρων είσπραξης και αναστολή ποινικής δίωξης για χρέη προς το Δημόσιο.
Εξωδικαστικός μηχανισμός
Αξιοποίηση του εξωδικαστικού μηχανισμού για οφειλές προς το Δημόσιο και τα ασφαλιστικά ταμεία. Το νέο πλαίσιο δίνει τη δυνατότητα ένταξης σε οφειλέτες με χρέη άνω των 5.000 ευρώ, διευρύνοντας έτσι την πρόσβαση σε ένα εργαλείο που μέχρι σήμερα αφορούσε κυρίως μεγαλύτερες οφειλές. Μέσω του εξωδικαστικού, τα χρέη μπορούν να αποπληρωθούν ακόμα και σε έως 240 μηνιαίες δόσεις, με σταθερό επιτόκιο 3%.Σε αντίθεση με τη ρύθμιση των 72 δόσεων, ο εξωδικαστικός μηχανισμός λαμβάνει υπόψη τη συνολική οικονομική εικόνα του οφειλέτη. Εξετάζονται εισοδήματα, περιουσιακά στοιχεία, τραπεζικές καταθέσεις, λοιπές υποχρεώσεις και πραγματική δυνατότητα αποπληρωμής. Για τον λόγο αυτό, η ένταξη προϋποθέτει συναίνεση στην άρση του τραπεζικού και φορολογικού απορρήτου. Το πλεονέκτημα της διαδικασίας είναι ότι, σε συγκεκριμένες περιπτώσεις, μπορεί να προβλεφθεί όχι μόνο μακροχρόνια αποπληρωμή, αλλά και μερική διαγραφή τόκων, προσαυξήσεων ή ακόμη και μέρους της βασικής οφειλής.
Άρση κατάσχεσης τραπεζικού λογαριασμού
Φορολογούμενοι και επιχειρήσεις με δεσμευμένους λογαριασμούς λόγω ληξιπρόθεσμων οφειλών θα μπορούν να ζητούν την αποδέσμευσή τους με την καταβολή του 25% της συνολικής οφειλής, υπό την προϋπόθεση ότι το υπόλοιπο ποσό θα ενταχθεί σε ρύθμιση αποπληρωμής. Το μέτρο θεωρείται κρίσιμο για όσους χρειάζονται άμεση πρόσβαση σε τραπεζική ρευστότητα, είτε για προσωπικές ανάγκες είτε για τη συνέχιση επαγγελματικής ή επιχειρηματικής δραστηριότητας. Ωστόσο, η δυνατότητα αυτή θα παρέχεται μόνο μία φορά. Αν δημιουργηθούν νέες ληξιπρόθεσμες οφειλές, νέα άρση κατάσχεσης θα είναι δυνατή μόνο μετά την πλήρη εξόφληση του χρέους.
Στοχευμένη προστασία της πρώτης κατοικίας μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού
Σε αντίθεση με το ισχύον πλαίσιο, όπου λαμβάνεται υπόψη το σύνολο των οφειλών και της περιουσίας, η νέα διαδικασία εστιάζει μόνο στην αξία της πρώτης κατοικίας, χωρίς να συνυπολογίζεται υποχρεωτικά το σύνολο της περιουσίας τους. Η ρύθμιση θα βασίζεται στην εμπορική αξία του ακινήτου και στην πραγματική δυνατότητα αποπληρωμής του οφειλέτη, επιτρέποντας χαμηλότερες δόσεις και, όπου δικαιολογείται, μεγαλύτερα "κουρέματα" οφειλών.
Το ύψος της οφειλής θα καθορίζεται από την αξία της περιουσίας του οφειλέτη και τα εισοδήματά του, ενώ η πρόταση θα υπολογίζεται μέσω αλγορίθμου που θα εξετάζει μόνο την αξία της κύριας κατοικίας, διασφαλίζοντας χαμηλότερες μηνιαίες δόσεις και μεγαλύτερο "κούρεμα".
Η υπόλοιπη περιουσία θα ρευστοποιείται μέσω πλειστηριασμών, με τα έσοδα να κατευθύνονται στην αποπληρωμή των λοιπών χρεών.
Πηγή: capital.gr