Αθήνα-Τέξας

H δημοκρατία, η δημαγωγία και ο δημόσιος λόγος στην Ελλάδα.

THETOC TEAM
ΓΡΑΦΕΙ: THETOC TEAM
Αθήνα-Τέξας

Η Πατρίτσια Ρόμπερτς Μίλερ είναι καθηγήτρια Ρητορικής στο Πανεπιστήμιο του Τέξας, όπου και ζεί, ωστόσο το βιβλίο της «Δημαγωγία και Δημοκρατία» θα μπορούσε άνετα να έχει γραφεί στην Αθήνα. Σίγουρα δε οι σελίδες του θα ήταν διπλάσιες αν αντικείμενό του ήταν ο δημόσιος λόγος στην Ελλάδα -με πρώτους εισηγητές τους ΣΥΡΙΖΑΝΕΛ.

Στο συγκεκριμένο πόνημα, λοιπόν, η Δρ. Μίλερ προσδιορίζει ως κατεξοχήν τεχνική της παραπλάνησης την αλλαγή των «stock issues» -των κεντρικών θεμάτων, δηλαδή, γύρω από τα οποία εκδηλώνεται μία αντιπαράθεση. Με άλλα λόγια, μιλά για την συνειδητή αλλοίωση του πραγματικού σημείου μιας διαφωνίας και τη μεταφορά της συζήτησης σε κάποιο άλλο. Με τον τρόπο αυτό, ο δημαγωγός όχι μόνο αποφεύγει να απολογηθεί για το συγκεκριμένο θέμα, αλλά ταυτόχρονα μεταθέτει τη συζήτηση σε ένα άλλο πεδίο, επί του οποίου, πιθανώς, διαθέτει κάποια επιχειρήματα. Το stock issue, γράφει η καθηγήτρια, είναι το σταθερό σημείο από το οποίο εξαρτάται ο διάλογος. «Είναι σαν τον μεντεσέ της πόρτας ο οποίος αν εκλείψει, τότε η πόρτα πέφτει στον τοίχο ή ακινητοποιείται». Έτσι ακριβώς συμβαίνει και στην πολιτική διαφωνία: όταν καταργείται ή θολώνει το αληθινό αντικείμενό της, τότε στην καλύτερη περίπτωση επέρχεται σύγχυση, ενώ στη χειρότερη επικρατεί η πλάνη. Την οποία επιδιώκει, βεβαίως, ο προπαγανδιστής δημαγωγός.

Το παράδειγμα που στέλνει από την Αμερική η Μίλερ, αν και απευθύνεται σε έναν συνηθισμένο καταστηματάρχη, είναι απολύτως ενδεικτικό: «Αν κριτικάρεις την πωλήτριά σου γιατί η δουλειά μειώνεται καθώς αυτή μιλάει άσχημα ή και κλωτσάει(!) τους πελάτες και εκείνη σου απαντά «ναι, αλλά κι εσύ έχεις φίλο κάποιον που κάποτε ...κλώτσησε ένα κουτάβι», τότε αυτομάτως έχει χαθεί το θέμα της διαφωνίας σας»! Εσύ μένεις χωρίς απάντηση για τους λόγους που η κοπέλα διώχνει αγενώς τον κόσμο καταστρέφοντας τη φήμη σου, ενώ η αδιόρθωτη υπάλληλος εξακολουθεί να αισθάνεται καλά, βρίζοντας ή και χτυπώντας τους ανύποπτους πελάτες. Ίσως, μάλιστα, η ίδια να θεωρεί πως σε έβαλε και στη θέση σου με το αποστομοτικό της επιχείρημα για τις κακές παρέες σου. Εννοείται, βεβαίως, ότι το μαγαζί θα βάλει σύντομα λουκέτο...

Η νεοελληνική επικαιρότητα θα μπορούσε, με τη σειρά της, να εξάγει στο Τέξας τις δικές της εμπειρίες προς έρευνα. Να περιγράψει, ας πούμε, πώς η συζήτηση για την επίθεση κατά του Γιάννη Μπουτάρη διολίσθισε, αίφνης, 55 χρόνια πίσω -στη δολοφονία Λαμπράκη. Να αναρωτηθεί προς τι η μετάθεση του δύσκολου θέματος της παρούσας βίας, στο «ασφαλές» περιβάλλον της εύκολης καταδίκης του προδικτατορικού παρακράτους. Και να ανιχνεύσει τις σκοπιμότητες που, ξηλώνωντας τον «μεντεσέ» του συγκεκριμένου γεγονότος, θαμπώνουν τον διαφορετικό τρόπο καταδίκης των εκτρόπων της Θεσσαλονίκης. Διότι είναι άλλο πράγμα να αρνείσαι τη βία συνολικά και άλλο να τη βαθμολογείς, ζυγίζοντας μία μολότωφ ή ένα γιαούρτι με ένα ρόπαλο ή μία γροθιά. Το τελευταίο όχι μόνο αποκρύπτει πως το χαστούκι εύκολα γίνεται βόμβα και μετά σφαίρα. Κυρίως, γίνεται άλλοθι, ώστε να μην εξεταστεί η διαφωνία επί της βίας σήμερα -επί του stock issue, δηλαδή. Αυτό θα το παραδεχόταν ακόμη και ο «Ρουβίκωνας»...

Η Πατρίτσια Ρόμπερτς Μίλερ ίσως μας φανεί χρήσιμη και εν όψει της συζήτησης, στη Βουλή, για την ψήφιση του 4ου Μνημονίου, αυτού που τόσο χαριτωμένα βαφτίστηκε «συμπληρωματικό». Η καθηγήτρια θα είναι νοητώς παρούσα εκεί για να μάς σκουντά όταν η κουβέντα ξεφεύγει από τον «μεντεσέ» των συντάξεων που θα κοπούν ή από το ΕΚΑΣ και το αφορολόγητο που κάνουν φτερά. Επιμελώς θα χαρτογραφεί ένα οικονομικό πεδίο ναρκοθετημένο για χρόνια και μία κοινωνία πολιορκημένη από την προπαγάνδα. Θα προειδοποιεί, επίσης, ότι όποιος μας καθησυχάζει πως για τα μέτρα υπάρχουν, τάχα, «αντίμετρα», θα πρέπει και να εξηγεί γιατί τα πρώτα νομοθετούνται και εφαρμόζονται, ενώ τα δεύτερα υπάρχουν μόνο θεωρητικά και υπό την έγκριση των δανειστών. Και προς το τέλος της συνεδρίασης, όταν οι απολογούμενοι συγκυβερνήτες θα ρίχνουν, ως συνήθως, τις ευθύνες του δικού τους παρόντος στο χθες ή στο προχθές κάποιων άλλων, η καθηγήτρια μάλλον θα γύρει ελαφρά προς το πλευρό του κάθε Έλληνα. Για να μας ψιθυρίσει, μελαγχολικά, κοιτάζοντας προς το έδρανο του πρωθυπουργού: «Αχ, πόσο μου θυμίζει εκείνη την πωλήτρια στο Τέξας...».

------

Στην ιστοσελίδα μας φιλοξενούνται όλες οι απόψεις που σέβονται τη δημοκρατία, τα ανθρώπινα δικαιώματα, τον πολιτισμό και την αισθητική. Οι γνώμες των αρθρογράφων είναι ενυπόγραφες και προσωπικές και δεν ταυτίζονται απαραίτητα με την άποψη του TheToc.gr.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

«ΚΕΡΔΟΣΚΟΠΕΙ ΠΟΛΙΤΙΚΑ Ο ΣΥΡΙΖΑ» 23 Οκτ 2020 | 21:18

Σταϊκούρας: Άκαιρη, άστοχη και υποκριτική η πρόταση δυσπιστίας - Άνοιξε την ομιλία του στη Βουλή με Λυσία

ο Χρήστος Σταϊκούρας μνημόνευσε τον Λυσία στο προοίμιο του λόγου του "Υπέρ του Αδυνάτου" στην έναξη τηςλία του.

ΕΛΛΗΝΟΤΟΥΡΚΙΚΑ ΚΑΙ ΚΟΡΟΝΟΙΟΣ 23 Οκτ 2020 | 20:55

Δημοσκόπηση: Προβάδισμα 18% της ΝΔ έναντι ΣΥΡΙΖΑ - Επτά στους 10 ανησυχούν για τις τουρκικές προκλήσεις

Καταλληλότερος για πρωθυπουργός ο Μητσοτάκης με 23 μονάδες διαφορά από τον Τσίπρα - Μεγάλη απόσταση και της ΝΔ από τον ΣΥΡΙΖΑ

ΣΤΗΝ ΑΙΘΟΥΣΑ Ο ΥΠΟΙΚ 23 Οκτ 2020 | 19:04

Live η συζήτηση στη Βουλή για την πρόταση μομφής του ΣΥΡΙΖΑ κατά του Σταϊκούρα

Τρεις ημέρες θα διαρκέσει η συζήτηση της πρότασης μομφής - Την Κυριακή η ψηφοφορία.

ΧΑΜΟΣ ΚΑΙ ΣΤΟ TWITTER 23 Οκτ 2020 | 13:51

Ο ΣΥΡΙΖΑ βάζει στο στόχαστρο τον Χρυσοχοΐδη για την εξαφάνιση Παππά

Η εξαφάνιση Παππά έχει πυροδοτήσει την έντονη αντίδραση του ΣΥΡΙΖΑ που βάλει κατά του Μιχάλη Χρυσοχοΐδη

ΕΝΤΟΝΗ ΔΙΑΜΑΡΤΥΡΙΑ 21 Οκτ 2020 | 15:34

ΣΥΡΙΖΑ: Δεν μας "παίζουν" τα ΜΜΕ- Ζητεί να κληθεί σε ακρόαση στη Βουλή ο πρόεδρος του ΕΣΡ

Διαμαρτυρία του ΣΥΡΙΖΑ για τον αποκλεισμό του- όπως αναφέρει- από τα ΜΜΕ

ΣΕΛΦΙ ΜΕ ΠΟΛΙΤΕΣ 21 Οκτ 2020 | 13:42

Η βόλτα του Αλέξη Τσίπρα στην Κοζάνη και ο διάλογος με τον ιδιοκτήτη ψησταριάς [βίντεο]

Με ιδιοκτήτη ψησταριάς συνομίλησε ο Αλέξης Τσίπρας στη βόλτα του στην Κοζάνη.

ΑΛΛΑΞΕ ΑΠΟΨΗ ΜΕΤΑ ΤΗ ΔΙΑΓΡΑΦΗ ΤΟΥ 20 Οκτ 2020 | 17:52

Ο Κοντονής διαφωνεί (εκ των υστέρων) και με το σκάνδαλο Novartis- Αλλα έλεγε όμως στο παρελθόν

Σε δηλώσεις του ο πρώην υπουργός Δικαιοσύνης εμφανίζεται να είχε διαφωνήσει με τις επιλογές της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ για το σκάνδαλο Novartis

ΓΙΑ ΤΗΝ ΕΠΕΚΤΑΣΗ ΤΩΝ ΧΩΡΙΚΩΝ ΥΔΑΤΩΝ 19 Οκτ 2020 | 12:22

Το ιστορικό στέλεχος της Αριστεράς Σωτήρης Βαλντέν καρφώνει τον Τσίπρα για τα 12 μίλια: "Ανεύθυνη και δημαγωγική θέση"

Με άρθρο του στην Εφημερίδα των Συντακτών το ιστορικό στέλεχος της αριστεράς Σωτήρης Βαλντέν καρφώνει τον Αλέξη Τσίπρα

ΠΑΡΕΜΒΑΣΗ ΤΟΥ ΠΡΟΕΔΡΟΥ ΤΟΥ ΣΥΡΙΖΑ 19 Οκτ 2020 | 10:54

Τσίπρας: "Δύσκολες στιγμές" για την Κύπρο μετά την εκλογή του Τατάρ στα Κατεχόμενα

"Δύσκολες στιγμές" για την Κύπρο εκτιμά ο Αλέξης Τσίπρας πως θα έρθουν μετά την εκλογή Τατάρ στα Κατεχόμενα.

ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ ΤΟΥ ΚΟΜΜΑΤΟΣ 18 Οκτ 2020 | 17:24

ΣΥΡΙΖΑ: Ενώ οι τράπεζες χαρίζουν εκατ. σε μεγαλοσχήμονες, η κυβέρνηση καταργεί την προστασία της α' κατοικίας

Για κατάργηση της προστασίας της πρώτης κατοικίας, ενώ "οι τράπεζες χαρίζουν εκατομμύρια σε μεγαλοσχήμονες", κατηγορεί ο ΣΥΡΙΖΑ την κυβέρνηση.

ΚΟΝΤΡΕΣ ΓΙΑ ΤΟΝ ΜΠΟΓΔΑΝΟ 17 Οκτ 2020 | 20:03

ΝΔ: "Καθιστούμε τον ΣΥΡΙΖΑ υπεύθυνο για την ασφάλεια του Κωνσταντίνου Μπογδάνου"

"Την ώρα που η πλειοψηφία των ΜΜΕ αγωνίζονται καθημερινά για την επιβίωσή τους, η ιστοσελίδα ιδιοκτησίας Μπογδάνου απολαμβάνει δημόσια χρηματοδότηση", αναφέρει ο ΣΥΡΙΖΑ.

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΣΤΟΝ REAL FM 16 Οκτ 2020 | 14:09

Επιμένει ο Αλέξης Τσίπρας: Πρέπει να επεκτείνουμε τα χωρικά μας ύδατα στα 12 μίλια- Είναι δικαίωμά μας

Ο Αλέξης Τσίπρας κάλεσε τον πρωθυπουργό να ασκήσει το δικαίωμα της χώρας μας για επέκταση των χωρικών υδάτων στα 12 ναυτικά μίλια.

38% ΓΙΑ ΝΔ 16 Οκτ 2020 | 11:38

Δημοσκόπηση Opinion Poll: Προβάδισμα ΝΔ με 19,9 μονάδες - Ιστορικό χαμηλό για ΣΥΡΙΖΑ

Η νέα δημοσκόπηση της Opinion Poll. Πώς κρίνουν οι πολίτες κυβέρνηση και αντιπολίτευση για Χρυσή Αυγή, πανδημία και ελληνοτουρκικά.