X

Εμείς, ο Όρμπαν και η διαφθορά

Υπάρχουν μαθήματα από την ήττα του Όρμπαν για την Ελλάδα, πέρα από τις χοντροκομμένες απόπειρες της ελληνικής αριστεράς (μαζί με κάποιες μεταγραφές από την παραδοσιακή δεξιά), να συγκριθεί και να ταυτιστεί το αυταρχικό καθεστώς του Ούγγρου, πρώην πλέον πρωθυπουργού, με την ελληνική δημοκρατία και την κυβέρνηση Μητσοτάκη;

Γράφει: Μανολης Καψης

Υπάρχουν μαθήματα από την ήττα του Όρμπαν για την Ελλάδα, πέρα από τις χοντροκομμένες απόπειρες της ελληνικής αριστεράς (μαζί με κάποιες μεταγραφές από την παραδοσιακή δεξιά), να συγκριθεί και να ταυτιστεί το αυταρχικό καθεστώς του Ούγγρου, πρώην πλέον πρωθυπουργού, με την ελληνική δημοκρατία και την κυβέρνηση Μητσοτάκη; Η αλήθεια είναι ότι ο καθένας θα βρει το δικό του μήνυμα, όπως συμβαίνει συνήθως με τις εκλογές "παραδίπλα" στην Ευρώπη και όπως συμβαίνει συνήθως με τις αντιλήψεις των ανθρώπων. Ο καθένας βλέπει αυτό που θέλει να δει.

Να για παράδειγμα, το γεγονός ότι στις εκλογές στην Ουγγαρία, όλα σχεδόν τα άλλα κόμματα της αντιπολίτευσης- τα οποία δεν κατάφεραν να νικήσουν το Fidesz σε διαδοχικές εκλογικές αναμετρήσεις στο παρελθόν- φέτος εγκατέλειψαν τη μάχη για να αφήσουν τον κ. Μαγιάρ να αναλάβει την ηγεσία, θα δώσει τροφή για νέους και γόνιμους προβληματισμούς, είμαι βέβαιος, όσον αφορά την ανάγκη των συνεργασιών. Και δώστου ξανά αναλύσεις για την προοδευτική παράταξη από τον Χάρη Δούκα, άντε πάλι το παράπονο του Φάμελλου για τον κατακερματισμό της αντιπολίτευσης και πώς θα διώξουμε επιτέλους τον Μητσοτάκη και πάει λέγοντας.


Άλλο μοιάζει πάντως το κλειδί γι΄ αυτές τις εκλογές. Όλοι οι εκλογικοί αναλυτές συμφωνούν ότι ο Μαγιάρ κέρδισε, επειδή έκανε ως κεντρικό θέμα της προεκλογικής του εκστρατείας, το θέμα της διαφθοράς και της διαχείρισης της δημοσίου χρήματος από τους οπαδούς- συνεργάτες του Όρμπαν, αυτούς που είχε τοποθετήσει σε όλα τα κρίσιμα πόστα, είτε του δημοσίου είτε του ιδιωτικού τομέα και έτρωγαν με "χρυσά κουτάλια". Η μεγάλη του νίκη στις εκλογές οφείλεται δηλαδή στο ότι κατάφερε να συνδέσει την οργή για τη διαφθορά με τη δυσαρέσκεια για την κακή οικονομική κατάσταση. (Συν την απομάκρυνση της Ουγγαρίας από την Ευρώπη και την σύνδεση με τη Ρωσία, που είναι όμως ένα πολύ ουγγρικό χαρακτηριστικό, που έχει να κάνει και με το "σοσιαλιστικό παρελθόν" της χώρας.)

Η αντίδραση όμως στην διαφθορά και η επιρροή της στην εκλογική συμπεριφορά μας αφορά άμεσα. Γιατί ναι μεν τα μεγέθη είναι πολύ διαφορετικά, ναι μεν ο χαρακτήρας του καθεστώτος Όρμπαν δεν έχει όμοιό του πουθενά στην Ευρώπη, αλλά κανείς δεν μπορεί και δεν πρέπει να υποτιμήσει ότι οι στατιστικές στην Ελλάδα δείχνουν ότι η συντριπτική πλειοψηφία των πολιτών πιστεύει ότι "η διαφθορά είναι πολύ ή αρκετά διαδεδομένη στη χώρα" (βλ. Κάπα Research) και εξ αυτού του λόγου, αν και όχι μόνο γι΄αυτό, η εμπιστοσύνη στο πολιτικό σύστημα, τα κόμματα και τους θεσμούς της Δημοκρατίας είναι πολύ χαμηλή.

Γι΄ αυτό και μάλλον κάνουν λάθος, πολύ λάθος μάλιστα, όσοι από την κυβερνητική πλειοψηφία υποτιμούν την αντίδραση του κόσμου στο σκάνδαλο του ΟΠΕΚΕΠΕ και όπως ο Άδωνις Γεωργιάδης, υποστηρίζουν "σκανδαλωδώς", ότι δεν είναι σπουδαίο το σκάνδαλο και μάλλον θα έπρεπε να πουν και μπράβο στον κ. Μελά που λειτουργούσε χεράτα και φορετά και ρύθμιζε όλα τα αιτήματα των γαλάζιων βουλευτών. Ακόμα και αυτά που ήταν εξόφθαλμα παράνομα. Η όπως ο πρωθυπουργός, υποστηρίζουν ότι τα ρουσφέτια είναι κομμάτι της εθνικής μας ιδιοσυγκρασίας και είναι υποκριτές όσοι διαμαρτύρονται, αφήνοντας μάλιστα και αιχμές για σκοπιμότητες από την ευρωπαϊκή Εισαγγελία. Μάλλον δεν έχουν συντονιστεί με το αίσθημα της κοινής γνώμης και αναμένουμε τις δημοσκοπήσεις να το πιστοποιήσουν.


Υποθέτω ότι οι εκλογικοί αναλυτές δεν θα αφήσουν ασχολίαστο και το γεγονός ότι η κυβέρνηση Όρμπαν, πέρα από την τοξική συνεργασία με τον Τραμπ και το κίνημα MAGA- ένα καλό μάθημα για διάφορους εγχώριους θαυμαστές του Αμερικανού προέδρου- πλήρωσε και την "κόπωση" του εκλογικού σώματος, ύστερα από τη μακρά παραμονή του Fidesz στην εξουσία.

Ακόμα πιο ενδιαφέρουσα βρήκα όμως την ανάλυση που θέλει τον απερχόμενο Ούγγρο πρωθυπουργό να είναι αφενός θύμα της υψηλής συμμετοχής στις εκλογές, καθώς φαίνεται ότι κοινωνικές ομάδες που μέχρι πρότινος παρέμεναν αμέτοχες συμμετείχαν αυτή τη φορά μαζικά στην εκλογική διαδικασία, αφετέρου- κυρίως αυτό- να πλήρωσε την αποσυσπείρωση της "απογοητευμένης εκλογικής του βάσης". Φαίνεται δηλαδή ότι αυτό που παρατηρήθηκε στις εκλογές στην Ουγγαρία αυτή την Κυριακή, δεν είναι τόσο μια μεγάλη μετακίνηση ψηφοφόρων από το κυβερνητικό στρατόπεδο προς της αντιπολίτευση, όσο μια απομείωση της υποστήριξης προς τον Όρμπαν.

Η ιστορία μοιάζει να έχει αναλογίες με το ελληνικό παράδειγμα, αφού η σημερινή μεν αντιπολίτευση, αδιάφορη, μίζερη και ελάχιστα πειστική όσον αφορά την κυβερνησιμότητά της, δεν δείχνει να μπορεί να προσελκύσει ψηφοφόρους από το κυβερνητικό στρατόπεδο- ακόμα και σήμερα οι διαρροές από το ΠΑΣΟΚ προς τη Νέα Δημοκρατία είναι μεγαλύτερες απ΄ότι οι διαρροές από τη ΝΔ προς το ΠΑΣΟΚ- αντίθετα όμως η βάση της κυβερνητικής παράταξης παρουσιάζει σοβαρά σημάδια αποσπείρωσης και απογοήτευσης. Είτε από τη διαχείριση της τραγωδίας των Τεμπών, είτε από τα σκάνδαλα τύπου ΟΠΕΚΕΠΕ, είτε από μια περιρρέουσα αίσθηση διαφθοράς, αλλά και από τις απώλειες που έχει στη μάχη κατά της ακρίβειας και του πληθωρισμού.

Θεωρητικά, ο πρωθυπουργός έχει ακόμα έναν χρόνο για να ανατάξει το κυβερνητικό στρατόπεδο και να μαζέψει τις ζημιές, αναλαμβάνοντας πρωτοβουλίες στα πεδία πολιτικής που τον ευνοούν. Υπό την προϋπόθεση όμως ότι αντιλαμβάνεται και συντονίζεται με το κλίμα στον κόσμο. Η αντίδραση στο εξόφθαλμο σκάνδαλο Λαζαρίδη δείχνει ότι υπάρχει απόσταση. Μεγάλη απόσταση.

Πηγή: capital