Πώς μπήκε η Αμερική στον πόλεμο Ισραήλ - Ιράν: Η στιγμή που ο Τραμπ αποφάσισε να ρίξει τις "bunker-buster" στο Ιράν

Το βράδυ της Παρασκευής, 20 Ιουνίου, όταν ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ έπαιζε πολύ χαλαρά μια παρτίδα γκολφ στο ιδιωτικό του κλαμπ στο Νιου Τζέρσεϊ, τίποτα δεν πρόδιδε στο φέρσιμό του ότι τα βομβαρδιστικά αεροπλάνα B-2 που τα ξημερώματα της Κυριακής έπληξαν στόχους στο Ιράν, ήταν έτοιμα για απογείωση.

Όσοι τον είδαν, έχουν να πουν ότι ο Τραμπ δεν έδειχνε να έχει καμία ανησυχία, γράφει το CNN αποκαλύπτοντας το παρασκήνιο για το πώς έλαβε την απόφαση να εγκρίνει αεροπορικές επιδρομές σε τρεις ιρανικές πυρηνικές εγκαταστάσεις. Μαζί του, στο γκολφ κλαμπ ήταν ο διευθύνων σύμβουλος της Open AI Σαμ Άλτμαν που ο Τραμπ τον παρουσίασε σε μια ομάδα προσκλεκλημμένων του πριν το δείπνο που είχε σαν θέμα συζήτησης το μέλλον της Τεχνητής Νοημοσύνης.

Στο παρασκήνιο "έτρεχαν" όμως οι προετοιμασίες για την επιχείρηση "Midnight Hammer". Ο Τραμπ είχε ζητήσει από "μια χούφτα ανθρώπων" να τηρηθεί απόλυτη μυστικότητα. Σε μια σκόπιμη κίνηση παραπλάνησης, είχε αποφασιστεί να σηκωθεί άλλη μια σειρά αεροσκαφών εκτός από τα θηριώδη βομβαρδιστικά που είχαν φορτωθεί με τις βόμβες-υπερόπλα GBU-57.

Είκοσι τέσσερις ώρες αργότερα, ο Τραμπ βρισκόταν στο περίφημο Situation Room στο υπόγειο του Λευκού Οίκου, φορώντας το χαρακτηριστικό κόκκινο καπέλο με το σύνθημα "Make America Great Again". Από εκεί, παρακολουθούσε τις επιθέσεις που είχε εγκρίνει μέρες νωρίτερα, με την κωδική ονομασία "Επιχείρηση Midnight Hammer", να εκτελούνται σε πραγματικό χρόνο στον τοίχο των οθονών της εγκατάστασης.

"Απόψε, μπορώ να αναφέρω στον κόσμο ότι οι επιθέσεις ήταν μια θεαματική στρατιωτική επιτυχία", είπε λίγες ώρες αργότερα κατά τη διάρκεια δηλώσεων αργά το βράδυ από το Λευκό Οίκο. "Το Ιράν, ο νταής της Μέσης Ανατολής, πρέπει τώρα να κάνει ειρήνη. Αν δεν το κάνει, οι μελλοντικές επιθέσεις θα είναι πολύ μεγαλύτερες και πολύ πιο εύκολες" έλεγε ο Τραμπ.

Όταν έλεγε ότι δίνει 15 μέρες ήξερε ήδη ότι θα επιτεθεί

Μέχρι την Πέμπτη, 19 Ιουνίου, τη μέρα που έδωσε εντολή στη γραμματέα Τύπου του να ανακοινώσει ότι δίνει στο Ιράν δύο εβδομάδες για να επιστρέψει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων πριν αποφασίσει για μια ενδεχόμενη επίθεση, ο Τραμπ είχε ήδη λάβει την απόφαση για την επίθεση. Αυτό επιβεβαιώνουν πρόσωπα του περιβάλλοντός του που μίλησαν στο CNN.

Μιλώντας στο NBC την Κυριακή, ο Αντιπρόεδρος Τζ. Ντ. Βανς δήλωσε ότι ο Τραμπ διατηρούσε την ικανότητα να ανακαλέσει τις επιθέσεις "μέχρι την τελευταία στιγμή". Αλλά επέλεξε να προχωρήσει.

Οι αξιωματούχοι της κυβέρνησης φαίνεται ότι κατέβαλαν κάθε δυνατή προσπάθεια για να αποκρύψουν τον σχεδιασμό τους. Μέχρι το Σάββατο πάντως, ο πρόεδρος τους κρατούσε όλους σε εκκρεμότητα, σύμφωνα με ανώτερους Αμερικανούς αξιωματούχους.

Μέχρι το τέλος της εβδομάδας, οι Αμερικανοί αξιωματούχοι είχαν καταλήξει στο συμπέρασμα ότι το Ιράν δεν ήταν έτοιμο να επιστρέψει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων και να επιτύχει μια ικανοποιητική πυρηνική συμφωνία, αφού οι Ευρωπαίοι ηγέτες συναντήθηκαν με τους Ιρανούς ομολόγους τους την Παρασκευή, 20/06, δήλωσαν στο CNN δύο πηγές που γνωρίζουν το θέμα.

Η προθεσμία των δύο εβδομάδων που δόθηκε από τον Τραμπ στην Τεχεράνη, διήρκεσε μόνο 48 ώρες τελικά, πριν προβεί σε μία από τις πιο σημαντικές ενέργειες της προεδρίας του. Τελικά, το παράθυρο ευκαιρίας των δύο εβδομάδων "δεν ήταν παρά ένα παραπέτασμα καπνού", όπως έγραψε και το αμερικανικό περιοδικό The Atlantic.

Η επιχείρηση ξεκίνησε τα μεσάνυχτα της Παρασκευής, ώρα Ουάσινγκτον, με τα βομβαρδιστικά B-2 να απογειώνονται από το Μιζούρι σε ένα ταξίδι 18 ωρών που ήταν η μεγαλύτερη αποστολή των αεροσκαφών εδώ και περισσότερες από δύο δεκαετίες, δήλωσε ο Υπουργός Άμυνας Πιτ Χέγσεθ σε ενημέρωση του Πενταγώνου την Κυριακή το πρωί.

"Πρόκειται για ένα σχέδιο που χρειάστηκε μήνες προετοιμασίας, ώστε να είμαστε έτοιμοι όταν μας καλέσει ο πρόεδρος των Ηνωμένων Πολιτειών", δήλωσε ο Χέγσεθ μαζί με τον πρόεδρο του Γενικού Επιτελείου Στρατηγό Νταν Κέιν. "Χρειάστηκε μεγάλη ακρίβεια. Περιλάμβανε παραπλάνηση και το υψηλότερο επίπεδο επιχειρησιακής ασφάλειας", πρόσθεσε.

Πρώιμες συζητήσεις για πιθανά αμερικανικά χτυπήματα

Οι συζητήσεις σχετικά με πιθανές επιλογές για αμερικανικά χτυπήματα στο Ιράν ξεκίνησαν σοβαρά μεταξύ του Τραμπ και μελών της ομάδας εθνικής ασφαλείας του κατά τη διάρκεια μιας συνάντησης στο Καμπ Ντέιβιντ το Σαββατοκύριακο στις αρχές Ιουνίου, όπου ο Διευθυντής της CIA Τζον Ράτκλιφ ενημέρωσε τον Τραμπ για τις εκτιμήσεις των ΗΠΑ ότι το Ισραήλ ήταν έτοιμο να ξεκινήσει άμεσα τα χτυπήματα.

Οι επιλογές για να συμμετάσχει ο Τραμπ με το Ισραήλ στην εκστρατεία του είχαν καταρτιστεί τους προηγούμενους μήνες, με τους συμβούλους του προέδρου να έχουν ήδη επεξεργαστεί τις διαφορές μεταξύ τους σχετικά με το ποιες επιλογές υπήρχαν στο μενού για να επιλέξει.

Την περασμένη εβδομάδα, έκανε την τελική έκκληση για αμερικανικά βομβαρδιστικά stealth και υποβρύχια του Ναυτικού να στοχεύσουν τρεις πυρηνικές εγκαταστάσεις.

Οι πληροφορέις του CNN αναφέρουν ότι τα τελευταία 24ωρα ο Τραμπ πραγματοποιούσε καθημερινά ενημερώσεις με την ομάδα εθνικής ασφαλείας του στην Αίθουσα Καταστάσεων, συζητούσε τα πιθανά σενάρια και στάθμιζε τις επιπτώσεις.

Δύο ζητήματα φαίνεται να τον απασχολούσαν: αν όντως οι βόμβες GBU-57 θα κατάφερναν να διεισδύσουν στις υπόγειες εγκαταστάσεις των Ιράνων καθώς παρόμοια ενέργεια δεν έχει ξαναγίνει, και το δεύτερο, ποια θα ήταν τα αντίποινα του Ιράν.

Η αβεβαιότητα φάνηκε να κάνει τον Τραμπ να βάζει φρένο στις αποφάσεις του καθώς καθ' όλη τη διάρκεια της προηγούμενης εβδομάδας έλεγε δημόσια ότι δεν είχε ακόμη λάβει απόφαση, ακόμη και αν στο παρασκήνιο φαινόταν στους συμβούλους του προέδρου ότι είχε πάρει την απόφασή του.

Ο Τραμπ αναχώρησε από το γκολφ κλαμπ του στο Μπέντμινστερ το Σάββατο το απόγευμα και επέστρεψε στον Λευκό Οίκο για μια προγραμματισμένη "σύσκεψη εθνικής ασφάλειας" - ταξίδι που ήταν ασυνήθιστο για τον πρόεδρο κατά τη διάρκεια ενός Σαββατοκύριακου. Ειδικά, για αυτό το Σαββατοκύριακο όμως είχε προβλεφθεί να ενταχθεί στο επίσημο πρόγραμμά του ώστε να μην θεωρηθεί έκτακτη μετακίνηση και κινήσει υποψίες.

Το CNN σημειώνει επίσης ότι μετά τις επιθέσεις, οι ΗΠΑ μετέφεραν στο Ιράν μέσω διαύλων επικοινωνίας στο παρασκήνιο ότι οι επιθέσεις που διέταξε ο Τραμπ το Σάββατο θα περιορίζονταν και ότι δεν σχεδιάζονταν περαιτέρω επιθέσεις στο μέλλον, σύμφωνα με δύο άτομα που γνωρίζουν τις συζητήσεις.

Ωστόσο, το δημόσιο μήνυμα του Τραμπ το Σάββατο το βράδυ μετά τις επιθέσεις - προειδοποιώντας για "πολύ μεγαλύτερες" μελλοντικές επιθέσεις των ΗΠΑ εάν το Ιράν προβεί σε αντίποινα - υπογράμμισε την απρόβλεπτη περίοδο στην οποία εισέρχεται στη Μέση Ανατολή.

Το τελεσίγραφο του Απριλίου

Τον Απρίλιο, ο Τραμπ εξέδωσε τελεσίγραφο στο Ιράν σχετικά με μια πιθανή πυρηνική συμφωνία, προειδοποιώντας την Τεχεράνη να καταλήξει σε συμφωνία εντός 60 ημερών, δηλαδή μέχρι τα μέσα Ιουνίου. Ταυτόχρονα, προέτρεψε τον Ισραηλινό πρωθυπουργό Μπέντζαμιν Νετανιάχου να αναβάλει την επίθεση στο Ιράν, ώστε να μπορέσει να δώσει στις συνομιλίες τον χρόνο και τον χώρο για να δείξουν πρόοδο.

Ένας πρώτος γύρος συνομιλιών πραγματοποιήθηκε στα μέσα Απριλίου μεταξύ των ΗΠΑ και της Τεχεράνης στο Ομάν, με επικεφαλής τον εξωτερικό απεσταλμένο του Τραμπ, Στιβ Γουίτκοφ, και τον Ιρανό υπουργό Εξωτερικών Αμπάς Αραγτσί. Παρά το αισιόδοξο κλίμα που ακολούθησε τις συνομιλίες, υπήρξε μικρή πρόοδος προς μια πραγματική πυρηνική συμφωνία.

Στις 8 Ιουνίου, λιγότερο από μία εβδομάδα πριν από τη λήξη της 60ήμερης προθεσμίας του Τραμπ, συναντήθηκε με τους συμβούλους του στο Καμπ Ντέιβιντ, όπου του παρουσιάστηκαν πιθανές επιλογές για το Ιράν. Την επόμενη μέρα, ο Τραμπ και ο Νετανιάχου μίλησαν τηλεφωνικά.

Αρκετές εβδομάδες νωρίτερα, ο Νετανιάχου είχε πει σε μια ομάδα Αμερικανών αξιωματούχων ότι το Ισραήλ επρόκειτο να χτυπήσει το Ιράν καθώς και ότι δεν θα ζητούσε άδεια από τις ΗΠΑ για να το πράξει. Εξήντα μία ημέρες μετά το τελεσίγραφο του Τραμπ, το Ισραήλ εξαπέλυσε πρωτοφανή χτυπήματα στο Ιράν, στοχεύοντας το πυρηνικό του πρόγραμμα και τους στρατιωτικούς ηγέτες.

"Το Ιράν έπρεπε να με είχε ακούσει όταν είπα, ξέρετε, όταν τους έδωσε προειδοποίηση 60 ημερών και σήμερα είναι η 61η ημέρα", είχε ο Τραμπ στην Ντάνα Μπας του CNN μετά την έναρξη των ισραηλινών χτυπημάτων.

Αλλά ανώτεροι αξιωματούχοι του Τραμπ αρχικά αποστασιοποιήθηκαν από την επίθεση, εκδίδοντας δηλώσεις ότι το Ισραήλ έλαβε μονομερή δράση και οι ΗΠΑ δεν εμπλέκονταν.

Καθώς το Ισραήλ συνέχιζε τη στρατιωτική του εκστρατεία στο Ιράν, ο Τραμπ ταξίδεψε στην Αλμπέρτα του Καναδά για μια σύνοδο κορυφής της G7, μόνο και μόνο για να επιστρέψει νωρίς στην Ουάσινγκτον "λόγω των όσων συμβαίνουν στη Μέση Ανατολή", δήλωσε ο Λευκός Οίκος. Ο Τραμπ πέρασε μεγάλο μέρος της περασμένης εβδομάδας συναντώμενος στην Αίθουσα Καταστάσεων με την ομάδα εθνικής ασφαλείας του για να εξετάσει τα σχέδια επίθεσης και τις πιθανές συνέπειές τους.

Την Πέμπτη, η γραμματέας Τύπου του Λευκού Οίκου Καρολάιν Λίβιτ διάβασε μια δήλωση που υπαγορεύτηκε από τον Τραμπ: "Με βάση το γεγονός ότι υπάρχει σημαντική πιθανότητα διαπραγματεύσεων που μπορεί να λάβουν χώρα ή όχι με το Ιράν στο εγγύς μέλλον, θα πάρω την απόφασή μου για το αν θα πάω ή όχι μέσα στις επόμενες δύο εβδομάδες".

Υπήρχαν όμως ενδείξεις ότι η διπλωματία δεν προχωρούσε. Ο Γουίτκοφ έκανε προσπάθειες να συναντηθεί με τον Ιρανό υπουργό Εξωτερικών Αραγτσί, δεν είχε μεγάλη τύχη. Και ο Τραμπ είχε την τάση να συμμετέχει στην στρατιωτική εκστρατεία του Ισραήλ σε ιδιωτικές συζητήσεις με ανώτερα στελέχη, ακόμη και κατά τη διάρκεια των διπλωματικών προσπαθειών του Γουίτκοφ.

Αφού οι Ευρωπαίοι ηγέτες συναντήθηκαν με τον υπουργό Εξωτερικών του Ιράν την Παρασκευή στη Γενεύη, Αμερικανοί αξιωματούχοι ένιωσαν ότι φαινόταν ότι οι Ιρανοί δεν θα κάθονταν στο τραπέζι με τις ΗΠΑ χωρίς ο Τραμπ να ζητήσει από τον Νετανιάχου να σταματήσει τις επιθέσεις του Ισραήλ - κάτι που ο Τραμπ δεν ήταν διατεθειμένος να κάνει, ανέφεραν πηγές.

Εκείνο το απόγευμα, καθ' οδόν προς το κλαμπ του στο Νιου Τζέρσεϊ, ο Τραμπ δήλωσε στους δημοσιογράφους ότι το χρονικό πλαίσιο των δύο εβδομάδων ήταν το "μέγιστο" χρονικό διάστημα και ότι θα μπορούσε να αποφασίσει νωρίτερα.

Στις επιθέσεις των ΗΠΑ συμμετείχαν περισσότερα από 125 αεροσκάφη. Δείτε παρακάτω ένα σχεδιάγραμμα με το πώς κινήθηκαν:

Πριν από τις επιθέσεις του Σαββάτου, οι ΗΠΑ ενημέρωσαν το Ισραήλ ότι επρόκειτο να επιτεθεί. Ο Νετανιάχου είχε μια πεντάωρη συνάντηση με κορυφαίους Ισραηλινούς αξιωματούχους που διήρκεσε καθ' όλη τη διάρκεια των επιθέσεων των ΗΠΑ, σύμφωνα με μια πηγή που γνωρίζει τη συνάντηση.

Ο Τραμπ και ο Νετανιάχου μίλησαν ξανά τηλεφωνικά στη συνέχεια, και ο Ισραηλινός πρωθυπουργός επαίνεσε την αμερικανική επίθεση σε βιντεοσκοπημένο μήνυμα, λέγοντας ότι πραγματοποιήθηκε "με πλήρη επιχειρησιακό συντονισμό μεταξύ των Ισραηλινών Αμυντικών Δυνάμεων και του στρατού των Ηνωμένων Πολιτειών".

Οι ΗΠΑ είχαν επίσης ειδοποιήσει ορισμένους εταίρους τους, χώρες του Κόλπου, ότι ήταν έτοιμες να χτυπήσουν το Ιράν τις επόμενες ημέρες, αλλά δεν είχαν διευκρινήσει τους στόχους και το ακριβές χρονοδιάγραμμα, σύμφωνα με πηγή που γνωρίζει το θέμα. Το μήνυμα παραδόθηκε προφορικά, ανέφερε η πηγή, και υπήρξε συνάντηση στον Λευκό Οίκο όπου ενημερώθηκαν ορισμένοι από αυτούς τους εταίρους του Κόλπου.

Όσο για το πότε ενημερώθηκε το Κογκρέσο, ο Τραμπ και η ομάδα του ήταν σε επαφή με τα κορυφαία στελέχη των Ρεπουμπλικανών πριν από τις επιθέσεις του Σαββάτου, αντιθέτως τα κορυφαία στελέχη των Δημοκρατικών δεν ενημερώθηκαν για τα σχέδιά του παρά μόνο μετά την ρίψη των βομβών, σύμφωνα με πολλά άτομα που γνωρίζουν τα σχέδια.

Διαβάστε Επίσης

Τα αμερικανικά πλήγματα στο Ιράν ανεβοκατεβάζουν την τιμή στο πετρέλαιο - Ο κίνδυνος για την τσέπη μας

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr