Γιαννούλα η Κουλουρού: ένας αστικός μύθος της Πάτρας στο θέατρο

Η θλιβερή της ιστορία έγινε μέχρι και έθιμο στο καρναβάλι και καταργήθηκε μόλις πριν λίγα χρόνια.

Αργυρώ Μποζώνη
ΓΡΑΦΕΙ: ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Γιαννούλα η Κουλουρού: ένας αστικός μύθος της Πάτρας στο θέατρο

Ο ανερχόμενος σκηνοθέτης Γιώργος Παπαγεωργίου, συμμετέχει φέτος για πρώτη φορά στο Φεστιβάλ Αθηνών, μεταφέροντας στη σκηνή μία συγκλονιστική πραγματική ιστορία. Μετά από τη μεγάλη θεατρική επιτυχία της παράστασης Αρίστος, που παίχτηκε για 2 συνεχόμενες χρονιές με διαρκή sold out και πραγματευόταν την ιστορία του Αριστείδη Παγκρατίδη, ο ταλαντούχος καλλιτέχνης καταπιάνεται με ένα ακόμα πραγματικό και «ταλαιπωρημένο» πρόσωπο της ελληνικής ιστορίας.

Η Γιαννούλα

Η Γιαννούλα που γεννήθηκε το 1868 στην Άνω Πόλη της Πάτρας, πήρε το όνομά της από τα κουλούρια που πουλούσε. Ζούσε με τον καημό να παντρευτεί. Η ελαφριά νοητική υστέρηση που τη χαρακτήριζε, ήταν ένα από τα στοιχεία της προσωπικότητάς της που εκμεταλλεύτηκαν οι κάτοικοι της Πάτρας και άρχισαν να την περιπαίζουν. Στη συνέχεια, οι φάρσες σε βάρος της Γιαννούλας πήραν διαστάσεις “αστικής διαπόμπευσης” καθώς όλο και περισσότεροι από την τοπική κοινωνία της Πάτρας συμμετείχαν στα “δρώμενα” που στήνονταν για τους γάμους της Γιαννούλας με διάφορους υποψήφιους “γαμπρούς”, οι οποίοι γάμοι φυσικά δεν έγιναν ποτέ.

Δέκα χιλιάδες πολίτες υπολογίστηκαν όσοι βρίσκονταν στην οδό Αγίου Νικολάου και την παραλία, συνοδεύοντας τη Γιαννούλα στην τελευταία φάρσα που στήθηκε σε βάρος της. Μετά από αυτό η νοητική υστέρηση της Γιαννούλας επιδεινώθηκε. Πέθανε μόνη και φτωχή, μετά το ‘40 στην Κατοχή. Ωστόσο, η θλιβερή ιστορία της έγινε αστικός μύθος.

Γιαννούλα η Κουλουρού: ένας αστικός μύθος της Πάτρας στο θέατρο

Το καρναβαλικό έθιμο

Για πρώτη φορά το 2019, δεν πραγματοποιήθηκε στην Πάτρα το βάρβαρο έθιμο της Γιαννούλας της Κουλουρούς. Ένα έθιμο που για πολλούς ήταν "η ντροπή της πόλης" και αναβίωνε κάθε Τσικνοπέμπτη. Η απόφαση ελήφθη από τον δήμαρχο Κώστα Πελετίδη μετά από συνάντηση με το ΣΟΨΥ Πάτρας. Ο κ. Πελετίδης ζήτησε από το Δ.Σ. του Καρναβαλικού Οργανισμού να μην ξαναγίνει η αναβίωση, όπως και τελικά συνέβη. Σύμφωνα με το κατάλοιπο αυτό, ένας άνδρας ντυμένος νύφη αναζητά στον μώλο έναν γαμπρό στο λιμάνι, ο οποίος είναι ντυμένος ναύτης. Η Γιαννούλα ήταν αντικείμενο χλεύης, θύμα διαπόμπευσης ακόμη και δεκαετίες μετά τον θάνατό της.

Το 2015 ο Σύλλογος Ψυχικής Υγείας Πάτρας ζήτησε την κατάργηση του εθίμου.Στην ανακοίνωσή του, σημείωνε: "Για μας στον ΣΟΨΥ Πάτρας, είναι αδιανόητο να θεωρείται σήμερα έθιμο και να διαιωνίζεται ως παράδοση ο εμπαιγμός ενός ανθρώπου με ψυχική νόσο και μαζί με αυτήν το άθλιο της συμπεριφοράς μερίδας πολιτών που με τη στάση τους μετέτρεψαν σε μαρτυρική τη ζωή του. Δεν θεωρούμε έθιμο, ούτε τη διαπόμπευση, ούτε τον δημόσιο εξευτελισμό, ούτε τον θρήνο, ούτε τη συμβολική επανάληψή τους κάθε χρόνο εν είδη διασκέδασης των καρναβαλιστών. Η αναβίωση του γάμου της Γιαννούλας της Κουλουρούς, αποτελεί προβολή προς το μέλλον μια αρρωστημένης αντίδρασης του κοινωνικού συνόλου απέναντι στον ψυχικά πάσχοντα και μέσω της σάτιρας μεταφέρει το μήνυμα της νομιμοποίησης δια της διασκέδασης τέτοιων απαράδεκτων συμπεριφορών".

Η παράσταση

Η παράσταση θα επιχειρήσει μέσω της αφήγησης της πραγματικής ιστορίας της “Γιαννούλας της Κουλουρούς”. Η ιστορία της θα ζωντανέψει μέσα από το κείμενο της Θεοδώρας Καπράλου, τις ερμηνείες της εξαιρετικής Έλενας Τοπαλίδου, που ενσαρκώνει τη Γιαννούλα, του φετινού νικητή του βραβείου Χορν, Μιχάλη Συριόπουλο και των υπολοίπων ηθοποιών, αλλά και τη ζωντανή μουσική που έχει γράφει η Ματούλα Ζαμάνη. Η σκηνογραφική λύση της Ευαγγελίας Θεριανού, μέσα από χειροποίητα μέσα, αναδεικνύει ακόμα περισσότερο τον πυρήνα μιας ιστορίας διαπόμπευσης που μέχρι και σήμερα αποτελεί παραδοσιακό δρώμενο της πατρινής αποκριάς.

Συντελεστές:

Σκηνοθεσία:Γιώργος Παπαγεωργίου

Κείμενο:Θεοδώρα Καπράλου

Μουσική:Ματούλα Ζαμάνη

Σκηνογράφος:Ευαγγελία Θεριανού

Επιμέλεια κίνησης:Μαρίζα Τσίγκα

Σχεδιασμός φωτισμών:Αλέκος Αναστασίου

Βοηθός σκηνοθέτη:Δημήτρης Καλακίδης

Φωτογραφίες:Δομνίκη Μητροπούλου

Παραγωγή:GooTheaterCompany

Παίζουν:Έλενα Τοπαλίδου, Μιχάλης Συριόπουλος, Κίμωνας Κουρής, Αθανασία Κουρκάκη

Στην παράσταση θα συμμετέχουν ζωντανά επί σκηνής οι μουσικοί: Μένιος Γούναρης, Γιάννης Κονταράτος, Ρία Ελληνίδου, Παναγιώτης Τσάκος


Διάρκεια:80 λεπτά

Η ΠΑΝΔΗΜΙΑ ΠΛΗΤΤΕΙ ΤΟΝ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟ 07 Μαϊ 2020 | 11:58

Ο σκηνοθέτης Θωμάς Μοσχόπουλος στο TheTOC: Ποιος θα έρθει στο θέατρο όταν ακούμε για β' κύμα κορονοϊού το φθινόπωρο;

Ολοι μπαίνουμε σε ένα καθεστώς μακράς ανεργίας, έτσι πρέπει να το αντιμετωπίσουμε, με κάποιες εξαιρέσεις μικρότερων θεαμάτων ή σε ανοιχτούς χώρους, αναφέρει.

ΠΡΟΤΑΘΗΚΕ ΓΙΑ ΟΚΤΩ ΟΣΚΑΡ 01 Ιουν 2020 | 14:54

Ο Κουέντιν Ταραντίνο επέλεξε την καλύτερη ταινία της τελευταίας δεκαετίας

Όπως είπε χαρακτηριστικά κατατροπώνει όλες τις υπόλοιπες.

ΤΙ ΑΛΛΑΖΕΙ 01 Ιουν 2020 | 14:34

Τα θερινά σινεμά ανοίγουν (μετα τις βροχές...): Οι νέες ταινίες του Ιουνίου

Αν όλα πάνε καλά, αυτοί είναι οι πρώτοι, νέοι τίτλοι που θα απολαύσουμε με μπίρα και ποπ κορν τον πρώτο μήνα επαναλειτουργίας των κινηματογράφων.

ΑΠΟ ΤΗΝ ΕΘΝΙΚΗ ΛΥΡΙΚΗ ΣΚΗΝΗ 31 Μαϊ 2020 | 13:37

Σινέ ... Τατόι: Στις 12 Σεπτεμβρίου θα παρουσιαστεί η ταινία "Οι Απάχηδες των Αθηνών"

Η προβολή θα πραγματοποιηθεί σε ένα από τα τοπία των γυρισμάτων της ταινίας, το πρώην βασιλικό κτήμα.

29 Μαϊ 2020 | 14:26

Ξαναχτύπησε ο Banksy;

Δύο νέα έργα που ευχαριστούν το Εθνικό Σύστημα Υγείας εμφανίστηκαν στο Lymington του Ηνωμένου Βασιλείου

ΕΝΑ ΣΥΝΑΡΠΑΣΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΙΚΟ ΖΕΥΓΑΡΙ 29 Μαϊ 2020 | 10:16

"Ελισάβετ" και "Φίλιππος" επί σκηνής για να σωθεί το ιστορικό θέατρο Old Vic

Παίζουν στο κενό θέατρο κρατώντας αποστάσεις με διαδικτυακή παρακολούθηση από το κοινό.

ΕΞΑΙΡΕΣΗ ΣΕ ΥΠΕΡΗΛΙΚΕΣ ΚΑΙ ΑΜΕΑ 27 Μαϊ 2020 | 13:07
27 Μαϊ 2020 | 09:31
Ο ΚΑΘΗΓΗΤΗΣ ΑΡΙΣΤΕΙΔΗΣ ΧΑΤΖΗΣ ΕΞΗΓΕΙ ΚΑΙ ΑΠΑΝΤΑ 25 Μαϊ 2020 | 16:54
ΤΙ ΕΙΠΕ Η ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΠΟΛΙΤΙΣΜΟΥ 25 Μαϊ 2020 | 14:53

Μενδώνη: Δεν θέλουμε ένα απολιτιστικό καλοκαίρι - Ανακοινώθηκαν παραστάσεις

"Όλη η Ελλάδα ένας Πολιτισμός" από τις 18 Ιουλίου έως τις 30 Σεπτεμβρίου.

ΠΟΙΟΣ ΗΤΑΝ - Η ΠΟΡΕΙΑ ΤΟΥ 25 Μαϊ 2020 | 11:22

Πέθανε σε ηλικία 87 ετών ο συγγραφέας Κυριάκος Ντελόπουλος

Αφιέρωσε μεγάλο μέρος του συγγραφικού και ερευνητικού του έργου στη θεωρία της Βιβλιοθηκονομίας

ΤΟΝ ΛΑΧΝΟ ΤΟΝ ΕΙΧΕ ΠΑΡΕΙ ΔΩΡΟ 21 Μαϊ 2020 | 08:17

Ιταλίδα υπερτυχερή κέρδισε στη λοταρία έναν .....Πικάσο

Σε φιλανθρωπική λοταρία για την Αφρική.

ΚΑΙ ΘΕΑΤΡΙΚΗ PERFORMANCE 20 Μαϊ 2020 | 23:50

"Εν κινήσει": Μια έκθεση φωτογραφίας κάνοντας βόλτα στα στενά του Βοτανικού

Το Calderone σε συνεργασία με την Fujifilm hellas, την εταιρεία agopian και χώρους εστίασης της περιοχής σας προσκαλούν στην πρώτη φωτογραφική δράση μετά την καραντίνα