Η Γενοκτονία του ποντιακού Ελληνισμού αφορά μια σειρά από βίαια και μαζικά γεγονότα στις αρχές του 20ού αιώνα, στην τότε υπό κατάρρευση Οθωμανική Αυτοκρατορία και έως τη συγκρότηση του σύγχρονου τουρκικού κράτους. Τα γεγονότα αυτά οδήγησαν στον εκτοπισμό, την εξόντωση και την εκρίζωση εκατοντάδων χιλιάδων Ελλήνων του Πόντου από τις πατρογονικές τους εστίες.
Η Βουλή των Ελλήνων, στις 24 Φεβρουαρίου 1994, αναγνώρισε επίσημα τη Γενοκτονία των Ποντίων και καθιέρωσε ομόφωνα την 19η Μαΐου ως Ημέρα Μνήμης με τον νόμο 2193/1994.
Με εισήγηση του τότε πρωθυπουργού Ανδρέα Παπανδρέου, η αναγνώριση είχε προηγηθεί θεσμικά το 1994, ενώ το 1998 θεσπίστηκε και η 14η Σεπτεμβρίου ως Ημέρα Εθνικής Μνήμης για τη Γενοκτονία των Ελλήνων της Μικράς Ασίας από το τουρκικό κράτος.
Πέρα από την Ελλάδα, η γενοκτονία των Ποντίων έχει αναγνωριστεί από την Κύπρο, την Αρμενία, τη Σουηδία και ορισμένες ομοσπονδιακές δημοκρατίες της Ρωσίας. Στις ΗΠΑ έχει αναγνωριστεί από εννέα πολιτείες, ενώ αντίστοιχες αποφάσεις υπάρχουν και από την Αυστραλία, την Αυστρία, την Ολλανδία και πόλεις του Καναδά όπως η Οττάβα και το Τορόντο.
Η Ποντιακή γενοκτονία έχει αναγνωριστεί και από τη Διεθνή Ένωση Μελετητών Γενοκτονιών (IAGS), καθώς και από διεθνείς οργανισμούς και φορείς. Σε ορισμένες περιπτώσεις, ψηφίσματα της Γερουσίας των ΗΠΑ κάνουν επίσης αναφορά σε γενοκτονία Ελλήνων.
Πρόκειται για μια ημέρα μνήμης και βαθιάς θλίψης για τις ψυχές των 353.000 ανθρώπων που ζητούν δικαίωση από τη διεθνή κοινότητα.

Η εξόντωση του Ελληνισμού του Πόντου
Η Γενοκτονία των Ελλήνων του Πόντου (1914-1923), από το κίνημα των Νεότουρκων και τους εθνικιστές του Κεμάλ, οδήγησε στην εξάλειψη ολόκληρων ελληνικών κοινοτήτων που ζούσαν στην περιοχή επί αιώνες.
Οι διώξεις περιλάμβαναν εκτοπίσεις, πορείες θανάτου, τάγματα καταναγκαστικής εργασίας, βασανιστήρια, πείνα και μαζικές εκτελέσεις. Οι εκτιμήσεις για τα θύματα διαφέρουν, με ελληνικές και ξένες πηγές να αναφέρουν πάνω από 300.000, ενώ το Κεντρικό Συμβούλιο Ποντίων μιλά για 353.000 θύματα. Άλλες εκτιμήσεις τα τοποθετούν μεταξύ 100.000 και 150.000. Οι επιζώντες κατέφυγαν στον Άνω Πόντο (ΕΣΣΔ) και στη συνέχεια στην Ελλάδα μετά το 1922.
Η έναρξη των διώξεων
Τα γεγονότα συνδέονται με την άνοδο του τουρκικού εθνικισμού στην πολυεθνική Οθωμανική Αυτοκρατορία, ο οποίος σταδιακά κυριάρχησε στις αρχές του 20ού αιώνα.
Η επικράτηση των Νεότουρκων το 1908 θεωρείται η αρχή μιας περιόδου συστηματικών διώξεων κατά των χριστιανικών πληθυσμών της Ανατολής, με εκτοπίσεις, καταναγκαστικά τάγματα εργασίας και βίαιες πρακτικές που εξελίχθηκαν έως το 1923.
Σύμφωνα με τον ιστορικό Βλάση Αγτζίδη, πριν από τους διωγμούς οι Έλληνες στην Οθωμανική Αυτοκρατορία ήταν περίπου 2 έως 2,2 εκατομμύρια, με περίπου 450.000 στον Πόντο. Μετά το 1922, περίπου 1,2 εκατομμύρια πρόσφυγες καταγράφηκαν στην Ελλάδα, ενώ οι συνολικές απώλειες εκτιμώνται σε 700.000 έως 800.000 ανθρώπους.
Το τουρκικό κράτος αρνείται ότι διαπράχθηκε γενοκτονία κατά των χριστιανικών πληθυσμών της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας στα τελευταία χρόνια της ύπαρξής της.

Ο κ. Αγτζίδης σημειώνει ότι η Τουρκική Δημοκρατία ιδρύθηκε το 1923, μετά το τέλος των γεγονότων, και ότι οι διώξεις συνδέονται με τον ακραίο εθνικισμό των Νεότουρκων και του Κεμάλ που διαμόρφωσαν το νέο κράτος.
Ο όρος "γενοκτονία" καθιερώθηκε στο διεθνές δίκαιο το 1948 από τον Ράφαελ Λέμκιν, για να περιγράψει μαζικά εγκλήματα με στόχο την εξόντωση, εν όλω ή εν μέρει, εθνικών και θρησκευτικών ομάδων.

Το αίτημα αναγνώρισης της γενοκτονίας για δεκαετίες παρέμεινε στο περιθώριο, όμως τα τελευταία χρόνια έχει επανέλθει δυναμικά μέσα από τις κοινότητες απογόνων και την ιστορική έρευνα.


Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr


