Συγκλονιστικό ντοκουμέντο: Οι 16 της Θεσσαλονίκης μεταξύ των 200 εκτελεσθέντων στην Καισαριανή [εικόνες - βίντεο]

Δέκα έξι Θεσσαλονικείς συμπεριλαμβάνονται στους 200 Ακροναυπλιώτες που οι Γερμανοί κατακτητές εκτέλεσαν στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής την Πρωτομαγιά του 1944, σύμφωνα με τα όσα γράφει ο δημοσιογράφος και συγγραφέας, Σπύρος Κουζινόπουλος, ο οποίος διασώζει το ιστορικό ντοκουμέντο.

"Το συγκλονιστικό στην περίπτωση είναι ότι οι περισσότεροι από τους 16 ήταν κορυφαία στελέχη του συνδικαλιστικού κινήματος και είχαν κλειστεί στο κάτεργο της Ακροναυπλίας όχι γιατί διέπραξαν κάποιο έγκλημα, αλλά επειδή ηγούνταν των σωματείων τους και του εργατόκοσμου της Θεσσαλονίκης στον απεργιακό ξεσηκωμό του Μαίου 1936 για περισσότερο ψωμί και καλύτερες συνθήκες εργασίας", τονίζει ο δημοσιογράφος στο κείμενο του στη σελίδα ο farosthermaikou, φωτίζοντας τις προσωπικές ιστορίες του καθένα εξ αυτών.

"Η κυβέρνηση του μετέπειτα δικτάτορα Μεταξά, που προετοίμαζε την εγκαθίδρυση του ανελεύθερου καταπιεστικού καθεστώτος της 4ης Αυγούστου 1936, αντί να τιμωρήσει τους πρωταίτιους που είχαν αιματοκυλήσει τους απεργούς της Θεσσαλονίκης, σκορπώντας 12 νεκρούς και εκατοντάδες τραυματίες, κυρίως τον αιμοβόρο αστυνομικό διευθυντή Ντάκο, εστίασε στη δίωξη των συνδικαλιστών, πρωτίστως των κομμουνιστών, φυλακίζοντάς τους στις εφιαλτικές από κάθε άποψη φυλακές της Ακροναυπλίας. Και τα όργανα του δικτατορικού καθεστώτος, με πρώτο και καλύτερο τον υπουργό Ασφάλειας Μανιαδάκη, αντί να αφήσουν ελεύθερους τους δεσμώτες μετά την κατάληψη της χώρας από τους Γερμανούς, φρόντισαν να τους παραδώσουν "πεσκέσι” σ΄αυτούς, με τις γνωστές συνέπειες που οδήγησαν στην εκτέλεση των 200 στην Καισαριανή", σημειώνει ο Σπύρος Κουζινόπουλος.

Διαβάστε Επίσης

"Τώρα μπορούμε να δούμε το θάρρος τους": Αφιέρωμα του Guardian στους 200 που εκτελέστηκαν στην Καισαριανή

Η έρευνά του αποκάλυψε μερικά βιογραφικά στοιχεία και κάποιες φωτογραφίες, όσων μπόρεσε να βρει και τα παραθέτει "σαν ένα κεράκι στη μνήμη τους".

Αστυφίδης Γιώργος, Εμποροϋπάλληλος από τη Θεσσαλονίκη, μέλος του ΚΚΕ. Για τη συνδικαλιστική του δράση και τη συμμετοχή του στα γεγονότα του Μάη 1936 συνελήφθη από τα όργανα της Ασφάλειας Πολυχρονόπουλο και Παπά, αργότερα υπαρχηγού του Δάγκουλα και εξορίστηκε. Από το δικτατορικό καθεστώς παραδόθηκε στους Ναζί που τον μετέφεραν στο στρατόπεδο Χαϊδαρίου "και τον εκτέλεσαν με την ομάδα των 200 λαϊκών αγωνιστών του Χαϊδαρίου", όπως έγραψε η εφημερίδα του Εργατικού Κέντρου Θεσσαλονίκης "Εργατικός Αγώνας" την 1η Μαίου 1946, δημοσιεύοντας και την φωτογραφία του.

Βεκίδης Ζαφείρης Τσαγκάρης. Από τη Θεσσαλονίκη. Στέλεχος του ΚΚΕ, μέλος της διοίκησης του Σωματείου Υποδηματεργατών, γραμματέας του Ενωτικού Εργατικού Κέντρου Θεσσαλονίκης. Εξόριστος στην Ανάφη το 1935, συμμετείχε στην απεργία πείνας των εξόριστων για να τους δοθεί αμνηστία. Υποψήφιος βουλευτής Θεσσαλονίκης με το Παλλαϊκό Μέτωπο στις εκλογές του 1936. Είχε ενεργό ρόλο στα γεγονότα του Μάη του ’36. Φυλακισμένος στην Ακροναυπλία. Προϊστάμενος στα μαγειρεία στο στρατόπεδο Χαϊδαρίου. Η διοίκηση της Ακροναυπλίας τον παρέδωσε στους Γερμανούς που τον εκτέλεσαν στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής την αποφράδα Πρωτομαγιά 1944.

Δαλδογιάννης Σταμάτης. Γεννημένος το 1892 στη Θράκη, εγκαταστάθηκε η οικογένειά του στη Δράμα μετά τη Μικρασιατική καταστροφή. Αργότερα μετακόμισε στη Θεσσαλονίκη όπου εργάζονταν ως σερβιτόρος. Εντάχθηκε στο ΚΚΕ και ασχολήθηκε με το συνδικαλισμό για να αναδειχθεί στη θεση του Ειδικού Γραμματέα του σωματείου καφεζυθεστιατορίων. Για τη συνδικαλιστική και πολιτική του δράση εξορίστηκε στον Άη Στράτη το 1935. Στις 23-6-1936, μετά τα γεγονότα του Μάη 1936 συνελήφθη εκ νέου στη Θεσσαλονίκη και φυλακίστηκε στην Ακροναυπλία.

Καμτσίκης Νίκος του Αναστασίου. Ιδιωτικός υπάλληλος από τη Θεσσαλονίκη, συνδικαλιστής στο σωματείο των Εμποροϋπαλλήλων. Ακροναυπλιώτης.

Διαβάστε Επίσης

Τ. Χατζηαναστασίου: O μοναδικός αυτόπτης μάρτυρας των εκτελέσεων της Kαισαριανής - "Oλοι τραγουδούσαν τον εθνικό ύμνο"

Καραβοκυρός Διαμαντής. Γεννήθηκε το 1895 στους Σπαθαραίους Σάμου. Εργάτης γης. Στέλεχος του ΚΚΕ. Επανειλημμένα εκτοπίστηκε για την επαναστατική του δράση, το 1930 πιάστηκε και εκτοπίστηκε στην Τσαρίτσανη, όπου βρέθηκε επικεφαλής της καθόδου των αγροτών στην Ελασσόνα, που πέτυχαν να αποσπάσουν καλαμπόκι. Εκτελεστικός επίτροπος της πανεργατικής ένωσης ‘Πρόοδος’. Αργότερα μετακόμισε στη Θεσσαλονίκη. Υποψήφιος βουλευτής Θεσσαλονίκης και Κατερίνης με το ΕΜΕΑ στις εκλογές του 1933. Το 1935 εξόριστος στον Άη Στράτη στη συνέχεια φυλακή στην Ακροναυπλία.

Καράσσο Μωυσής. Εβραίος από τη Θεσσαλονίκη. Υποδηματεργάτης. Πήρε μέρος στα γεγονότα του Μάη του 1936 και αμέσως μετά την επιβολή της δικτατορίας της 4ης Αυγούστου, εξορίστηκε στην Ανάφη και στη συνέχεια φυλακίστηκε στην Ακροναυοπλία. Εκτελέστηκε στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής την 1η Μαΐου1944 με τους 200 από το στρατόπεδο Χαϊδαρίου όπου είχε μεταφερθεί.

Κουργιώτης ή Κουργέντης Δημήτρης του Βασίλη. Εργάτης. Πρόσφυγας. Είχε γεννηθεί στη Κίο της Μ. Ασίας το 1914. Κάτοικος Θεσσαλονίκης. Στέλεχος του ΚΚΕ. Επί δικτατορίας Μεταξά πέρασε στην παρανομία για την αντιδικτατορική του δραστηριότητα, όμως συνελήφθη τον Αύγουστο του 1938 και κλείστηκε στην Ακροναυπλία.

Κωνσταντινίδης Δημήτρης. Τροχιοδρομικός από τη Θεσσαλονίκη, από τα στελέχη των τραμβαγιέρηδων. Για τους συνδικαλιστικούς του αγώνες και τη συμμετοχή του στα γεγονότα του Μάη 1936 συνελήφθη αμέσως με την κήρυξη της Δικτατορίας της 4ης Αυγούστου 1936 και αρχικά εξορίστηκε στον Άη Στράτη. Ύστερα από ένα χρόνο μεταφέρθηκε και φυλακίστηκε στην Ακροναυπλία από όπου η "ελληνική" διοίκηση των παρέδωσε στους Ναζί. Μέχρι την εκτέλεσή του υπήρξε επικεφαλής του συνεργείου μηχανουργών στο στρατόπεδο Χαϊδαρίου. Ακροναυπλιώτης.

Μανέκας Νίκος του Κώστα. Γεννήθηκε το 1903 στο Ζαγόρι της Ηπείρου, απ’ όπου έφυγε μικρός αναζητώντας καλύτερη τύχη και βρέθηκε στη Χωριστή Δράμας, όπου άρχισε να εργάζεται ως αυτοκινητιστής. Αργότερα μετακόμισε στη Θεσσαλονίκη. Στέλεχος της ΟΚΝΕ και του ΚΚΕ, γενικός γραμματέας του Σωματείου Αυτοκινητιστών Θεσσαλονίκης. Υποψήφιος βουλευτής Θεσσαλονίκης στις εκλογές του 1935 με το ΕΜΕΑ και το 1936 με το Παλλαϊκό Μέτωπο στο οποίο συμμετείχε και το ΚΚΕ. Πήρε μέρος στα γεγονότα του Μάη του 1936. Λίγες μέρες αργότερα συνελήφθη και εξορίστηκε στον Άη Στράτη, αλλά δραπέτευσε με άλλους 5 συντρόφους του, ένα χρόνο περίπου αργότερα και πέρασε στην παρανομία. Το 1939 συνελήφθη εκ νέου και μεταφέρθηκε αρχικά στις φυλακές της Αίγινας και αργότερα στην Ακροναυπλία.

Αφιέρωση του Νίκου Μανέκα από την Ακροναυπλία στη γυναίκα του Στέλλα

Μαυροκεφαλίδης Γιάννης. Γεννήθηκε στην Οινόη Πόντου και μετά τη Μικρασιατική καταστροφή η οικογένειά του εγκαταστάθηκε στην Καλαμαριά. Ως μαθητής Γυμνασίου πήρε μέρος στα γεγονότα του Μάη 1936 και εξορίστηκε από τη δικτατορία Μεταξά στην Ανάφη, φυλακίστηκε στη συνέχεια στην Ακροναυπλία. Εκτελέστηκε την Πρωτομαγιά του 1944 με τους 200 στο Σκοπευτήριο της Καισαριανής.

Μέκαλης Πάνος του Θωμά. Εργάτης. Από τα Γιάννινα. Μέλος του ΚΚΕ. Το 1933 φυλακίζεται στις φυλακές Ακραίου (Ηπείρου). Τον Ιούνιο του 1936, καταζητούμενος από την Ασφάλεια για να εκτοπιστεί, εγκαταστάθηκε στη Θεσσαλονίκη όπου συνελήφθη αργότερα και παραπέμφθηκε με την κατηγορία της εσχάτης προδοσίας. Ακροναυπλιώτης.

Μπεραχιά ή Περαχιά Ανρί. Εργάτης. Εβραίος από τη Θεσσαλονίκη. Στέλεχος του αρχειομαρξιστικού ρεύματος κατά τον Μεσοπόλεμο, γραμματέας της ΚΟΜΛΕΑ στη Θεσσαλονίκη, υποψήφιος βουλευτής στις επαναληπτικές εκλογές Θεσσαλονίκης το 1933. Εξέδιδε την εφημερίδα "Προλετάριος" στα ελληνικά και στη λαντίνο, και είχε ιδρύσει το "Ακαδημαϊκό Βιβλιοπωλείο". Ακροναυπλιώτης.

Νικολαΐδης Δημήτριος (Τάκης) του Παναγιώτη. Από τη Θεσσαλονίκη. Στέλεχος του ΚΚΕ. 31 χρόνων. Εξόριστος το 1935 στον Άη Στράτη. Στο υπόμνημα των εξόριστων προς την κυβέρνηση για να τους δοθεί αμνηστία υπογράφει ως υποδηματοποιός (30-11-1935). Φυλακισμένος στη συνέχεια στην Ακροναυπλία.

Σαββόπουλος Σάββας του Κώστα. Εργάτης μεταλλουργός. Πρόσφυγας, καταγόταν από την Καλλικράτεια Αν. Θράκης και γεννήθηκε στην Κωνσταντινούπολη το 1913. Από μαθητής του Γυμνασίου γίνεται μέλος της κομμουνιστικής νεολαίας στη Βέροια. Στη γ’ τάξη του Γυμνασίου Θεσσαλονίκης αποβάλλεται οριστικά για την κομμουνιστική του δράση. Από τότε δουλεύει ως εργάτης μεταλλουργός. Οργανώνει το συνδικάτο μεταλλουργών και ιδρύει το σωματείο Κλινοποιών του οποίου εκλέγεται πρόεδρος. Στέλεχος της ΟΚΝΕ, του ΚΚΕ και του Εργατικού Κέντρου Θεσσαλονίκης. Το 1935 εκτοπίζεται για ένα χρόνο στην Ανάφη. Τον Ιούλιο του 1937, συλλαμβάνεται, βασανίζεται στην Ασφάλεια Θεσσαλονίκης, και μεταφέρεται στην Ακροναυπλία από η μεταξική δικτατορία τον παρέδωσε στους Γερμανούς.

Στρατής Αλμπέρτος. Αλλού Εσδρατή Αλμπέρτος, που είναι μάλλον το σωστό. Εβραίος από τη Θεσσαλονίκη. Τσαγκάρης. Ακροναυπλιώτης.

Τσίρκας Κώστας του Γιώργου. Δάσκαλος. Γεννήθηκε το 1906 στα Κρεμάνυα Άρτας. Το 1926 διορίστηκε δάσκαλος στο χωριό Κυψέλη Καστοριάς. Το 1930 εγκαταστάθηκε στη Θεσσαλονίκη, όπου παράλληλα με την εργασία του γράφτηκε και στη Νομική Σχολή. Μέλος του ΚΚΕ από τις αρχές του 1932, συνδικαλιστής, πρόεδρος του Συλλόγου των προοδευτικών δασκάλων "Η Αναγέννησις". Μετά την δικτατορία του Μεταξά τέθηκε σε διαθεσιμότητα, συμμετείχε στο "Αντιδικτατορικό Κίνημα Μακεδονίας" και ήταν συντάκτης της εφημερίδας "Αντιδικτατορικό Μέτωπο" και Γραμματέας των κομμουνιστών δημοσίων υπαλλήλων. Συνελήφθη με προδοσία στις 6-5-1938, μαζί με άλλους 75 υπαλλήλους και μεταφέρθηκε στην Ακροναυπλία.

Πριν εκτελεστεί άφησε τρία χαρτάκια. Ένα πέταξε δεμένο σε μαντίλι. Ένα βρέθηκε στο σακάκι του και ένα στην κουβέρτα του. Στο πρώτο που απευθύνεται στον λαό έγραφε: "Πρωτομαγιά. Γεια σας όλοι. Πάμε στη μάχη. Κώστας Τσίρκας. 1-5-44". Στο δεύτερο, για τους συγγενείς του, έγραφε: "Γεια και χαρά. Σας φιλώ όλους με πολλή αγάπη. Κώστας Τσίρκας. Μάρνη 52 Αθήνα". Και στο τρίτο για τη γυναίκα του και τον γιό του: "Κατίνα, Γεωργούλη. Σας φιλώ με αγάπη. Κώστας Τσίρκας. Μάρνη 52".

Διαβάστε Επίσης

Χέρμαν Χόιερ: Αυτός είναι ο Γερμανός λοχίας των ναζί που φωτογράφισε τις εκτελέσεις στην Καισαριανή το 1944

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr