Ο Δ. Καρατζιάς μιλά στο The TOC για το "Χορεύοντας στο σκοτάδι"

Ο Πολυχώρος VAULT παρουσιάζει για πρώτη φορά στην Ελλάδα, το αριστούργημα του Λαρς Φον Τρίερ, «Χορεύοντας στο Σκοτάδι» σε διασκευή Πάτρικ Ελσουέρθ, μετάφραση Αντώνη Γαλέου, σκηνοθεσία Δημήτρη Καρατζιά, μουσική Μάνου Αντωνιάδη και στίχους Γεράσιμου Ευαγγελάτου. Το συγκινητικό μιούζικαλ του Λαρς Φον Τρίερ, στη σκηνή του VAULTαπό έναν εννιαμελή θίασο.

Πρόκειται για μια από τις πιο σπαρακτικές ταινίες όλων των εποχών και από τις σημαντικότερες, όχι μόνο του εμπνευσμένου στοχαστή – δημιουργού, αλλά και του παγκόσμιου σινεμά. Η Σέλμα, μια Τσέχα μετανάστρια και ανύπαντρη μητέρα στην επαρχία της πολιτείας Ουάσιγκτον στις ΗΠΑ του 1967 έχει ένα οδυνηρό μυστικό. Πάσχει από μια σπάνια κληρονομική ασθένεια, χάνει σταδιακά την όραση της. Δουλεύει ασταμάτητα και μαζεύει χρήματα, προκειμένου ο γιος της να εγχειριστεί για να μην έχει τη δική της τύχη. Η μόνη της διαφυγή από τη σκληρή της πραγματικότητα, είναι τα αμερικάνικα μιούζικαλ. Ακόμη και στη ζωή της μετατρέπει, με τη φαντασία της, τους ήχους που ακούει σε μουσική, μιούζικαλ με πρωταγωνίστρια την ίδια, όμοια με εκείνα που παρακολουθεί. Όταν όμως ένας απελπισμένος γείτονας κλέβει τις οικονομίες της, το δράμα της ζωής της μετατρέπεται σε τραγωδία που κλιμακώνεται σε ένα τραγικό φινάλε.

Για την παράσταση και για τον Πολυχώρο Vault μιλήσαμε με τον σκηνοθέτη Δημήτρη Καρατζιά

Στο Vault εδώ και χρόνια παλεύετε και έχει στήσει ένα πολύ ενδιαφέρον μοντέλο θεάτρου, μιλήστε μου γιαυτό.

Εδώ και 7 χρόνια, προσπαθούμε (μαζί με το Μάνο Αντωνιάδη που στήσαμε το Vault), να φτιάξουμε έναν θεατρικό χώρο με εναλλασσόμενο ρεπερτόριο, πολυσυλλεκτικό αλλά με κοινή αισθητική και ύφος, προτείνοντας μια σειρά από παραστάσεις βασισμένες σε σύγχρονα Ελληνικά και ξένα έργα. Πολλά από αυτά τα έργα παρουσιάστηκαν για πρώτη φορά σε Ελληνική σκηνή, περιλαμβάνοντας από θέατρο ντοκουμέντο, μονολόγους, βιογραφίες, κοινωνικά δράματα, μέχρι musical και εμβληματικές ταινίες ή λογοτεχνικά κείμενα (βιβλία, νουβέλες, διηγήματα) που είχαν γίνει ή εμείς μετατρέψαμε σε θεατρικά έργα. Αυτό που κυρίως θέλουμε να κάνουμε είναι παραστάσεις πρωτοποριακές, με έντονο κοινωνικοπολιτικό ενδιαφέρον, που να αφορούν κάθε άνθρωπο που ζει στη χώρα μας σήμερα. Στόχος μας ήταν και είναι να γίνει ο Πολυχώρος Vault ένας καλλιτεχνικός πυρήνας, ένα σημείο συνάντησης για ενδιαφέρουσες συνεργασίες, όπου να μπορούμε εμείς και οι συνεργάτες μας να “δημιουργούμε”. Πράγμα βέβαια που προυποθέτει πολύ έρευνα, πολύ μελέτη, τεράστια αφοσίωση και πολύ-πολύ δουλειά.

Πώς αποφασίσατε να μεταφέρετε μια ταινία που είναι εμβληματική; Εσείς που επικεντρωθήκατε;
Δεν είναι η πρώτη φορά που ασχοληθήκαμε με μια κινηματογραφική ταινία στο Vault. Η αρχή είχε γίνει με το «Bent» το 2012 και ακολούθησε το «Marvin’s room» (τρεις υποψηφιότητες στα Βραβεία Κοινού του «Αθηνοράματος» το 2015). Σειρά είχε το αντιμιούζικαλ του Lars Von Τrier. Και σχεδιάζουμε να ακολουθήσουν πολλές ακόμη. Εξάλλου ο κινηματογράφος και η λογοτεχνία είναι μια ανεξάντλητη πηγή για έμπνευση και δημιουργία. Όταν πρωτοείδα το «Χορεύοντας στο Σκοτάδι» συγκλονίστηκα. Δεν είχα δει άλλη μία ταινία του ιδιοφυούς κινηματογραφιστή, αλλά μια σύγχρονη τραγωδία. Λάτρεψα τον τρόπο που ο Lars Von Trier παρουσίασε την ιστορία του και που ταυτόχρονα την αποδόμησε. Μια ανύπαντρη μητέρα, μια φτωχή μετανάστρια, που σταδιακά χάνει το φως της, αγράμματη, αθώα, αλλά τίμια, πάντα αληθινή και ειλικρινής, που βρίσκεται σε έναν κόσμο άγριο και σκληρό. Μια γυναίκα που έρχεται στην Αμερική, όχι για να κυνηγήσει το Αμερικάνικο όνειρο, αλλά γιατί μόνο εκεί μπορεί να εγχειριστεί και να σωθεί ο γιος της. Που ζει και ονειρεύεται μέσα από τον κινηματογράφο, μέσα από τα μιούζικαλ, τη μόνη της διαφυγή από την σκληρή της πραγματικότητα.
Έτσι το μόνο που είχαμε να κάνουμε εμείς, ήταν να διηγηθούμε με τον πιο απλό τρόπο αυτή τη συγκλονιστική ιστορία και να μείνουμε όσο γίνεται πιο πιστοί στο πνεύμα του Lars Von Trier και στην εξαιρετική διασκευή του Patrick Ellsworth, ντυνοντάς την με τη μουσική του Μάνου Αντωνιάδη, τους στίχους του Γεράσιμου Ευαγγελάτου και τις χορογραφίες του Φοίβου Έλιο Μπέικο.

Η ηρωίδα της ιστορίας αγαπά τα αμερικάνικα μιούζικαλ. Πέστε μου πόσο η ψευδαίσθηση συντηρεί έναν άνθρωπο σήμερα ώστε να αντέξει;
Όλοι μας βρίσκουμε διεξόδους για να ξεφεύγουμε από την πραγματικότητα μας. Καλό βέβαια είναι να μην ζούμε με ψευδαισθήσεις, αλλά διαρκώς να προσπαθούμε να καλυτερεύουμε τη ζωή μας, διοχετεύοντας την ενέργεια μας σε ανθρώπους και καταστάσεις που μας κάνουν χαρούμενους και ευτυχισμένους. Γιατί, όσο τετριμένο κι αν ακούγεται, η ζωή είναι σύντομη για να την αφήνουμε να περνάει κάνοντας πράγματα που δεν μας ευχαριστούν. Η ρουτίνα και η συνήθεια είναι βέβαια δύο πολύ ανασταλτικοί παράγοντες και χρειάζεται μεγάλη δύναμη για να τους πολεμήσεις. Αν βρεις όμως τρόπους να τους “σπας”, τότε αυτόματα θα έχεις βρει κάτι για να αντέχεις την καθημερινότητα σου. Κι αυτό είναι ένα πρώτο βήμα.

Η τραγική ζωή της ηρωίδας και η αυτοθυσία της πως μεταφέρονται στη σημερινή εξαιρετικά δύσκολη συγκυρία;
Η ηρωίδα του Trier, η Σέλμα, θα μπορούσε να είναι μια μετανάστρια στη χώρα μας σήμερα, μια ανύπαντρη μητέρα που μόνη της μεγαλώνει το παιδί της, μια σκληρά εργαζόμενη γυναίκα που προσπαθεί με χίλιους δύο τρόπους να κρατήσει ένα σπιτικό, μια γυναίκα που δεν βλέπει αλλά προσπαθεί να ζήσει σε ένα εντελώς ακατάλληλο για αυτήν περιβάλλον, μια γυναίκα που δεν κατάφερε να μορφωθεί, μια γυναίκα που ζει ανάμεσα μας και που παρόλες τις αντιξοότητες παλεύει με αξιοπρέπεια να επιβιώσει. Θα μπορούσε να ήταν η μητέρα μας, η αδερφή μας, η φίλη μας, η γειτόνισσα μας, που προσπαθεί να ζήσει με 500 ευρώ το μήνα και ζει το δικό της “παραμύθι” μέσα από μιούζικαλ, μέσα από ταινίες, σειρές, βιβλία, κ.ο.κ. Δυστυχώς κάθε εβδομάδα οι εφημερίδες και το διαδίκτυο είναι γεμάτα από τέτοιες ιστορίες με τραγικό τέλος, παρόμοιες με αυτή της Σέλμα.

Σε τι μπορεί να οδηγήσει έναν άνθρωπο η απόγνωση και τι είναι αυτό που μπορεί να τον κρατήσει όρθιο;
Η απόγνωση; Στην καταστροφή. Γιατί είναι από εκείνα τα αισθήματα που σου θολώνουν το μυαλό. Είναι χειρότερη και από την θλίψη και την κατάθλιψη, γιατί αν κάτι σου στερεί είναι την ελπίδα. Κι αν πάψεις να ελπίζεις τότε δεν σου μένει τίποτα. Χρειάζεται πολύ δύναμη, κουράγιο και να χεις ένα πολύ ισορροπημένο περιβάλλον για να μπορέσεις να την αντιμετωπίσεις και να την προσπεράσεις. Κι ανθρώπους δίπλα σου, γιατί ο μεγαλύτερος σύμμαχος της είναι η μοναξιά.

Τι είναι αυτό που σας συγκινεί περισσότερο σε αυτή την ιστορία;
Η ίδια η σκληρή, βαθιά συγκινητική μα τόσο ανθρώπινη ιστορία αυτής της ηρωίδας. Κι ότι με αφορμή το βασικό θέμα που πραγματεύεται, την ανιδιοτελή, δηλαδή, αγάπη της μάνας, η οποία φτάνει στην υπέρτατη θυσία για το μοναχοπαίδι της, καυτηριάζει και μιλάει ταυτόχρονα για τόσα άλλα πράγματα: τη μετανάστευση, το σωφρονιστικό-δικαστικό σύστημα, το ρατσισμό, τη διαφορετικότητα, τη φιλία, τον έρωτα...

Πληροφορίες:

Συγγραφέας: Λαρς Φον Τριερ
Διασκευή: Πάτρικ Ελσουέρθ
Μετάφραση: Αντώνης Γαλέος
Δραματουργική επεξεργασία – Σκηνοθεσία: Δημήτρης Καρατζιάς
Πρωτότυπη μουσική – Τραγούδια παράστασης: Μάνος Αντωνιάδης
Στίχοι Τραγουδιών: Γεράσιμος Ευαγγελάτος
Κινησιολογία – Χορογραφίες : Έλιο Φοίβος Μπέικο
Σκηνικά: Δημήτρης Καρατζιάς – Μάνος Αντωνιάδης
Κατασκευαστής σκηνικών: Κώστας Μπακάλης
Κοστούμια γυναικών: Μάριος Βουτσινάς
Κατασκευή γυναικείων κοστουμιών: Γεωργία Σάντυ
Κοστούμια ανδρών: Γιώργος Λυντζέρης
Σχεδιασμός φωτισμών: Βαγγέλης Μούντριχας
Βοηθός φωτιστή: Θοδωρής Μαργαρίτης
Βοηθός σκηνοθέτη: Γιέλενα Γκάγκιτς
Φωτογραφίες : Χριστίνα Φυλακτοπούλου
Επικοινωνία παράστασης : Χρύσα Ματσαγκάνη
Παραγωγή: VAULT

Διανομή
Σέλμα : Δήμητρα Κολλά
Τζην: Αντώνης Σταμόπουλος
Κάθυ: Βιργινία Ταμπαροπούλου
Μπιλ / Κατήγορος / Φύλακας: Στέλιος Καλαϊτζής
Λίντα / Δικαστής / Αναπληρώτρια Διευθύντρια Φυλακών: Ράσμι Σούκουλη
Τζεφ / Φύλακας: Θοδωρής Αντωνιάδης
Σαμουήλ/ Επικεφαλής των ενόρκων: Πωλ Ζαχαριάδης
Νόρμαν / Συνήγορος / Φύλακας: Σωτήρης Μεντζέλος
Μπρέντα / Γιατρός / Ντολόρες: Ορνέλα Λούτη

Γενική είσοδος: 15€
Προπώληση: 13€
Φοιτητές / Σπουδαστές / Κάτοχοι Κάρτας Πολυτέκνων / ΑμΕΑ / Κάτοχοι Κάρτας Ανεργίας (ΟΑΕΔ): 12€

Φωτογραφίες αποκλειστικά για το TheToc από την Χριστίνα Φυλακτοπούλου

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr