Σοφία Βέμπο: μια σπάνια, μοναδική φωνή, μια σπουδαία ζωή

Σαν σήμερα φεύγει από τη ζωή η μεγάλη Ελληνίδα τραγουδίστρια Σοφία Βέμπο.Η κηδεία της μετατράπηκε σε πάνδημο συλλαλητήριο.

Αργυρώ Μποζώνη
ΓΡΑΦΕΙ: ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Σοφία Βέμπο: μια σπάνια, μοναδική φωνή, μια σπουδαία ζωή

«Εγώ θα σας αφηγηθώ τη ζωή μου με απλότητα. Είναι μια απλή ζωή που αμφιβάλλω αν θα σας ενθουσιάσει, όπως αμφιβάλλω για το συγγραφικό μου τάλαντο. Ισως θα προτιμούσατε αντί να διαβάζετε αυτές τις γραμμές να σας έλεγα ένα τραγούδι...»

Σοφία Βέμπο

Τραγουδίστρια της Νίκης, μια μοναδική ελληνική φωνή, μια γυναίκα με στιλ, πάθος αξιοπρέπεια, για τη Σοφία Βέμπο είναι πολύ δύσκολο να μιλήσει κανείς. Σύμβολο ενός ολόκληρου λαού, απόλυτα ταυτισμένη με το έπος του '40, η Σοφία Βέμπο κατόρθωσε να συνδέσει το όνομά της με τη νεότερη ιστορία του Έθνους. Η εθνική μας φωνή με την ξεχωριστή χροιά και την ισχυρή προσωπικότητα, τραγούδησε με λεβεντιά, σατίρισε με θάρρος τους κατακτητές και εμψύχωσε τους έλληνες φαντάρους μας στο ελληνοαλβανικό μέτωπο, με τραγούδια που έγιναν πατριωτικοί ύμνοι.

Σοφία Βέμπο: μια σπάνια, μοναδική φωνή, μια σπουδαία ζωή

Γεννημένη στη Θράκη στις 11 Φεβρουαρίου του 1910, η Σοφία Μπέμπου, όπως ήταν το πραγματικό της όνομα, ξεκινά την καλλιτεχνική της πορεία ως τραγουδίστρια το 1933 από τη Θεσσαλονίκη για να βρεθεί πολύ γρήγορα στην πρωτεύουσα όπου η εξέλιξή της υπήρξε αλματώδης. Το πρώτο τραγούδι της καριέρας της Βέμπο είναι η Όμορφη τσιγγάνα, ενώ το πρώτο τραγούδι που γραμμοφώνησε είναι το Μη ζητάς φιλιά, στην εταιρεία Παρλοφόν, το 1934. Έως το 1939 η Βέμπο έχει ήδη αναγνωριστεί και καταξιωθεί ως η πρώτη τραγουδίστρια του ελληνικού ελαφρού τραγουδιού.

Η κήρυξη του πολέμου εκτοξεύει την καριέρα της Βέμπο, η οποία ξεκινά να τραγουδά σατιρικά και πολεμικά τραγούδια στην παράσταση Πολεμική Αθήνα που ανέβασε το θέατρο Μοντιάλ, του Μίμη Τραϊφόρου (συνεργάτης και μετέπειτα σύζυγός της). Αξίζει να σημειωθεί πως με την κήρυξη του ελληνοϊταλικού πολέμου όλες οι οι επιθεωρήσεις

Σοφία Βέμπο: μια σπάνια, μοναδική φωνή, μια σπουδαία ζωή - εικόνα 2

προσαρμόζουν το θέμα τους στην πολεμική επικαιρότητα και τα τραγούδια επανεγγράφονται με πατριωτικούς στίχους. Από τη σκηνή του θεάτρου Μοντιάλ η Βέμπο ερμηνεύει για πρώτη φορά τα τραγούδια που έγιναν πατριωτικοί ύμνοι (Παιδιά, της Ελλάδος παιδιά και Κορόιδο Μουσολίνι) και γράφει ιστορία. Το ασφυκτικά γεμάτο -καθημερινά- θέατρο Μοντιάλ, ξεκινά να παραχωρεί τις μισές από τις εισπράξεις του για την ενίσχυση του μετώπου, ενώ παράλληλα η Βέμπο προσφέρει στο Ελληνικό Ναυτικό 2.000 χρυσές λίρες. Το 1941 η Βέμπο ερμηνεύει το Βάζει ο Ντούτσε τη στολή του και ακολουθούν τα Στον πόλεμο βγαίνει ο Ιταλός, Μας χωρίζει ο πόλεμος, κ.α. Σε μια προσπάθεια να πάρουν κουράγιο οι έλληνες φαντάρει και να γιγαντωθεί το ηθικό τους, το Γενικό Επιτελείο Στρατού στέλνει τους δίσκους της Βέμπο σε όλες τις μονάδες στο μέτωπο.

Λίγο προτού εισέλθουν οι Γερμανοί στην Αθήνα και ενώ με τα τραγούδια της κατά τη διάρκεια του ελληνοϊταλικού πολέμου έχει γίνει η «τραγουδίστρια της νίκης», βγαίνοντας από το θέατρο Μοντιάλ όπου εμφανίζεται και πηγαίνοντας στο Αλάμπρα όπου παίζει η αδελφή της Αλίκη, συνέβη το εξής περιστατικό το οποίο η Σοφία Βέμπο αναφέρει στην αυτοβιογραφία της (η οποία δημοσιεύτηκε το 1947, σε 62 συνέχειες στην καθημερινή ελληνόφωνη εφημερίδα της Νέας Υόρκης «Εθνικός Κήρυξ»): «ξαφνικά ένιωσα ένα τρομερό σε δύναμη κρύο χτύπημα στο πρόσωπο. Ηταν σαν σιδερένια γροθιά. Σωριάστηκα αμέσως. Επρόλαβα να φωνάξω: "Με σκότωσες, παλιάνθρωπε". Τίποτα άλλο, λιποθύμησα».

Το πρωί της άλλης ημέρας το τηλέφωνο του σπιτιού της χτυπάει και αμέσως μια βαριά φωνή τής λέει: «Σ' τα σπάσαμε τα μούτρα για να μην μπορής να βγαίνης στο θέατρο και να

Σοφία Βέμπο: μια σπάνια, μοναδική φωνή, μια σπουδαία ζωή - εικόνα 3

λες αυτά που λες. Μην στεναχωριέστε, τους απάντησα, θα τα πω από το ραδιόφωνο. Ηταν φανεροί πλέον οι δολοφόνοι μου: ή φασίσται Ιταλοί ή άνθρωποι της Γκεστάπο». Η Βέμπο αυλλαμβάνεται ξανά και υπογράφει όπου διαβεβαιώνει ότι δεν θα ξανατραγουδήσει πατριωτικά τραγούδια. Το κάνει. Αλλά στέλνει τα μηνύματά της μέσω τραγουδιών. Οι Ιταλοί στη συνέχεια την καλούν να σταματήσει με ανακοίνωσή τους. Και έγινε. Δεν μπορούσε να ασκήσει το επάγγελμά της. Μετά από λίγο την άδεια την παίρνει πίσω. Και ανήμερα την 28η Οκτωβρίου, με τους ιταλούς και γερμανούς λογοκριτές δίπλα της, δίνει παράσταση ντυμένη στα γαλανόλευκα. «Οι Ιταλοί ελύσσαξαν αλλά δεν μπορούσαν να κάνουν πια τίποτα».

Σοφία Βέμπο: μια σπάνια, μοναδική φωνή, μια σπουδαία ζωή - εικόνα 4

Με την είσοδο των ναζιστικών στρατευμάτων στην Αθήνα η Βέμπο φυγαδεύεται μεταμφιεσμένη σε καλόγρια στη Μέση Ανατολή όπου συνεχίζει να τραγουδά για τα ελληνικά και συμμαχικά στρατεύματα της περιοχής. Εκεί ήδη είχε αρχίσει να γεννιέται ο πυρήνας μιας ελεύθερης Ελλάδας. Στη Μέση Ανατολή, όπου παρέμεινε σχεδόν τρεισήμισι χρόνια (1942-1946), τραγουδά για να ψυχαγωγήσει τις Ένοπλες Δυνάμεις, ανεβάζει επιθεωρήσεις, δίνει ρεσιτάλ και δεν σταματά να δίνει τα πάντα για τον αγώνα. Μάλιστα, το μεγαλύτερο μέρος από τα έσοδα των εμφανίσεων που πραγματοποιεί, πηγαίνει κατευθείαν για εθνικούς σκοπούς.

Σοφία Βέμπο: μια σπάνια, μοναδική φωνή, μια σπουδαία ζωή - εικόνα 5


Μετά την απόβαση των συμμαχικών δυνάμεων στη Νορμανδία, το Συμμαχικό Στρατηγείο της Μέσης Ανατολής τής διαθέτει πολεμικό αεροσκάφος για να γυρίσει στην Ελλάδα. Τότε, και ενώ η καριέρα της βρισκόταν στο ζενίθ, παίρνει την απόφαση να πάει στην Αμερική όπου την προσκαλούσε ο απόδημος ελληνισμός. Στην Αμερική μένει σχεδόν δυόμισι χρόνια (1947-1949) αλλά στο μυαλό της έχει πάντα τη σκέψη να επιστρέψει στην πατρίδα. «Η Ελλάδα με δημιούργησε και σ’ αυτή θέλω να γυρίσω. Θέλω να τελειώσω της καριέρα μου στον τόπο που μου τα έδωσε όλα και με το παραπάνω», αναφέρει...


Το 1949 επιστρέφει στην Ελλάδα, αφήνοντας πίσω δόξες και συμβόλαια, ύστερα από τιμητική πρόσκληση του Γενικού Επιτελείου Στρατού για περιοδεία στις μαχόμενες μονάδες κατά τη μαύρη περίοδο του Εμφυλίου. Αρκετά χρόνια αργότερα, μια μεγάλη στιγμή σημαδεύει τα τελευταία χρόνια της ζωής της: η εξέγερση του Πολυτεχνείου το 1973. Καθώς το διαμέρισμά της βρίσκεται εκεί κοντά, η Βέμπο αψηφώντας τη χούντα των συνταγματαρχών δίνει άσυλο, ανοίγοντας την πόρτα της σε κυνηγημένα παιδιά. Όταν η Ασφάλεια έρχεται στο κατώφλι της λέει στον επικεφαλής:
«Εγώ δε φοβήθηκα τον Ντούτσε, δε φοβήθηκα τον Χίτλερ. Είναι δυνατόν τώρα να φοβηθώ εσάς; Είναι ποτέ δυνατόν να φοβηθώ τους δικούς μου; Και μ’ αυτή τη γενναία πράξη έπεσε η αυλαία των εθνικών της προσφορών».

Σοφία Βέμπο: μια σπάνια, μοναδική φωνή, μια σπουδαία ζωή - εικόνα 6

«Η Τραγουδίστρια της Νίκης» Σοφία Βέμπο, «έφυγε» από τη ζωή το πρωί της 11ης Μαρτίου του 1978 σε ηλικία 68 ετών και η κηδεία της μετατράπηκε σε ένα πάνδημο συλλαλητήριο.

Πηγή του άρθρου, το βιβλίο «Σοφία Βέμπο - Τραγούδαγε την Ελλάδα κι όλη η Ελλάδα τραγουδούσε μαζί της» (εκδόσεις University Studio Press), της Κατερίνας Κ. Πετρίδου

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

ΣΤΗ ΘΕΣΣΑΛΟΝΙΚΗ 13 Αυγ 2020 | 13:20

Το τελευταίο "αντίο" στον Ντίνο Χριστιανόπουλο - Ολοι τον καταχειροκρότησαν [εικόνες]

Τον σπουδαίο ποιητή, Ντίνο Χριστιανόπουλο, αποχαιρέτησαν το πρωί της Παρασκευής, συγγενείς και φίλοι, στη Θέρμη της Θεσσαλονίκης.

ΣΤΙΣ 10:00, ΣΤΟΝ ΙΕΡΟ ΝΑΟ ΚΟΙΜΗΣΕΩΣ ΤΗΣ ΘΕΟΤΟΚΟΥ 12 Αυγ 2020 | 12:37

Σήμερα στη Θεσσαλονίκη η κηδεία του Ντίνου Χριστιανόπουλου

Η κηδεία του Ντίνου Χριστιανόπουλου θα γίνει δημοτική δαπάνη.

ΣΤΑ 89 ΤΟΥ ΧΡΟΝΙΑ 11 Αυγ 2020 | 17:51

Πέθανε ο σπουδαίος ποιητής, Ντίνος Χριστιανόπουλος - Οι αιρετικές θέσεις, το ρεμπέτικο και η Θεσσαλονίκη

Φτωχότερος ο κόσμος των γραμμάτων μετά τον θάνατο του Ντίνου Χριστιανόπουλου που "έφυγε" ύστερα από πολυετή ασθένεια

ΤΟ ΕΤΗΣΙΟ ΡΑΝΤΕΒΟΥ ΤΟΥ ΧΟΡΟΥ 11 Αυγ 2020 | 12:25

Ξεκινά την Παρασκευή 21 Αυγούστου το 26ο Διεθνές Φεστιβάλ Χορού Καλαμάτας

Wim Vandekeybus, Israel Galván, Karine Ponties το πρώτο σαββατοκύριακο.

ΑΠΟ ΤΙΣ 8 ΕΩΣ ΤΙΣ 15 ΟΚΤΩΒΡΙΟΥ 11 Αυγ 2020 | 10:07

Διαδικτυακά η Art Athina 2020 - Ψηφιακή και ανοιχτή σε όλους

H πλατφόρμα Αrt Athina Viewing Rooms θα παρουσιαστεί την πρώτη εβδομάδα του Οκτωβρίου.

ΜΕ ΕΠΙΛΕΓΜΕΝΕΣ ΕΚΔΗΛΩΣΕΙΣ 08 Αυγ 2020 | 12:36

Αισχύλεια 2020: Ξεκινά το ιστορικό και ενδιαφέρον φεστιβάλ της Ελευσίνας

Το Φεστιβάλ, από τα επιδραστικότερα και μακροβιότερα στην ελληνική επικράτεια, καταξιώνεται ολοένα και περισσότερο στη συνείδηση των πολιτών.

ΟΛΟ ΤΟΝ ΑΥΓΟΥΣΤΟ 07 Αυγ 2020 | 11:55

Το Εθνικό Θέατρο συνεχίζει τις παραστάσεις σε αρχαιολογικούς χώρους

Οι εκδηλώσεις προσφέρονται δωρεάν. Το μόνο αντίτιμο είναι το εισιτήριο για την είσοδο σε κάθε χώρο.

ΕΝΑ ΠΑΡΑΞΕΝΟ ΣΚΗΝΙΚΟ 07 Αυγ 2020 | 10:44

Αποκάλυψη: Μετά από 50 χρόνια ο Πολ Μακάρτνεϊ αποκαλύπτει γιατί μήνυσε τους Beatles

Μίλησε σχετικά με τη διαβόητη διάλυση των Beatles το 1970 και την μυστηριώδη μήνυση που είχε καταθέσει.

ΣΤΟ ΑΡΧΑΙΟΛΟΓΙΚΟ ΜΟΥΣΕΙΟ ΜΥΚΟΝΟΥ 05 Αυγ 2020 | 12:34

"Από τον κόσμο του Ομήρου. Τήνος και Κυκλάδες στη Μυκηναϊκή εποχή" - Μοναδική ματιά στον σπουδαίο πολιτισμό

150 αντικείμενα συγκεντρώνονται για πρώτη φορά και αποκαλύπτουν μια ολοκληρωμένη εικόνα του Μυκηναϊκού πολιτισμού στο νησιωτικό σύμπλεγμα των Κυκλάδων.

ΣΤΟ ΠΛΑΙΣΙΟ ΤΟΥ ΦΕΣΤΙΒΑΛ ΑΘΗΝΩΝ & ΕΠΙΔΑΥΡΟΥ 2020 04 Αυγ 2020 | 20:18

Επίδαυρος: Οι "Όρνιθες" πετούν στο Αρχαίο Θέατρο το τριήμερο 7-8-9 Αυγούστου

Το ΚΘΒΕ παρουσιάζει τη διαχρονική κωμωδία του Αριστοφάνη στην Επίδαυρο

ΕΝΤΟΠΙΣΤΗΚΕ ΣΕ ΓΚΑΛΕΡΙ ΤΟΥ ΛΟΝΔΙΝΟΥ 04 Αυγ 2020 | 12:23

Επαναπατρίστηκε κλεμμένη εικόνα από την Ήπειρο, έργο του 19ου αιώνα

Η εικόνα είχε κλαπεί τον Σεπτέμβριο 2005 μαζί με άλλες έντεκα εικόνες.

ΣΕ ΝΕΟ ΧΩΡΟ ΦΥΛΑΞΗΣ ΤΑ ΟΧΗΜΑΤΑ ΤΗΣ ΤΕΩΣ ΒΑΣΙΛΙΚΗΣ ΟΙΚΟΓΕΝΕΙΑΣ 03 Αυγ 2020 | 19:00

Εκθαμβωτικά τα βασιλικά αυτοκίνητα στο Τατόι: Η συντήρηση, αποκατάσταση και μεταμόρφωσή τους [Εικόνες-Βίντεο]

Εντυπωσιάζουν τα αυτοκίνητα της τέως Βασιλικής οικογένειας με ηλικία από 55 έως 82 έτη

ΜΕ ΔΥΝΑΜΗ ΣΤΙΣ ΚΑΝΝΕΣ 03 Αυγ 2020 | 08:25

Motorway 65: Η ελληνική ταινία που διεκδικεί τον Χρυσό Φοίνικα στο Φεστιβάλ Καννών

Η ταινία της Εύης Καλογηροπούλου στο επίσημο διαγωνιστικό τμήμα του Φεστιβάλ Καννών 2020