Ανάλυση Ράπτη: Τι σημαίνει η ήττα των Κούρδων της Συρίας - Στα χέρια του Αλ Σαράα οι πετρελαιοπηγές

Reuters

Ο επικεφαλής των κουρδικών δυνάμεων στη Συρία, Μαζλούμ Άμπντι, δήλωσε χθες Κυριακή ότι αποδέχθηκε συμφωνία με τη Δαμασκό, η οποία συμπεριλαμβάνει την κήρυξη κατάπαυσης του πυρός, αφού στρατεύματα της de facto κυβέρνησης του Άχμεντ αλ Σάραα προωθήθηκαν και κατέλαβαν διάφορους τομείς υπό κουρδικό έλεγχο στο βόρειο και στο ανατολικό τμήμα της χώρας.

"Προκειμένου αυτός ο πόλεμος να μη μετατραπεί σε εμφύλιο πόλεμο αποδεχθήκαμε να αποσυρθούμε από τις περιοχές Ντέιρ Εζόρ και Ράκκα προς τη Χασάκα”, ανέφερε ο Άμπντι, επικεφαλής των υπό κουρδική ηγεσία Συριακών Δημοκρατικών Δυνάμεων (SDF), οι οποίες είχαν φθάσει, με τη στήριξη των ΗΠΑ, να ελέγχουν για περίπου μία δεκαετία το (πετρελαιοπαραγωγό) ανατολικό τρίτο της επικράτειας της Συρίας. Αρκεί να αναλογισθεί κανείς ότι η Ράκκα είχε καταληφθεί από τις SDF προ εννεαετίας, με την ήττα του "Ισλαμικού Κράτους” (ISIS).

Πρόκειται για ιστορική εξέλιξη η οποία ενισχύει τον ρόλο της Τουρκίας στην περιοχή και συνιστά σχετική υποχώρηση του Ισραήλ, ενώ καταδεικνύει πόσο μοιραίο λάθος αποτελεί το να στηρίζεται κανείς εσαεί στην στήριξη αποκλειστικά των ΗΠΑ, ιδίως επί των ημερών του απρόβλεπτου Τραμπ.

Η προέλαση των συριακών κυβερνητικών στρατευμάτων τις προηγούμενες ημέρες υπήρξε ιλιγγιώδης, διαψεύδοντας τις εκτιμήσεις ότι θα σταματούσε απλώς στην δυτική όχθη του Ευφράτη.

Η συμφωνία την οποία παρουσίασε ο Σάραα αναμένεται να υπογραφεί εντός της ημέρας από τον Άμπντι στη Δαμασκό, παρουσία και του ειδικού απεσταλμένου των ΗΠΑ για τη Συρία και τον Λίβανο (και πρεσβευτή στην Άγκυρα), Τομ Μπαράκ. Σε ανάρτησή του στο X, ο Μπαράκ επαίνεσε τις πλευρές για τις "εποικοδομητικές προσπάθειές” τους και για το ότι "άνοιξαν το δρόμο για ανανεωμένο διάλογο και συνεργασία προς μια ενωμένη Συρία”.

"Δύο σπουδαίοι Σύριοι ηγέτες, καθοδηγούμενοι από τα κοινά οράματα για την απελευθέρωση της χώρας και του λαού τους από την τυραννία, έχουν τώρα ενωθεί για να σφυρηλατήσουν ένα λαμπρότερο μέλλον για όλους τους Σύριους”, σημείωσε ο Μπαράκ.

Ωστόσο, τα οράματα των δύο ανδρών δεν θα μπορούσαν να απέχουν περισσότερο, μας θυμίζει το Al-Monitor. Ο Σάραα επιμένει σε ένα αυστηρά συγκεντρωτικό μοντέλο διακυβέρνησης, ενώ οι Κούρδοι έχουν αγωνιστεί για να διατηρήσουν τις αυτόνομες πολιτικές και στρατιωτικές δομές που συγκρότησαν πριν από 14 χρόνια, λίγο μετά το ξέσπασμα της συριακής κρίσης. Ο Σάραα είναι ισλαμιστής, ενώ οι Κούρδοι των SDF είναι αποφασιστικά κοσμικοί και προωθούν ενεργά την ισότητα των φύλων.

Η συμφωνία, εάν εφαρμοστεί πλήρως, πιθανότατα θα σηματοδοτήσει ένα οριστικό τέλος στις ελπίδες των Σύριων Κούρδων για πολιτική αυτονομία και θα αποτελέσει μια τεράστια πολιτική νίκη για τον Σάραα, καθώς επιδιώκει να επεκτείνει την κυριαρχία του στη χώρα μετά από ένα χρόνο ασταθούς και βίαιης διακυβέρνησης που είδε τις μαζικές δολοφονίες Αλαουιτών και Δρούζων πέρυσι. Οι παρατηρητές λένε ότι πολλές από τις διατάξεις της συμφωνίας θα χρειαστούν μήνες, αν όχι χρόνια, για να εφαρμοστούν.

Ολα τα εδάφη με πετρέλαιο περνούν στον έλεγχο της κεντρικής κυβέρνησης

Η συμφωνία θεσπίζει μια συνολική κατάπαυση του πυρός σε όλα τα μέτωπα και τις γραμμές επαφής μεταξύ των SDF και των κυβερνητικών δυνάμεων και ζητά την πλήρη και άμεση στρατιωτική και διοικητική παράδοση των κυβερνείων Ράκα και Ντέιρ εζ-Ζορ (μαζί με όλα τα συνοριακά περάσματα, τα πετρελαϊκά πεδία και τα πεδία φυσικού αερίου στην περιοχή) στην συριακή κυβέρνηση.

Απαιτεί επίσης την πλήρη ενσωμάτωση του ένστολου προσωπικού των SDF στις δομές των συριακών υπουργείων Άμυνας και Εσωτερικών σε ατομική βάση. Αυτό αποτελεί μια σημαντική παραχώρηση από τις SDF, οι οποίες πίεζαν να διατηρήσουν αρκετές διακριτές μεραρχίες και ταξιαρχίες. Το μόνο που απέμεινε στις SDF ήταν μια τοπική αστυνομική δύναμη, χωρίς βαρέα όπλα, για την πόλη Κομπάνι, η οποία συνορεύει με την Τουρκία και είχε γίνει σύμβολο της κουρδικής αντίστασης όταν πολιορκήθηκε από το ISIS το 2014. Σε μια άλλη κρίσιμη αλλαγή, θα μεταβιβαστεί στην κεντρική κυβέρνηση η διοίκηση των φυλακών και των στρατοπέδων που στεγάζουν οικογένειες μαχητών του ISIS, η οποία αποτελούσε ισχυρό διαπραγματευτικό χαρτί των SDF και έναντι των ΗΠΑ.

Διαβάστε Επίσης

Σοκαριστικό βίντεο από τη Συρία: Τανκ παρασέρνει δημοσιογράφο σε ζωντανή μετάδοση από το Χαλέπι

Προς μεγάλη ικανοποίηση της Άγκυρας, οι SDF έχουν δεσμευτεί για την εκδίωξη όλων των μη Σύριων μελών του ΡΚΚ εκτός των συνόρων της Συριακής Αραβικής Δημοκρατίας. Υπενθυμίζεται ότι η Τουρκία (μεγάλος προστάτης του Σάραα) θεωρεί τους Κούρδους αυτονομιστές ως ελεγχόμενους από το εκτός νόμου ΡΚΚ που δρα στη δική της επικράτεια.

Ικανοποίηση στην Αγκυρα για τις εξελίξεις

Δεν υπάρχει καμία αναφορά στην αυτοδιοίκηση ή τα εθνοτικά δικαιώματα. Αντίθετα, η συμφωνία αναπαράγει το διάταγμα που υπέγραψε αιφνιδιαστικά την Παρασκευή ο Σάραα και ορίζει τα κουρδικά ως "εθνική”, αλλά όχι επίσημη, γλώσσα, αναγνωρίζοντας παράλληλα το Νεβρόζ (την κουρδική Πρωτοχρονιά της 21ης Μαρτίου) ως αργία και υποσχόμενος αποκατάσταση όσων Κούρδων αποπολιτογραφήθηκαν κατά την προβληματική απογραφή του 1962. Ο Σάραα πλαισίωσε τα ανοίγματα αυτά με ρητορικές αναφορές στους Κούρδους ως "σπορά του Σαλαδδίνου”, του κουρδικής καταγωγής θεμελιωτή της δυναστείας των Αγιουβιδών ο οποίος ανέκτησε την Ιερουσαλήμ από τους Σταυροφόρους.

Διαβάστε Επίσης

Ο Τραμπ ψέκασε με το άρωμά του τον πρόεδρο της Συρίας και τους υπουργούς του [βίντεο]

Την στρατιωτική κατάρρευση της κουρδικής πλευράς εξηγούν τρεις παράγοντες. Ο πρώτος είναι η αποσκίρτηση αραβικών φυλών που έως τώρα στήριζαν τις SDF, καθώς η κυριαρχία των τελευταίων είχε απλωθεί πολύ πέρα από τις παραδοσιακά κατοικούμενες από Κούρδους περιοχές.

Ο δεύτερος και κρισιμότερος παράγοντας είναι η απαθής στάση των ΗΠΑ, η οποία ήδη χαρακτηρίζεται από αρκετούς Κούρδους ως "προδοσία”, βρίσκεται όμως σε αρμονία προς τη φύση των κουρδο-αμερικανικών σχέσεων τις οποίες ήδη από το 2017 ο άλλοτε κορυφαίος αξιωματούχος του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, Τζόναθαν Κόεν, είχε περιγράψει ως "προσωρινές, συναλλακτικές και τακτικού χαρακτήρα”. Τώρα που ο Άσαντ αποτελεί παρελθόν και ο Σάραα βρήκε πρόσβαση στον Λευκό Οίκο οι Κούρδοι αυτονομιστές θα πρέπει να συμβιβασθούν με την πικρή μοίρα των "υπεργολάβων” που έχουν ολοκληρώσει την αποστολή τους.

Ένας τρίτος παράγοντας είναι η συμφωνία αποκλιμάκωσης της 6ης Ιανουαρίου μεταξύ Συρίας και Ισραήλ που επιτεύχθηκε στο Παρίσι μέσω της αμερικανικής μεσολάβησης. Η συμφωνία φαίνεται να έπεισε το Ισραήλ να χαλαρώσει τη ρητορική του που προωθεί την αυτονομία των Δρούζων και των Κούρδων, καθώς και τις επανειλημμένες στρατιωτικές επιθέσεις του σε συριακούς στόχους.

Η μάχη στις συνοικίες του Χαλεπίου

Υπενθυμίζεται ότι της προέλασης των δυνάμεων της Δαμασκού προς ανατολάς προηγήθηκε, στις 6 Ιανουαρίου, η εκκαθάριση δύο κουρδικών συνοικιών του Χαλεπίου από τις πολιτοφυλακές που υποχρεώθηκαν μετά από σφοδρές μάχες να παραδώσουν τις θέσεις τους στις κυβερνητικές δυνάμεις.

Η Άγκυρα έχει διαφημίσει τους στενούς δεσμούς μεταξύ των SDF και του PKK ως δικαιολογία για πολλαπλές εισβολές στη βόρεια Συρία, όπου έχει περισσότερους από 10.000 στρατιώτες. Από το 2024, η Τουρκία βρίσκεται σε μυστικές συνομιλίες με τον φυλακισμένο Κούρδο ηγέτη Αμπντουλάχ Οτσαλάν, ενώ το PKK ανακοίνωσε τον Μάιο του περασμένου έτους ότι διαλύει και παραδίδει τα όπλα του. Οι SDF, σε αντίθεση με την Άγκυρα, επέμειναν ότι οι εντολές του Οτσαλάν δεν ισχύουν για αυτούς.

Σε κάθε περίπτωση, η Τουρκία εξάλειψε την εδαφική απειλή που έθεταν οι ένοπλοι Σύριοι Κούρδοι και τώρα μπορεί να επικεντρωθεί πληρέστερα στην επέκταση της επιρροής της προς τα ανατολικά, στην Κεντρική Ασία, αλλά και στην συμμετοχή της στο υπό διαμόρφωση στρατιωτικό μπλοκ με την Σαουδική Αραβία και το Πακιστάν.

Πηγή: Capital.gr

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr