Μοναδικά ευρήματα σε Σικυώνα: Τα σανδάλια του νεκρού κι ο τεράστιος πίθος

Ενδυναμώνεται το ενδεχόμενο εντοπισμού της αρχαϊκής πόλης της Σικυώνας στη σημερινή περιοχή του Α. Κωνσταντίνου. Οικιστικά κατάλοιπα κλασσικής περιόδου στο φως.

THETOC TEAM
ΓΡΑΦΕΙ: THETOC TEAM
Μοναδικά ευρήματα σε Σικυώνα: Τα σανδάλια του νεκρού κι ο τεράστιος πίθος

Οικιστικά κατάλοιπα της Κλασικής και Ύστερης Κλασικής περιόδου, αποτελούμενα από εσωτερικά δωμάτια οικιών και τμήματα οικιακών εργαστηρίων ήρθαν στο φως κατά την διεπιστημονική έρευνα στην Αρχαία Σικυώνα και συγκεκριμένα στην περιοχή του Αγίου Κωνσταντίνου. Ξεχωρίζουν τα βοτσαλωτά ψηφιδωτά δάπεδα και τα δάπεδα από ασβεστοκονίαμα, καθώς και οι επενδυμένοι τοίχοι με ερυθρό και κίτρινο κονίαμα. Η εύρεση κεραμικής του 6ου αι. π.Χ. σε στρωματογραφικές ενότητες, άμεσα σχετιζόμενες με αρχιτεκτονικά κατάλοιπα, ενδυναμώνει το ενδεχόμενο εντοπισμού της αρχαϊκής πόλης της Σικυώνας σε αυτή την περιοχή.

Μοναδικά ευρήματα σε Σικυώνα: Τα σανδάλια του νεκρού κι ο τεράστιος πίθος
Αεροφωτογραφία του Ηρώου από ΝΑ (κλασική περίοδος).

Κατά τα δύο πρώτα έτη της έρευνας (2015-2016), διεξήχθησαν αρχαιολογική επιφανειακή έρευνα και εκτεταμένες γεωφυσικές διασκοπήσεις, τα αποτελέσματα των οποίων τοποθετούν τον πυρήνα της παλαιάς πόλης στην ευρύτερη περιοχή του Αγίου Κωνσταντίνου, στο νοτιοδυτικό τμήμα του πεδίου ερευνών. Επιπλέον, η περιοχή του λιμανιού της Σικυώνας φαίνεται πως τοποθετείται στο νοτιοανατολικό άκρο της σύγχρονης πόλης του Κιάτου, όπου η γεωαρχαιολογική έρευνα μέσω πυρηνοληψιών και οι σεισμικές μετρήσεις κατέγραψαν τη διαμόρφωση λιμενολεκάνης. Στη συνέχεια (2017-2019), πραγματοποιήθηκε ανασκαφική έρευνα σε διάφορες ζώνες της παράκτιας πεδιάδας.

Ταφή εξωτερικά του Ηρώου κτερισμένη με τα σανδάλια του νεκρού (5ος αι. π.Χ.).
Ταφή εξωτερικά του Ηρώου κτερισμένη με τα σανδάλια του νεκρού (5ος αι. π.Χ.).

Στη θέση Άγιος Νικόλαος ανασκάφηκε κτίριο της Κλασικής περιόδου το οποίο ταυτίζεται με Ηρώο. Το ορθογώνιο κτίριο (6,30 x 4,40 μ.) με προσανατολισμό Β-Ν ήταν μερικώς υπόγειο ενώ έφερε ανωδομή από πλίνθους και στέγη από κεράμους λακωνικού τύπου. Στη ΒΑ γωνία, η μονολιθική κλίμακα με τρείς βαθμίδες εξασφάλιζε την απευθείας πρόσβαση σε διαμορφωμένη και οριοθετημένη με λίθινο πεσσίσκο επιφάνεια του φυσικού βράχου, στην οποία είχαν διανοιχθεί τρεις λαξευτοί τάφοι της Αρχαϊκής περιόδου. Και οι τρεις τάφοι έφεραν πολλαπλούς ενταφιασμούς στο εσωτερικό τους, αλλά μόνο ένας εξ αυτών είχε κτεριστεί με ένα χρηστικό αγγείο και εννέα σφαιρικούς αρύβαλλους της Πρώιμης ή Μέσης κορινθιακής περιόδου (610-555 π.Χ.). Αμέσως νότια του Ηρώου ερευνήθηκε ταφή του 5ου αι. π.Χ. τοποθετημένη σε μονολιθική σαρκοφάγο και κτερισμένη με τα σανδάλια του νεκρού, από τα οποία διασώθηκε το σιδερένιο περίγραμμα της σόλας.

Ταφικό μνημείο στη θέση Ζόγερι (ύστερη κλασική - πρώιμη ελληνιστική περίοδος).
Ταφικό μνημείο στη θέση Ζόγερι (ύστερη κλασική - πρώιμη ελληνιστική περίοδος).

Το κτίριο, στο οποίο διακρίνονται τουλάχιστον δύο οικοδομικές φάσεις της Κλασικής περιόδου, φαίνεται πως έπαψε να λειτουργεί στο β΄ μισό του 4ου αι. π.Χ. Η στρωματογραφική ενότητα που συνδέεται με την καταστροφή και εγκατάλειψή του, απέδωσε πλήθος κεράμων στέγης, εξαιρετικά μεγάλη ποσότητα κεραμικής και σχετικά μικρό αριθμό πήλινων ειδωλίων. Η μελέτη των κινητών ευρημάτων αναμένεται να αποδώσει περαιτέρω στοιχεία για τον χαρακτήρα των τελετουργιών προς τους προγόνους ή και την ενδεχόμενη σύνδεση του χώρου με τη λατρεία χθόνιων θεοτήτων.

Ταφική πυρά στο νότιο τμήμα του ταφικού μνημείου (350-275 π.Χ.).
Ταφική πυρά στο νότιο τμήμα του ταφικού μνημείου (350-275 π.Χ.).

Στην περιοχή Ζόγερι διερευνήθηκε μεγάλης έκτασης ταφικό μνημείο χρονολογούμενο στην Ύστερη Κλασική - Πρώιμη Ελληνιστική περίοδο. Το ταφικό μνημείο ορθογώνιας κάτοψης (4,60 μ. x 0,65 μ. x 0,85 μ.) σώζεται σε ύψος τριών δόμων, εκ των οποίων ο ανώτερα σωζόμενος αποτελείται από πέντε λιθόπλινθους συναρμοσμένες με μολύβδινους συνδέσμους τύπου «Ζ». Ως σήματα του μνημείου είχαν χρησιμοποιηθεί δύο συμμετρικά τοποθετημένες λιθόπλινθοι στο ανατολικό και δυτικό τμήμα του αντίστοιχα. Η πρόσθια όψη του μνημείου, ορατή κατά την αρχαιότητα από αμέσως βόρεια διερχόμενη οδό, φέρει διακόσμηση κυματίου (cyma reversa). Στο νότιο τμήμα του διανοίχθηκαν δύο κιβωτιόσχημοι τάφοι, με μονούς ενταφιασμούς ενηλίκων στο εσωτερικό τους και παρόμοια κτέριση (κοτύλες, μικκύλα αγγεία, λύχνοι, σιδερένια στλεγγίδα, αργυρό νόμισμα). Στο ίδιο τμήμα και σε στρωματογραφική ενότητα άνωθεν των τάφων διερευνήθηκε ταφική πυρά χρονολογούμενη στα 350-275 π.Χ., η οποία απέδωσε πληθώρα ανθρωπόμορφων και ζωόμορφων ειδωλίων, καθώς και αναθηματικών αγγείων με χαρακτηριστική εμπίεστη διακόσμηση ωών στο χείλος και στο σώμα, πιθανώς προϊόντα τοπικού εργαστηρίου. Τέλος, η ταφική χρήση του χώρου επιβεβαιώνεται ήδη από τον 5ο αι. π.Χ., καθώς εντοπίστηκε εξωτερική προσφορά αποτελούμενη από μία κορινθιακή κοτύλη και έξι αττικές ληκύθους, η μία εξ αυτών λευκού βάθους, σε σημείο αμέσως ΒΑ του μνημείου και σε άμεση σχέση με το ανατολικό ταφικό σήμα.

Αρχιτεκτονικά κατάλοιπα στην περιοχή Ζόγερι (κλασική περίοδος).
Αρχιτεκτονικά κατάλοιπα στην περιοχή Ζόγερι (κλασική περίοδος).

Λίγες δεκάδες μέτρα βορειότερα του ταφικού μνημείου και εκτός του βασικού ιστού της πόλης ήρθαν στο φως αρχιτεκτονικά κατάλοιπα χρονολογούμενα στην Κλασική περίοδο. Πιο συγκεκριμένα, διερευνήθηκαν τρείς χώροι, ορθογώνιας και τετράγωνης κάτοψης, ενός εκτενούς - σύμφωνα με τις γεωφυσικές έρευνες - κτιριακού συγκροτήματος. Οι χώροι απέδωσαν ιδιαίτερα αποσπασματική λεπτή κεραμική αλλά μεγάλη ποσότητα αποθηκευτικών αγγείων, αγνύθες, νομίσματα και η χρήση τους συνδέεται είτε με μικρής κλίμακας εργαστηριακές εγκαταστάσεις είτε με αγρέπαυλη.

Μνημειακό κτίριο στην περιοχή Χτίρι (κλασική περίοδος).
Μνημειακό κτίριο στην περιοχή Χτίρι (κλασική περίοδος).

Στην περιοχή Χτίρι αποκαλύφθηκε τμήμα μνημειακού κτιρίου των Κλασικών χρόνων και σε άμεση επαφή με αυτό κεραμοσκεπής τάφος της ίδιας περιόδου. Η χρήση του κτηρίου παραμένει δυσερμήνευτη πιθανότατα να λειτουργούσε ως δημόσιο κτίριο. Άνωθεν αυτού εδραζόταν τμήμα χώρου χρονολογούμενο στους Πρώιμους Βυζαντινούς χρόνους στον οποίο εντοπίστηκε μεγάλων διαστάσεων πίθος (διαμ. 1,40 μ.) (Εικ. 7). Η χρήση αυτού του εξωτερικού, πιθανότατα, χώρου συνδέεται με την παραγωγή ελαιόλαδου, υπόθεση που ενισχύεται από τη συλλογή μεγάλης ποσότητας απανθρακωμένων ελαιοπυρήνων και από τον εντοπισμό σε παρακείμενο αγρό, τραπητή, κατασκευή άμεσα συνδεδεμένη με την ελαιοπαραγωγή.

Ο πίθος στην περιοχή Χτίρι (πρώιμη βυζαντινή περίοδος).
Ο πίθος στην περιοχή Χτίρι (πρώιμη βυζαντινή περίοδος).

Τέλος, στην περιοχή Μερκούρη αποκαλύφθηκε τμήμα παρόδιου νεκροταφείου χρονολογούμενο στους Κλασικούς και Πρώιμους Ελληνιστικούς χρόνους. Οι τάφοι, απλοί λακκοειδείς και κιβωτιόσχημοι τοποθετημένοι σε ορύγματα λαξευμένα στο φυσικό βράχο, φέρουν κάλυψη είτε από ορθογώνιες λίθινες πλάκες είτε από κεράμους. Οι μεμονωμένες ταφές ενηλίκων ήταν κτερισμένες με τους ακόλουθους τύπους αγγείων: σκύφος, κάνθαρος, λεκανίδα, μόνωτο μαγειρικό αγγείο, μικκύλα αγγεία και λύχνος (Εικ. 9). Η παρακείμενη αρχαία οδός αποτελούσε κύρια οδική αρτηρία πιθανώς μεταξύ του λιμένος και του Ελληνιστικού πλατώματος και ήταν σε χρήση - βάσει των επαναλαμβανόμενων επιδιορθώσεων - τουλάχιστον κατά τον 5ο και 4ο αι. π.Χ. Μεταξύ των τάφων και της οδού, ήρθε στο φως λίθινος αγωγός απορροής υδάτων, ο οποίος πληρώθηκε και καλύφθηκε με λίθινες πλάκες λειτουργώντας ως αναλημματικός τοίχος.

Παρόδιο νεκροταφείο στην περιοχή Μερκούρη (κλασική – πρώιμη ελληνιστική περίοδος).
Παρόδιο νεκροταφείο στην περιοχή Μερκούρη (κλασική – πρώιμη ελληνιστική περίοδος).

Το ανασκαφικό σκέλος του πενταετούς ερευνητικού προγράμματος ολοκληρώθηκε την Παρασκευή 2 Αυγούστου 2019. Το διεπιστημονικό ερευνητικό πρόγραμμα «Αρχαία Σικυώνα» (2015-2019) αποτελεί συνεργασία της Εφορείας Αρχαιοτήτων Κορινθίας, του Εθνικού Μουσείου της Δανίας και του Ινστιτούτου της Δανίας στην Αθήνα, υπό τη διεύθυνση του Επίκουρου Καθηγητή Κλασικής Αρχαιολογίας Κωνσταντίνου Κίσσα και της Dr. Silke Müth-Frederiksen, επικεφαλής από δανικής πλευράς. Η χρηματοδότηση του προγράμματος προέρχεται από χορηγία του Ιδρύματος Carlsberg. Το πεδίο των ερευνών (8 τ. χλμ.) τοποθετείται στην παράκτια πεδιάδα του Κιάτου. Στόχος του προγράμματος είναι η συστηματική έρευνα της «Προελληνιστικής» πόλης της Σικυώνας, πριν αυτή μεταφερθεί σε παραπλήσιο πλάτωμα το 303 π.Χ. από τον Δημήτριο Πολιορκητή.

Κιβωτιόσχημος τάφος στην περιοχή Μερκούρη (πρώιμη ελληνιστική περίοδος).
Κιβωτιόσχημος τάφος στην περιοχή Μερκούρη (πρώιμη ελληνιστική περίοδος).





banner
banner
banner

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

25 Οκτ 2020 | 20:27

Δήμος Αχαρνών: Θεματικός Διαγωνισμός Ερασιτεχνικής Φωτογραφίας για τις "γωνιές της πόλης"

Δικαίωμα συμμετοχής να έχει οποιοσδήποτε ασχολείται με τη φωτογραφία ως χόμπι, ενώ… αποκλείονται οι επαγγελματίες φωτογράφοι.

ΣΕ ΗΛΙΚΙΑ 69 ΕΤΩΝ 25 Οκτ 2020 | 14:10

Νίκος Μπελογιάννης: Πέθανε ο γιος του "ανθρώπου με το γαρύφαλλο"

Μετά από τα 10 ημέρες νοσηλείας, ο γιος του Νίκου Μπελογιάννη και της Έλλης Παππά άφησε την τελευταία του πνοή.

Η EUROLIFE FFH ΚΑΙ ΤΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΚΥΚΛΑΔΙΚΗΣ ΤΕΧΝΗΣ 23 Οκτ 2020 | 15:34

Οι Μουσειοσκευές ταξιδεύουν με το Μουσείο Κυκλαδικής Τέχνης και τη Eurolife FFH

Δύο εκπαιδευτικές μουσειοσκευές βρίσκονται ήδη στον πρώτο παιδικό σταθμό της Πάτμου και στη Δημοτική Βιβλιοθήκη Ελευθερούπολης Καβάλας

23 Οκτ 2020 | 13:29

Marina Abramović: "Δεν μπορούμε να δούμε την πανδημία ως μια απελπιστική κατάσταση, πρέπει να διατηρήσουμε το χιούμορ μας"

Η καλλιτέχνης - ίσως στο πιο future forward έργο της - πουλάει μια εκδοχή επαυξημένης πραγματικότητας του εαυτού της.

Η ΔΙΑΣΗΜΗ ΣΥΓΓΡΑΦΕΑΣ 23 Οκτ 2020 | 10:44

Βικτόρια Χίσλοπ: Μετά το "Νησί" έρχεται στην ΕΡΤ - Ετοιμάζει σειρά 12 αυτοτελών επεισοδίων

Τη συνεργασία της με την πολυβραβευμένη Βρετανίδα συγγραφέα, Βικτόρια Χίσλοπ, ανακοίνωσε η ΕΡΤ.

ΤΙ ΒΡΕΘΗΚΕ ΣΤΟΥΣ ΤΑΦΟΥΣ ΠΟΥ ΕΡΕΥΝΗΘΗΚΑΝ 22 Οκτ 2020 | 20:00

Εντυπωσιακά ευρήματα αποκαλύφθηκαν στη μυκηναϊκή νεκρόπολη της Τραπεζάς Αιγίου [Εικόνες]

Ένα πλήθος ταφικών κτερισμάτων και σκευής τάφων υψηλής ποιότητας, αποκαλύφθηκε στη μυκηναϊκή νεκρόπολη της Τραπεζάς,

22 Οκτ 2020 | 15:58

Ο "Ελληνικός Κόσμος" επαναλειτουργεί από τις 30 Οκτωβρίου

Το Κέντρο Πολιτισμού "Ελληνικός Κόσμος" υποδέχεται ξανά το κοινό από την Παρασκευή 30 Οκτωβρίου

ΣΤΙΣ 23 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 22 Οκτ 2020 | 12:58

Ξάνθη: 95 χρόνια από τη γέννηση του Μάνου Χατζιδάκι, η γενέτειρά του τιμά τη μνήμη του

Με αφορμή την 95η επέτειο από τη γέννηση του Μάνου Χατζιδάκι, πλήθος εκδηλώσεων

«ΜΙΑ ΟΜΟΡΦΗ, ΔΙΑΚΡΙΤΙΚΗ, ΧΑΜΗΛΟΤΟΝΗ ΒΡΑΔΙΑ» 21 Οκτ 2020 | 19:58

Η Κατερίνα Σακελλαροπούλου στο βραβείο "Μελίνα Μερκούρη": "Το θέατρο είναι ο τόπος της συγκινησιακής αμεσότητας"

"Δύναμη και έμπνευση, ώστε να συντηρήσουν το θαύμα" ευχήθηκε η Κατερίνα Σακελλαροπούλου στη φετινή νικήτρια του θεατρικού βραβείου "Μελίνα Μερκούρη".

ΤΟ ΤΡΑΓΟΥΔΙ ΤΟΥ ΣΑΒΒΟΠΟΥΛΟΥ 21 Οκτ 2020 | 12:20

"Ας κρατήσουν οι χοροί"- Με Σαββόπουλο το βιντεοκλίπ για τα 200 χρόνια από την Επανάσταση- Η ηχογράφηση στο Παναθηναϊκό Στάδιο [βίντεο]

Το βίντεο παρουσιάζει την ιστορική πορεία της Ελλάδας, μέσα από την αλληγορία της γιορτής μιας παρέας σύγχρονων Ελλήνων.

ΣΤΟ ΕΘΝΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ REX- ΣΚΗΝΗ ΜΑΡΙΚΑ ΚΟΤΟΠΟΥΛΗ 20 Οκτ 2020 | 22:45

Βραβείο "Μελίνα Μερκούρη": Φετινή νικήτρια η Δήμητρα Βλαγκοπούλου

Η Πρόεδρος της Δημοκρατίας απένειμε το βραβείο "Μελίνα Μερκούρη" στη Δήμητρα Βλαγκοπούλου

ΕΠΑΣΧΕ ΑΠΟ ΚΑΡΚΙΝΟ 20 Οκτ 2020 | 14:10

Πέθανε ο Jose Padilla - Ο "νονός" της Chill out μουσικής

Ο Jose Padilla θεωρούνταν ο "νονός" της Chill Out μουσικής.

ΑΡΧΙΖΕΙ ΑΜΕΣΩΣ ΘΕΡΑΠΕΙΑ 20 Οκτ 2020 | 09:52

Με λέμφωμα διαγνώστηκε ο ηθοποιός Τζεφ Μπρίτζες- Το μήνυμα του "Μπιγκ Λεμπόφσκι"

Ο 70χρονος Αμερικανός ηθοποιός Τζεφ Μπρίτζες ανακοίνωσε χθες το βράδυ σε μήνυμά του στο Twitter ότι έχει λέμφωμα.