Follow us

Δόρα Στράτου, η γυναίκα που διέσωσε τους ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς

Μια αστή που αγάπησε την παράδοση και διέσωσε φορεσιές, ήχους κοσμήματα και χορούς, αφοσιώθηκε σε αυτό τον σκοπό μέχρι το τέλος της ζωής της

Αργυρώ Μποζώνη
ΓΡΑΦΕΙ: ΑΡΓΥΡΩ ΜΠΟΖΩΝΗ
Δόρα Στράτου, η γυναίκα που διέσωσε τους ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς

Η γυναίκα που κατάφερε να μελετήσει και να διασώσει τους ελληνικούς χορούς και τις παραδοσιακές φορεσιές μέσω της καταγραφής ήταν η ιδρύτρια του Σωματείου χορού «Δόρα Στράτου» με το οποίο περιόδευσε σε όλο τον κόσμο κάνοντας τους γνωστούς τους παραδοσιακούς ελληνικούς χορούς, τους ήχους και τις φορεσιές.

Δόρα Στράτου, η γυναίκα που διέσωσε τους ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς

Η Δωροθέα Στράτου γεννήθηκε στην Αθήνα το 1903. Ήταν κόρη του Νικολάου Στράτου δικηγόρου, πολιτικού και πρωθυπουργού και της Μαρίας Κορομηλά. Ο παππούς της Δημήτρης Κορομηλάς ήταν δημοσιογράφος και συγγραφέας, διάσημος για τα έργα του «Ο αγαπητικός της Βοσκοπούλας» και «η Τύχη της Μαρούλας».

Η Δόρα Στράτου μεγάλωσε στο μεγαλοαστικό περιβάλλον της Αθήνας των αρχών του αιώνα και έλαβε κλασική μόρφωση, μελετώντας ξένες γλώσσες και κλασικό τραγούδι. Δάσκαλος

Δόρα Στράτου, η γυναίκα που διέσωσε τους ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς - εικόνα 2

της στο πιάνο ήταν ο συνθέτης και μαέστρος Δημήτρης Μητρόπουλος. Ο πατέρας της δικηγόρος, ασχολήθηκε με την πολιτική και υπήρξε και για ένα σύντομο χρονικό διάστημα πρωθυπουργός της Ελλάδας. Μετά την μικρασιατική καταστροφή καταδικάστηκε σε θάνατο στη δίκη των έξι. Η θανατική ποινή και εκτέλεση του πατέρα της το 1922 της δημιούργησε τη μεγαλύτερη τραυματική εμπειρία στη ζωή της. Μετά τη δήμευση της περιουσίας των γονιών της και τον κοινωνικό υποβιβασμό με τη μητέρα της και τον αδελφό της Ανδρέα έφυγε στο εξωτερικό. Ταξίδεψαν στο Βερολίνο, το Παρίσι και τη Νέα Υόρκη για 10 χρόνια στη διάρκεια των οποίων η Δόρα Στράτου συνέχισε τις σπουδές της.

Νικόλαος Στράτος
Νικόλαος Στράτος

Στο εξωτερικό παρακολούθησε παραστάσεις και συναυλίες με ένα πάθος που διατήρησε σε όλη της τη ζωή. Επέστρεψαν στην Ελλάδα το 1932. Ο αδερφός της Ανδρέας που είχε σπουδάσει νομικά είχε εκλεγεί βουλευτής, ενώ η Δώρα Στράτου συναναστρεφόταν τους καλλιτέχνες της εποχής, την περίφημη γενιά του 30. Το 1942, μέσα στην κατοχή, ο σκηνοθέτης Κάρολος Κουν συσπείρωσε γύρω του μια πλειάδα καλλιτεχνών ανάμεσα σε αυτούς ο Γιάννης Τσαρούχης, ο Μάνος Χατζιδάκις και πολλοί άλλοι. Η Δώρα Στράτου βοήθησε τον Κάρολο Κουν να ιδρύσει το Θέατρο Τέχνης και έγινε το δεξί του χέρι στα διοικητικά θέματα.

Δόρα Στράτου και Σπύρος Βασιλείου
Δόρα Στράτου και Σπύρος Βασιλείου

Καταλυτική για την πορεία της Δόρας Στράτου στάθηκε η παράσταση ενός φολκλορικού συγκροτήματος της Γιουγκοσλαβίας που έκανε περιοδείες σε διάφορες χώρες προβάλλοντας δημοτικούς χορούς και φορεσιές των Βαλκανίων. Η έλλειψη ενός τέτοιου συγκροτήματος στην Ελλάδα με την τόσο πλούσια παράδοση έβαλε τη Στράτου σε σκέψεις. «Σκέφτηκα τότε», έλεγε η Δώρα Στράτου, «δε θα βρεθεί ένας άνθρωπος να μαζέψει τους χορούς μας; Κάποιος τότε έγραψε από την Αμερική στο Υπουργείο Τύπου αν υπάρχει ένα φολκλορικό ελληνικό συγκρότημα να πάει στην Αμερική και έτσι με φώναξαν και έτσι ξεκίνησα».

Δόρα Στράτου, η γυναίκα που διέσωσε τους ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς - εικόνα 5

Έτσι ξεκίνησε η ιδέα στην οποία θα αφιέρωνε όλη τη ζωή της, η ίδρυση ενός συγκροτήματος παραδοσιακών χορών στην Ελλάδα. Τότε, μόνο το Λύκειο Ελληνίδων έδινε δυο με τρεις παραστάσεις το χρόνο και όχι πάντα με παραδοσιακές

Δόρα Στράτου, η γυναίκα που διέσωσε τους ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς - εικόνα 6

φορεσιές. Η Δόρα Στράτου προσπαθώντας να καλύψει αυτό το κενό, ανέλαβε την οργάνωση και τελικά ίδρυσε το «Σωματείο Ελληνικοί Χοροί - Δώρα Στράτου». Το 1953 αρχίζουν για πρώτη φορά στην Ελλάδα οι πρώτες τακτικές θεατρικές παραστάσεις ελληνικών λαϊκών χορών και τραγουδιών σε επίπεδο επαγγελματικών αξιώσεων. Τον ίδιο χρόνο η Στράτου δημιουργεί κοινωφελές σωματείο με την επωνυμία «Εταιρία Ελληνικών Λαϊκών Χορών και Τραγουδιού» με περιοδείες του συγκροτήματος πλέον και στο εξωτερικό δίνοντας παραστάσεις σχεδόν σε όλες τις ηπείρους.

Δόρα Στράτου, η γυναίκα που διέσωσε τους ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς - εικόνα 7

Κοντά της είχε συγκεντρώσει ένα επιτελείο από καλλιτέχνες και διανοούμενους, όπως τους Οδυσσέα Ελύτη, Μάνο Χατζιδάκι, Σπύρο Βασιλείου, Γιάννη Μόραλη, ενώ ο Γιάννης Τσαρούχης έφτιαχνε ζωγραφιστές φορεσιές. Η Στράτου ταξίδευε σε όλη την Ελλάδα και συγκέντρωνε φορεσιές, κοσμήματα, μουσικές και χορούς. Επέλεγε τους καλύτερους χορευτές και οργανοπαίχτες να πλαισιώσουν το συγκρότημα. Ξεκίνησε να δίνει παραστάσεις στην Ελλάδα και περιόδευσε θριαμβευτικά σε 22 χώρες.

Το θέατρο της Δόρας Στράτου
Το θέατρο της Δόρας Στράτου

Το 1963 , με εντολή του τότε πρωθυπουργού Κ. Καραμανλή κατασκευάστηκε εδικά για το συγκρότημα το υπαίθριο θέατρο Δώρας Στράτου στο αρχαίο θέατρο του Πειραιά, με καθημερινές παραστάσεις σε όλη τη θερινή περίοδο που κράτησε μέχρι το 1964, οπότε και δημιουργήθηκε το Θέατρο Κήπου του Θησείου για ένα όμως χρόνο. Τέλος, το 1965 δημιουργείται το Θέατρο Δώρας Στράτου στο χώρο του Φιλοπάππου, ένα θέατρο 900 θέσεων. Τη σκηνή του θεάτρου που θυμίζει πλατεία χωριού δημιούργησε ο ζωγράφος Σπύρος Βασιλείου.

Δόρα Στράτου, η γυναίκα που διέσωσε τους ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς - εικόνα 9

«Εμένα μου μπήκε η ιδέα σε αυτό εδώ το τοπίο», έλεγε η Στράτου, «απέναντι από την Ακρόπολη να γίνει ένα θέατρο, να βάλω τους ελληνικούς χορούς που έχουν άμεση σχέση με το παρελθόν μας, με την ιστορία μας. Όταν μπόρεσα να χτίσω αυτό το θέατρο, άρχισαν οι παραστάσεις εδώ, αφού έχουμε κάνει και μεγάλη έρευνα σε όλη την Ελλάδα με την σύμπραξη των χορευτών που διαλέξαμε».

Δόρα Στράτου, η γυναίκα που διέσωσε τους ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς - εικόνα 10

Το 1967 βραβεύτηκε με το κορυφαίο Παγκόσμιο Βραβείο Θεάτρου και χάρη στο βραβείο Φορντ κατόρθωσε και αγόρασε ένα μεγάλο αριθμό από αυθεντικές ελληνικές φορεσιές. Η συλλογή της Δόρας Στράτου αποτελείται από 2.500 φορεσιές από όλες τις περιοχές της Ελλάδας, πολλά παραδοσιακά κοσμήματα και αντικείμενα που χρησιμοποιούνται ακόμα και σήμερα στις παραστάσεις.

Δόρα Στράτου, η γυναίκα που διέσωσε τους ελληνικούς παραδοσιακούς χορούς - εικόνα 11

Το 1967 συνελήφθη με αιτία ότι έκρυβε στην οικία της τον δημοσιογράφο Χρήστο Λαμπράκη, την αποφυλάκιση της οποίας πέτυχε από το εξωτερικό η μετέπειτα Υπουργός Μελίνα Μερκούρη. Η Δόρα Στράτου συνέχισε να εργάζεται συστηματικά για το όραμά της μέχρι το 1983 οπότε και αποσύρθηκε για λόγους υγείας. Πέθανε στις 20 Ιανουαρίου του 1988. Με το θεληματικό της χαρακτήρα, τη συστηματική και επίμονη εργασία της, το πάθος για την παράδοση, η Δόρα Στράτου μας άφησε ως κληρονομιά ένα σπουδαίο έργο. Το όνομά της είναι ταυτόσημο της ελληνικής παράδοσης.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr

ΣΠΟΥΔΑΙΑ ΔΙΑΚΡΙΣΗ 19 Ιουν 2024 | 12:20

Φεστιβάλ Σαγκάης: Βραβείο Σκηνοθεσίας στην Εύα Νάθενα για την ταινία "Φόνισσα"

Η Εύα Νάθενα έλαβε το βραβείο Σκηνοθεσίας για την ταινία "Φόνισσα" που συμμετείχε στο διαγωνιστικό τμήμα The Belt and Road Film Week του Διεθνούς Φεστιβάλ Κινηματογράφου της Σαγκάης

ΘΕΑΤΡΟ ΠΑΛΛΑΣ 19 Ιουν 2024 | 12:00

Το πιο ανατρεπτικό θέαμα κλασικού χορού στον κόσμο έρχεται στην Ελλάδα

Οι καθηλωτικοί "Trocks" από το Τροκαντερό και το Σηκουάνα καταφθάνουν στη σκηνή του Θεάτρου Παλλάς, μόνο για 4 παραστάσεις.

ΚΥΚΛΟΦΟΡΗΣΕ 19 Ιουν 2024 | 11:58

"Θα είμαστε μαζί": Η latin και η βαλκανική μουσική σμίγουν στο νέο του τραγούδι του Γιώργου Νταλάρα

Το "Θα είμαστε μαζί" καταφέρνει να συγκεράσει και τα δύο με επιτυχία σε ένα ρυθμικό δυναμίτη που ερμηνεύει με ζωντάνια ο Γιώργος Νταλάρας.

ΧΑΡΗ, ΟΜΟΡΦΙΑ ΚΑΙ ΜΕΛΑΓΧΟΛΙΑ 18 Ιουν 2024 | 14:06

Ανουκ Εμέ: Πέθανε η σπουδαία ηθοποιός - Η καλλονή της νουβέλ βαγκ και μούσα του Φελίνι που παντρεύτηκε Ελληνα σκηνοθέτη

Μοιραία και μελαγχολική, η Ανούκ Εμέ πρωταγωνίστησε σε πάνω από 70 ταινίες και συνεργάστηκε με τα μεγάλα ονόματα της νουβέλ βαγκ.

ΣΥΓΚΙΝΗΣΗ 17 Ιουν 2024 | 17:02

Ο Θανάσης Παπακωνσταντίνου αποχαιρέτησε το κοινό στη τελευταία του συναυλία: "Κρατήστε τα τραγούδια και μένα ξεχάστε με

Η τελευταία περιοδεία του Θανάση Παπακωνσταντίνου που καταχειροκροτήθηκε από τους θαυμαστές του.

ΕΝΗΜΕΡΩΘΗΚΕ Η ΜΕΝΔΩΝΗ 17 Ιουν 2024 | 13:23

Αλλάζουν όψη τα πρώην Βασιλικά Κτήματα στο Τατόι: Αυτοψία ΥΠΠΟ στα κτίρια που αποκαθίστανται [εικόνες]

Η Λίνα Μενδώνη ενημερώθηκε διεξοδικά για την πορεία των έργων και έδωσε σαφείς οδηγίες για την συνέχειά τους.

ΟΛΕΣ ΟΙ ΗΜΕΡΟΜΗΝΙΕΣ 17 Ιουν 2024 | 12:55

"Ικέτιδες" στην Επίδαυρο με Τσορτέκη, Παπαληγούρα, Σακελλαρίου - Ο ρόλος της Μαρίνας Σάττι

Η εμβληματική τραγωδία του Αισχύλου "Ικέτιδες", με τη σκηνοθετική υπογραφή της Καλλιτεχνικής Διευθύντριας του Θεάτρου Τέχνης Μαριάννας Κάλμπαρη.

ΠΑΡΑΣΚΕΥΗ 28 ΚΑΙ ΣΑΒΒΑΤΟ 29 ΙΟΥΝΙΟΥ ΣΤΙΣ 21:00 17 Ιουν 2024 | 12:48

Ο Κωστής Μαραβέγιας στον Κήπο του Μεγάρου "Παραλία Κήπος"

Λόγω μεγάλης ζήτησης, προστίθεται μία ακόμη συναυλία το Σάββατο 29 Ιουνίου.

ΕΝΑ ΣΗΜΑΝΤΙΚΟ ΦΕΣΤΙΒΑΛ 17 Ιουν 2024 | 12:19

Δύο Ελληνίδες "κατακτούν" το Παρίσι: Φένια Παπαδόδημα & Ζωή Σαμσαρέλου σε ένα "Ταξίδι στην Αρχαία Ολυμπία"

Ένα από τα πιο σημαντικά φεστιβάλ της Γαλλίας, στο Festival des Forêts στην Compiègne, βόρεια του Παρισιού.

17 Ιουν 2024 | 11:12

Μικρά Πρόστυχα Γράμματα

Η βραβευμένη με Όσκαρ, Ολίβια Κόλμαν και η υποψήφια για Όσκαρ, Τζέσι Μπάκλεϊ, το πάνε το γράμμα!

ΘΛΙΨΗ 14 Ιουν 2024 | 17:29

Πέθανε η κόρη του συγγραφέα Μ. Καραγάτση, Μαρίνα στα 88 της χρόνια

Η Μαρίνα Καραγάτση ήταν κόρη του συγγραφέα Μ. Καραγάτση και της ζωγράφου Νίκης Καραγάτση και μητέρα του ηθοποιού και σκηνοθέτη Δημήτρη Τάρλοου

14 Ιουν 2024 | 12:17

Το πρώτο εξολοκλήρου εξ αποστάσεως Μεταπτυχιακό Πρόγραμμα με θέμα την "Αξιολόγηση στην Εκπαίδευση" είναι γεγονός

Αιτήσεις μέχρι τις 20 Ιουνίου δέχεται το Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας για το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών "Επιστήμες της Αγωγής: Η Αξιολόγηση στην Εκπαίδευση και στη Δια Βίου Κατάρτιση-Επιμόρφωση" που παρέχει πιστοποίηση Παιδαγωγικής και Διδακτικής Επάρκειας

ΣΤΟ ΚΑΣΤΕΛΙ 13 Ιουν 2024 | 14:58

Το μυστήριο ενός νέου Μινωικού μνημείου που ανακάλυψαν στο Καστέλι: Ενας τέλειος κύκλος που μοιάζει με δαίδαλο

Οι αρχαιολόγοι ψάχνουν ακόμα να βρουν σε τι χρησίμευε.. Πάντως το μνημείο επηρεάζει το ραντάρ του νέου αεροδρομίου στο Καστέλι που θα…μετακομίσει