Ο πρόεδρος των ΗΠΑ Ντόναλντ Τραμπ δήλωσε ότι βρίσκεται κοντά μια αρχική συμφωνία για τον τερματισμό του πολέμου με το Ιράν, λίγες ώρες αφότου είχε προαναγγείλει σκληρά πλήγματα κατά της χώρας. "Μόλις πετύχαμε μια σπουδαία διευθέτηση του πολέμου με το Ιράν", είπε σε δημοσιογράφους από το Οβάλ Γραφείο την Πέμπτη.
Ωστόσο, ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών Εσμαΐλ Μπαγαεΐ χαρακτήρισε τις πληροφορίες περί συμφωνίας "εικασίες", υποστηρίζοντας ότι "τίποτα δεν έχει οριστικοποιηθεί". Όπως μεταδίδει το BBC, δεν είναι η πρώτη φορά που ο Τραμπ υποστηρίζει ότι ΗΠΑ και Ιράν βρίσκονται κοντά σε συμφωνία για τον τερματισμό της σύγκρουσης. Λίγες ώρες πριν από τις νέες δηλώσεις του είχε προειδοποιήσει ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες θα πλήξουν το Ιράν "πολύ σκληρά".
Οι ΗΠΑ και το Ισραήλ εξαπέλυσαν εκτεταμένες επιθέσεις κατά του Ιράν στις 28 Φεβρουαρίου. Η Τεχεράνη απάντησε με επιθέσεις εναντίον του Ισραήλ και κρατών του Κόλπου που θεωρούνται σύμμαχοι της Ουάσιγκτον, ενώ ουσιαστικά έκλεισε και τα Στενά του Ορμούζ, μία από τις σημαντικότερες θαλάσσιες οδούς μεταφοράς πετρελαίου και υγροποιημένου φυσικού αερίου παγκοσμίως.
Παρότι τον Απρίλιο είχε συμφωνηθεί κατάπαυση του πυρός, οι δύο πλευρές συνέχισαν κατά διαστήματα να ανταλλάσσουν πυρά, με δύο γύρους αμοιβαίων επιθέσεων να έχουν σημειωθεί μόνο αυτή την εβδομάδα. Οι δηλώσεις Τραμπ επηρέασαν άμεσα και τις αγορές, με την τιμή του πετρελαίου Brent να υποχωρεί κατά 4,4%, στα περίπου 89 δολάρια το βαρέλι.
Τι προβλέπει η συμφωνία που περιγράφει ο Τραμπ
Ο Αμερικανός πρόεδρος υποστήριξε ότι η συμφωνία θα διασφαλίζει πως "το Ιράν δεν θα αποκτήσει ποτέ πυρηνικό όπλο", ενώ ανέφερε ότι η υπογραφή των σχετικών εγγράφων ενδέχεται να πραγματοποιηθεί στην Ευρώπη, μόλις ολοκληρωθεί η τελική διαμόρφωσή τους.

"Τα κείμενα βρίσκονται σχεδόν στην τελική τους μορφή, οπότε θα δούμε", είπε χαρακτηριστικά, προσθέτοντας ότι τα Στενά του Ορμούζ θα ανοίξουν ξανά "μόλις υπογραφεί η συμφωνία". Ο Τραμπ δήλωσε ακόμη ότι έχει συνομιλήσει με ηγέτες της περιοχής, μεταξύ των οποίων και ο πρωθυπουργός του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου, υποστηρίζοντας ότι "ολόκληρη η Μέση Ανατολή είναι πολύ χαρούμενη".
Από την πλευρά του, το γραφείο του Νετανιάχου επιβεβαίωσε ότι υπήρξε επικοινωνία μεταξύ των δύο ηγετών, διευκρινίζοντας όμως ότι το Ισραήλ "δεν αποτελεί μέρος του μνημονίου κατανόησης". Παράλληλα, σημείωσε ότι ο Ισραηλινός πρωθυπουργός χαιρέτισε τη δέσμευση του Τραμπ για μια τελική συμφωνία που θα περιλαμβάνει την απομάκρυνση εμπλουτισμένου υλικού, την αποξήλωση των σχετικών υποδομών, περιορισμούς στην παραγωγή πυραύλων και τον τερματισμό της στήριξης του Ιράν σε ένοπλες οργανώσεις της περιοχής.
Την ίδια ώρα, ο εκπρόσωπος του ιρανικού υπουργείου Εξωτερικών δήλωσε ότι το μεγαλύτερο μέρος του κειμένου της συμφωνίας έχει ήδη διαμορφωθεί, κατηγορώντας όμως τις ΗΠΑ ότι προχώρησαν σε "υπερβολικές απαιτήσεις" και πρόσθεσαν νέους όρους. Παράλληλα, υπογράμμισε ότι η Τεχεράνη δεν πρόκειται να εγκαταλείψει τις "κόκκινες γραμμές" της. Παρά τις επανειλημμένες δηλώσεις αισιοδοξίας από την αμερικανική πλευρά, μέχρι στιγμής δεν έχει επιτευχθεί επίσημη συμφωνία.
Ντόναλντ Τραμπ: Οι διαδοχικές προβλέψεις για συμφωνία με την Τεχεράνη
Ο Ντόναλντ Τραμπ έχει επανειλημμένα υποστηρίξει τους τελευταίους μήνες ότι ΗΠΑ και Ιράν βρίσκονται κοντά σε συμφωνία, χωρίς ωστόσο μέχρι σήμερα να έχει ανακοινωθεί κάποια επίσημη συμφωνία μεταξύ των δύο πλευρών.
- 20 Απριλίου: Ο Αμερικανός πρόεδρος δήλωσε ότι μια συμφωνία με το Ιράν θα μπορούσε να επιτευχθεί "σχετικά γρήγορα".
- 6 Μαΐου: Εκτίμησε ότι ο πόλεμος θα "τελειώσει γρήγορα", υποστηρίζοντας ότι οι δύο πλευρές πλησίαζαν σε συμφωνία για μνημόνιο κατανόησης 14 σημείων.
- 23 Μαΐου: Ανέφερε ότι η ειρηνευτική συμφωνία με το Ιράν είχε σε μεγάλο βαθμό διαμορφωθεί μέσω διαπραγματεύσεων και ότι οι λεπτομέρειές της θα ανακοινώνονταν σύντομα.
- 27 Μαΐου: Δήλωσε πως δεν ήταν ικανοποιημένος από τους όρους που βρίσκονταν στο τραπέζι.
- 28 Μαΐου: Ο αντιπρόεδρος των ΗΠΑ, Τζέι Ντι Βανς, υποστήριξε ότι η συμφωνία ήταν "πολύ κοντά", χωρίς όμως να έχει οριστικοποιηθεί.
- 29 Μαΐου: Ο Τραμπ συγκάλεσε σύσκεψη για να λάβει την "τελική απόφαση" σχετικά με τις συνομιλίες με την Τεχεράνη, χωρίς ωστόσο να ακολουθήσει κάποια ανακοίνωση συμφωνίας.
- 11 Ιουνίου: Υποστήριξε ότι οι ΗΠΑ πέτυχαν "μια σπουδαία διευθέτηση" για τον τερματισμό του πολέμου και προέβλεψε ότι η συμφωνία θα υπογραφεί "εντός των επόμενων ημερών".
Νέες απειλές και φόβοι για περαιτέρω κλιμάκωση
Λίγες ώρες πριν από τις τελευταίες δηλώσεις του περί επικείμενης συμφωνίας, ο Τραμπ είχε προειδοποιήσει ότι "οι Ηνωμένες Πολιτείες θα πλήξουν το Ιράν πολύ σκληρά απόψε", απειλώντας παράλληλα να θέσουν στο στόχαστρο το νησί Χαργκ και άλλες κρίσιμες πετρελαϊκές εγκαταστάσεις. Το Χαργκ, που βρίσκεται στο βόρειο τμήμα του Περσικού Κόλπου, αποτελεί τον βασικό τερματικό σταθμό εξαγωγής πετρελαίου του Ιράν, μέσω του οποίου διακινείται περίπου το 90% των εξαγωγών αργού πετρελαίου της χώρας.

Η Τεχεράνη απάντησε προειδοποιώντας ότι οποιαδήποτε νέα επίθεση θα προκαλέσει "ακόμη πιο σκληρά αντίποινα". Σε ανακοίνωσή του, το Ιράν ανέφερε ότι, εφόσον απειληθούν οι ενεργειακές του υποδομές, "είτε οι εξαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου θα είναι διαθέσιμες για όλους είτε για κανέναν". Οι δύο πλευρές αντάλλαξαν νέα πλήγματα μετά τη συντριβή αμερικανικού ελικοπτέρου Apache στον Κόλπο τη Δευτέρα. Την Τετάρτη η Κεντρική Διοίκηση των ΗΠΑ ανακοίνωσε σειρά επιθέσεων εναντίον στρατιωτικών, ραντάρ και εγκαταστάσεων επιτήρησης στο νότιο Ιράν.

Σε αντίποινα, οι Φρουροί της Επανάστασης ανακοίνωσαν επιθέσεις κατά αμερικανικών βάσεων στο Μπαχρέιν, το Κουβέιτ και την Ιορδανία. Σύμφωνα με τις αρχές του Μπαχρέιν, ένα 11χρονο κορίτσι τραυματίστηκε από ιρανική επίθεση με drone, ενώ προκλήθηκαν ζημιές σε κατοικίες και οχήματα. Η κλιμάκωση προκάλεσε διεθνείς εκκλήσεις για αποκλιμάκωση της έντασης. Ο εκπρόσωπος του γενικού γραμματέα του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες δήλωσε ότι ο οργανισμός παρακολουθεί με βαθιά ανησυχία τις εξελίξεις και κάλεσε όλες τις πλευρές να επιστρέψουν στην πλήρη εφαρμογή της εκεχειρίας και να αποφύγουν περαιτέρω επιδείνωση της κατάστασης.
Ανάλογες εκκλήσεις για αυτοσυγκράτηση απηύθυναν επίσης το Πακιστάν, η Ρωσία, η Κίνα, η Τουρκία, η Ινδία και η Σαουδική Αραβία.
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr
