Με εκατοντάδες συμμετέχοντες, δεκάδες φορείς, συλλόγους και εθελοντές, το 2ο Φεστιβάλ Πολιτισμού και Αθλητισμού "ΜΑΖΙ στη Γιορτή", που διοργάνωσε το Κοινωφελές Ίδρυμα ΕΣΤΙΑ Άγιος Νικόλαος ολοκληρώθηκε στη Φωκίδα, αφήνοντας πίσω του κάτι περισσότερο από ένα επιτυχημένο πολιτιστικό γεγονός: μια ζωντανή απόδειξη ότι η συμπερίληψη, η συνεργασία και η κοινωνική συνοχή μπορούν να γίνουν καθημερινή πράξη.
Για δύο ημέρες, η Ιτέα και το Γαλαξίδι μετατράπηκαν σε χώρους συνάντησης ανθρώπων κάθε ηλικίας, εμπειρίας και δυνατότητας. Μαθητές, ηλικιωμένοι, άτομα με αναπηρία, καλλιτέχνες, αθλητές και εθελοντές συμμετείχαν σε δράσεις που είχαν έναν κοινό παρονομαστή: τη δύναμη του "μαζί".
Η πρόεδρος της ΕΣΤΙΑΣ Αγίου Νικολάου και ψυχή της διοργάνωσης, Τζιοβάννα Καμπούρη, μιλά για έναν θεσμό που πλέον έχει αποκτήσει βαθιές ρίζες στην τοπική κοινωνία.
"Ο σπόρος που φυτέψαμε πέρσι δημιουργώντας το πρώτο Φεστιβάλ ΜΑΖΙ στη Γιορτή, μια γιορτή για όλους τους ενεργούς πολίτες κάθε ηλικίας και διαφορετικότητας, ρίζωσε ήδη γερά. Το μήνυμα της ισότιμης συμμετοχής, της αλληλεγγύης και του εθελοντισμού το οποίο προασπιζόμαστε, έχει περάσει ήδη στην συνολική συνείδηση και αντανακλάται σε όλες τις φετινές εκδηλώσεις. Ανεξαρτήτως από το είδος δράσης -αθλητική, πολιτιστική, κοινωνική, ακόμα και γαστρονομική- είναι έκδηλο το ομαδικό πνεύμα και η όρεξη της προσφοράς. Σε κάθε δράση, εμβληματικοί οργανισμοί και άτομα από τον χώρο της, προσφέρουν εθελοντικά την ευκαιρία συμμετοχής και εμπλουτισμού σε όλους μας. Μαζί τους εκατοντάδες εθελοντές αποδεικνύουν μέσα από την δέσμευση τους, την δημιουργική δύναμη του ΕΜΕΙΣ σε σχέση με το ΕΓΩ. Για μένα δεν υπάρχει τίποτα πιο συναρπαστικό από αυτή την συλλογική ισότιμη συμμετοχή στην προετοιμασία και στην γιορτή."
Η συνδιοργανώτρια του φεστιβάλ και ιδιοκτήτρια του Ξενοδοχείου Γανυμήδης, Χρυσούλα Παπαλέξη, βλέπει τη διοργάνωση ως μια ευκαιρία εξωστρέφειας για τον τόπο.
"Θα θέλαμε ο κόσμος , και φέτος , να φύγει από το Γαλαξίδι που αγκάλιασε πάλι αυτή την γιορτή , με το αίσθημα ότι έζησε κάτι όμορφο , συλλογικό και αληθινό. Το "ΜΑΖΙ στη Γιορτή” είναι πάνω απ’ όλα μια γιορτή πολιτισμού σύνδεσης και συμμετοχής. Το μεγαλύτερο στοίχημά μας είναι να δυναμώνει και να μεγαλώνει κάθε χρόνο η εξωστρέφεια της Φωκίδας και να δημιουργούνται εμπειρίες που φέρνουν τους ανθρώπους με και χωρίς αναπηρίες πιο κοντά μεταξύ τους αλλά και στην ανθρώπινη φύση με ότι αυτό σημαίνει."
Το Γαλαξίδι αποτέλεσε και φέτος το επίκεντρο των περισσότερων δράσεων, φιλοξενώντας εκατοντάδες επισκέπτες που συμμετείχαν ενεργά σε κάθε πτυχή του προγράμματος.
Όταν η συμπερίληψη διδάσκεται από το σχολείο
Ιδιαίτερη θέση στο πρόγραμμα είχαν οι δράσεις που απευθύνονταν στα παιδιά. Η δράση "Ισότιμες Κοινότητες", με επίκεντρο το παραολυμπιακό άθλημα του sitting volleyball, έδωσε σε εκατοντάδες μαθητές την ευκαιρία να βιώσουν στην πράξη τις αξίες της συνεργασίας και της αποδοχής.
Η Διευθύντρια της Διεύθυνσης Πρωτοβάθμιας Εκπαίδευσης Φωκίδας, Αμαλία Παπαϊωάννου, εξηγεί γιατί τέτοιες βιωματικές δράσεις έχουν ιδιαίτερη αξία:
"Με τη συμμετοχή των παιδιών στο συγκεκριμένο αγώνισμα, στοχεύουμε στην καλλιέργεια της ενσυναίσθησης και της ευαισθησίας τους σε θέματα αναπηρίας και συμπερίληψης. Βασικός σκοπός της δράσης μας είναι η καλλιέργεια στάσεων και Αξιών ζωής, όπως είναι ο σεβασμός στη διαφορετικότητα, η ισότιμη συμμετοχή, η συνεργασία, η αλληλοκατανόηση, η αποδοχή του άλλου, η ευγενής άμιλλα, η ομαδικότητα, ο εθελοντισμός. Πιστεύουμε ότι όταν τα παιδιά μαθαίνουν από πολύ νωρίς να λειτουργούν με σεβασμό και αξίες στο σχολικό περιβάλλον, διαμορφώνουν στάσεις ζωής για να γίνουν οι αυριανοί υπεύθυνοι ενεργοί πολίτες, που θα οικοδομήσουν μια πιο δίκαιη, συμπεριληπτική και δημοκρατική κοινωνία για όλους."
Στην ίδια φιλοσοφία κινείται και η Έφη Τσαλίκη από την Εθνική Αθλητική Ομοσπονδία Ατόμων με Αναπηρίες:
"Από την πρώτη τους επαφή με ένα Παραολυμπιακό άθλημα, θα ήταν πολύ σημαντικό τα παιδιά να κρατήσουν κυρίως τρία πράγματα: Ότι ο αθλητισμός ανήκει σε όλους, να δουν πως η συμμετοχή, η προσπάθεια, η χαρά του παιχνιδιού και η εξέλιξη δεν εξαρτώνται από μια αναπηρία, αλλά από τη θέληση, τη συνεργασία και την αγάπη για τον αθλητισμό. Τον σεβασμό στη διαφορετικότητα, τη δύναμη της προσπάθειας και της επιμονής. Ιδανικά, τα παιδιά θα φύγουν από αυτή την πρώτη εμπειρία με θαυμασμό για τον αθλητισμό, τη συνεργασία και την ανθρώπινη προσπάθεια."
Μια γιορτή που ανήκει στην κοινωνία
Η Πρόεδρος της Διοικούσας Επιτροπής της ΕΣΤΙΑΣ, Olafia Palmarsdottir, στέκεται στην αγκαλιά που έχει προσφέρει η τοπική κοινωνία στον θεσμό.
"Για εμάς, η γιορτή αυτή έχει πλέον αγκαλιαστεί από την τοπική κοινωνία και αυτό μας γεμίζει χαρά και συγκίνηση. Είναι πολύ όμορφο να βρισκόμαστε πλέον στο κέντρο της ζωής στο Γαλαξίδι αλλά και να νιώθουμε την αποδοχή και την αγάπη του κόσμου και σε πιο απομακρυσμένα μέρη όλου του νομού. Μέσα από τις δράσεις και τη συμμετοχή μας, οι άνθρωποι μάς γνωρίζουν καλύτερα και η κοινωνία μαθαίνει στην πράξη τι σημαίνει ισότιμη συμπερίληψη: ότι όλοι έχουμε τα ίδια δικαιώματα και αξίζουμε να συμμετέχουμε παντού, ο καθένας με τον δικό του τρόπο και τις δικές του δυνατότητες."
Η μαγειρική ως "ομαδικό σπορ"
Ξεχωριστή παρουσία στη διοργάνωση είχε ο Ηλίας Μαμαλάκης, ο οποίος συμμετείχε στις γαστρονομικές δράσεις του φεστιβάλ.
"Η μαγειρική είναι ένα ισχυρό μέσω ψυχοθεραπείας και είναι ομαδικό σπορ, ξυπνάει την ανάγκη της συνεργασίας για ένα αποτέλεσμα που θα αρέσει σ αυτούς που θα φάνε. Το βραβείο λοιπόν, είναι ένας αναστεναγμός ευχαρίστησης, πολύ πλούσιο βραβείο! Αποφεύγοντας τον όρο συμπερίληψη, πιστεύω ότι το ανακάτεμα του κόσμου που προέρχεται από διάφορες ανθρώπινες καταστάσεις μειονεκτικές ή πλεονεκτικές, ωθεί σε αισθήματα θετικά και εντείνει τις προσπάθειες δίνοντας ίσες ευκαιρίες!"
Η μουσική ως κοινή γλώσσα
Η μουσική αποτέλεσε ένα ακόμη ισχυρό μέσο σύνδεσης ανθρώπων διαφορετικών ηλικιών και εμπειριών.
Η Κατερίνα Καραδήμα, Πρόεδρος του Δημοτικού Λιμενικού Ταμείου Γαλαξιδίου και καθηγήτρια του Δημοτικού Ωδείου Δήμου Δελφών, αναφέρει:
"Η μουσική έχει έναν μοναδικό τρόπο να ενώνει ανθρώπους διαφορετικών ηλικιών και εμπειριών γιατί λειτουργεί ως μια παγκόσμια γλώσσα επικοινωνίας που ξεπερνά τις διαφορές και δημιουργεί κλίμα συνεργασίας, χαράς και αλληλοκατανόησης. Οι άνθρωποι συγχρονίζονται, χτυπούν παλαμάκια, τραγουδούν και κινούνται μαζί, δημιουργώντας μια βαθιά αίσθηση οικειότητας και σύνδεσης. Κατά συνέπεια, η μουσική δεν αποτελεί απλώς μια μορφή ψυχαγωγίας, αλλά και ένα ουσιαστικό μέσο ενίσχυσης της επικοινωνίας, της συλλογικότητας και της ανθρώπινης επαφής. Ενώνει συναισθήματα και ανθρώπους."
Από την πλευρά του, ο Γιάννης Αναγνωστόπουλος, καθηγητής του Μουσικού Σχολείου Άμφισσας, τονίζει:
"Για τους μαθητές και τους εκπαιδευτικούς του Μουσικού Σχολείου, η συμμετοχή σε ένα φεστιβάλ με επίκεντρο τη συμπερίληψη και τη συνεργασία αποτελεί μια βαθιά παιδαγωγική και κοινωνική εμπειρία. Η μουσική εκπαίδευση βασίζεται στη συμπερίληψη και τη συνεργασία. Δεν αφορά μόνο την απόκτηση τεχνικών δεξιοτήτων — δηλαδή την ικανότητα ενός παιδιού να παίζει ένα μουσικό όργανο — αλλά και όλη τη μαγεία του να μοιράζεται αυτή την εμπειρία με τους συνανθρώπους του. Γι’ αυτό και η μουσική εκπαίδευση συνδέεται άμεσα με τις βασικές αρχές της συμπερίληψης. Μέσα από αυτήν, παιδιά με διαφορετικό κοινωνικό, πολιτισμικό ή προσωπικό υπόβαθρο συμμετέχουν ισότιμα σε μια κοινή δημιουργική διαδικασία. Η μουσική λειτουργεί ως συνδετικός κρίκος, ως μια δύναμη που ενώνει τα μέλη της ομάδας και τα οδηγεί σε έναν κοινό στόχο: τη συνεργασία και τη συλλογική έκφραση μέσα από τη μουσική παράσταση."
Η τέχνη που ανοίγει πόρτες
Η συμμετοχή του Ιδρύματος Βασίλη & Ελίζας Γουλανδρή αποτέλεσε μία από τις καινοτομίες της φετινής διοργάνωσης. Η Κατερίνα Μαρκαδάκη, Head of Business Development του Ιδρύματος, σημειώνει:
"Η τέχνη λειτουργεί ως μια κοινή γλώσσα που ενώνει ανθρώπους διαφορετικών ηλικιών και εμπειριών μέσα από το συναίσθημα, τη μνήμη και τη συμμετοχή. Ένα σύγχρονο μουσείο οφείλει να είναι ανοιχτό και προσβάσιμο σε όλους, όχι μόνο σε επίπεδο υποδομών αλλά και εμπειρίας. Προσφέροντας τη δυνατότητα συμμετοχής, δημιουργείς την αίσθηση ότι κάθε άνθρωπος ανήκει σε έναν χώρο πολιτισμού που τον υπολογίζει, τον σέβεται και τον συμπεριλαμβάνει. Πιστεύω ότι όταν η τέχνη γίνεται πραγματικά συμπεριληπτική, το μουσείο μετατρέπεται σε έναν χώρο σύνδεσης, διαλόγου και ουσιαστικής συμμετοχής για όλους."
Η Κέλλυ Σκαφτούρου, Υπεύθυνη Οικονομικών Υπηρεσιών του Ιδρύματος και με καταγωγή από το Γαλαξίδι, προσθέτει:
"Για έναν μεγάλο πολιτιστικό φορέα, η σύνδεση με τις τοπικές κοινωνίες είναι πολύ σημαντική, γιατί ο πολιτισμός αποκτά μεγαλύτερη αξία όταν μοιράζεται με τους ανθρώπους και συνδέεται με την ταυτότητα κάθε τόπου. Για μένα προσωπικά, έχοντας καταγωγή από το Γαλαξίδι, η συμμετοχή του Ιδρύματος Βασίλη και Ελίζας Γουλανδρή στο φεστιβάλ της Εστία Αγίου Νικολάου έχει ιδιαίτερη σημασία. Είναι μεγάλη χαρά να βλέπω τον φορέα στον οποίο εργάζομαι τα τελευταία δέκα χρόνια, και ο οποίος αναπτύσσει σημαντικές δράσεις συμπερίληψης και προσβασιμότητας, να συμμετέχει σε μια διοργάνωση που προάγει τη συμμετοχή ατόμων κάθε κοινωνικής ομάδας και αναδεικνύει στην πράξη τη δύναμη του πολιτισμού ως μέσο ισότητας και κοινωνικής ευαισθησίας."
Εκεί όπου όλοι είναι νικητές
Περισσότεροι από 600 δρομείς συμμετείχαν στους αγώνες "Ενώνουμε τα βήματά μας", οι οποίοι ολοκλήρωσαν το πρόγραμμα του φεστιβάλ.
Η Πηνελόπη Σπυροπούλου από την οργανωτική επιτροπή του TihioRace εξηγεί γιατί οι συγκεκριμένοι αγώνες είναι διαφορετικοί:
"Αυτό που κάνει αυτούς τους αγώνες διαφορετικούς και μοναδικούς είναι ότι πρόκειται για Αγώνες Συμπερίληψης. Δεν θα υπάρχουν ηλικιακές κατηγορίες ούτε νικητές, θα είμαστε όλοι μαζί νικητές αφού με την παρουσία μας θα συμμετέχουμε σε αυτή την υπεργιορτή, στο φεστιβάλ ΜΑΖΙ ΣΤΗ ΓΙΟΡΤΗ. Οι συμμετέχοντες θα χρονομετρηθούν στην απόσταση 5 χιλιομέτρων και θα μπορούν να δουν τον χρόνο τους αλλά δεν θα υπάρχουν τρεις πρώτοι άνδρες και τρεις πρώτες γυναίκες. Όλοι θα παραλάβουμε το χειροποίητο μετάλλιο τερματισμού, δημιουργία των μελών της ΕΣΤΙΑΣ Άγιος Νικόλαος, επίσης μοναδικό και τελείως διαφορετικό από τα άλλα μετάλλια."
Το 2ο "ΜΑΖΙ στη Γιορτή" ήταν μια έμπρακτη υπενθύμιση ότι η κοινωνική συνοχή χτίζεται μέσα από μικρές καθημερινές συναντήσεις, κοινές εμπειρίες και ανοιχτές αγκαλιές. Και όπως απέδειξαν όσοι συμμετείχαν, όταν το "μαζί" γίνεται πράξη, τότε οι διαφορές παύουν να χωρίζουν και αρχίζουν να ενώνουν.