Ασφυκτικές πιέσεις για τους συγγραφείς, τους εκδοτικούς οίκους και τα βιβλιοπωλεία, κυρίως τα μικρά και συνοικιακά, δημιουργεί η πώληση "μεταχειρισμένων" ή ελαττωματικών βιβλίων που έχουν πρόσφατα εκδοθεί. Αυτή γίνεται κυρίως από πλατφόρμες του Διαδικτύου, αλλά και από παζάρια "μεταχειρισμένων και ελαττωματικών" βιβλίων σε φυσικά καταστήματα, καθώς και πλανόδιους πωλητές.
Το ζήτημα δεν είναι, όπως αναφέρει, ο Πρόεδρος της Εταιρείας Συγγραφέων, Κώστας Κατσουλάρης, στο TheTOC, η μεταπώληση η ίδια, αλλά το γεγονός ότι βιβλία που έχουν εκδοθεί πρόσφατα πωλούνται με εκπτώσεις από 30% έως και 50%.
Το γεγονός αυτό έχει σημαντικό αντίκτυπο πρωτευόντως για τα μικρά βιβλιοπωλεία, καθώς δεν τηρείται η Ενιαία Τιμή Βιβλίου (δηλαδή η προσυμφωνημένη έκπτωση έως και 10% που διαρκεί για περίπου 18 μήνες από την έκδοση ενός βιβλίου) με αποτέλεσμα να μη μπορούν να ανταποκριθούν στις νέες τιμές.
Επιπλέον, επηρεάζονται και οι συγγραφείς καθώς ένα αντίτυπο μπορεί να αλλάξει σε σύντομο χρονικό διάστημα αρκετούς ιδιοκτήτες, στερώντας τα πνευματικά δικαιώματα που θα φέρει η πραγματική πώληση από τα ράφια των βιβλιοπωλείων.
"Οι εκδότες και οι συγγραφείς προσπαθούμε συντονισμένα να δώσουμε μία λύση στο πρόβλημα αυτό και επιδιώκουμε να αλλάξει ο νόμος για την Ενιαία Τιμή Βιβλίου, ώστε να περιλαμβάνει και τα μεταχειρισμένα βιβλία.
Δε λέμε να μην υπάρχει μεταπώληση, καθώς φαίνεται πως οι Έλληνες αγοράζουν- έστω και με αυτό τον τρόπο- βιβλία. Ζητούμε, όμως, να δίνεται η ίδια έκπτωση για τα μεταχειρισμένα βιβλία που εμπίπτουν χρονικά στην Ενιαία Τιμή Βιβλίου και από αυτές τις πλατφόρμες ή τα βιβλιοπωλεία που χρησιμοποιούν παρόμοιες πρακτικές, ώστε να μην υπάρχει αθέμιτος ανταγωνισμός και να μη δημιουργούνται παραθυράκια προς εκμετάλλευση", σχολιάζει ο κ. Κατσουλάρης.
Και προσθέτει: "Οι συγγραφείς και οι εκδότες ομονοούμε και συμφωνούμε στις αλλαγές που πρέπει να γίνουν στον υφιστάμενο νόμο, ο οποίος εφαρμόζεται, αλλά πρέπει να ακολουθήσει τα νέα δεδομένα που δημιουργεί η στροφή του κοινού προς αυτές τις διαδικτυακές πλατφόρμες.
Για το θέμα θα απευθυνθούμε προς τον αρμόδιο υφυπουργό που είναι ο Υφυπουργός Πολιτισμού, Ιάσων Φωτήλας, και από τις πρώτες επαφές φαίνεται πως το υπουργείο πολιτισμού είναι θετικό προς αυτό που πρόκειται να ζητήσουμε", καταλήγει.
Τι είναι η Ενιαία Τιμή Βιβλίου - Πως προστατεύει τα μικρά βιβλιοπωλεία
Η Ενιαία Τιμή Βιβλίου είναι ένας νόμος που έχει ψηφιστεί και εφαρμόζεται από το 1997 και πρόκειται για ένα νομικό καθεστώς στην Ελλάδα που ορίζει τη σταθερή λιανική τιμή πώλησης για τα βιβλία, όπως την καθορίζει ο εκδότης. Στόχος του είναι η προστασία της αγοράς βιβλίου από τον αθέμιτο ανταγωνισμό, η στήριξη των μικρών βιβλιοπωλείων και η προώθηση της πολιτιστικής ποικιλίας.
Σύμφωνα με τον Κ. Κατσουλάρη, ο νόμος καταργήθηκε το 2014 από την κυβέρνηση Σαμαρά με εισήγηση του Κωστή Χατζηδάκη, που ήταν τότε υπουργός Ανάπτυξης και επανήλθε το 2018 από την κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ και τηρείται έως σήμερα.
Αυτό που εφαρμόζεται μέσω του νόμου, ο οποίος σύντομα θα κλείσει τις τρεις δεκαετίες ζωής, είναι μία καθολική και μη μεταβαλλόμενη έκπτωση έως 10% από τις τιμές που δίνει ο εκάστοτε εκδότης για τις νέες κυκλοφορίες βιβλίων. Το διάστημα αυτό διαρκεί έως και 18 μήνες.
Στόχος του νόμου , ο οποίος έχει βασιστεί στο γαλλικό νόμο Lang και εφαρμόζεται με τροποποιήσεις και σε άλλα κράτη της Ευρωπαϊκή Ένωσης, είναι να μπορούν τα μικρά βιβλιοπωλεία να πωλούν στις ίδιες τιμές με τις μεγάλες αλυσίδες.
Διαφορετικά, τα μεγάλα βιβλιοπωλεία και οι αλυσίδες, θα μπορούν να κάνουν χρήση της δυνατότητας να αγοράζουν μεγάλους όγκους βιβλίων από τους εκδοτικούς με αποτέλεσμα να παρέχουν αρκετά μεγαλύτερες εκπτώσεις από τα συνοικιακά βιβλιοπωλεία. Δεν είναι τυχαίο, άλλωστε, πως ύστερα από τη λήξη της διάρκειας της ισχύος της Ενιαίας Τιμής Βιβλίου, οι μεγάλες αλυσίδες κατεβάζουν τις τιμές στο 30%.