Κυβέρνηση και αντιπολίτευση «αδειάζουν» την Θάνου για τα όρια ηλικίας

Σοβαρές αναταράξεις στο χώρο της δικαιοσύνης, και όχι μόνο, προκάλεσε η επιμονή της προέδρου του Αρείου Πάγου Βασιλικής Θάνου να αυξηθούν τα όρια ηλικίας των ανώτατων δικαστών, προκειμένου να μένουν στην υπηρεσία και μετά την υποχρεωτική - βάσει Συντάγματος- αποχώρηση στα 67 έτη.

Συνταγματολόγοι και Ενώσεις Δικαστών άσκησαν σφοδρή κριτική στην πρόεδρο του Αρείου Πάγου, κάνοντας λόγο για παραβίαση του Συντάγματος, ενώ από τη μεριά της, η Βασιλική Θάνου απάντησε ότι την στοχοποιούν και επιχειρούν προσπαθούν να επηρεάσουν τον Άρειο Πάγο.

Η συζήτηση μεταφέρθηκε και στο πολιτικό πεδίο, με το ΠΑΣΟΚ και το Ποτάμι να εκδίδουν ανακοινώσεις για το θέμα και να τονίζουν ότι το ίδιο το Σύνταγμα προβλέπει επακριβώς τα όρια συνταξιοδότησης.

Μετά τη «θύελλα» που ξέσπασε, παρέμβαση για το θέμα έκανε και ο υπουργός Δικαιοσύνης Σταύρος Κοντονής, ο οποίος έβαλε τέλος στη σχετική συζήτηση, σημειώνοντας ότι η κυβέρνηση έχει τοποθετηθεί ότι δεν μπορεί να υπάρξει αλλαγή του ορίου, αφού το Σύνταγμα περιέχει ρητή διάταξη.

«Πριν από περίπου τρεις μήνες είχα τοποθετηθεί για το θέμα και είχα πει ότι στο πλαίσιο του Συντάγματος δεν μπορεί να γίνει αλλαγή των ορίων συνταξιοδότησης των δικαστών, γιατί υπάρχει ρητή συνταγματική διάταξη. Η Ολομέλεια του Αρείου Πάγου μπορεί να συνεδριάζει και να κάνει προτάσεις ενόψει της αναθεώρησης του Συντάγματος, αλλά όσον αφορά το αν επιτρέπεται οποιαδήποτε αλλαγή έχω τοποθετηθεί με σαφήνεια και το κάνω και σήμερα για να μην υπάρχει καμιά αμφιβολία», είπε χαρακτηριστικά ο αρμόδιος υπουργός.

Την ίδια στιγμή, ο κ. Κοντονής εξέφρασε την ανησυχία του για τη σφοδρότητα και την ταχύτητα «με την οποία εκδίδονται ανακοινώσεις και βάλλουν οι δικαστές ο ένας εναντίον του άλλου». «Δίνεται μια εικόνα εμφυλίου, η οποία πλήττει το κύρος της Δικαιοσύνης και απογοητεύει το σύνολο των πολιτών και της κοινωνίας. Έχω κάνει κατ' επανάληψη δημόσιες εκκλήσεις να υπάρξει αυτοσυγκράτηση και να λυθούν αυτά τα ζητήματα εντός των θεσμικών οργάνων της Δικαιοσύνης και της Πολιτείας» τόνισε και πρόσθεσε:

«Η Δικαιοσύνη θα κάνει αυτό που είναι να κάνει και από κει και πέρα η κυβέρνηση έχει τοποθετηθεί, ότι δεν μπορεί να υπάρξει αλλαγή του ορίου, αφού το Σύνταγμα περιέχει ρητή διάταξη. Χρειάζεται αυτοσυγκράτηση. Νομικές απόψεις μπορεί να εκφράσει ο καθένας, έχουν το βάρος τους, αλλά το ζήτημα είναι ότι δεν μπορεί να υπάρξει αλλαγή του ορίου».

Βολές από ΠΑΣΟΚ και Ποτάμι

Νωρίτερα, με σαφή τρόπο είχαν τοποθετηθεί με ανακοινώσεις τους για το θέμα τόσο το ΠΑΣΟΚ όσο και το Ποτάμι. «Το Σύνταγμα και μόνο το Σύνταγμα καθορίζει το όριο ηλικίας συνταξιοδότησης των δικαστικών λειτουργών. Είναι τόσο αυτονόητο όσο και επιβεβλημένο να υπενθυμιστεί αυτό σήμερα. Ότι διαφορετικό και να λέγεται το Σύνταγμα δεν επιτρέπει την εφαρμογή του» είχε σημειώσει ο κοινοβουλευτικός εκπρόσωπος της Δημοκρατικής Συμπαράταξης Ανδρέας Λοβέρδος αναφερόμενος στο θέμα.

«Οι Δικαστικές Ενώσεις, οι Συνταγματολόγοι της χώρας, οι Δικηγορικοί Σύλλογοι της χώρας και επιφανείς νομικοί με τις ανακοινώσεις τους εκπέμπουν ισχυρό σήμα κινδύνου για τη λειτουργία των θεσμών στην Ελλάδα. Όταν καλούνται τα μέλη του Ανωτάτου Δικαστηρίου “να περιφρουρήσουν τη νομιμότητα στη χώρα μας, το κράτος δικαίου, τη δικαστική ανεξαρτησία και την αξιοπρέπεια των δικαστικών λειτουργών” από τις κατάφωρα αντισυνταγματικές μεθοδεύσεις της Προέδρου του Αρείου Πάγου αυτό το σήμα πρέπει να ληφθεί από όλες τις δημοκρατικές δυνάμεις» ανέφερε το Ποτάμι σε σχετική ανακοίνωση και προσέθετε:

«Γιατί είναι πρωτοφανές να καλούνται να υπερασπιστούν τη νομιμότητα τα μέλη του Ανωτάτου Δικαστηρίου την οποία επιχειρεί να παραβιάσει η Πρόεδρος που έχει ταχθεί να την προασπίζει, με τις πλάτες της κυβέρνησης που καθημερινά δείχνει ότι το μόνο που την ενδιαφέρει στο πλαίσιο της αυταρχικής νοοτροπίας της είναι ο απόλυτος έλεγχος όλων των εξουσιών. Όπως συμβαίνει στα απολυταρχικά καθεστώτα. Κι αυτό τη στιγμή που στο ίδιο το κυβερνητικό στρατόπεδο επιφανείς νομικοί έχουν εκφράσει την αντίθεσή τους στις αντισυνταγματικές μεθοδεύσεις της κυρίας Θάνου».

Θύελλα στους κόλπους των δικαστικών

Σημειώνεται ότι από το Δευτέρα το απόγευμα, δικαστικές ενώσεις, συνταγματολόγοι, ο Δικηγορικός Σύλλογος Αθηνών (ΔΣΑ), πρώην πρόεδροι του ΔΣΑ αλλά και το Ελεγκτικό Συνέδριο, τοποθετούνται, ενίοτε με υψηλούς τόνους, κατά της πρότασης της κυρίας Θάνου για αύξηση των ορίων ηλικίας. Για προσωπική στοχοποίηση έκανε λόγο η ίδια η πρόεδρος του Αρείου Πάγου.

Η ανακοίνωση της Ένωσης Δικαστών και Εισαγγελέων

Στη δημόσια συζήτηση που ξεκίνησε με αφορμή τη σύγκληση της Διοικητικής Ολομέλειας του Αρείου Πάγου προκειμένου να γνωμοδοτήσει για το εάν είναι επιτρεπτή η αλλαγή του ορίου ηλικίας αποχώρησης των δικαστικών λειτουργών από την Υπηρεσία τους, έχουν ήδη τοποθετηθεί αρνητικά όλα τα πολιτικά κόμματα, η Κυβέρνηση δια του Υπουργού Δικαιοσύνης Σταύρου Κοντονή, όπως και του πρώην Υπουργού Νίκου Παρασκευόπουλου, οι Δικηγορικοί Σύλλογοι της Χώρας, 15 διακεκριμένοι καθηγητές του Συνταγματικού Δικαίου και οι Δικαστικές Ενώσεις.

Το άρθρο 88 παρ 5 του Συντάγματος είναι μια ξεκάθαρη διάταξη που δεν επιδέχεται διαφορετικής ερμηνείας. Η εφαρμογή της από το 1975, αλλά και η εφαρμογή αντίστοιχων διατάξεων προγενέστερων Συνταγμάτων, δεν δημιούργησε ποτέ ερμηνευτικά ζητήματα. Οι διαφορετικές απόψεις γύρω από την αναγκαιότητα αύξησης του ορίου ηλικίας θα ακουστούν εφόσον η Βουλή αποφασίσει να αναθεωρήσει την συγκεκριμένη διάταξη. Η επίκληση δήθεν διαφορετικών απόψεων ορισμένων συνταγματολόγων είναι αποπροσανατολιστική και συσκοτίζει τα αληθινά γεγονότα, αφού ουδείς συζητάει τη δυνατότητα αύξησης του ορίου ηλικίας με βάση το υφιστάμενο Σύνταγμα.

Η υιοθέτηση τέτοιων καινοφανών απόψεων θα αντιστρατεύονταν το σαφές νόημα της συνταγματικής διάταξης, την μέχρι σήμερα εφαρμογή της και θα αμφισβητούσε άμεσα την δεσμευτικότητα του Συντάγματος. Η έκφραση των απόψεων του πολιτικού και νομικού κόσμου της χώρας, ιδίως μάλιστα όταν επιχειρείται παραβίαση συνταγματικών επιταγών, δεν μπορεί να εκληφθεί ως απόπειρα επηρεασμού της κρίσης των δικαστών, αλλά είναι επιβεβλημένο από το Σύνταγμα καθήκον. Η Διοικητική Ολομέλεια του Αρείου Πάγου καλείται την Πέμπτη να περιφρουρήσει το Σύνταγμα και να διαφυλάξει το κύρος του Ανώτατου Δικαστηρίου.

Ανακοίνωση της Ενωσης Δικαστών του ΣτΕ

Σκληρή ανακοίνωση με την οποία αντιτίθεται στην ενδεχόμενη αύξηση του ορίου ηλικίας, εξέδωσε η Ένωση Δικαστικών Λειτουργών του ΣτΕ. Η Ένωση συνδέει ευθέως την αποχώρηση των ανώτατων δικαστών στο 67ο έτος και την ανανέωση του σώματος με τη Δημοκρατία και βασικές επιλογές της.

«Από όλα τα ανωτέρω προκύπτει ότι η διάταξη του άρθρου 88 παρ. 5 του Συντάγματος είναι σαφής και ανεπιφύλακτη και δεν είναι δεκτική αντίθετης ερμηνείας που θα ανέτρεπε την ασφάλεια δικαίου, στην οποία αποβλέπει κάθε πολίτης και την οποία είναι ταγμένοι να υπηρετούν οι δικαστές. Συνεπώς, η συζήτηση γύρω από το ζήτημα του ορίου ηλικίας των δικαστικών λειτουργών μπορεί να γίνει μόνο με τελικό σκοπό τη διατύπωση πρότασης για την αναθεώρηση της σχετικής διατάξεως του Συντάγματος. Οποιαδήποτε άλλη λύση δίνει τη δυνατότητα να ανατρέπονται διατάξεις του Συντάγματος», τονίζεται.

Η ανακοίνωση έχει ως εξής:

Με αφορμή τη δημόσια συζήτηση σχετικά με το ζήτημα του ορίου ηλικίας των δικαστικών λειτουργών, το Δ.Σ. της Ένωσης των Δικαστικών Λειτουργών του Συμβουλίου της Επικρατείας επισημαίνει τα εξής:

1) Η δικαστική ανεξαρτησία κατοχυρώνεται σε όλα ανεξαιρέτως τα ελληνικά Συντάγματα και συνδέεται ευθέως με τις θεμελιώδεις αρχές της διάκρισης των λειτουργιών και του κράτους δικαίου. Η δικαστική ανεξαρτησία περιλαμβάνει προσωπικές και λειτουργικές εγγυήσεις που κατοχυρώνονται στο Σύνταγμα, μεταξύ των οποίων σημαίνουσα θέση κατέχει ο καθορισμός συγκεκριμένου ορίου ηλικίας, με τη συμπλήρωση του οποίου οι δικαστές αποχωρούν υποχρεωτικά από την υπηρεσία.

2) Ο καθορισμός από το Σύνταγμα του 1975 συγκεκριμένου ορίου ηλικίας αποτρέπει παρεμβάσεις του νομοθέτη που θα αποσκοπούσαν είτε στην παράταση παραμονής ήδη υπηρετούντων ανώτατων δικαστών είτε στην πρόωρη απομάκρυνσή τους με την μείωση του ορίου, ενώ ταυτόχρονα διασφαλίζει την ανανέωση των προσώπων στις ανώτατες θέσεις της δικαστικής ιεραρχίας που αποτελεί βασική επιλογή ενός δημοκρατικού πολιτεύματος.

3) Η επιλογή του Συντάγματος 1975 οφείλεται στις πικρές εμπειρίες που έζησε το δικαστικό σώμα και γενικότερα η ελληνική πολιτεία και κοινωνία, από τις παρεμβάσεις του νομοθέτη στον καθορισμό του ορίου ηλικίας με σκοπό την εκκαθάριση του δικαστικού σώματος από πρόσωπα “μη αρεστά” στην εκτελεστική εξουσία και την προώθηση άλλων που θεωρούνταν “ημέτεροι”.

4) Οι παρεμβάσεις αυτές παρατηρούνται από τη δικτατορική κυβέρνηση Μεταξά (ΑΝ 1912/1939), από τις κατοχικές κυβερνήσεις (ΝΔ 266/1941, ΝΔ 1380/1942) και από κυβερνήσεις κατά την περίοδο του εμφυλίου πολέμου (ΑΝ 721/1945).

5) Το Συμβούλιο της Επικρατείας, επί προσφυγής του αποχωρήσαντος προέδρου του Αρείου Πάγου λόγω μείωσης του ορίου ηλικίας, με την απόφαση 46/1945 έκρινε αντισυνταγματικό τον ΑΝ 721/1945 με τη σκέψη ότι ο προβλεπόμενος στο άρθρο 88 παρ. 2 Σ. 1911 ειδικός νόμος μόνον εφάπαξ μπορούσε να εκδοθεί, διότι αντίθετη εκδοχή που θα επέτρεπε τη διαρκή αυξομείωση των ορίων ηλικίας θα οδηγούσε σε ουσιώδη μείωση της συνταγματικής εγγύησης της ανεξαρτησίας των δικαστικών λειτουργών. Ωστόσο, ο πρόεδρος του Αρείου Πάγου απαλλάχθηκε εκ νέου από την υπηρεσία με β.δ. εκδοθέν, αυτή τη φορά, κατ’ επίκληση της 93/1946 συντακτικής πράξης, αλλά η Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας, με την 370/1946 απόφαση έκρινε και την εν λόγω συντακτική πράξη αντισυνταγματική, ακυρώνοντας το ως άνω β.δ.

6) Έχοντας επίγνωση των προβλημάτων και των ανωμαλιών που δημιουργήθηκαν και είχαν ως στόχο την ποδηγέτηση της δικαιοσύνης, το Σύνταγμα του 1952 (άρθρο 88 παρ. 2) ρύθμισε το ίδιο κατά τρόπο εξαντλητικό το ζήτημα των ορίων ηλικίας των δικαστικών λειτουργών αφαιρώντας οριστικά τη σχετική εξουσία από τον νομοθέτη. Την ίδια επιλογή ακολούθησε και ο συντακτικός νομοθέτης του 1975 (άρθρο 88 παρ. 5), ρυθμίζοντας κατά τρόπο αποκλειστικό το όριο ηλικίας, όπως συνάγεται από τις προπαρασκευαστικές εργασίες θέσπισης του Συντάγματος 1975 (Βουλή των Ελλήνων, Ε΄ Αναθεωρητική Βουλή, Πρακτικά των Συνεδριάσεων των Υποεπιτροπών της επί του Συντάγματος 1975 Κοινοβουλευτικής Επιτροπής σ. 203 επ., 287επ., Βουλή των Ελλήνων, Ε΄ Αναθεωρητική Βουλή, Επίσημα Εστενογραφημένα Πρακτικά της Ολομέλειας της Επιτροπής του Συντάγματος 1975 σ. 384 - 393, Βουλή των Ελλήνων, Ε΄ Αναθεωρητική Βουλή, Πρακτικά των Συνεδριάσεων της Ολομέλειας της Βουλής των συζητήσεων επί του Συντάγματος 1975 σ. 603 επ., 624 επ., 751επ.). Όπως δε έχει κριθεί από την Ολομέλεια του Συμβουλίου της Επικρατείας ο καθορισμός από το Σύνταγμα του ορίου υποχρεωτικής αποχώρησης από την υπηρεσία των δικαστικών λειτουργών δεν θίγει την αρχή της ισότητας (βλ. ΣτΕ Ολομ. 4581/1983).

7) Εξάλλου, δεν τίθεται ζήτημα παραβίασης του ενωσιακού δικαίου, το οποίο σέβεται την συνταγματική ταυτότητα των κρατών μελών (άρθρο 4 παρ. 2 της Συνθήκης για την Ευρωπαϊκή Ένωση), συμπεριλαμβανομένων και των διατάξεων του Συντάγματος για την δικαστική ανεξαρτησία. Σε πρόσφατη, μάλιστα, απόφασή του το ΔΕΕ έκρινε ότι η υποχρεωτική αποχώρηση δικαστικών λειτουργών από την υπηρεσία μετά τη συμπλήρωση ανάλογου ορίου ηλικίας δεν αντιβαίνει στο ενωσιακό δίκαιο (βλ. ΔΕΕ απόφαση της 21.7.2011, συνεκδικασθείσες υποθέσεις C-159/2010 και C-160/2010, Gerhard Fuchs και Peter Köhler). Σημειωτέον δε ότι και με την απόφαση του Ανώτερου Διοικητικού Δικαστηρίου της Έσσης (Hessischer VGH, Beschluss vom 19.8.2013 – Az 1 B 1313/13) κρίθηκε ότι η υποχρεωτική αποχώρηση δικαστών από την υπηρεσία με τη συμπλήρωση συγκεκριμένου ορίου ηλικίας δεν αντιβαίνει στο ενωσιακό δίκαιο και, με τον τρόπο αυτό, ανατράπηκε η προγενέστερη διάταξη της 16.5.2013 του Διοικητικού Δικαστηρίου της Φρανκφούρτης (VG Frankfurt am Main, Beschluss vom 16.5.2013, Az. 9 L 1393/13.F), με την οποία, κατά τη διαδικασία των ασφαλιστικών μέτρων, είχαν κριθεί τα αντίθετα.

8) Από όλα τα ανωτέρω προκύπτει ότι η διάταξη του άρθρου 88 παρ. 5 του Συντάγματος είναι σαφής και ανεπιφύλακτη και δεν είναι δεκτική αντίθετης ερμηνείας που θα ανέτρεπε την ασφάλεια δικαίου, στην οποία αποβλέπει κάθε πολίτης και την οποία είναι ταγμένοι να υπηρετούν οι δικαστές. Συνεπώς, η συζήτηση γύρω από το ζήτημα του ορίου ηλικίας των δικαστικών λειτουργών μπορεί να γίνει μόνο με τελικό σκοπό τη διατύπωση πρότασης για την αναθεώρηση της σχετικής διατάξεως του Συντάγματος. Οποιαδήποτε άλλη λύση δίνει τη δυνατότητα να ανατρέπονται διατάξεις του Συντάγματος με σαφές και ανεπιφύλακτο περιεχόμενο.

Ανακοίνωση της Ενωσης Διοικητικών Δικαστών

Με αφορμή την από 19.1.2017 δήλωση του Υπουργού Δικαιοσύνης, Διαφάνειας και Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων κ. Σταύρου Κοντονή, σύμφωνα με την οποία «το Ελεγκτικό Συνέδριο, ως ανώτατο δικαστήριο της χώρας, μπορεί να αναλάβει συνολικά την επίλυση όλων των συνταξιοδοτικών υποθέσεων, οι οποίες θα προκύψουν από τη συγκρότηση του νέου συνταξιοδοτικού φορέα», λύση που «πρέπει να υλοποιηθεί το συντομότερο δυνατό» η Ένωση Διοικητικών Δικαστών:

Επισημαίνει:1.- ότι τα τακτικά διοικητικά δικαστήρια και το Συμβούλιο της Επικρατείας εδώ και 40 χρόνια είναι τα κατεξοχήν δικαστήρια εκδίκασης των συνταξιοδοτικών διαφορών (πλην αυτών των υπαλλήλων και λειτουργών του Δημοσίου). Συνεπώς, τέτοιας βαρύτητας και σημασίας αλλαγή στη δικαιοδοσία εκδίκασης των εν λόγω διαφορών θα έπρεπε σε κάθε περίπτωση να προκύψει κατόπιν σοβαρής διαβούλευσης με τους αρμόδιους φορείς και προεχόντως με το Συμβούλιο της Επικρατείας και την Ένωση Διοικητικών Δικαστών. 2. - Η μεταφορά των εν λόγω κατηγοριών υποθέσεων στο Ελεγκτικό Συνέδριο θα δημιουργήσει περαιτέρω προσκόμματα στο δικαίωμα πρόσβασης στη Δικαιοσύνη της πλειοψηφίας των συνταξιούχων που κατοικούν στην περιφέρεια, οι οποίοι σήμερα έχουν τη δυνατότητα να προσφεύγουν στο αρμόδιο κατά τόπο διοικητικό δικαστήριο της κατοικίας της περιοχής τους.

Αντίθετο και το Ελεγκτικό Συνέδριο

Η Ένωση Δικαστικών Λειτουργών του Ελεγκτικού Συνεδρίου σε ανακοίνωσή της επισημαίνει ότι μόνο στο πλαίσιο συνταγματικής αναθεώρησης μπορεί να γίνει η παράταση του ορίου συνταξιοδότησής των δικαστών και εισαγγελέων και προσθέτει ότι «οποιαδήποτε άλλη πρωτοβουλία ή ενέργεια που στοχεύει στην προώθηση διαφορετικού νοήματος στη διάταξη αυτή είναι ευθέως αντισυνταγματική».

Συγκεκριμένα, η Ένωση Δικαστικών Λειτουργών του Ελεγκτικού Συνεδρίου υπενθυμίζει, «όπως άλλωστε είχε διατυπώσει και σε προγενέστερη κοινή ανακοίνωση που συνυπέγραψε στις 11.10.2016 με την Ένωση Δικαστών του Συμβουλίου της Επικρατείας και την Ένωση Διοικητικών Δικαστών, ότι τροποποιήσεις στο σαφές και μη επιδεχόμενο αμφισβήτησης περιεχόμενο της διάταξης του άρθρου 88 παράγραφος 5 του Συντάγματος, μπορεί να γίνουν, μόνον στο πλαίσιο συνταγματικής αναθεώρησης και οποιαδήποτε άλλη πρωτοβουλία ή ενέργεια που στοχεύει στην προώθηση διαφορετικού νοήματος στη διάταξη αυτή είναι ευθέως αντισυνταγματική».

Καθηγητές Συνταγματικού Δικαίου

Οι κκ. Νίκος Κ. Αλιβιζάτος, Σπύρος Βλαχόπουλος, Γιώργος Γεραπετρίτης, Τζούλια Ηλιοπούλου-Στράγγα, Ιφιγένεια Καμτσίδου, Γιώργος Κασιμάτης, Ξενοφών Κοντιάδης, Αντώνης Μανιτάκης, Παναγιώτης Μαντζούφας, Λίνα Παπαδοπούλου, Γιώργος Σωτηρέλης, Γιάννης Τασόπουλος, Σταύρος Τσακυράκης και Πηνελόπη Φουντεδάκη, ομότιμοι καθηγητές, καθηγητές και αναπληρωτές καθηγητές του Συνταγματικού Δικαίου στα Πανεπιστήμια Αθηνών και Θεσσαλονίκης και στο Πάντειο Πανεπιστήμιο, προέβησαν στην ακόλουθη δήλωση για το ζήτημα που ανέκυψε σχετικά με το όριο ηλικίας των ανώτατων δικαστικών λειτουργών:

1. Η Πρόεδρος του Αρείου Πάγου συγκάλεσε τη διοικητική ολομέλεια του Δικαστηρίου, στην οποία εισηγείται ότι η διάταξη της παραγράφου 5 του άρθρου 88 του Συντάγματος, που ορίζει ότι οι ανώτατοι δικαστικοί «αποχωρούν υποχρεωτικά από την υπηρεσία μόλις συμπληρώσουν το 67ο έτος της ηλικίας τους», πρέπει να ερμηνευθεί πως σημαίνει: πρώτον, ότι απαγορεύεται να παυθούν προτού συμπληρώσουν το 67ο έτος και, δεύτερον, ότι επιτρέπεται, αν οι ίδιοι το επιθυμούν, να παραταθεί η θητεία τους και πέραν του 67ου έτους. Αλλιώς, υποστηρίζει η κ. πρόεδρος, οι δικαστές υφίστανται δυσμενή διάκριση, η οποία, κατά την άποψή της, είναι αντίθετη με Οδηγίες της Ευρωπαϊκής Ένωσης.

2. H παύση, εν τούτοις, δικαστικού λειτουργού ρυθμίζεται από άλλες διατάξεις του Συντάγματος (τα άρθρα 88 παρ. 4 και 91), χωρίς να συναρτάται με την ηλικία του λειτουργού. Εξάλλου, το ενωσιακό δίκαιο, όπως έχει μάλιστα ερμηνευθεί από το Δικαστήριο της ΕΕ, δεν αποδοκιμάζει διατάξεις που θέτουν αντικειμενικά ηλικιακά όρια στη συνταξιοδότηση (βλ. ιδίως στις υποθέσεις C-411/05 και C-250/09), ούτε μπορεί να εφαρμοσθεί όταν πρόκειται για εθνική κανονιστική ρύθμιση, αν δεν υφίσταται κανένα συνδετικό στοιχείο με το ενωσιακό δίκαιο (υπόθεση C-268/15). Πολλώ δε μάλλον που η ρύθμιση της σταδιοδρομίας των δικαστών -και των δημόσιων λειτουργών γενικότερα- δεν εμπίπτει στο πεδίο εφαρμογής του ενωσιακού δικαίου. Σε κάθε περίπτωση, οι λέξεις «αποχωρούν υποχρεωτικά» (και μάλιστα στις 30 Ιουνίου του έτους κατά το οποίο συμπληρώνουν τα 67, όπως ορίζει ρητά το Σύνταγμα), δεν μπορούν σε καμιά περίπτωση να ερμηνευθούν ότι σημαίνουν «αποχωρούν αν το θέλουν».

3. Εντελώς αβάσιμα είναι βέβαια και τα περί διακρίσεων σε βάρος των δικαστών. Διότι δεν υπάρχουν αντισυνταγματικές συνταγματικές διατάξεις. Διαφορετικά, κάθε ηλικιακός προσδιορισμός που υπάρχει στο Σύνταγμα (όπως π.χ. για τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, που πρέπει να είναι τουλάχιστον 40 χρονών, ή για τον βουλευτή, που πρέπει να είναι τουλάχιστον 25) θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι συνιστά διάκριση και να ερμηνευθεί έτσι ώστε να παραμερισθεί η σχετική ρύθμιση, παρ' ότι είναι σαφής.

4. Τα μέλη του Αρείου Πάγου καλούνται, επομένως, να υιοθετήσουν μιαν ερμηνεία έωλη, αντίθετη προς το γράμμα και το πνεύμα του Συντάγματος, η οποία απειλεί να πλήξει ανεπανόρθωτα όχι μόνο το κύρος του Ανώτατου Δικαστηρίου, αλλά και την δεσμευτικότητα του Συντάγματος. Αν στο μέλλον θέλει θεωρηθεί ότι οι Ανώτατοι Δικαστές πρέπει να αποχωρούν στα 70 ή στα 75 τους, μια μόνο λύση υπάρχει: να αναθεωρηθεί το άρθρο 88 του Συντάγματος.

5. Ως καθηγητές του Συνταγματικού Δικαίου φρονούμε ότι η εισήγηση της κ. Προέδρου πρέπει να απορριφθεί χωρίς δισταγμούς και επιφυλάξεις. Μόνον έτσι θα διασφαλισθεί το κύρος της δικαιοσύνης και του Συντάγματος.

Ανακοίνωση της Προέδρου του Αρείου Πάγου

Οι ανακοινώσεις ορισμένων μελών επιστημονικών και συνδικαλιστικών φορέων, σχετικά με τη σύγκληση της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου, της 26-1-2017 είναι αδικαιολόγητες και δημιουργούν εύλογα ερωτηματικά, και τούτο διότι με το περιεχόμενο των ανακοινώσεών τους προσπαθούν να στοχοποιήσουν προσωπικά την Πρόεδρο του Αρείου Πάγου, παρότι γνωρίζουν πολύ καλά ότι:

1) Το αίτημα αύξησης της ηλικίας συνταξιοδότησης των Δικαστών δεν είναι αίτημα προσωπικό, αλλά αίτημα της συντριπτικής πλειοψηφίας των Ανώτατων και Ανώτερων Δικαστικών Λειτουργών, οι οποίοι κατ΄ επανάληψη είχαν απευθυνθεί και εξακολουθούν να απευθύνονται και στην Ένωση Δικαστών και Εισαγγελέων, ζητώντας να στηρίξει το δίκαιο και νόμιμο αίτημά τους.

2) Ο Πρόεδρος του Αρείου Πάγου διαθέτει απόλυτα νόμιμο δικαίωμα (άρθ. 14 παρ. 2 και 4 ΚΟΔΚΔΛ – Ν. 1756/1988) να συγκαλεί την Ολομέλεια, για να γνωμοδοτήσει επί νομικών ζητημάτων, δικαίωμα το οποίο και κατά το παρελθόν συχνά έχει ασκήσει ο εκάστοτε Πρόεδρος. Τα μέλη της Ολομέλειας είναι εκείνα, τα οποία θα αποφασίσουν για την νομική ορθότητα, τη βασιμότητα και τη συνταγματικότητα ή μη των τεθέντων ερωτημάτων.

Ας αφήσουν λοιπόν ανεπηρέαστους τους Δικαστές του Αρείου Πάγου, οι οποίοι δεν έχουν ανάγκη ούτε υποδείξεων ούτε παραινέσεων, για να εκφράσουν την επιστημονική τους άποψη.

Οι ανακοινώσεις των ως άνω φορέων λίγες μόλις ημέρες πριν τη συνεδρίαση της Ολομέλειας και χωρίς να αναμένουν για να ακουσθεί και η αντίθετη προς τη δική τους νομική άποψη, μπορούν δικαιολογημένα να θεωρηθεί ότι συνιστούν ανεπίτρεπτη προσπάθεια επηρεασμού και παρεμπόδισης της ελεύθερης έκφρασης γνώμης των μελών του Ανωτάτου Δικαστηρίου και αποτελούν σαφή παρέμβαση, για την έκδοση της απόφασης της Ολομέλειας του Αρείου Πάγου.

Η Πρόεδρος του Αρείου Πάγου

Βασιλική Θάνου-Χριστοφίλου»

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr