Στον απόηχο της Συνόδου Κορυφής

Οι παρεμβάσεις που πρέπει να γίνουν για την αντιμετώπιση της ευρωπαϊκής κρίσης.

Στον απόηχο της Συνόδου Κορυφής

Επτά χρόνια μετά την έναρξη της κρίσης των ενυπόθηκων δανείων στις ΗΠΑ και έξι μετά την κατάρρευση της Lehman Brothers, που στην ουσία προκάλεσε και τη μετάδοσή της στη γηραιά ήπειρο, η Ευρώπη παλεύει ακόμη με τα απόνερά της, λαμβάνοντας συχνά αντιφατικά μέτρα για την αντιμετώπισή της.

Υποτίθεται ότι με τις παρεμβάσεις έπρεπε να δημιουργηθεί ένα περιβάλλον στην Ευρώπη που να μην επιτρέπει την επιστροφή στο δημοσιονομικό εκτροχιασμό

Και ενώ το 2009, έγιναν ξαφνικά όλοι Κευνσιανοί και αντέδρασαν με δημοσιονομικά πακέτα για τη στήριξη των Τραπεζών και τη σταθεροποίηση των οικονομιών τους απέναντι στη μεγάλη ύφεση, οι επιλογές που ακολούθησαν αποδείχθηκαν λανθασμένες.

Υποτίθεται, ότι με τις παρεμβάσεις, θα έπρεπε να δημιουργηθεί ένα περιβάλλον στην Ευρώπη, που να μην επιτρέπει την επιστροφή στο δημοσιονομικό εκτροχιασμό και στην απώλεια εμπιστοσύνης μεταξύ των κρατών. Ταυτόχρονα η ασκούμενη πολιτική θα έπρεπε να στοχεύει στην εξάλειψη των ελλειμμάτων, τη μείωση του χρέους καθώς στην καταπολέμηση της ανεργίας κυρίως των νέων.

Το θεσμικό πλαίσιο της Οικονομικής και Νομισματικής Ενωσης ενισχύθηκε και θωρακίσθηκε με ρυθμίσεις, οι οποίες έχουν εν τω μεταξύ δεχθεί αρκετή κριτική. Αυστηρότεροι δημοσιονομικοί κανόνες, αυστηρή εποπτεία, κυρώσεις σε περιπτώσεις παραβίασης, αποτελούν μέρη ενός νέου Συμφώνου Σταθερότητας, στο οποίο περιλαμβάνεται και ένα «χρεόφρενο» που απαιτεί ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς και τη σταδιακή αποκλιμάκωση του χρέους των χωρών κατά το 1/20 ετησίως για εκείνο το μέρος που υπερβαίνει το 60% της ρήτρας του Μάαστριχτ.

Κατά την εκτίμηση του Γάλλου Προέδρου Ολάντ και του Ιταλού Πρωθυπουργού Ρέντζι, η ικανοποίηση των όρων του νέου συμφώνου που επιβάλλει τη συνέχιση της πολιτικής λιτότητας, επιδεινώνει την κατάσταση αντί να την θεραπεύει. Ετσι, απαιτούν «δημοσιονομική ευελιξία», ανάλογα με τα προβλήματα κάθε χώρας, καθώς και την προώθηση της ανάπτυξης και της απασχόλησης, στον αντίποδα της πολιτικής λιτότητας, την οποία με φανατισμό υποστηρίζει η Καγκελάριος Μέρκελ παρά τις ενστάσεις των Νοτίων.

Στη φάση αυτή, παρουσιάζει ιδιαίτερο ενδιαφέρον το ερώτημα, αν οι αρχηγοί των δύο κρατών, χρησιμοποιούν το επιχείρημα της δημοσιονομικής ευελιξίας πράγματι για μια αλλαγή της οικονομικής πολιτικής στην Ευρώπη ή αποτελεί απλά πρόσχημα επικοινωνιακών τακτικισμών για εσωτερική κατανάλωση στις χώρες τους.

Οι εννέα αρχηγοί κρατών και κυβερνήσεων του σοσιαλδημοκρατικού χώρου που βρέθηκαν στο Παρίσι προ ημερών, δυστυχώς, δεν παρουσίασαν το περιεχόμενο κάποιας εναλλακτικής πρότασης στην ασκούμενη πολιτική. Αντίθετα, μετά από κάποιες γενικόλογες ευχές για διορθωτικές παρεμβάσεις στο πλαίσιο όμως του συμφώνου σταθερότητας, δήλωσαν την υποστήριξή τους στην επιλογή για την Προεδρία της Ευρωπαϊκής Επιτροπής στον κ. Γιούνκερ, έναντι φυσικά ανταλλαγμάτων με άλλες ευρωπαϊκές θέσεις, όπως άλλωστε άφησαν να εννοηθεί.

Σε κάθε περίπτωση, η αλλαγή πλεύσης στην ευρωπαϊκή οικονομική πολιτική θα πρέπει να περιλαμβάνει τις παρακάτω βασικές παρεμβάσεις, οι οποίες μπορούν να αποτελέσουν τη βάση για μια πρόταση εξόδου από την κρίση και επανόδου σε τροχιά σταθερής ανάπτυξης. Βασική προϋπόθεση βεβαίως για την αποτελεσματικότητα των επιμέρους αλλαγών είναι, ότι οι Ευρωπαίοι θα πρέπει να κατανοήσουν, πως ενωμένοι θα είναι ισχυροί, ενώ ο μοναχικός δρόμος θα οδηγήσει ακόμη και τις ισχυρότερες χώρες στην ασημαντότητα. Ενδεικτικά αναφέρονται:

  • Χαλάρωση της νομισματικής πολιτικής στην κατεύθυνση που κινήθηκαν οι άλλες μεγάλες χώρες, όπως οι ΗΠΑ, η Μεγ. Βρετανία και τελευταία η Ιαπωνία. Τα πρόσφατα μέτρα Ντράγκι είναι μεν προς τη σωστή κατεύθυνση, δεν είναι όμως αρκετά για να αντιστρέψουν την πορεία.
  • Στοχευμένη συναλλαγματική πολιτική εκ μέρους της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, αφού το ακριβό Ευρώ κάνει τις ισχυρές χώρες ισχυρότερες, ενώ τις αδύναμες πιο ανίσχυρες. Χωρίς αλλαγή της συναλλαγματικής πολιτικής, οι όποιες μεταρρυθμίσεις επιχειρούν να εφαρμόσουν χώρες όπως η Γαλλία, η Ισπανία, η Ιταλία, η Ελλάδα, η Πορτογαλία, ακυρώνονται.
  • Επίσης, δείχνει να είναι εξωπραγματική, η θρησκευτική προσήλωση στη ρήτρα του ελλείμματος 3% του Μάαστριχτ, σε μια περίοδο κρίσης, όταν η συνθήκη αυτή δεν τηρήθηκε ούτε σε περιόδους οικονομικής έξαρσης. Αποτελεσματική πολιτική δυστυχώς χωρίς την απαραίτητη ευελιξία ανάλογα με την περίπτωση, με νομικές απαγορεύσεις, δεν μπορεί να υπάρξει, αφού λειτουργεί αντιπαραγωγικά.

Ολα δείχνουν ότι η Ευρώπη βρίσκεται μπροστά σε μια κρίσιμη επιλογή. Ή να παραμείνει προσκολλημένη στη μέχρι σήμερα ατελέσφορη ασκούμενη πολιτική ή να αλλάξει ρότα

Ολα δείχνουν ότι η Ευρώπη βρίσκεται μπροστά σε μια κρίσιμη επιλογή. Ή να παραμείνει προσκολλημένη στη μέχρι σήμερα ασκούμενη ατελέσφορη πολιτική που την οδηγεί με βεβαιότητα σε στασιμότητα διαρκείας ή να αλλάξει ρότα όχι μόνο ως δείγμα αλληλεγγύης προς τις χώρες του Νότου, αλλά και για μια αποτελεσματική σύμπλευση όλων των χωρών με κοινό στόχο την ευημερία των λαών της.

Την αλλαγή αυτή αργά ή γρήγορα θα αναγκασθεί εκ των πραγμάτων να την κάνει, κυρίως λόγω του επαπειλούμενου αποπληθωρισμού. Θα ήταν όμως φρόνιμο και επωφελές οι όποιες αλλαγές να γίνουν γρήγορα, αφού η χρονική μετατόπιση επιδεινώνει την κατάσταση.

* Ο κ. Χαράλαμπος Γκότσης είναι καθηγητής του Πανεπιστημίου Πειραιώς.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

06 Μαϊ 2021 | 06:30

Η "εξάτμιση" του Αλέξη...

Εκτός από τις ελεύθερες εκλογές που εξασφαλίζουν την εναλλαγή των πολιτικών κομμάτων στην εξουσία, οι δημοκρατίες χαρακτηρίζονται από διασπορά της εξουσίας σε αυτονομημένες εστίες οι οποίες διαθέτουν δικό τους ανεξάρτητο θεσμικά κατοχυρωμένο ρόλο.

05 Μαϊ 2021 | 06:20

Τα χειρότερα είναι πίσω...

Ας μην έχουμε αυταπάτες, οι μονάδες "Εστίασης και Ψυχαγωγίας" αποτελούν το βαρύ πυροβολικό της "παρασιτικής" οικονομίας μας και κατά συνέπεια και της απασχόλησης.

04 Μαϊ 2021 | 01:49

Το τέλος των αγκυλώσεων

Ο κορονοϊός σήμανε το πέρας -οριστικό ελπίζω- των ιδεολογικών αγκυλώσεων.

04 Μαϊ 2021 | 01:15

Nέα πνοή στην ΕΕ με Μακρόν, Ντράγκι και Μπέρμπροκ

Το τρίδυμο Μακρόν, Ντράγκι και Μπέρμπροκ έχει όλες τις προϋποθέσεις να δώσει νέα πνοή και δυναμική στο εγχείρημα της ευρωπαϊκής ενοποίησης.

01 Μαϊ 2021 | 10:45

Η Συμμορία

"Η Συμμορία" περιγράφει το διεφθαρμένο σύστημα εξουσίας στην Κύπρο, με πρωταγωνιστή τον σημερινό Πρόεδρο της Δημοκρατίας Νίκο Αναστασιάδη.

29 Απρ 2021 | 06:46

Μετά τη "φούσκα"...

"Δεν νομίζω ότι το bitcoin θα γίνει ένα μέσο συναλλαγών για τον κόσμο. Είναι πολύ ασταθές για να χρησιμεύσει ως μέσο συναλλαγών".

28 Απρ 2021 | 10:54

"Προοδευτική σαχλαμάρα": 18 πορείες την ημέρα!

Δεν κάνω πλάκα. Τα στοιχεία είναι τα επίσημα του υπουργείου Προστασίας του Πολίτη. Μέσα σε διάστημα μόλις 3 μηνών, μέσα σε 90 ημέρες, από τις 25 Ιανουαρίου έως τις 25 Απριλίου, έγιναν στην Ελλάδα 1.687 συγκεντρώσεις και πορείες.

28 Απρ 2021 | 06:55

Η επέλαση της "αριστεράς"...

Η ανάδειξη του Τζο Μπάιντεν στην Προεδρία των ΗΠΑ σε συνδυασμό με την ενίσχυση του κόμματος των "Πρασίνων" στη Γερμανία δημιουργούν τις προϋποθέσεις για σημαντικές ανατροπές στις ΗΠΑ, την Ευρώπη και κατά συνέπεια τον κόσμο ολόκληρο.

27 Απρ 2021 | 06:57

Τα εμβόλια αποτελούν λύση, όχι πανάκεια...

Η ανάσχεση της πανδημίας στο Ισραήλ και το Ηνωμένο Βασίλειο αποδεικνύει πως μετά τα μέτρα "καραντίνας" που περιόρισαν την ανεξέλεγκτη έκρηξη της διασποράς, τα εμβόλια εξελίσσονται στην πλέον αποτελεσματική λύση.

ΑΝΑΛΥΣΗ 26 Απρ 2021 | 14:43

Ο εξοργιστικός Τζο Μπάιντεν της Κωνσταντινούπολης

Ο Τζο Μπάιντεν εδώ και 100 μέρες εξοργίζει και εκπλήσσει - Τελευταίο "θύμα" ο Ερντογάν που άκουσε για Κωνσταντινούπολη και γενοκτονία των Αρμενίων

26 Απρ 2021 | 06:54

Το χωριό στην πόλη

Πώς να το φανταζόμασταν όταν βαριαναστενάζαμε με τη φράση "εκεί μάς φτάσανε τα μνημόνια", πού θα μάς καταντούσε ο κόβιντ... Ότι θα μπούκαρε η αστυνομία στα ΚΤΕΛ και θα τραβούσε έξω τούς λαθρεπιβάτες...

26 Απρ 2021 | 06:21

Τι σημαίνει το "αρμένικο" χαστούκι στον Ερντογάν...

Το περασμένο Σάββατο στις 24 Απριλίου την επέτειο της γενοκτονίας των Αρμενίων από τους Οθωμανούς, ο πρόεδρος των ΗΠΑ Τζο Μπάιντεν προχώρησε στην αναγνώριση του συμβάντος ως "Γενοκτονία"...