Το πρώτο αποτύπωμα που αφήνει στην Αθήνα η επίσκεψη του Αμερικανού υπουργού Εξωτερικών Μάρκο Ρούμπιο, με την ενεργειακή συνεργασία, την άμυνα, τις εξελίξεις στην Ανατολική Μεσόγειο και τη στρατηγική σχέση Ελλάδας και ΗΠΑ να βρίσκονται στο επίκεντρο των επαφών του, καταγράφει η ΕΡΤ.
Ανώτατη διπλωματική πηγή υπογράμμισε τη σημασία των επανειλημμένων αναφορών του Αμερικανού υπουργού στην αναβαθμισμένη στρατηγική σχέση των δύο χωρών, αλλά και στο επίπεδο στο οποίο βρίσκονται σήμερα οι διμερείς σχέσεις. Παράλληλα, όπως σημείωσε, καταγράφηκε περιθώριο για περαιτέρω εμβάθυνση της συνεργασίας .
Στις συνομιλίες κυριάρχησαν και οι γεωπολιτικές εξελίξεις στην ευρύτερη περιοχή. Σύμφωνα με την ίδια πηγή, Αθήνα και Ουάσινγκτον διαπιστώνουν σύμπτωση συμφερόντων σε σειρά ζητημάτων, ενώ ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στον ρόλο της Ελλάδας ως πυλώνα σταθερότητας και ασφάλειας, αλλά και ως ενεργειακού κόμβου για την Ευρώπη.
Η αμερικανική στήριξη στα ενεργειακά έργα
Ξεχωριστή θέση στις συζητήσεις είχε η ενεργειακή συνεργασία και τα έργα που βρίσκονται σε εξέλιξη. Η ελληνική πλευρά αποδίδει ιδιαίτερη βαρύτητα στις αναφορές του Μάρκο Ρούμπιο σχετικά με τη συνέχιση και ολοκλήρωση των συγκεκριμένων projects.
Όπως ανέφερε η ανώτατη διπλωματική πηγή, ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών αναφέρθηκε τουλάχιστον τρεις φορές στην αμερικανική δέσμευση για την προώθηση των ενεργειακών έργων. Η τοποθέτηση αυτή αξιολογείται στην Αθήνα ως σημαντική, καθώς συνδέεται με την ευρύτερη στρατηγική αντίληψη των ΗΠΑ για τον ρόλο της Ελλάδας στην ενεργειακή ασφάλεια της Ευρώπης και στη διαφοροποίηση των πηγών εφοδιασμού.
Στο επίκεντρο η αμυντική συνεργασία
Σημαντικό μέρος των επαφών αφορούσε και την αμυντική σχέση Ελλάδας – ΗΠΑ. Οι λεπτομέρειες αναμένεται να εξειδικευτούν από το υπουργείο Εθνικής Άμυνας, ωστόσο, σύμφωνα με διπλωματικές πηγές, το ποσό των 4 δισ. δολαρίων αφορά παλαιό και νέο ΕΜΠΑΕ, με χρονικό ορίζοντα περίπου 20 ετών.
Στο συνολικό πλαίσιο περιλαμβάνονται τα F-16 Viper και F-35, μαζί με τον απαραίτητο εξοπλισμό τους, καθώς και υποστήριξη σε διαφορετικά εξοπλιστικά προγράμματα στα οποία συμμετέχει η Ελλάδα.
Το καλώδιο και οι έρευνες στην Ανατολική Μεσόγειο
Στο τραπέζι βρέθηκε και το ζήτημα της επανέναρξης των ερευνών για την πόντιση του καλωδίου στην Ανατολική Μεσόγειο, καθώς και το ενδεχόμενο αμερικανικής αντίδρασης σε περίπτωση που προκύψουν προβλήματα κατά την εξέλιξη της διαδικασίας.
Σύμφωνα με την ίδια διπλωματική πηγή, η αμερικανική πλευρά έχει καταστήσει σαφές ότι το συγκεκριμένο ζήτημα δεν αποτελεί αντικείμενο δημόσιας συζήτησης. Η θέση αυτή, όπως σημειώθηκε, επαναλήφθηκε αρκετές φορές από τον Μάρκο Ρούμπιο.
Από την πλευρά της Αθήνας διευκρινίζεται ότι μέχρι στιγμής δεν έχει προηγηθεί συζήτηση με την Τουρκία για τις λεπτομέρειες της επανέναρξης των ερευνών. Προηγείται μια συγκεκριμένη τυπική διαδικασία: η εταιρεία που έχει αναλάβει το έργο θα πρέπει να ναυλώσει το πλοίο και να υποβάλει αίτημα για την απαιτούμενη άδεια διεξαγωγής των ερευνών.
Εφόσον η άδεια εγκριθεί, θα ακολουθήσει η έκδοση της σχετικής NAVTEX. Η ελληνική πλευρά δηλώνει έτοιμη να κινήσει τη διαδικασία μόλις υποβληθεί το σχετικό αίτημα από τη γαλλική εταιρεία που διαχειρίζεται το έργο.
Τα F-35 και το ενδεχόμενο πώλησης στην Τουρκία
Ένα ακόμη θέμα που τέθηκε στις επαφές ήταν το ενδεχόμενο πώλησης F-35 στην Τουρκία. Η ελληνική πλευρά επαναλαμβάνει ότι δεν επιδιώκει να παρέμβει στις σχέσεις των Ηνωμένων Πολιτειών με έναν πιθανό πελάτη τους, επισημαίνοντας παράλληλα ότι η Τουρκία είχε συμμετοχή ως συμπαραγωγός στο πρόγραμμα των F-35.
Παράλληλα, η Αθήνα παραπέμπει στη θέση που εξέφρασε και ο Μάρκο Ρούμπιο σχετικά με το ισχύον αμερικανικό νομοθετικό πλαίσιο. Σύμφωνα με αυτή τη θέση, η παράδοση F-35 στην Τουρκία συνδέεται με την επίλυση του ζητήματος των S-400.
Το ενδεχόμενο ελληνικής συμμετοχής σε δύναμη στο Ορμούζ
Στο επίκεντρο των ερωτήσεων βρέθηκε, τέλος, και το ενδεχόμενο συμμετοχής της Ελλάδας σε διεθνή δύναμη στην περιοχή του Ορμούζ. Από την Αθήνα διευκρινίζεται ότι μια τέτοια επιλογή θα μπορούσε να εξεταστεί μόνο εφόσον διαμορφωθεί βιώσιμη διεθνής διαδικασία και υπάρξει συναίνεση των εμπλεκόμενων πλευρών, ώστε να μην προκύψουν πρόσθετοι κίνδυνοι για την ασφάλεια.
Το ελληνικό ενδιαφέρον για την περιοχή συνδέεται, σύμφωνα με τη διπλωματική πηγή, τόσο με το ιδιαίτερα μεγάλο μέγεθος του ελληνικού εμπορικού στόλου όσο και με τη σημασία της απρόσκοπτης λειτουργίας της παγκόσμιας εφοδιαστικής αλυσίδας.
Όπως επισημαίνεται, η ομαλή λειτουργία των θαλάσσιων εμπορικών διαδρομών στην περιοχή δεν αφορά μόνο τα κράτη της Μέσης Ανατολής, αλλά έχει ευρύτερες επιπτώσεις για τη διεθνή κοινότητα και το παγκόσμιο εμπόριο.
Δείτε το βίντεο: