Μια συζήτηση για τον κοινωνικό ρόλο της αρχιτεκτονικής, τη σημασία του φωτός και τη σχέση των κτιρίων με την ιστορία και τους ανθρώπους πραγματοποιήθηκε την Τετάρτη 7 Οκτωβρίου 2026, στο Αμφιθέατρο του Ιδρύματος Βασίλη & Ελίζας Γουλανδρή, με προσκεκλημένο του Μορφωτικού Ιδρύματος Εθνικής Τραπέζης (ΜΙΕΤ) τον διεθνώς αναγνωρισμένου αρχιτέκτονα Sir David Adjaye.
Σε δημόσια συζήτηση με τον Γιώργο Αρχιμανδρίτη, ο Γκανέζος-Βρετανός δημιουργός ανέπτυξε τις σκέψεις του για την αρχιτεκτονική ως μέρος της καθημερινής και δημόσιας ζωής.
Η εκδήλωση αποτέλεσε τη δεύτερη συνάντηση του κύκλου "Συναντήσεις με προσωπικότητες διεθνούς εμβέλειας από τον χώρο του πολιτισμού", τον οποίο εγκαινίασε το ΜΙΕΤ το 2026, με αφορμή τη συμπλήρωση 60 χρόνων προσφοράς στα γράμματα και τις τέχνες. Ο κύκλος επιδιώκει να ενισχύσει τον δημόσιο διάλογο για την τέχνη, την πολιτική, τη θρησκεία και την επιρροή του πολιτισμού στη δημόσια σφαίρα.
Στο επίκεντρο της συζήτησης βρέθηκε η πεποίθηση του Adjaye ότι ένα κτίριο δεν χρειάζεται να έχει διακριτή μπροστινή και πίσω όψη, αλλά μπορεί να συγκροτεί έναν ενιαίο, συνεχόμενο χώρο, ανοιχτό προς την πόλη από κάθε πλευρά. Αντί μιας επιβλητικής πρόσοψης που στρέφεται μόνο προς τον δρόμο, υποστήριξε μια αρχιτεκτονική που ενθαρρύνει την πρόσβαση, τη συμμετοχή και την ανθρώπινη αλληλεπίδραση.
Αναφερόμενος στο Abrahamic Family House στο Άμπου Ντάμπι, ένα συγκρότημα όπου συνυπάρχουν εκκλησία, τζαμί και συναγωγή σε κοινή βάση, εξήγησε ότι επιδίωξή του ήταν να "προκαλέσει τη συνάντηση" των ανθρώπων. Μέσα από αυτή την προσέγγιση, η αρχιτεκτονική δεν περιορίζεται στη φιλοξενία δραστηριοτήτων: λειτουργεί ενεργά ως καταλύτης για τη συνύπαρξη και τον διάλογο μεταξύ διαφορετικών κοινοτήτων.
Ιδιαίτερη αναφορά έγινε στο φως, το οποίο ο αρχιτέκτονας περιέγραψε ως κεντρικό στοιχείο της δημιουργικής του πρακτικής. Το φως επιτρέπει στους ανθρώπους να βιώνουν έναν χώρο από μέσα, διαμορφώνοντας την αίσθηση και τη μνήμη του. Η αξία ενός κτιρίου, όπως ανέδειξε στη συζήτηση, δεν εξαντλείται στη μορφή του, αλλά αποτυπώνεται στον τρόπο με τον οποίο κατοικείται, χρησιμοποιείται και παραμένει στη συλλογική εμπειρία.
Μία από τις σημαντικότερες στιγμές της βραδιάς ήταν η παρουσίαση ενός νέου σχεδίου του για καθεδρικό ναό στο Κιγκάλι της Ρουάντας, στον χώρο όπου βρισκόταν η κεντρική φυλακή της πόλης, έναν τόπο συνδεδεμένο με το τραύμα της γενοκτονίας. Ο Adjaye ανέδειξε τη σημασία της διατήρησης των ορατών ιχνών του παρελθόντος, αντί της πλήρους απομάκρυνσής τους, προτείνοντας έναν αρχιτεκτονικό διάλογο με τη δύσκολη ιστορία του τόπου. Το παράδειγμα αυτό έδωσε ιδιαίτερο βάρος στη σύνδεση ανάμεσα στην αρχιτεκτονική, τη μνήμη και τη συλλογική ευθύνη.
Κοινός παρονομαστής των παρεμβάσεών του ήταν η θέση ότι πρώτη ευθύνη του αρχιτέκτονα είναι απέναντι στους ανθρώπους μιας πόλης. Η επιτυχία ενός κτιρίου δεν μετριέται μόνο με την κλίμακα ή την αισθητική του, αλλά και με τις σχέσεις που καλλιεργεί, τις ζωές που στεγάζει και τις μνήμες που διατηρεί.
Σχετικά με τον Sir David Adjaye
Ο Sir David Adjaye είναι Γκανέζος-Βρετανός αρχιτέκτονας και ιδρυτής του Adjaye Associates (2000), με γραφεία στην Άκρα, το Λονδίνο και τη Νέα Υόρκη. Μεταξύ των γνωστότερων έργων του συγκαταλέγεται το National Museum of African American History and Culture του Smithsonian στην Ουάσινγκτον. Το 2017 χρίστηκε ιππότης και συμπεριλήφθηκε στους 100 ανθρώπους με τη μεγαλύτερη επιρροή, σύμφωνα με το TIME, ενώ το 2021 τιμήθηκε με το RIBA Royal Gold Medal. Το 2022 έγινε μέλος του Order of Merit και έχει επίσης λάβει το Crystal Award του World Economic Forum.
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr