Έντονες αντιδράσεις στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης προκάλεσε η καμπάνια του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας στους σταθμούς και τους συρμούς του Μετρό, η οποία παρουσιάζει 26 προσωπικές ιστορίες πολιτών που έχουν ωφεληθεί από τις κοινωνικές πολιτικές.
Η πρωτοβουλία βρέθηκε στο επίκεντρο της πολιτικής αντιπαράθεσης, με την Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη (ΕΛΑΣ) να ασκεί κριτική στην κυβέρνηση και να ζητά διαφάνεια ως προς το κόστος και τη χρηματοδότησή της.
Απαντώντας στα δημοσιεύματα και στις επικρίσεις που διατυπώθηκαν στα social media, το Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας εξέδωσε ανακοίνωση, υποστηρίζοντας ότι η καμπάνια υλοποιήθηκε χωρίς οικονομική επιβάρυνση του Δημοσίου. Παράλληλα, υπερασπίστηκε την επιλογή να παρουσιαστούν οι εμπειρίες των πολιτών σε έναν χώρο καθημερινής μετακίνησης, τονίζοντας ότι η ενημέρωση για τις διαθέσιμες κοινωνικές υπηρεσίες αποτελεί υποχρέωση της Πολιτείας.
Σύμφωνα με το Υπουργείο, η παραγωγή του υλικού πραγματοποιήθηκε από στελέχη του, με την εθελοντική συμμετοχή ανθρώπων που έχουν αξιοποιήσει τα σχετικά προγράμματα. Η προβολή, όπως αναφέρεται, έγινε στο πλαίσιο μνημονίου συνεργασίας με τη ΣΤΑΣΥ και το υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών, χωρίς κόστος για το Δημόσιο.
Στην ανακοίνωσή του, το υπουργείο αναφέρει χαρακτηριστικά:
"Η καμπάνια κόστισε μηδέν ευρώ. Ούτε η παραγωγή ούτε η προβολή της επιβάρυναν το Δημόσιο, καθώς το δημιουργικό κομμάτι της καμπάνιας υλοποιήθηκε από στελέχη του Υπουργείου με την εθελοντική συμμετοχή πολιτών που έχουν ωφεληθεί από τα προγράμματά του. Η προβολή της επίσης δεν είχε κόστος, καθώς πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο μνημονίου συνεργασίας με τη ΣΤΑΣΥ και το Υπουργείο Υποδομών και Μεταφορών. Χωρίς ηθοποιούς, χωρίς σενάρια, χωρίς αμοιβές για τους συμμετέχοντες. Μόνο πραγματικοί άνθρωποι που μοιράστηκαν την προσωπική τους εμπειρία από τις υπηρεσίες και τα προγράμματα του κοινωνικού κράτους.
Η ενημέρωση των πολιτών για τις δημόσιες πολιτικές αποτελεί διαχρονική υποχρέωση του κράτους, όχι προεκλογική επινόηση. Ανάλογες ενημερωτικές καμπάνιες, και μάλιστα με κόστος και παραγωγής και διανομής, έχουν πραγματοποιηθεί στο μακρινό και κοντινό παρελθόν και συνεχίζουν να πραγματοποιούνται. Το Μετρό είναι μέσο καθημερινής μετακίνησης για χιλιάδες πολίτες, ανεξαρτήτως εισοδήματος ή κοινωνικής θέσης. Δεν επιλέχθηκε τυχαία ως χώρος ενημέρωσης. Η κοινωνική πολιτική αφορά όλες και όλους, ενώ η πρόσβαση στην πληροφορία είναι ιδιαίτερα σημαντική για τους πιο ευάλωτους πολίτες, που συχνά δυσκολεύονται περισσότερο να ενημερωθούν για τις υπηρεσίες και τις παροχές που έχουν στη διάθεσή τους".
Η απάντηση για τις κοινωνικές παροχές και τα επιδόματα
Το υπουργείο επιχειρεί, παράλληλα, να αντικρούσει την κριτική ότι η κοινωνική πολιτική της κυβέρνησης περιορίζεται στην παροχή επιδομάτων. Όπως υποστηρίζει, από τις 26 ιστορίες της καμπάνιας οι τρεις σχετίζονται με επιδόματα, ενώ από τις έξι που προβάλλονται στους σταθμούς του Μετρό μόνο μία αφορά το Επίδομα Γέννησης.
Στο ίδιο πλαίσιο, υπερασπίζεται την πολιτική επιλογή να συνδυάζονται οι οικονομικές ενισχύσεις με νέες υπηρεσίες και εργαλεία που αποσκοπούν στην ενίσχυση της αυτονομίας των πολιτών. Παράλληλα, καταδικάζει τη στοχοποίηση των συμμετεχόντων στην καμπάνια, επισημαίνοντας ότι η δημόσια συζήτηση για τις κυβερνητικές πολιτικές δεν θα πρέπει να μετατρέπεται σε προσωπική επίθεση εναντίον όσων περιγράφουν την εμπειρία τους.
Όπως σημειώνει χαρακτηριστικά:
"Τα τελευταία επτά χρόνια, είναι συνειδητή επιλογή της κυβέρνησης η κοινωνική πολιτική να είναι ενεργητική, να βασίζεται σε νέες υπηρεσίες και εργαλεία που ενισχύουν την αυτονομία των πολιτών και ταυτόχρονα να διατηρεί και να ενισχύει στοχευμένα τα επιδόματα όπου υπάρχει ανάγκη. Αυτήν ακριβώς τη φιλοσοφία εκφράζουν οι 26 ιστορίες, από τις οποίες τρεις αφορούν επιδόματα. Πιο συγκεκριμένα, από τις έξι που προβάλλονται στο Μετρό, μόνο μία αφορά επίδομα, το Επίδομα Γέννησης. Αυτά είναι τα πραγματικά στοιχεία, απέναντι σε μια στοχευμένη και παραπλανητική προσπάθεια να παρουσιαστεί το σύνολο της κοινωνικής πολιτικής ως διανομή επιδομάτων.
Εκείνο, όμως, που ξεπερνά κάθε όριο είναι η στοχοποίηση των ανθρώπων που συμμετείχαν. Η αντιπολίτευση και τα μέσα ενημέρωσης έχουν κάθε δικαίωμα να ασκούν κριτική στην Κυβέρνηση και στο Υπουργείο, το οποίο οφείλει να απαντά στην κριτική αυτή. Δεν δικαιολογείται, όμως, να μετατρέπονται σε στόχο πολίτες επειδή μίλησαν δημόσια για τη στήριξη που έλαβαν".
Η αντίδραση της ΕΛΑΣ: "Διαφήμιση της φτώχειας"
Σφοδρή κριτική στην κυβέρνηση για την καμπάνια άσκησε η Ελληνική Αριστερή Συμπαράταξη (ΕΛΑΣ), χαρακτηρίζοντάς την "διαφήμιση της φτώχειας" και θέτοντας ερωτήματα για το ποιος ανέλαβε την πρωτοβουλία, ποιο ήταν το κόστος της και από ποιους πόρους καλύφθηκε. Σε ανακοίνωσή του, ο Τομέας Κοινωνικής Πολιτικής / Παιδί και Οικογένεια της ΕΛΑΣ κατηγόρησε την κυβέρνηση ότι χρησιμοποιεί τις ανάγκες των πολιτών για κοινωνική προστασία στο πλαίσιο μιας επικοινωνιακής εκστρατείας.
"Η κυβέρνηση Μητσοτάκη ξεπερνά για άλλη μια φορά τα όρια της προκλητικότητας. Μετατρέπει την ανάγκη των συμπολιτών μας για κοινωνική προστασία σε διαφημιστική καμπάνια στους σταθμούς του Μετρό", ανέφερε συγκεκριμένα.
Η ΕΛΑΣ επικαλέστηκε, επίσης, στοιχεία για τη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό, υποστηρίζοντας ότι η έκταση των κοινωνικών προβλημάτων καθιστά ακατάλληλη την επικοινωνιακή προβολή των κυβερνητικών δράσεων με αυτόν τον τρόπο. Στην ανακοίνωσή της αναφέρει ότι το 27,5% του πληθυσμού, δηλαδή περίπου 2,8 εκατομμύρια άνθρωποι, βρίσκεται σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού, έναντι 20,9% στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Με βάση αυτά τα στοιχεία, η παράταξη ζητά να δοθούν σαφείς απαντήσεις για τη χρηματοδότηση της καμπάνιας και να δημοσιοποιηθούν τα σχετικά οικονομικά δεδομένα και οι συμβάσεις.
"Την ώρα που το 27,5% του πληθυσμού, σχεδόν 2,8 εκατομμύρια άνθρωποι, βρίσκεται σε κίνδυνο φτώχειας ή κοινωνικού αποκλεισμού, έναντι 20,9% στην ΕΕ, και οι κοινωνικές ανισότητες διευρύνονται, η κυβέρνηση επιλέγει τη "διαφήμιση της φτώχειας" και την επικοινωνιακή αυτοπροβολή. Ποιος πληρώνει αυτή την καμπάνια; Πόσο κοστίζει; Ποιος φορέας την ανέθεσε, με ποια διαδικασία και από ποια κονδύλια χρηματοδοτείται;
Απαιτούμε άμεσες απαντήσεις και πλήρη δημοσιοποίηση των σχετικών δαπανών και συμβάσεων", αναφέρει η ανακοίνωση.
"Η αξιοπρέπεια των πολιτών δεν χωράει σε διαφημιστικές αφίσες"
Η ΕΛΑΣ υποστηρίζει ότι η κοινωνική προστασία αποτελεί θεσμική υποχρέωση του κράτους και όχι μέσο πολιτικής προβολής. Παράλληλα, κατηγορεί την κυβέρνηση ότι αξιοποιεί την ευαλωτότητα πολιτών για επικοινωνιακούς σκοπούς, ενώ ζητά να αντιμετωπίζονται τα ζητήματα κοινωνικής πολιτικής με έμφαση στην ουσιαστική στήριξη των δικαιούχων.
"Η κυβερνητική αλαζονεία φτάνει στα όρια της ύβρεως όταν η ευαλωτότητα εκατομμυρίων συμπολιτών μας μετατρέπεται σε εργαλείο πολιτικής αυτοπροβολής. Η προστασία των ευάλωτων δεν είναι κυβερνητική χάρη ούτε προεκλογικό εργαλείο. Είναι υποχρέωση της Πολιτείας και θεμέλιο της κοινωνικής συνοχής.
Η αξιοπρέπεια των πολιτών δεν χωράει σε διαφημιστικές αφίσες".