Ξεφυλλίζοντας το ιστορικό πρωτοποριακό περιοδικό Θέατρο του Κώστα Νίτσου

Ένα μικρό αφιέρωμα στο πρωτοποριακό, καινοτόμο περιοδικό Θέατρο το οποίο κυκλοφορούσε από το 1961 έως το 1981 από τον δημοσιογράφο και εκδότη Κώστα Νίτσο

Αργυρώ Μποζώνη
ΓΡΑΦΕΙ: ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Ξεφυλλίζοντας το ιστορικό πρωτοποριακό περιοδικό Θέατρο του Κώστα Νίτσου

Αν θέλουμε ακόμα και σήμερα να μιλήσουμε για ένα πρωτοποριακό περιοδικό θεάτρου δε μπορούμε παρά να κοιτάξουμε πίσω και να δούμε το περιοδικό Θέατρο του Κώστα Νίτσου.

Κάποτε, στο διάλειμμα μιας παράστασης τον είχα ρωτήσει που έβρισκε τις φωτογραφίες από τα θέατρα της Ευρώπης, οι οποίες έφταναν στα χέρια του σε μια εποχή που δεν υπήρχε google, δεν υπήρχαν καν δελτία τύπου, η Ευρώπη έμοιαζε ένα μέρος το οποίο μόνο εύρωστοι οικονομικά άνθρωποι μπορούσαν να επισκεφθούν. Πόσο μάλλον να πάνε στα θέατρα.

«Με επιμονή», μου είχε απαντήσει. «Αλλά γινόταν»!

Ξεφυλλίζοντας το ιστορικό πρωτοποριακό περιοδικό Θέατρο του Κώστα Νίτσου

Πήγα στο σπίτι των φίλων μου Λουκά και Λεώνης Βιδάλη και ξεφυλλίσαμε τα τεύχη του περιοδικού Θέατρο. Είναι σαν μνημόσυνο για έναν εκπρόσωπο μιας γενιάς ονειροπόλας, για τον άνθρωπο που με τα κείμενά του στη δεύτερη σελίδα των «Νέων» και ως εκδότης του περιοδικού Θέατρο «θα μείνει στην ιστορία της δημοσιογραφίας ως εκείνος που ανέδειξε τον πολιτισμό σε θέμα πρώτου ενδιαφέροντος στον Τύπο» όπως έγραψε ο Γιώργος Σαρηγιάννης. Κανένα άλλο έντυπο για το θέατρο δεν έγινε συλλεκτικό και δε συγκεντρώνει ακόμα και σήμερα το ενδιαφέρον των ανθρώπων που θέλουν να ερευνήσουν ιστορικά, καλλιτεχνικά και κοινωνικά τις συνθήκες μέσα στις οποίες αναπτυσσόταν η τέχνη στις δεκαετίες του 60 και του 70 τόσο στην Ελλάδα, όσο και στον υπόλοιπο κόσμο.

Ξεφυλλίζοντας το ιστορικό πρωτοποριακό περιοδικό Θέατρο του Κώστα Νίτσου - εικόνα 2

Το περιοδικό Θέατρο κυκλοφορούσε από το 1961 έως το 1981. Στα είκοσι αυτά χρόνια εκδόθηκαν 30 τεύχη μέχρι το 1966. Από το 1973 ξεκινούν τα διπλά τεύχη (39-39) ενώ η έκδοση του περιοδικού συνεχίζεται μέχρι το τεύχος 70, το 1981 οπότε ο Κώστας Νίτσος γίνεται διευθυντής του Εθνικού Θεάτρου.

Εξώφυλλα του σπουδαίου χαράκτη Α. Τάσσου
Εξώφυλλα του σπουδαίου χαράκτη Α. Τάσσου

Όταν το περασμένο καλοκαίρι ήρθε το ιαπωνικό θέατρο ΝΟ στην Επίδαυρο συζητούσαμε την ομοιότητα της ιαπωνικής παράδοσης με την αρχαία τραγωδία. Θεωρήσαμε πρωτοποριακή την ιδέα της καθόδου του ιαπωνικού θιάσου στην Επίδαυρο. Μπορούμε να καταλάβουμε την αξία του περιοδικού και μόνο από ένα άρθρο του. Στο τεύχος 13, του 1964, υπάρχει το εξής: Τραγωδία και ΝΟ: ομοιότητες δυο μακρινών πολιτισμών.

Θέατρο Απόλλων στη Σύρο. Μια μάχη του Νίτσου
Θέατρο Απόλλων στη Σύρο. Μια μάχη του Νίτσου

Το Θέατρο, είχε θέματα σχεδόν απίθανα ακόμα και σήμερα, σχεδόν προφητικά όπως: Οι εκτός Μπρόντγουέι σκηνές ετοιμάζουν το θέατρο του μέλλοντος, Η ενότητα των τεχνών το θέατρο του μέλλοντος, κείμενα κλασικά σήμερα, πάντα επίκαιρα. Στην ταυτότητα του περιοδικού φιγουράρουν οι καλύτερες υπογραφές, άνθρωποι διαφορετικών απόψεων, ένα ψηφιδωτό τάσεων και ιδεών με σεβασμό στην ελληνικότητα αλλά και με το βλέμμα στραμμένο και πέρα από αυτήν. Τάκης Δραγώνας, Βασίλης Παπαβασιλείου, Μίνως Βολανάκης, Μίμης Σπάθης, Γιώργος Βακαλό, Βασίλης Ρώτας, Αλέξης Σολομός, Φώτος Πολίτης, Πέλος Κατσέλης, Κάρολος Κουν, Κώστας Βάρναλης και άλλοι πολλοί. Ο Σπύρος Παγιατάκης κάνει απολογισμούς των θεατρικών σαιζόν από τα θέατρα της Ευρώπης, ο Δημήτρης Μυράτ μεταφράζει τους κανόνες του Γκαίτε για τους ηθοποιούς, ο Γιάννης Σιδέρης γράφει για τις πρώτες παραστάσεις του Σαίξπηρ στην Ελλάδα. Στο θέατρο υπάρχει πάντα ένα πρωτότυπο έργο και μια νέα μετάφραση.

Θέατρο της Αντίστασης και θέατρο του βουνού
Θέατρο της Αντίστασης και θέατρο του βουνού

Ο Νίτσος πάλεψε για το ελληνικό έργο, αλλά τα αφιερώματά του στους μεγάλους ξένους συγγραφείς και καλλιτέχνες άφησαν εποχή. Ποιός θα φανταζόταν το 1973, ότι μέσα στη Χούντα ο Νίτσος θα έκανε αφιέρωμα στη Μνουσκίν και το θέατρό της; Ότι θα υπήρχε το πιο πλήρες ίσως αφιέρωμα μέχρι σήμερα στον Λόρκα; Ότι θα γνωρίζαμε το θέατρο της Τουρκίας και της Ρουμανίας;

Τεύχος αφιέρωμα στον Μπρεχτ με τη σφραγίδα της λογοκρισίας
Τεύχος αφιέρωμα στον Μπρεχτ με τη σφραγίδα της λογοκρισίας

Ο Νίτσος με δυο σπουδαία τεύχη και φωτογραφικά αφιερώματα έδωσε μάχη προκειμένου να σωθεί το ιστορικό θέατρο Απόλλων της Σύρου. Ήταν επινοητικός, ανοιχτόμυαλος, αγαπούσε την πρωτοτυπία. Αλλά και εμμονικός. Ανυποχώρητος, όταν πίστευε κάτι έστηνε αληθινό πόλεμο. Τα γραπτά κατά των εχθρών του ήταν λίβελοι. Η κρίση του ανελέητη.

Ξεφυλλίζοντας το ιστορικό πρωτοποριακό περιοδικό Θέατρο του Κώστα Νίτσου - εικόνα 7

Το μάθημα όμως που παίρνουμε από τον Νίτσο και το περιοδικό του είναι άλλο: Το να είσαι δημοσιογράφος, σημαίνει να υπηρετείς τη δημοσιογραφία, υπηρετώντας συγχρόνως τον άλλο, να εργάζεσαι για το κοινό καλό. Να υπερασπίζεσαι την τέχνη ως αξία και όχι ως πολυτέλεια. Να υπερασπίζεσαι τον ανυπεράσπιστο καλλιτέχνη, τον νέο. Να έχεις πάθος και να μη φοβάσαι. Τα 70 τεύχη του περιοδικού Θέατρο, μας το υπενθυμίζουν αυτό καθημερινά.

Ξεφυλλίζοντας το ιστορικό πρωτοποριακό περιοδικό Θέατρο του Κώστα Νίτσου - εικόνα 8

Ξεφυλλίζοντας το ιστορικό πρωτοποριακό περιοδικό Θέατρο του Κώστα Νίτσου - εικόνα 9

Η Οφηλία από τον χαράκτη Δημήτρη Γαλάνη
Η Οφηλία από τον χαράκτη Δημήτρη Γαλάνη

Ξεφυλλίζοντας το ιστορικό πρωτοποριακό περιοδικό Θέατρο του Κώστα Νίτσου - εικόνα 11

Ξεφυλλίζοντας το ιστορικό πρωτοποριακό περιοδικό Θέατρο του Κώστα Νίτσου - εικόνα 12

Εθνόσημο ζωγραφισμένο από τον Παρθένη με τη Δημοκρατία πριν την πτώση της χούντας
Εθνόσημο ζωγραφισμένο από τον Παρθένη με τη Δημοκρατία πριν την πτώση της χούντας

Ξεφυλλίζοντας το ιστορικό πρωτοποριακό περιοδικό Θέατρο του Κώστα Νίτσου - εικόνα 14

Ξεφυλλίζοντας το ιστορικό πρωτοποριακό περιοδικό Θέατρο του Κώστα Νίτσου - εικόνα 15

Ξεφυλλίζοντας το ιστορικό πρωτοποριακό περιοδικό Θέατρο του Κώστα Νίτσου - εικόνα 16

Περί θεάτρου και πληθωρισμού των σκηνών. Μια, τελικά, παλιά συζήτηση
Περί θεάτρου και πληθωρισμού των σκηνών. Μια, τελικά, παλιά συζήτηση

Κεντήματα της Κατίνας Παξινού, δώρο στο θέατρο και τον Νίτσο
Κεντήματα της Κατίνας Παξινού, δώρο στο θέατρο και τον Νίτσο

Από τα σημειωματάρια της Κατίνας Παξινού
Από τα σημειωματάρια της Κατίνας Παξινού

Αφιέρωμα Αριάν Μνουσκίν
Αφιέρωμα Αριάν Μνουσκίν

Μνήμη Μαρίας Κάλλας
Μνήμη Μαρίας Κάλλας

Κοστούμια του Νικόλα Γεωργιάδη
Κοστούμια του Νικόλα Γεωργιάδη

Εναντίον Μινωτή, ένας μεγάλος πόλεμος
Εναντίον Μινωτή, ένας μεγάλος πόλεμος

Αστερίσκοι, μια εμβληματική στήλη
Αστερίσκοι, μια εμβληματική στήλη

Ξεφυλλίζοντας το ιστορικό πρωτοποριακό περιοδικό Θέατρο του Κώστα Νίτσου - εικόνα 25

Αφιέρωμα Νερούδα
Αφιέρωμα Νερούδα

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

ΑΝΗΚΕΙ ΣΤΗΝ ΕΦΟΡΕΙΑ ΑΡΧΑΙΟΤΗΤΩΝ 24 Οκτ 2021 | 16:15

Χώρος Πολιτισμού το αρχοντικό των Τζαβελαίων στο Σούλι - Φιλοξενεί ιστορικά κειμήλια

Στον περίβολο του διώροφου πέτρινου αρχοντικού, που δεσπόζει στους πρόποδες της κορυφής Βούτση, έχουν στηθεί οι προτομές του Λάμπρου και της Μόσχως Τζαβέλα.

ΣΚΗΝΟΘΕΤΕΙ ΤΗΝ "ΠΑΝΟΥΚΛΑ" 23 Οκτ 2021 | 16:30

Η σκηνοθέτης Σοφία Καραγιάννη στο TheTOC: Ο ιός της ανθρώπινης βλακείας και της λήθης μας χτύπησε πριν τον κορονοϊό

Η Σοφία Καραγιάννη φέτος σκηνοθετεί την παράσταση "Πανούκλα", βασισμένη στο ομώνυμο αφήγημα του Καμύ. - Πώς είναι να ασχολείται με ένα τέτοιο έργο εν μέσω πανδημίας;

ΤΗ ΔΕΥΤΕΡΑ Η ΚΗΔΕΙΑ 22 Οκτ 2021 | 18:39

Πέθανε ο ζωγράφος και σκηνοθέτης Κυριάκος Κατζουράκης

Πέθανε σε ηλικία 77 ετών ο ζωγράφος και σκηνοθέτης Κυριάκος Κατζουράκης.

ΣΤΙΣ 24 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 22 Οκτ 2021 | 06:59

Ο πολυβραβευμένος αρχιτέκτονας Mario Botta στην Αθήνα - Στην έκθεση SYMBOLS & Iconic Ruins στο ΕΜΣΤ

Ο διεθνούς φήμης βραβευμένος Ελβετός αρχιτέκτονας Mario Botta θα επισκεφθεί την Αθήνα την Κυριακή 24 Οκτωβρίου για να ξεναγηθεί στην έκθεση SYMBOLS & Iconic Ruins.

ΟΙ ΤΑΙΝΙΕΣ ΠΡΩΤΗΣ ΠΡΟΒΟΛΗΣ 21 Οκτ 2021 | 08:15

Τι θα δούμε στα σινεμά αυτή την εβδομάδα: Ενας αγνώριστος Τζόνι Ντεπ, σικελική νοσταλγία και Γκαγκάριν

Εννέα ταινίες κάνουν πρεμιέρα απόψε και ενώ συνεχίζουν να τραβούν κόσμο η τελευταία περιπέτεια του Τζέιμς Μποντ και τα δυο επικά μπλογκμπάστερ της προηγούμενης εβδομάδας.

ΑΠΟ 3 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 20 Οκτ 2021 | 13:21

"Ο Άνθρωπος με το Λουλούδι στο Στόμα", έρχεται στο Θέατρο Αλφα - Ληναίος-Φωτίου

"Ο Άνθρωπος με το Λουλούδι στο Στόμα" του Λουίτζι Πιραντέλλο, βασισμένο στη μετάφραση του Λ. Μυριβήλη, από το Νοέμβριο, στη σκηνή του θεάτρου Άλφα.

ΣΚΗΝΟΘΕΣΙΑ ΓΙΩΡΓΟΥ ΣΚΕΥΑ 19 Οκτ 2021 | 13:18

Ο Δημήτρης Καταλειφός στη σκηνή του Σύγχρονου Θεάτρου με το "Τέλος του παιχνιδιού"

Το Σύγχρονο Θέατρο εγκαινιάζει τη συνεργασία του με τον σπουδαίο ηθοποιό Δημήτρη Καταλειφό, με την παράσταση "Τέλος του Παιχνιδιού" του Σάμουελ Μπέκετ.

ΑΠΟ 4 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 19 Οκτ 2021 | 13:14

"Μακμπέθ" στο Υπόγειο του Θεάτρου Τέχνης Κάρολος Κουν

Ξεκινά στις 4 Νοεμβρίου ο Μακμπέθ στο Υπόγειο του Θεάτρου Τέχνης.

6 & 7 ΝΟΕΜΒΡΙΟΥ 19 Οκτ 2021 | 12:29

"Football" του Θανάση Τριαρίδη στο Θέατρο Αβατον

Η παράσταση είναι αφιερωμένη σε όλους εμάς που κοιμόμασταν ενώ οι άλλοι υπέφεραν. Με την ευχή να πούμε όλην την αλήθεια στα παιδιά μας.

ΕΙΧΕ ΤΙΜΗΘΕ ΜΕ ΤΟ ΔΙΕΘΝΕΣ ΒΡΑΒΕΙΟ ΚΑΒΑΦΗ 17 Οκτ 2021 | 16:35

Πέθανε ο ποιητής Γιώργος Κακουλίδης

Εφυγε από τη ζωή ο ποιητής Γιώργος Κακουλίδης.

ΕΡΧΕΤΑΙ Ο 5ΟΣ ΚΥΚΛΟΣ 15 Οκτ 2021 | 19:15

La casa de papel: Βγήκε το τρέιλερ για το πολυαναμενόμενο φινάλε - Ο Professor αντεπιτίθεται [βίντεο]

Στις 3 Δεκεμβρίου, στις οθόνες του Netflix τα νέα επεισόδια της πετυχημένης σειράς "La casa de papel".

ΔΕΝ ΑΣΧΟΛΕΙΤΑΙ ΜΕ ΤΑ SOCIAL MEDIA 15 Οκτ 2021 | 16:31

Η γλύπτρια του αγάλματος της Κάλλας απαντάει στην κριτική: "Τίποτα από τα σχόλια δεν με αγγίζει"

Η γλύπτρια Αφροδίτη Λίτη μίλησε στην Καθημερινή και απάντησε στην κριτική για το άγαλμα της Κάλλας

ΘΕΑΤΡΟ ΑΛΚΜΗΝΗ 15 Οκτ 2021 | 14:14

"Για γυναίκα καλή είναι" με την Ηρα Κατσούδα - Το stand up comedy που δεν πρέπει να χάσετε

To "Για Γυναίκα, καλή είναι", η δεύτερη σόλο παράσταση της Ήρας Κατσούδα επιστρέφει!