Νέα έρευνα: Μεγάλη μείωση μαθητών τα επόμενα χρόνια λόγω της κρίσης

Τα σημαντικότερα ευρήματα της μελέτης για την οικονομική κρίση και την εκπαίδευση στην Ελλάδα.

THETOC TEAM
ΓΡΑΦΕΙ: THETOC TEAM
Νέα έρευνα: Μεγάλη μείωση μαθητών τα επόμενα χρόνια λόγω της κρίσης

Η δημοσιονομική προσαρμογή που ακολούθησε το ξέσπασμα της κρίσης, η περιστολή του συνόλου των δημοσίων δαπανών, καθώς και η μείωση των εισοδημάτων των νοικοκυριών και της ιδιωτικής κατανάλωσης είχαν σημαντικές επιπτώσεις στο σύνολο της δημόσιας και της ιδιωτικής δαπάνης εκπαίδευσης, σύμφωνα με έρευνα που παρουσίασε το ΙΟΒΕ.

Μάλιστα η έρευνα διαπιστώνει ότι η έκταση, το βάθος, η παρατεταμένη διάρκεια της κρίσης, η μεγάλη μείωση της απασχόλησης και η οικονομική αβεβαιότητα που προκλήθηκε είχαν σημαντικές επιπτώσεις, καθώς ενέτειναν το δημογραφικό πρόβλημα, εξαιτίας της εξωτερικής μετανάστευσης Ελλήνων και αλλοδαπών που είχαν εγκατασταθεί στη χώρα, με αποτέλεσμα τη μείωση του μαθητικού πληθυσμού και τη σημαντική μείωση του αριθμού των γεννήσεων.

Όπως προκύπτει, προβλέπεται σταδιακά μεγάλη μείωση του μαθητικού πληθυσμού τα προσεχή χρόνια, που σωρευτικά μπορεί να υπερβεί το 30%.

Ανάλογα με το σενάριο της κρατικής πολιτικής που θα ακολουθηθεί τα προσεχή χρόνια (αδράνεια, προσαρμογή ή ευρωπαϊκή σύγκλιση), η διάρθρωση και η σύνθεση σε κατηγορίες της δημόσιας εκπαιδευτικής δαπάνης μπορεί να μεταβληθεί σημαντικά. Ειδικότερα, η μελέτη έδειξε ότι στο σενάριο της αδράνειας, η δαπάνη ανά μαθητή στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση προβλέπεται ότι θα αυξηθεί σωρευτικά κατά 37% μέχρι το 2035 σε σχέση με το 2015.

Στο σενάριο της προσαρμογής, η δαπάνη ανά σχολική μονάδα θα αυξηθεί κατά 27% μέχρι το 2035, ενώ η δαπάνη ανά διδάσκοντα κατά 37%. Στο τρίτο σενάριο της ευρωπαϊκής σύγκλισης, η δαπάνη ανά διδάσκοντα θα αυξηθεί επίσης κατά 37%.

Επιπλέον, με βάση τις προβλέψεις για την εξέλιξη του αριθμού των μαθητών προβλέπεται μείωση της ιδιωτικής δαπάνης για εκπαίδευση (κατά 28%), καθώς και μείωση της συνολικής (δημόσιας και ιδιωτικής) εκπαιδευτικής δαπάνης (κατά 27%) με αντίστοιχες επιπτώσεις στο σύνολο της οικονομίας και το ΑΕΠ της χώρας.

Τα σημαντικότερα ευρήματα της μελέτης συνοψίζονται στα εξής:

Ύστερα από μια περίοδο σημαντικής επέκτασης της δημόσιας εκπαιδευτικής δαπάνης, το ξέσπασμα της κρίσης οδήγησε σε σημαντικές περικοπές, με αποτέλεσμα η συνολική δημόσια εκπαιδευτική δαπάνη, σε πραγματικές τιμές, να επανέλθει το 2016, στα επίπεδα των αρχών της δεκαετίας του 2000 ως ποσοστό του ΑΕΠ και ως ποσοστό της συνολικής δαπάνης της Γενικής Κυβέρνησης.

Στη διάρκεια της κρίσης σημειώθηκε σημαντική μετατόπιση της δημόσιας δαπάνης από – κυρίως- τη δευτεροβάθμια προς την πρωτοβάθμια εκπαίδευση.

Επιπλέον, μεταβλήθηκε η σύνθεση της δημόσιας εκπαιδευτικής δαπάνης, καθώς σημειώθηκε αύξηση του μεριδίου της αποζημίωσης εργαζομένων στην πρωτοβάθμια και δευτεροβάθμια εκπαίδευση σε βάρος των άλλων κατηγοριών δαπάνης (λειτουργικών δαπανών, υποδομών κλπ).

Νέα έρευνα: Μεγάλη μείωση μαθητών τα επόμενα χρόνια λόγω της κρίσης

Από διεθνή συγκριτική σκοπιά διαπιστώθηκε, ακόμα, ότι η συνολική δημόσια εκπαιδευτική δαπάνη στην Ελλάδα, συγκριτικά με τις άλλες χώρες:

α) ως ποσοστό του ΑΕΠ και της συνολικής δαπάνης της Γενικής Κυβέρνησης, υστερεί διαχρονικά έναντι των χωρών της Ευρώπης, ακόμα και χωρών της Κεντρικής και Ανατολικής Ευρώπης.

β) η δαπάνη όμως για την τριτοβάθμια εκπαίδευση στην Ελλάδα, ως ποσοστό του ΑΕΠ, κινείται στο μέσο όρο των χωρών της Ευρωπαϊκής Ένωσης και της Ευρωζώνης,

γ) κατανέμεται περισσότερο στην τριτοβάθμια και την πρωτοβάθμια εκπαίδευση, και λιγότερο στην δευτεροβάθμια εκπαίδευση,

δ) είναι περισσότερο συγκεντρωμένη στο Κεντρικό Κράτος, έναντι της Τοπικής Αυτοδιοίκησης,

ε) κατευθύνεται πολύ περισσότερο στις αποζημιώσεις εργαζομένων, σε βάρος άλλων κατηγοριών δαπανών, όπως είναι οι υποδομές, οι λειτουργικές δαπάνες και οι κοινωνικές παροχές, και στις τρεις βαθμίδες της εκπαίδευσης.

Η μελέτη διαπιστώνει, επίσης, ότι η επίπτωση της κρίσης στην ιδιωτική δαπάνη για εκπαίδευση ήταν αναλογικά μεγαλύτερη από τη δημόσια δαπάνη καθώς, ύστερα από μια περίοδο επέκτασής της πριν από την κρίση, μειώθηκε από €3,3 δις το 2009 σε €2,1 δις το 2016.

Η ιδιωτική δαπάνη των νοικοκυριών για την εκπαίδευση (σε πραγματικές τιμές) έχει μειωθεί κατακόρυφα από το 2009 και μετά, ακολουθώντας σε γενικές γραμμές την εξέλιξη της συνολικής ιδιωτικής δαπάνης, ύστερα από μια περίοδο σημαντικής αύξησης της (από €2,8 δισ. το 2004 σε €3,3 δισ. το 2009 και €2,1 δισ. το 2016). Ως αποτέλεσμα των αυξομειώσεων που σημειώθηκαν πριν και μετά την έναρξη της κρίσης, η ιδιωτική δαπάνη από 26% της συνολικής (δημόσιας και ιδιωτικής) δαπάνης το 2008 μειώθηκε σε 20% το 2016, καθώς η ιδιωτική δαπάνη μειώθηκε περισσότερο από τη δημόσια.

Η ιδιωτική δαπάνη στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση είναι διαχρονικά η σχετικά μεγαλύτερη. Στη διάρκεια όμως της κρίσης, μειώθηκε το μερίδιο της δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης (από 55% το 2008 σε 49% το 2016) της πρωτοβάθμιας (από 19% το 2008 σε 17% το 2016) και της προσχολικής εκπαίδευσης (από 8% το 2010 σε 5% το 2016), ενώ αυξήθηκε το μερίδιο της ιδιωτικής δαπάνης στην τριτοβάθμια εκπαίδευση (από 4% σε 9%).

Αναφορικά με τις προκλήσεις για την εκπαίδευση στην Ελλάδα, η μελέτη τονίζει την ανάγκη για χάραξη εθνικής στρατηγικής για την ανεύρεση πρόσθετων πόρων για την αύξηση της χρηματοδότησής της τα προσεχή χρόνια, την εφαρμογή μεταρρυθμίσεων με στόχο τη βελτίωση της απόδοσης και της αποτελεσματικότητας της σημερινής δημόσιας δαπάνης, και την αναδιάρθρωσή της με ανακατανομή μεταξύ εκπαιδευτικών βαθμίδων και μεταξύ κατηγοριών δαπάνης (αποζημιώσεις εργαζομένων, υποδομές, λειτουργικές δαπάνες, κοινωνικές παροχές).

Πηγή: ΙΟΒΕ

28 Μαϊ 2020 | 22:38

Νομοσχέδιο για την Παιδεία: Ολες οι αλλαγές σε βαθμούς, απουσίες - Τι γίνεται με τα Πρότυπα και Πειραματικά

Η κατανομή των ωρών διδασκαλίας των μαθημάτων - Επανέρχεται η "διαγωγή" στη δευτεροβάθμια εκπαίδευση

ΕΝ ΑΝΑΜΟΝΗ ΤΩΝ ΕΠΙΣΗΜΩΝ ΣΥΣΤΑΣΕΩΝ 26 Μαϊ 2020 | 20:24

Πρέσβεις του Βορρά: Πόσους τουρίστες περιμένουμε φέτος από τις χώρες τους - Οι εκτιμήσεις

Διαδικτυακή συζήτηση με 4 πρέσβεις χωρών του Βορρά διοργάνωσε το ΙΟΒΕ.

22 Μαϊ 2020 | 20:43

Οι μετοχές του επόμενου καπιταλισμού…

Το διογκούμενο χρέος σε συνδυασμό με τη δημογραφική γήρανση των δημοκρατιών της Δύσης απειλούν με ανεξέλεγκτες ανατροπές.

Η ΑΝΑΡΤΗΣΗ ΤΟΥ 13 Μαϊ 2020 | 18:03

Τσίπρας: Όχι κάμερες σε σχολεία- Πάρτε πίσω το νομοσχέδιο

Ο Αλ. Τσίπρας στον Πρωθυπουργό¨: "Να καταργήσει τώρα την αντισυνταγματική ρύθμιση που μετατρέπει τις σχολικές αίθουσες σε σκηνικό ριάλιτι

ΕΦΤΑΣΑΝ ΤΑ 108 ΧΙΛΙΟΜΕΤΡΑ 06 Ιουν 2020 | 14:34
ΣΤΟ ΑΜΑΡΙ ΡΕΘΥΜΝΟΥ 06 Ιουν 2020 | 13:40

Μεγάλη πυρκαγιά στην Κρήτη: Μάχη με τις φλόγες στο Ρέθυμνο, εν μέσω ισχυρών ανέμων

Η φωτιά προς το παρόν δεν απειλεί κατοικημένη περιοχή, ενώ το σημείο όπου έχει ξεσπάσει είναι δύσβατο.

ΚΥΚΛΟΦΟΡΙΑΚΕΣ ΡΥΘΜΙΣΕΙΣ 06 Ιουν 2020 | 13:15

Τοποθετήθηκε η εντυπωσιακή πεζογέφυρα στην Λεωφόρο Ποσειδώνος στον Άλιμο [φωτό - βίντεο]

Ειδικοί γερανοί μετέφεραν την τεράστια πεζογέφυρα και την τοποθέτησαν στην λεωφόρο Ποσειδώνος, στη συμβολή με την Καλαμακίου.

ΔΙΕΥΚΡΙΝΙΣΕΙΣ ΑΠΟ ΤΗΝ ΥΠΟΥΡΓΟ ΠΑΙΔΕΙΑΣ 06 Ιουν 2020 | 13:11

Κεραμέως για νέα σχολική χρονιά: "Δεν θα ξεκινήσει πριν από την 1η Σεπτεμβρίου" - Τι είπε για την αξιολόγηση των εκπαιδευτικών

Όσον αφορά τη λειτουργία των δημοτικών και νηπιαγωγείων από την 1η Ιουνίου, είπε πως σημειώθηκε μεγάλη προσέλευση

ΘΡΗΝΟΣ 06 Ιουν 2020 | 13:03

Νεκρή η 27χρονη Δώρα στην Ηλεία: Είχε παρουσιάσει επιπλοκές μετά την καισαρική

Κατέληξε στο νοσοκομείο του Ρίου όπου νοσηλευόταν. Η άτυχη κοπέλα παρουσίασε επιπλοκές μετά τη γέννα, υπέστη καρδιακό επεισόδιο και διασωληνώθηκε.

ΕΞ ΑΠΟΣΤΑΣΕΩΣ ΕΞΥΠΗΡΕΤΗΣΗ 06 Ιουν 2020 | 12:56

gov.gr: Έρχονται ψηφιακές άδειες γάμου, βάπτισης - Ποια ληξιαρχικά πιστοποιητικά εκδίδονται ψηφιακά

Η αρχή θα γίνει με τα πιστοποιητικά γέννησης, οικογενειακής κατάστασης και ιθαγένειας.

ΣΥΝΑΝΤΗΣΗ ΜΕ ΣΤΕΛΕΧΗ ΤΗΣ ΕΛΑΣ 06 Ιουν 2020 | 12:46

Αλκιβιάδης Στεφανής: Επίσκεψη σε φυλάκια στον Έβρο - Επιθεώρησε την επιτήρηση των συνόρων

Ο υφυπουργός Εθνικής Άμυνας εξέφρασε την πλήρη ικανοποίησή του για το υψηλό επίπεδο εκπαίδευσης του προσωπικού που συμμετείχε στις δραστηριότητες

ΣΤΗ ΖΑΚΥΝΘΟ Η ΣΤΗΝ ΕΥΒΟΙΑ 06 Ιουν 2020 | 11:38
ΑΚΡΑΙΑ ΦΑΙΝΟΜΕΝΑ 06 Ιουν 2020 | 11:02

Χειμωνιάτικος καιρός ξανά! Καταιγίδες, βροχές, χαλάζι - Κίνδυνος και για πλημμύρες

Πρόσκαιρη μεταβολή προς... το χειρότερο σύμφωνα με την ΕΜΥ.