Pandora Papers: Αποκαλύψεις για τις offshore των ισχυρών - Ποιοι πολιτικοί, καλλιτέχνες και επιχειρηματίες κρύβουν δισ.

Πολιτικοί, επιχειρηματίες, επώνυμοι καταφεύγουν σε υπεράκτιες εταιρείες για να γλυτώσουν φόρους. Αυτό προκύπτει από τα Pandora Papers που δημοσιεύουν ΜΜΕ.

THETOC TEAM
ΓΡΑΦΕΙ: THETOC TEAM
PANDORA PAPERS

Η δημοσιογραφική έρευνα για τα Pandora Papers αποκαλύπτει ότι 35 νυν και πρώην ηγέτες - μεταξύ αυτών ο πρώην πρωθυπουργός της Βρετανίας Τόνι Μπλερ, ο μονάρχης της Ιορδανίας Χουσείν και ο πρόεδρος της Κένυας Ουχούρου Κενιάτα - έχουν καταφύγει σε υπεράκτιες εταιρείες.

Την ίδια επιλογή έχουν κάνει 330 υψηλόβαθμοι κρατικοί αξιωματούχοι. Δεσμούς με υπεράκτιες εταιρείες έχουν οι υπουργοί Οικονομικών της Ολλανδίας, της Βραζιλίας και του Πακιστάν, καθώς και πρώην υπουργοί Οικονομικών της Γαλλίας και της Μάλτας. Το ίδιο ισχύει για τον πρώην επικεφαλής του Διεθνούς Νομισματικού Ταμείου (ΔΝΤ) Ντομινίκ Στρος Καν.

Συνήθως στις εταιρείες αυτές διακινούνται μεγάλα ποσά, με αποτέλεσμα ο δικαιούχος να αποκρύπτει την πραγματική του περιουσιακή κατάσταση από τις φορολογικές αρχές της χώρας του. Σε πολλές χώρες η λειτουργία των offshore εταιρειών δεν είναι παράνομη, αλλά οι συναλλαγές αυτές των πλούσιων και ισχυρών ασφαλώς προκαλούν πολλά ερωτήματα περί του "νόμιμου και ηθικού". Στην έρευνα, που διενήργησε το διεθνές δίκτυο International Consortium of Investigative Journalists (ICIJ) συμμετείχαν δημοσιογράφοι από 150 μέσα ενημέρωσης ανά τον κόσμο - μεταξύ αυτών και η τουρκική σύνταξη της Deutsche Welle. Σύμφωνα με το διεθνές δημοσιογραφικό δίκτυο ICIJ τα Pandora Papers δείχνουν ότι είναι πολλοί οι ισχυροί που, αντί να καταπολεμούν το σύστημα των offshore εταιρειών, προσπαθούν και οι ίδιοι να επωφεληθούν από αυτό.

Αποκαλύψεις για την ευρωπαϊκή ελίτ

Για πολλές δεκαετίες ο πρώην πρωθυπουργός της Μ. Βρετανίας Τόνι Μπλερ εμφανιζόταν ως πολέμιος της φοροαποφυγής. Τώρα τα Pandora Papers αποκαλύπτουν ότι ο ίδιος και η σύζυγός του είχαν αγοράσει μία υπεράκτια εταιρεία ακινήτων από την οικογένεια του Ζάγιεντ μπιν Ρασίντ αλ Ζαγιάνι, υπουργού Βιομηχανίας και Τουρισμού του Μπαχρέιν, με αποτέλεσμα να γίνουν ιδιοκτήτες ακινήτου αξίας 8,8 εκατομμυρίων δολαρίων (7,6 εκ. ευρώ), αποφεύγοντας κατ’ αυτόν τον τρόπο να πληρώσουν φόρους συνολικού ύψους 400.000 δολαρίων. Τόσο η οικογένεια Μπλερ όσο και η οικογένεια Ζαγιάνι λένε ότι ο ένας δεν γνώριζε την εμπλοκή του άλλου. Η Τσέρι Μπλερ δηλώνει ότι ο σύζυγός της δεν είχε αναμειχθεί στη συναλλαγή αυτή. Σήμερα η εταιρεία έχει κλείσει.

Ένα άλλο όνομα που αναφέρεται στα Pandora Papers είναι ο πρωθυπουργός της Τσεχίας Αντρέι Μπάμπις, ένας δισεκατομμυριούχος που εξελέγη το 2017 με την υπόσχεση να πατάξει τη διαφθορά. Τα στοιχεία που διέρρευσαν αποδεικνύουν ότι το 2009 ο Μπάμπις διοχέτευσε 22 εκατομμύρια δολάρια σε δίκτυο εταιρειών, προκειμένου να αγοράσει μία έπαυλη κοντά στην Κυανή Ακτή, η οποία μεταξύ άλλων διαθέτει δύο πισίνες και ιδιωτικό κινηματογράφο. Σύμφωνα με την τσεχική ιστοσελίδα Investigace.cz η ιδιοκτησία των εταιρειών αυτών δεν περιλαμβανόταν στη δήλωση περιουσιακών στοιχείων που είχε υποβάλει ο Αντρέι Μπάμπις. Ο ίδιος δεν απάντησε σε σχετικό ερώτημα του δικτύου.

Μερίδιο σε εταιρεία με έδρα τις βρετανικές Παρθένες Νήσους κατείχε και ο πρόεδρος της Ουκρανίας Βολόντιμιρ Ζελένσκι. Έναν μήνα πριν από τη νίκη του στις προεδρικές εκλογές του 2019 ο πρώην ηθοποιός που έγινε πολιτικός είχε πωλήσει το μερίδιό του στην εταιρεία Maltex στον Σεργκέι Σεφίρ, στενό φίλο και συνεργάτη του.

Σε υπεράκτιες γιοτ 300 εκατομμυρίων!

Οι υπεράκτιες εταιρείες δεν είναι δημοφιλείς μόνο στην Ευρώπη.

Κάθε άλλο: Για παράδειγμα ο πρόεδρος της Κένυας Ουχούρου Κενιάτα, γόνος πολιτικής δυναστείας που εξελέγη με "σημαία" την καταπολέμηση της διαφθοράς, φέρεται ως ιδιοκτήτης - μαζί με τη μητέρα του - κρυφής εταιρείας στον Παναμά. Στη διάρκεια της Αραβικής Άνοιξης, όταν οι Ιορδανοί έβγαιναν στους δρόμους για να διαδηλώσουν την αγανάκτησή τους για τη διαφθορά και την ανεργία - ο μονάρχης Αμπντάλα είχε αγοράσει μέσω offshore εταιρειών τρεις παραλιακές κατοικίες στο Μαλιμπού των ΗΠΑ. Αλλά και η πριγκίπισσα Λάλλα Χάσνα του Μαρόκου βρέθηκε να κατέχει - μέσω δικτύου υπεράκτιων εταιρειών - εταιρεία που είχε αγοράσει ιδιωτική κατοικία αξίας 11 εκ, ευρώ στο Λονδίνο, κοντά στο Kensington Palace. Ο εμίρης του Κατάρ, Χαμάντ Μπιν Καλίφα Αλ Θανί, αξιοποιεί offshore εταιρείες για να πραγματοποιεί επενδύσεις και να διαχειρίζεται τον πλούτο του. Τα Panama Papers είχαν ήδη αποκαλύψει ότι και το υπερ-γιοτ του εμίρη, αξίας 300 εκατομμυρίων δολαρίων, ελέγχεται από offshore εταιρείες.

Σε υπεράκτιες εταιρείες καταφεύγουν και πολλοί αστέρες του θεάματος. Ένα παράδειγμα είναι η δημοφιλής τραγουδίστρια Σακίρα. Ο δικηγόρος της δηλώνει πάντως ότι όλοι οι λογαριασμοί της Σακίρα έχουν δηλωθεί και επιπλέον δεν της προσφέρουν κάποια προνομιακή φορολογική μεταχείριση. Άλλο παράδειγμα είναι ο Ινδός πρώην άσος του κρίκετ Σαχίν Τεντουλκάρ. Οι δικηγόροι του δεν απάντησαν σε παράκληση της DW για κάποιο σχόλιο. Πολλοί από τους ενδιαφερόμενους για offshore εταιρείες είναι βέβαια επιχειρηματίες και πολυεκατομμυριούχοι.

Όπως ο Τούρκος μεγαλοεργολάβος Ερμάν Ιλιτσάκ, που διατηρεί δεσμούς με δύο υπεράκτιες εταιρείες, οι οποίες όμως είχαν καταχωρηθεί στο όνομα της μητέρας του το 2014. Μέχρι τη στιγμή της δημοσίευσης ο κ.Ιλιτσάκ δεν είχε προβεί σε κάποιο σχόλιο. Ο όμιλος Ronesans, ιδιοκτησίας Ιλιτσάκ, είχε αναλάβει να κατασκευάσει μεταξύ άλλων το περίφημο προεδρικό ανάκτορο του Ταγίπ Ερντογάν, με 1.500 δωμάτια.

Το πρόβλημα με τις offshore εταιρείες

Με αρχικό κεφάλαιο λίγων εκατοντάδων δολαρίων, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να συστήσουν μία offshore εταιρεία, η ιδιοκτησία της οποίας παραμένει μυστική. Εναλλακτικά, με ένα κεφάλαιο από 2.000 έως 25.000 δολάρια, μπορούν να δημιουργήσουν ένα ίδρυμα καταπιστευτικής διαχείρισης, το οποίο τους επιτρέπει να ελέγχουν τα χρήματά τους, χωρίς ωστόσο να θεωρούνται νομικά υπεύθυνοι για τις συναλλαγές τους. Με λίγη "δημιουργική λογιστική" τα περιουσιακά στοιχεία προστατεύονται από πιστωτές, δικαστικούς κλητήρες, φοροελεγκτές ή πρώην συζύγους.

Σε πολλές χώρες η ίδρυση offshore εταιρειών και η διενέργεια συναλλαγών μέσω φορολογικών παραδείσων είναι απολύτως νόμιμη. Ωστόσο, είναι μία πρακτική που προκαλεί έντονη κριτική.

Σύμφωνα με τον Γκάμπριελ Τσούκμαν, επίκουρο καθηγητή Οικονομικών στο πανεπιστήμιο του Μπέρκλεϊ, το 10% του παγκοσμίως παραγόμενου πλούτου βρίσκεται σήμερα "κρυμμένο" σε φορολογικούς παραδείσους. Το ακριβές ποσό παραμένει άγνωστο. Έρευνα του ΟΟΣΑ το 2020 κάνει λόγο για τουλάχιστον 11,3 τρισεκατομμύρια δολάρια. Συνήθως η κοινή γνώμη συνδέει τους φορολογικούς παραδείσους με εξωτικούς προορισμούς στην Καραϊβική, αλλά τα Pandora Papers αποδεικνύουυν ότι το ίδιο σύστημα λειτουργεί με επιτυχία και αλλού, για παράδειγμα στη Σιγκαπούρη, στην Ολλανδία, στην Ιρλανδία, στο Χονγκ Κονγκ, ακόμη και σε ορισμένες πολιτείες των ΗΠΑ. Ο Λάξμι Κουμάρ, στέλεχος του ιδρύματος Global Financial Integrity με έδρα την Ουάσιγκτον, επισημαίνει ότι η απόκρυψη κεφαλαίων σε φορολογικούς παραδείσους έχει άμεσες συνέπειες για τις ζωές όλων μας. "Επηρεάζει την πρόσβαση στο σύστημα υγείας, την πρόσβαση του παιδιού σου στην εκπαίδευση, τις δυνατότητές σου να αποκτήσεις στέγη", λέει χαρακτηριστικά.

Η μεθοδολογία της έρευνας

To δημοσιογραφικό δίκτυο International Consortium of Investigative Journalists έχει ερευνήσει συνολικά 11,9 εκατομμύρια εμπιστευτικά έγγραφα τα προηγούμενα δύο χρόνια. Τη δημοσιογραφική ομάδα αποτελούν 600 άτομα από 150 διαφορετικά μέσα ενημέρωσης ανά τον κόσμο. Τα έγγραφα που διέρρευσαν προέρχονται από 14 παρόχους υπηρεσιών για offshore εταιρείες.

Τα Pandora Papers έρχονται στο φως της δημοσιότητας μόλις πέντε χρόνια μετά τα Panama Papers, που αποκαλύφθηκαν το 2016, προκαλώντας αίσθηση σε όλον τον κόσμο, προκαλώντας ακόμη και την κατάρρευση κυβερνήσεων, για παράδειγμα στην Ισλανδία και στο Πακιστάν.

Πηγή: Deutsche Welle

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

ΟΙ ΠΡΟΥΠΟΘΕΣΕΙΣ 06 Δεκ 2021 | 22:59

ΕΝΦΙΑ: Απαλλάσσονται οι σεισμόπληκτοι της Κρήτης - Έρχεται νομοθετική ρύθμιση του ΥΠΟΙΚ

Παράλληλα με την υφιστάμενη απαλλαγή για την τρέχουσα χρονιά, το ΥΠΟΙΚ προχωρά στη θεσμοθέτηση της απαλλαγής από τον ΕΝΦΙΑ για συνολικό διάστημα μίας τριετίας, για τα ακίνητα που έχουν πληγεί στην Κρήτη

Η ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΑΠΟΦΑΣΗΣ 06 Δεκ 2021 | 21:30

Eurogroup: Σημαντική ανάκαμψη στην Ελλάδα μέχρι το 2023 - Ενέκρινε την εκταμίευση των 767 εκατ. για την απομείωση του χρέους

Σημαντική οικονομική ανάκαμψη στην Ελλάδα μέχρι και το 2023 προβλέπει το Eurogroup - Εκταμίευση του έκτου πακέτου μέτρων ελάφρυνσης του ελληνικού χρέους, ύψους 767 εκατ. ευρώ

ΣΤΟ POTHEN.GR 06 Δεκ 2021 | 15:20

Πόθεν Έσχες: Εκπνέει στις 16 Δεκεμβρίου η προθεσμία υποβολής δηλώσεων

Όσοι οριστικοποιήσουν τη δήλωση Πόθεν Έσχες μέχρι την 16 Δεκεμβρίου, έχουν τη δυνατότητα για έναν ακόμη μήνα, να υποβάλλουν τροποποιητικές δηλώσεις.

06 Δεκ 2021 | 15:18

Φέτος στις γιορτές θα προσφέρουμε ένα δώρο υγείας και ευεξίας - Γιατί είναι πάνω από κάθε υλικό αγαθό

Τίποτα άλλωστε δεν μπορεί να συγκριθεί με ένα δώρο που θα βοηθήσει συνολικά την καλή λειτουργία του οργανισμού.

1127 ΕΚΚΡΕΜΕΙΣ ΚΑΤΑΓΓΕΛΙΕΣ ΠΟΛΙΤΩΝ 06 Δεκ 2021 | 14:42

Συντάξεις - Δέσμευση Χατζηδάκη: Μέχρι τα τέλη Φεβρουαρίου θα έχουν κλείσει όσες εκκρεμούν έως το 2019

Μέχρι τα τέλη Φεβρουαρίου θα έχουν κλείσει οι εκκρεμείς υποθέσεις των συντάξεων των ετών μέχρι το 2019, είπε ο Κ. Χατζηδάκης.

ΝΕΑ ΧΑΡΤΟΝΟΜΙΣΜΑΤΑ 06 Δεκ 2021 | 14:42

Ευρώ: Αλλάζουν μετά από 20 χρόνια τα χαρτονομίσματα - Στη "θεματική συμβουλευτική ομάδα" ο Κώστας Βαρώτσος

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ανακοίνωσε ότι σκοπεύει να επανασχεδιάσει τα χαρτονομίσματα του ευρώ

ΨΗΦΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΗΣ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΑΣ 06 Δεκ 2021 | 14:01

Επίδομα μητρότητας: Ψηφιακά από σήμερα - Καταργείται η προσέλευση στα υποκαταστήματα

Σε λειτουργία τίθεται σήμερα το ψηφιακό επίδομα μητρότητας (κυοφορίας-λοχείας). Η διαδικασία και οι πληρωμές.

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΗΣ ΕΤΑΙΡΕΙΑΣ 06 Δεκ 2021 | 12:23

Ικανοποιημένοι οι 9 στους 10 οδηγοί που χρησιμοποιούν την πλατφόρμα της Uber

Η Uber έχει γίνει μια παγκόσμια πλατφόρμα τεχνολογίας που διευκολύνει 19 εκατομμύρια διαδρομές την ημέρα σε περισσότερες από 700 πόλεις σε 66 χώρες.

ΤΑ ΣΤΟΙΧΕΙΑ 06 Δεκ 2021 | 12:08

ΕΛΣΤΑΤ: Έκρηξη ανάπτυξης με 13,4% στο γ΄ τρίμηνο του 2021

Με υψηλούς ρυθμούς ανάπτυξης της τάξης του 13,4% κινήθηκε η ελληνική οικονομία στο γ' τρίμηνο του 2021, σύμφωνα με τα στοιχεία που ανακοίνωσε η ΕΛΣΤΑΤ.

ΘΑ ΕΞΕΤΑΣΤΟΥΝ ΚΑΙ ΤΑ ΣΧΕΔΙΑ ΠΡΟΥΠΟΛΟΓΙΣΜΟΥ ΓΙΑ ΤΟ 2022 06 Δεκ 2021 | 10:31

Εκταμίευση 767 εκατ. ευρώ για την ελάφρυνση του ελληνικού χρέους αναμένεται να εξετάσει το Eurogroup

Συνεδριάζει το απόγευμα στις Βρυξέλλες το Eurogroup. Η Επιτροπή αξιολογεί θετικά τις ελληνικές μεταρρυθμιστικές προσπάθειες.

ΠΟΙΟΙ ΕΙΝΑΙ ΟΙ ΔΙΚΑΙΟΥΧΟΙ 06 Δεκ 2021 | 09:47

ΟΑΕΔ: Από αύριο η προπληρωμή επιδομάτων και Δώρου Χριστουγέννων

Οι πιστώσεις των επιδομάτων και του Δώρου Χριστουγέννων θα γίνουν αυτόματα, με απευθείας κατάθεση στους τραπεζικούς λογαριασμούς των δικαιούχων

ΧΡΗΣΤΟΣ ΣΤΑΙΚΟΥΡΑΣ 06 Δεκ 2021 | 09:46

Το Ταμείο Ανάκαμψης κινητήριος μοχλός για υψηλή, βιώσιμη ανάπτυξη και έργα που βελτιώνουν τη ζωή των πολιτών

Η Κυβέρνηση έχει διαμορφώσει το πλαίσιο για την αποδοτική αξιοποίηση των πόρων από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, μέσω της πραγματοποίησης έργων και επενδύσεων σε τομείς υψηλής προτεραιότητας

ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΠΡΑΣΙΑΣ (E-AUCTION) 06 Δεκ 2021 | 09:40

Κρίσιμη ημέρα για το "Μικρό Ελληνικό", το ακίνητο - φιλέτο στις Γούρνες Ηρακλείου

Dimand και REDS "μονομαχούν" σήμερα Δευτέρα 6 Δεκεμβρίου για το ακίνητο - φιλέτο στις Γούρνες Ηρακλείου, καθώς θα λάβει χώρα ο ηλεκτρονικός πλειστηριασμός για την ανάδειξη του τελικού πλειοδότη.