Γ. Μανιώτης: Το αληθινό έργο τέχνης είναι αντίδοτο στο κακό γύρω μας

Μια εφ' όλης της ύλης συνέντευξη με το θεατρικό συγγραφέα, Γιώργο Μανιώτη

Γ. Μανιώτης: Το αληθινό έργο τέχνης είναι αντίδοτο στο κακό γύρω μας

Μια σύγχρονη ανάγνωση για όλα όσα ζούμε και νιώθουμε σήμερα. Ένας άνθρωπος με φόντο τις γιορτές των Χριστουγέννων, προσπαθεί να σταθεί στα πόδια του και να στολίσει πάση θυσία το «Δέντρο της ζωής του». Γύρω του η μελαγχολία των γιορτών και διάφορες σακούλες με κάποια άλλα στολίδια... Διαφορετικά από τα συνηθισμένα. Μνήμες, ρωγμές αλλά και αγαπημένα αντικείμενα... Με όλα αυτά θα γεμίσει σιγά-σιγά το πανύψηλο δέντρο του. Ο θεατρικός συγγραφέας και πεζογράφος Γιώργος Μανιώτης φτιάχνει έναν πολύχρωμο ήρωα από τα υλικά όλων μας. Το «Δέντρο» ολοκληρώνει στις 22 Μαΐου τις παραστάσεις του στο Θέατρο «Ελεύθερη έκφραση» και μετά θα ταξιδέψει στην Ελλάδα και σε περιοδεία στο εξωτερικό.

- Τι ήταν αυτό που σας κινητοποίησε για να γράψετε το «Δέντρο»;

Θα απαντήσω με μια φράση μέσα από το έργο «Δεν κάνω προπαγάνδα, πράγματα που έχω ζήσει λέω..». Με λίγα λόγια ήθελα να καταλάβω επακριβώς τι είναι αυτό που μας συμβαίνει. Μια γενοκτονία δεν είναι και τόσο εύκολο πράγμα.

- Πείτε μας λίγα λόγια για την μεταφορά του στη θεατρική σκηνή. Πώς ζωντανεύει ο θεατρικός σας λόγος; Νιώθετε ικανοποιημένος από το αποτέλεσμα;

Όταν γράφω ένα θεατρικό έργο δεν αφήνω τίποτα στη τύχη, υπολογίζω ακόμα ως και τις ανάσες του ηθοποιού. Υπάρχει δηλαδή μια δεδομένη ρυθμολογία σε όλο το κείμενο που συνοδεύει και συμβαδίζει με το περιεχόμενο και την ροή των νοημάτων. Όταν αναλαμβάνω εγώ ο ίδιος να το στήσω στη σκηνή υποβοηθώ τον ηθοποιό να φορέσει το κοστούμι του ρόλου σαν να είναι το φυσικότερο πράγμα στον κόσμο. Ακολουθώντας αυτήν την μέθοδο και τακτική νιώθω απόλυτα ικανοποιημένος με το αποτέλεσμα. Το θεωρώ μάλιστα υπόδειγμα υποκριτικής τέχνης.

- Μιλήστε μας λίγο για τον ήρωα σας τον Χριστόφορο; Από τι υλικά είναι φτιαγμένος;

Περιγράφεται το καθημερινό μαρτύριο ενός ανθρώπου που πίστεψε κι έκανε τρόπο ζωής το μεταπολεμικό όνειρο της προόδου και της κατανάλωσης. Με σοβαρότητα πορεύθηκε μέσα στο βίο του δουλεύοντας από το πρωί ως το βράδυ για να βελτιώσει την θέση του μέσα στο καινούριο κόσμο, να εξασφαλίσει κάποια απαραίτητα γι'αυτόν και την οικογένεια του και κυρίως να μορφώσει και να δώσει ώθηση στα παιδιά του για ένα μέλλον καλύτερο από το δικό του. Κυνηγημένος από τον χρόνο, βουτηγμένος όλα αυτά τα χρόνια μέσα σε μια υπερπροσπάθεια που άγγιζε τα όρια της αυτοθυσίας, φορώντας τα στενά παπούτσια μιας απάνθρωπης αποταμίευσης, προσέχοντας την υγεία του, νόμιζε ότι κατόρθωσε να φτάσει και ν αποκτήσει όλα όσα είχε ονειρευτεί. Την τελευταία στιγμή όμως πριν κόψει το νήμα της σύνταξης το σκηνικό άλλαξε. Κηρύχθηκε ο άηχος πόλεμος της λιτότητας και όσα είχε κατορθώσει να φτιάξει και να αποκτήσει τα πήρανε όλα πίσω και τον αφήσανε πεντάρφανο στην μέση του δρόμου. Δεν το θέλανε τακτοποιημένο!

- Υπάρχει ανατροπή στην πορεία του έργου; Τι είναι αυτό τελικά που θέλετε να επικοινωνήσετε στους θεατές;

Και βέβαια υπάρχει ανατροπή στο έργο, όπως ακριβώς υπάρχει ανατροπή και στην ζωή του κεντρικού ήρωα, όπως ακριβώς υπάρχει ανατροπή και στην ιστορία, τελικά. Είναι πολύ παράξενο να ξυπνάς ένα ωραίο πρωί και να διαπιστώνεις ότι όλα όσα ήξερες έχουν καταργηθεί. Ανθρώπινα δικαιώματα που έχουν κατακτηθεί με αιματηρούς αγώνες, στόχοι ζωής και αντιμετώπισης του μέλλοντος να έχουν απλώς ακυρωθεί με μια μονοκοντυλιά εν ονόματι της ευρυθμίας της οικονομίας. Είναι πολύ σκληρό και απάνθρωπο να διαπιστώνεις ότι η ανθρώπινη ζωή είναι το φθηνότερο πράγμα στον κόσμο. Είναι πολύ σκληρό να καταλαβαίνεις ότι όλα αυτά τα χρόνια που προσπαθούσες να επιβιώσεις ήσουν απλώς άψυχο υλικό στα χέρια ανθρώπων που κρατάνε το τιμόνι του κόσμου. Είναι πολύ κυνικό να αναγκάζεσαι να κατανοήσεις ότι ουδείς ποτέ σεβάστηκε την ύπαρξη σου και ότι απλώς ήσουν ένας ακόμα αριθμός προκειμένου να επιτύχουν τους οικονομικούς στόχους. Αυτά είναι μερικά που θέλω να επικοινωνήσω με τους θεατές.

-Πώς ξεκίνησε η συνεργασία σας με τον Νίκο Μαγδαληνό;

Διάβασε το έργο, ενθουσιάστηκε και μου ζήτησε να το ερμηνεύσει. Εγώ κατάλαβα ότι για να εκφράσει μια τέτοια επιθυμία κατανόησε την σημασία που είχε ένα τέτοιο έργο στη σημερινή εποχή. Κατάλαβα δηλαδή ότι τα νοήματα του έργου τον συγκινούσαν και τον εξέφραζαν απολύτως. Επιπλέον είναι ένας ηθοποιός με τρικονταετή επιτυχή εμπειρία στο θεατρικό σανίδι, ώριμος και νεώτατος ώστε να αναλάβει αυτό τον υποκριτικό άθλο. Έτσι του παρέδωσα το έργο και η συνεργασία μας ήτανε γόνιμη και λαμπρή. Το αποτέλεσμα θα το κρίνετε εσείς...

- Γιατί το "Δέντρο" ανεβαίνει μόνο για 17 παραστάσεις στο Θέατρο «Ελευθερη Έκφραση»;

Δεν ξέρουμε τελικά αν θα είναι 17 παραστάσεις η περισσότερες. Εν πάση περίπτωση η σαιζόν τελειώνει, το καλοκαίρι έρχεται, το έργο μας είναι ένα έργο εσωτερικού χώρου...

Μόλις όμως χειμωνιάσει το έργο θα συνεχιστεί στον ίδιο χώρο αφού βεβαίως θα έχει επιστρέψει από την περιοδεία του σε διάφορες Ευρωπαϊκές πόλεις. Πρώτα ο Θεός...

- Πώς διαμορφώνονται οι διαδρομές του από εκεί και ύστερα;

Όπως ανέφερα και προηγουμένως, θα πάει περιοδεία σε διάφορες Γερμανικές πόλεις και κάποιες Ευρωπαϊκές, μετά θα επιστρέψει στο Θέατρο «Ελευθερη Έκφραση» και εκτάκτως θα επισκέπτεται επιλεγμένες πόλεις στην ελληνική επαρχία. Υπάρχει βέβαια και μια έκπληξη όσον αφορά τις περιοδείες στο εξωτερικό, που ακόμα δεν μπορούμε να την αναφέρουμε.

- Από το περσινό «Λάκκο της αμαρτίας» στο φετινό «Δέντρο» Η απόσταση είναι μεγάλη;

Στο «Λάκκο της αμαρτίας» συμβαίνει μια έκρηξη ζωής που ισοπεδώνεται και αφομοιώνεται από μια στυγνή, αήττητη και αμετακίνητη ροή καθημερινότητας. Είναι δηλαδή μια λειτουργία που συμβαίνει σε περιόδους ειρήνης. Στο «Δέντρο» είμαστε πια μπλεγμένοι σε έναν άηχο πόλεμο.

Εδώ δεν προσπαθούμε να ελέγξουμε και να τιθασεύσουμε την ορμή της ζωής, εδώ χτυπάμε την ζωή κατάστηθα. Θέλουμε να απαλλαγούμε από αυτήν, μας περισσεύουν άνθρωποι που δεν ξέρουμε τι να τους κάνουμε. Άνθρωποι που πρέπει πάση θυσία να λείψουν για να δουλέψουν τα πενταετή προγράμματα. Άνθρωποι που ο πρόωρος θάνατος τους και η δεινή τους τύχη θα αποτελέσει τον μεγαλύτερο φόβο πειθούς για όσους επιζήσουν. Ο μηχανισμός καταπίεσης στο "Λάκκο της αμαρτίας" φοράει ακόμα τις κοινωνικές του μάσκες, στο "Δέντρο" Ο μηχανισμός δεν φοράει μάσκα και δείχνει το πραγματικό του πρόσωπο, το ώμο και στυγερό πρόσωπο του πολέμου, αυτό εννοώ.

- «Πρέπει να σέβεσαι πολύ το αγαθό της ζωής για να συνεχίζεις» έχετε πει σε μια παλαιότερη συνέντευξη σας. Σε σας ισχύει αυτό, τόσο μέσα στην ζωή σας όσο και το έργο σας;

Οποιοδήποτε έργο τέχνης που δεν έχει στόχο να υπερασπίσει το αγαθό της ζωής δεν έχει λόγο ύπαρξης. Δεν το διασώζει ο χρόνος, βυθίζεται στην λήθη. Το αληθινό έργο τέχνης είναι το αντίδοτο στο οργανωμένο κακό που συμβαίνει γύρω μας, αιώνες τώρα. Προσπαθεί δηλαδή με την δύναμη του να αποκαλύψει τους μηχανισμούς που καταστρέφουν το αγαθό της ζωής. Γι'αυτό πιστεύω ότι τα έργα που έχει διασώσει ο χρόνος αποτελούν "Κοινωνικά συμβόλαια" για τους ανθρώπους και ως τέτοια πρέπει να αντιμετωπίζονται και όχι να αποδομούνται ελαφρά τη καρδιά. Όσον αφορά τώρα στην προσωπική ζωή αν δεν ξέρεις την αξία της και δεν την εκτιμάς σιγά σιγά γίνεσαι μια λίμνη αποξηραμένη, γίνεσαι έρημος που τίποτα δεν ευδοκιμεί πάνω της. Η στέρηση αυτού που εκτιμάς περισσότερο από κάθε τι στον κόσμο δημιουργεί την πληγή της έμπνευσης.

- Έχετε πει επίσης ότι έχετε δεχτεί επιρροές από Παπαδιαμάντη, Καρυωτάκη, Βιζυηνό, Ταχτσή, Σεφέρη, Ελύτη. Ποιος από τους παραπάνω σας συγκινεί πιο πολύ και γιατί;

Ο Αλέξανδρος Παπαδιαμάντης διότι ποιεί μουσική με τις λέξεις και τις φράσεις του και διότι απεικονίζει στην εντέλεια το γίγνεσθαι των ανθρώπων χωρίς υπερβολές, με ακριβοδίκαιη ευθύνη για τον ένοχο και τον αθώο.

- Και από την ξένη λογοτεχνία που βρίσκονται οι επιρροές σας;

Με ενδιαφέρουν τα μεγάλα ληκτικά ιερά κείμενα που κλείνουν τους κύκλους των πολιτισμών και παρουσιάζονται σαν περιεκτικοί επίλογοι αυτών των ταραγμένων περιόδων. Παραδείγματος χάριν ο «Εκκλησιαστής» του Σολομώντα, το ΤΑΟ ΤΕ ΚΙΓΚ του ΛΑΟ ΤΣΕ, οι «Βάκχες» του Ευριπίδη, η «Τρικυμία» του Σαίξπηρ και άλλα.

Η «Αισθηματική αγωγή» του Φλομπέρ, ο «Δον Κιχώτης» του Θερβάντες, ο «Πόλεμος και Ειρήνη» του Τολστόι, το «Μαγικό βουνό» του Τόμας Μαν, ο «Ηλίθιος» του Ντοστογιέφσκι και άλλα. Όσον αφορά τα θεατρικά έργα με αφορούν και έχω προσέξει ιδιαιτέρως: Η «Ορέστεια» του Αισχύλου, ο «Οιδίποδας τύραννος» του Σοφοκλή, οι «Βάκχες» του Ευριπίδη, ο «Βασιλιάς Ληρ» του Σαίξπηρ, το «Ονειρόδραμα» του Στρίνμπεργκ, η «Έντα Γκάμπλερ» του Ίψεν, «Οι τρεις αδερφές» του Τσέχωφ, και η «Μάνα κουράγιο» του Μπρεχτ...και άλλα. Από τον χώρο της ποιήσεως λατρεύω την «Έρημη χώρα» του Έλιοτ και τα ποιήματα του Κάμιγκς.

- Υπάρχει κάποιο βιβλίο σας στα σκαριά;

Προσπαθώ να οργανώσω υλικό για ένα μυθιστόρημα με σκοπό να περιγράψω τα εντόσθια λειτουργίας του Εθνικού Θεάτρου. Είναι ένα θέμα νομίζω που τα περιλαμβάνει όλα!

Γ. Μανιώτης: Το αληθινό έργο τέχνης είναι αντίδοτο στο κακό γύρω μας
Σκηνή από το «Δέντρο»

Συντελεστές

Ερμηνεία: Νίκος Μαγδαληνός

Σκηνοθεσία: Γιώργος Μανιώτης

Σκηνικά-Κουστούμια: Γ. Μανιώτης-Ν. Μαγδαληνός
Eνδυματολογική επιμέλεια: Eλευθερία Tώρα
Φωτισμοί: Αντώνης Παναγιωτόπουλος
Μουσική: Θοδωρής Οικονόμου
Βοηθός σκηνοθέτη: Γιάννης Γούνας

Info:

Παραστάσεις από 6 Μαΐου ως 22 Μαΐου.

Ημέρες και ώρες παραστάσεων: Τετάρτη ως και Κυριακή στις 21.00.
Γενική είσοδος: 12 ευρώ
Τιμή για συλλόγους: 10 ευρώ
Φοιτητικό: 10 ευρώ
Άνεργοι: 5 ευρώ

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

ΣΕ ΗΛΙΚΙΑ 79 ΕΤΩΝ 22 Ιαν 2021 | 07:19

Πέθανε η ηθοποιός Ναταλί Ντελόν, η μοναδική σύζυγος του Αλέν Ντελόν

Η Γαλλίδα ηθοποιός Ναταλί Ντελόν, η οποία έπαιξε στην ταινία "Ο Σαμουράι" του Ζαν-Πιερ Μελβίλ με τον τότε σύζυγό της Αλέν Ντελόν, πέθανε χθες στο Παρίσι σε ηλικία 79 ετών.

ΥΠΟ ΤΗΝ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΟ ΑΜΑΛΙΑ ΚΑΡΑΠΑΣΧΑΛΙΔΟΥ 21 Ιαν 2021 | 16:08

Εντυπωσιάζουν τα σπουδαία ευρήματα από τις ανασκαφές στο ιερό της Αμαρυσίας Αρτέμιδος στην Αμάρυνθο [Εικόνες]

Υστεροαρχαϊκός ναός εντοπίστηκε σε κεντρικό σημείο του ιερού της Αμαρυσίας Αρτέμιδος

21 Ιαν 2021 | 14:11

Ορκωμοσία Joe Biden: Οι φωτογραφίες

Ο Joe Biden είναι και επίσημα πια ο 46ος Πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών της Αμερικής.

ΟΙ ΚΑΤΕΥΘΥΝΣΕΙΣ ΑΝΑΠΤΥΞΗΣ ΚΑΙ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΕΣ ΔΡΑΣΤΗΡΙΟΤΗΤΕΣ 20 Ιαν 2021 | 18:40

Νέα εποχή για το Τατόι: Moυσείο, ξενοδοχεία πολυτελείας και ειδικές διαδρομές - Η μελέτη βιωσιμότητας [Εικόνες]

Παρουσιάστηκε η Μελέτη Βιωσιμότητας του πρώην βασιλικού κτήματος Τατοΐου από την υπουργό Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη

ΤΙΣ ΑΝΑΖΗΤΟΥΣΕ ΚΑΙ Η ΙΝΤΕΡΠΟΛ 20 Ιαν 2021 | 09:17

Επαναπατρισμός δύο πολύτιμων κλεμμένων εικόνων του 18ου αιώνα - Φυλάσσονται στην ελληνική πρεσβεία του Λιβάνου

Δύο δεσποτικές εικόνες του Χριστού Παντοκράτορα και της Παναγίας Οδηγήτριας που είχαν κλαπεί από την Καρδίτσα παραδόθηκαν στην Πρεσβεία της Ελλάδας στη Βηρυτό.

ΘΛΙΨΗ ΣΤΟΝ ΚΑΛΛΙΤΕΧΝΙΚΟ ΚΟΣΜΟ 19 Ιαν 2021 | 22:24

Ηλίας Μαρινάκης: Το τελευταίο αντίο στον μπασίστα των Πελόμα Μποκιού - Αποτεφρώθηκε στη Ριτσώνα [εικόνες-βίντεο]

Ο Ηλίας Μαρινάκης είναι το τρίτο μέλος του συγκροτήματος που "έφυγε" από ανάμεσά μας.

ΠΛΗΡΟΦΟΡΙΕΣ ΘΑ ΔΟΘΟΥΝ ΤΗΝ ΑΝΟΙΞΗ 19 Ιαν 2021 | 19:04

Έρχεται το φθινόπωρο ο νέος Αστερίξ: Παγκόσμια κυκλοφορία στις 21 Οκτωβρίου σε περίπου 5 εκατ. αντίτυπα

Το νέο κόμικ θα κυκλοφορήσει παγκοσμίως στις 21 Οκτωβρίου σε περίπου πέντε εκατομμύρια αντίτυπα

"Η ΓΗ ΤΗΣ ΕΛΙΑΣ", ΤΟ ΝΕΟ ΣΗΡΙΑΛ ΤOΥ ΜEGA 19 Ιαν 2021 | 16:31

Δυναμικό comeback της Άντζελας Γκερέκου στην υποκριτική και την τηλεόραση - Μαζί της και η Λυδία Κονιόρδου

Η μεγάλη επιστροφή στα τηλεοπτικά πλατό μετά από πολλά χρόνια για την Άντζελα Γκερέκου

ΜΕΓΑΛΗ ΑΠΩΛΕΙΑ 19 Ιαν 2021 | 16:24

Πέθανε η ηθοποιός Πένυ Σταυροπούλου - Θλίψη στον καλλιτεχνικό κόσμο

Σύμφωνα με πληροφορίες, η ηθοποιός Πένυ Σταυροπούλου έδινε μάχη με τον καρκίνο.

ΠΟΙΑ ΗΤΑΝ 18 Ιαν 2021 | 21:13

Θλίψη: Έφυγε από τη ζωή η ηθοποιός Πόπη Κόντου

Πέθανε στην ηλικία των 94 η ηθοποιός Πόπη Κόντου

ΤΗΣ ΜΑΡΙΑΣ ΑΠΟΣΤΟΛΟΥ 18 Ιαν 2021 | 16:14

Μία ανυπότακτη ιστορία στα χρόνια της πανδημίας

Η Μαρία Αποστόλου κυκλοφορεί το πρώτο της βιβλίο και γράφει για την ανυπότακτη ιστορία. Πως η ποίηση δίνει μία άλλη εικόνα της εποχής της πανδημίας.

ΣΕ ΗΛΙΚΙΑ 82 ΕΤΩΝ 17 Ιαν 2021 | 12:52

Πέθανε ο ηθοποιός Γιάννης Ροζάκης

Έφυγε από τη ζωή ο ηθοποιός Γιάννης Ροζάκης, σκορπώντας θλίψη στον καλλιτεχνικό κόσμο.

ΑΝΘΡΩΠΟΣ ΤΩΝ ΓΡΑΜΜΑΤΩΝ 16 Ιαν 2021 | 10:46

Βασίλης Αλεξάκης: Ο σπουδαίος συγγραφέας που έζησε ανάμεσα σε δύο γλώσσες - Τι έλεγε ο ίδιος

"Αναγκάστηκα σε όλη τη συγγραφική μου πορεία να χρησιμοποιήσω δύο γλώσσες με την επίγνωση ότι κάθε αντικείμενο είχε για μένα δύο ονόματα" τόνισε σε συνέντευξή του.