Η γοητεία της Πνύκας από τον Περικλή μέχρι τον Μακρόν

Ο τόπος του ισχυρότατου συμβολισμού ήταν και είναι περιζήτητος από τους ομιλητές και τους ξένους ηγέτες.

THETOC TEAM
ΓΡΑΦΕΙ: THETOC TEAM
Η γοητεία της Πνύκας από τον Περικλή μέχρι τον Μακρόν

«ὄνομα μὲν διὰ τὸ μὴ ἐς ὀλίγους ἀλλ’ ἐς πλείονας οἰκεῖν δημοκρατία κέκληται.»

«Το πολίτευµά µας καλείται ∆ηµοκρατία γιατί σ’ αυτό αποφασίζουν οι πολλοί.»

Στην Πνύκα θα μιλήσει ο Εμανουέλ Μακρόν. Την Πνύκα είχε ζητήσει –αλλά δε μπόρεσε για λόγους ασφαλείας- για να μιλήσει ο Μπαράκ Ομπάμα. Ο τόπος του ισχυρότατου συμβολισμού –για την απόλυτη ανάγκη να αντιμετωπιστεί η κρίση δημοκρατίας που ταλανίζει την Ευρώπη και τον κόσμο-, ήταν και είναι περιζήτητος από τους ομιλητές και τους ξένους ηγέτες.

Η Πνύκα, η περιοχή που συγκαλούνταν η Εκκλησία του Δήμου, η συνέλευση των Αθηναίων στην Αρχαία Αθήνα από τον 6ο αιώνα μέχρι το τέλος του 4ο αιώνα π.Χ., δυτικά της Ακρόπολης και μεταξύ των υψωμάτων του λόφου των Μουσών και των Νυμφών, θεωρείται μετά από αιώνες το σπουδαιότερο βήμα του κόσμου.

Αφιερωμένος στον «Πατέρα ανδρών τε θεών», τον Δία, που θεωρούνταν μέγας προστάτης του αθηναϊκού πολιτεύματος, με το βωμό του Αγοραίου Διός στο χώρο, οι συνελεύσεις των Αθηναίων μπορεί από το τέλος του 4ου αιώνα να μεταφέρθηκαν στο Διονυσιακό θέατρο, αλλά η Πνύκα μέσα στους αιώνες δεν έχασε την αίγλη της.

Η γοητεία της Πνύκας από τον Περικλή μέχρι τον Μακρόν

Ο Εμανουέλ Μακρόν, που σπούδασε φιλοσοφία στο Πανεπιστήμιο της Ναντέρ και εργάστηκε ως βοηθός του Γάλλου προτεστάντη φιλόσοφου Πολ Ρικέρ στο μεγάλο του έργο "Η μνήμη, η ιστορία, η λήθη", “υπέκυψε” στη γοητεία της Πνύκας και της σημειολογίας της στη σύγχρονη δημοκρατία, την ελευθερία, την ισότητα, τη συμμετοχή του πολίτη στα κοινά, την ηθική, τις αρετές.

Το πιο ενδεδειγμένο σημείο του πλανήτη θα είναι και ο τόπος στον οποίο σε αυτή τη δεδομένη στιγμή θα παρουσιάσει το μανιφέστο του για την Ευρώπη, όπως την οραματίζεται, δίνοντας νέο νόημα στη ξεθωριασμένη εικόνα του εγχειρήματος της ΕΕ. Όπως αναφέρουν οι πληροφορίες, ο Μακρόν αναμένεται να επιμείνει στην εκτίμησή του ότι πρόσφατη οικονομική κρίση δημιούργησε ένα έλλειμμα αξιοπιστίας και δημοκρατικότητας στην Ένωση, αποκορύφωμα του οποίου ήταν η απόφαση των Βρετανών να αποχωρήσουν από την ΕΕ. Και σε αυτό το πλαίσιο θα επιχειρήσει να τονίσει την ανάγκη μιας δημοκρατικής επανίδρυσης της ΕΕ και της Ευρωζώνης.

Στις 7 Οκτωβρίου 1838 ο γηραιός στρατηγός και εν ενεργεία Σύμβουλος Επικρατείας Θεόδωρος Κολοκοτρώνης ανεβαίνει στην Πνύκα για να μιλήσει στους μαθητές του βασιλικού Γυμνασίου (σημερινού Α΄ Γυμνασίου Λυκείου της Πλάκας).

«Εγώ, παιδιά μου, κατά κακή μου τύχη, εξ αιτίας των περιστάσεων, έμεινα αγράμματος και δια τούτο σας ζητώ συγχώρηση, διότι δεν ομιλώ καθώς οι δάσκαλοι σας. Σας είπα όσα ο ίδιος είδα, ήκουσα και εγνώρισα, δια να ωφεληθήτε από τα απερασμένα και από τα κακά αποτελέσματα της διχονοίας, την οποίαν να αποστρέφεσθε, και να έχετε ομόνοια. Εμάς μη μας τηράτε πλέον. Το έργο μας και ο καιρός μας επέρασε. Και αι ημέραι της γενεάς, η οποία σας άνοιξε το δρόμο, θέλουν μετ' ολίγον περάσει», λέει ο γηραιός της Ελληνικής Επανάστασης ανάμεσα σε άλλα.

Ο Περικλής και η Πνύκα, πηγές της Δημοκρατίας

Όπως λέει η Μαργκερίτ Γιουρσενάρ, κάποτε η κλασική Ελλάδα ήταν τµήµα της συλλογικής µας ευαισθησίας. Είναι ακόµα έτσι; Ή µήπως τα πράγµατα έχουν αλλάξει τόσο ριζικά ώστε να αναφερόµαστε στη ∆ηµοκρατία του Περικλή σαν ένα ιστορικό παράδειγµα, ένα απόµακρο πρότυπο το οποίο µιλούσε µια γλώσσα εντελώς διαφορετική από τη δική µας;

Ο Περικλής δεν είχε πρότυπα να ακολουθήσει, ανακάτεψε τα ανθρώπινα υλικά αναζητώντας τη σύνθεση. Κι αυτή ήταν η µεγάλη δύναµη της ∆ηµοκρατίας, αυτή που της επέτρεψε να αναδυθεί ως κοινωνικό όραµα αφού έµεινε θαµµένη για αιώνες. Κι αν η σηµερινή ∆ηµοκρατία πάσχει, και οι υποστηρικτές της ξέρουν πολύ καλά ότι πάσχει, είναι γιατί ακριβώς κινδυνεύει να χάσει αυτόν τον χαρακτήρα του πειραµατισµού. Κυρίαρχη, σαν το καταληκτικό κεφάλαιο της ιστορίας ενός µεγάλου πολιτισµού, του δυτικού, η ∆ηµοκρατία σήµερα έχει χάσει την πνοή της, την ορµή της, το θάρρος της. Γιατί η ορμή της Δημοκρατίας του Περικλή αντλούνταν από το γεγονός ότι συνεχώς αναρωτιόταν για τις συνθήκες της ύπαρξής της. Ήταν φτιαγµένη στα µέτρα και για τα όρια του ανθρώπινου νου.

Η γοητεία της Πνύκας από τον Περικλή μέχρι τον Μακρόν - εικόνα 2

«Μόνον εμείς οι Αθηναίοι θεωρούμε ότι όποιος μένει αμέτοχος στα κοινά δεν είναι φιλήσυχος αλλά άχρηστος», θα πει ο Περικλής στον Επιτάφιο που εκφωνεί στην Πνύκα το 430 π.Χ. για τους πρώτους νεκρούς του Πελοποννησιακού πολέμου.

Ο φλογερός ύμνος στην Αθηναϊκή δημοκρατία και στην αγάπη του Αθηναίου προς την ελευθερίαν αποτελεί μέχρι σήμερα εξαιρετικό υπόδειγμα λόγων για τη Δημοκρατία και την ελευθερία. Ανάμεσα σε άλλα, μιλά για το κράτος δικαίου της πόλης, για το σύστημα διακυβέρνησης, το πολίτευμα, το οποίο δημιούργησε νόμους, τους οποίους όχι μόνον δεν αντέγραψε από άλλους, αλλά που απεναντίας τους μιμούνται οι άλλοι πρόθυμα.

«καὶ ὄνομα μὲν διὰ τὸ μὴ ἐς ὀλίγους ἀλ᾽ ἐς πλείονας οἰκεῖν δημοκρατία κέκληται»

Επειδή όπως συνεχίζει, δεν στηρίζεται στους λίγους (εννοεί όπως της Σπάρτης) αλλά στους πολλούς και απέναντι στο νόμο όλοι είναι ίσοι:

«κατά τους νόμους μέτεστι πᾶσι τό ἴσον»

Μιλά για την αξιοκρατία, ότι δηλαδή είναι μεν όλοι ίσοι απέναντι στο δίκαιο και το νόμο, αλλά στα αξιώματα ανέρχεται με την ικανότητα, την προκοπή του, και όχι επειδή έτυχε να γεννηθεί σε μια ορισμένη κοινωνική τάξη (για να τονίσει και πάλι τις διαφορές με τους ολιγαρχικούς Σπαρτιάτες).

Στην Πνύκα αγορεύουν ο Θεμιστοκλής, ο Αριστείδης, ο Δημοσθένης, ο Αισχίνης, στην Πνύκα το 1959, ο Αντρέ Μαλρό έκανε την ιστορική ομιλία του για την έναρξη φωτισμού της Ακρόπολης. «Μια κρυφή Ελλάδα υπάρχει στην καρδιά όλων των ανθρώπων της Δύση” σημειώνει ο Γάλλος πολιτικός και συγγραφέας.

Όταν επισκέφθηκε την Αθήνα το 1959, ως απεσταλμένος της Γαλλικής Κυβέρνησης μίλησε για την “πραγματοποίηση του ονείρου της Γαλλίας, να αναβιώσει το μεγαλείο του παρελθόντος, να δώσει ζωή στο μεγαλείο του παρόντος και να υποδεχτεί το μεγαλείο του κόσμου» (συνέντευξη τύπου της 8ης Απριλίου 1959). Η επιρροή της ελληνικής φιλοσοφίας στην σκέψη του Μαλρώ είναι ευρέως γνωστή, η Ελλάδα ήταν για αυτόν συνώνυμο του ονείρου και της τέχνης.

Η γοητεία της Πνύκας από τον Περικλή μέχρι τον Μακρόν - εικόνα 3

Ο Εμανουέλ Μακρόν θα μιλήσει στην Πνύκα για τον 21ο αιώνα της Ευρώπης με πνευματικές και πολιτικές αναζητήσεις που παραπέμπουν στην Αθήνα του Περικλή. Η γαλλική Figaro ταυτίζει την Πνύκα με τον χώρο φυλάκισης του Σωκράτη, συμβόλου της έννοιας «Κοινωνία των Πολιτών», αναφέροντας πως «ο μικρός λόφος που βρίσκεται απέναντι από την Ακρόπολη είναι διάσημος σε ολόκληρο τον κόσμο γιατί εκεί ήπιε το κώνειο ο Σωκράτης, καταδικασθείς σε θάνατο από τους Αθηναίους».

Το αξεπέραστο απόσπασμα περί Δημοκρατικού πολιτεύματος, του Επιτάφιου, θα αναζητούν πάντα, όλοι όσοι ανεβαίνουν στο χώρο της Πνύκας, στην Εκκλησία του Δήμου, σήμερα ειδικά με τα ζητήματα της Δημοκρατίας να απασχολούν περισσότερο από ποτέ όλη την Ευρώπη.

"Έχουμε πολίτες που δεν αντιγράφουν τα υπόλοιπα τους νόμους, αλλά πολύ περισσότερο είμαστε εμείς παράδειγμα σε μερικούς παρά τους μιμητές τους. Έχει αυτή την πολιτεία το όνομα ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ, γιατί δεν διοικούν τους λίγους, αλλά οι περισσότεροι. Είναι όλες οι πολίτες μπροστά στις νόμιμες ισοτιμίες για τις ιδιωτικές τους διαφορές. Για την προσωπική όμως εμφάνιση και τις τιμές, ξεχωρίζει κάθε άτομο σε κάτι προτιμότερο στις δημόσιες αξίες, γιατί είναι ικανό παρά γιατί έδειξε το χάρος. Ούτε πάλι κάποιος, επειδή είναι πτωχός, και ενώ μπορεί να κάνει κάτι καλό στο κράτος, εμποδίζεται από αυτό το ασήμαντο κοινωνικό του θέση. Και όχι μόνο στο δημόσιο βίο μας ζούμε ελεύθεροι αλλά και στις καθημερινές μας σχέσεις είμαστε λυτρωμένοι από την καχυποψία ανάμεσα σε εμάς και δεν θυμούμαστε με τον γείτονά μας, αν κάτι κατά χάρη ευχαριστεί, ούτε παίρνουμε απέναντι σε το ύφος του ενοχλημένου, πράγμα που μπορεί βεβαίως να μην τον βλάφει, σίγουρα όμως τον στενοχωρεί. Κι ενώ στην ιδιωτική μας ζωή δεν ενοχλούμε το ένα το άλλο, στα δημόσια πράγματα δεν κάνουμε παράνομες πράξεις από εσωτερική κυρίως ένταση, υπακούοντας σε κάθε φορά τους άρχοντες μας και τις νόμους, ιδιαίτερα σε εκείνους από αυτούς που έχουν ψηφιστεί για την προστασία των αδικημένων και «όσους, αν και άγραφοι, αλλά φέρνουν την ανατροπή αναμφισβήτητη στους παραβάτες».

...............................................................

"Γι’αυτό ακριβώς και μίλησα πλατιά για την πόλη, γιατί ήθελα και να σας διαφωτίσω πως δεν αγωνιζόμαστε για τα ίδια πράγματα εμείς κι όσοι δεν έχουν τίποτε παρόμοιο μ’αυτά".

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

ΣΤΟ ΜΕΓΑΡΟ ΜΑΞΙΜΟΥ 27 Ιαν 2021 | 19:53

Συνάντηση Μητσοτάκη - Ζαγοράκη: Επιστρέφει στην ευρωκοινοβουλευτική ομάδα - Υποψήφιος στις εκλογές της ΕΠΟ

Ο Πρωθυπουργός Κυριάκος Μητσοτάκης δήλωσε την ικανοποίησή του για την απόφαση του Θεόδωρου Ζαγοράκη

ΣΤΗ ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΤΥΠΟΥ 27 Ιαν 2021 | 19:02

Απάντηση Κικίλια στο TheTOC: Πότε θα ξέρουμε τον αντίκτυπο στα κρούσματα από το άνοιγμα του λιανεμπορίου

Τι είπε ο κ. Κικίλιας για το άνοιγμα νέων δραστηριοτήτων από Δευτέρα.

ΤΙ ΕΙΠΕ ΓΙΑ ΤΟ ΑΝΟΙΓΜΑ ΤΟΥ ΛΙΑΝΕΜΠΟΡΙΟΥ 27 Ιαν 2021 | 18:45

"Πυρά" Κικίλια για εμβόλια: Ανησυχητικές οι καθυστερήσεις - Οι φαρμακευτικές να καταλάβουν ότι τα έχουν πληρώσει οι πολίτες

Στην κόντρα μεταξύ Ε.Ε. και φαρμακευτικών εταιρειών για την έγκαιρη παράδοση των εμβολίων ενάντια στον κορονοϊό αναφέρθηκε ο Βασίλης Κικίλιας.

ΜΕΤΑ ΤΗΝ ΕΠΙΜΑΧΗ ΔΗΛΩΣΗ 27 Ιαν 2021 | 18:27

Στην αντεπίθεση ο Συρίγος: Σύμφωνα με τον ΣΥΡΙΖΑ ακόμη και η ιστορική αναφορά στα χρόνια της δικτατορίας, σε κάνει χουντικό

"Μη πηγαίνουμε βόλτες στο Τατόι γιατί θα κατηγορηθούμε ως φιλοβασιλικοί" απαντά ο Άγγελος Συρίγος στον ΣΥΡΙΖΑ.

«ΕΙΝΑΙ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΑ ΛΥΠΗΡΟ» 27 Ιαν 2021 | 18:14

Ταραντίλης σε ΣΥΡΙΖΑ: "Είναι καιρός να πάψει να επιτίθεται στην ίδια του τη χώρα"

"Είναι πραγματικά λυπηρό που η αξιωματική αντιπολίτευση αντιπολιτεύεται τα ίδια τα γεγονότα και προκαλεί την κοινή λογική", τονίζει ο Χρήστος Ταραντίλης.

ΤΙ ΔΗΛΩΣΕ Ο ΥΦΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 27 Ιαν 2021 | 16:00

Γκάφα Συρίγου: Και το 1969 είχε ιδρυθεί μέσα στα Πανεπιστήμια αστυνομικό τμήμα [Βίντεο]

Η ατυχής δήλωση του υφυπουργού Παιδείας, Άγγελου Συρίγου

ΤΙ ΑΝΑΦΕΡΕΙ Η ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ 27 Ιαν 2021 | 15:40

Το Σωματείο Εργαζομένων της Οξφόρδης διαφωνεί με την Αστυνομία στα ελληνικά ΑΕΙ

Το Σωματείο Εργαζομένων της Οξφόρδης τάσσεται κατά της πρόταση της ελληνικής κυβέρνησης για ίδρυση σώματος της αστυνομίας στα ΑΕΙ

ΣΤΟ ΜΕΓΑΡΟ ΜΑΞΙΜΟΥ 27 Ιαν 2021 | 15:38

Ο Μητσοτάκης στο Μαξίμου με τον πρώτο Εβραίο Δήμαρχο Μωυσή Ελισάφ: Τιμούμε τη μνήμη των θυμάτων του Ολοκαυτώματος

Ο Κυριάκος Μητσοτάκης συναντήθηκε με το Μωυσή Ελισάφ με αφορμή την Ημέρα Μνήμης των Θυμάτων του Ολοκαυτώματος

ΚΑΜΙΑ ΑΝΑΦΟΡΑ ΣΤΗΝ ΗΛΕΚΤΡΟΝΙΚΗ ΕΚΔΟΣΗ 27 Ιαν 2021 | 15:14

Η σιωπή της Αυγής για την υπόθεση Κιμούλη- Το μονόστηλο και η μήνυση του ηθοποιού

Παρά τον σάλο και τις καταγγελίες η Αυγή φιλοξενεί μόνο την είδηση της μήνυσης του ηθοποιού εναντίον της Ζέτας Δούκα

ΤΟ ΜΗΝΥΜΑ ΤΟΥ ΠΡΩΘΥΠΟΥΡΓΟΥ 27 Ιαν 2021 | 15:01

Μητσοτάκης για Ολοκαύτωμα: Στο Άουσβιτς δολοφονήθηκε η ίδια η φύση του ανθρώπου

Στο μήνυμά του για το Ολοκαύτωμα ο Κ. Μητσοτάκης αναφέρει ότι στο Άουσβιτς "δολοφονήθηκε η ελευθερία, η λογική, η αξιοπρέπεια. Η ίδια η φύση του ανθρώπου".

FORUM «Η ΕΛΛΑΔΑ ΤΟ 2040» 27 Ιαν 2021 | 14:47

Μητσοτάκης: Η φετινή επέτειος του ’21 ευκαιρία να διαμορφώσουμε την Ελλάδα της επόμενης 20ετίας

Ο πρωθυπουργός κάλεσε τους συμμετέχοντες να μην επαναλάβουν "απλά απόψεις, σκέψεις και προτάσεις", αλλά να συνεισφέρουν στη σύνθεση ενός μακροπρόθεσμου σχεδίου για το μέλλον.

ΗΜΕΡΑ ΜΝΗΜΗΣ 27 Ιαν 2021 | 14:41

Σακελλαροπούλου: "Το Ολοκαύτωμα μας αφορά όλους, όχι μόνο τον εβραϊκό λαό"

"Το Ολοκαύτωμα μας αφορά όλους, όχι μόνο τον εβραϊκό λαό" δήλωσε η Κατερίνα Σακελλαροπούλου μετά την κατάθεση στεφάνου στο Μνημείο Ολοκαυτώματος Ελλήνων Εβραίων

ΑΤΑΚΕΣ ΑΠΟ ΤΑΙΝΙΕΣ 27 Ιαν 2021 | 12:44

Γλαφυρό βιντεάκι της ΚΝΕ με Ρένα Βλαχοπουλου για την πανεπιστημιακή αστυνομία: Μήπως να βρίσκατε τον Χρήστο Παππά πρώτα;

Η ΚΝΕ εξαπολύει ολομέτωπη επίθεση στην κυβέρνηση για τα ΑΕΙ και τις δημόσιες συναθροίσεις με χιούμορ. Το βιντεάκι με Βλαχοπούλου και τον Χρήστο Παππά.