Ευρωπαϊκή λύση για τα «κόκκινα» δάνεια αναζητούν στις Βρυξέλλες

Ένα τρισεκατομμύριο ευρώ. Αυτός είναι ο εκτιμώμενος όγκος των «κόκκινων δανείων» που έχουν στην κατοχή τους οι ευρωπαϊκές τράπεζες. Η απειλή μάλιστα των μη εξυπηρετούμενων δανειακών υποχρεώσεων δεν πλήττει μόνο τα τραπεζικά συστήματα του λεγόμενου Νότου -χωρών δηλαδή όπως η Ιταλία, η Ισπανία, η Κύπρος, η Πορτογαλία και φυσικά η Ελλάδα- αλλά φαίνεται πώς χτυπά την πόρτα και της Γαλλίας και της Γερμανίας.

Δεν απαιτείται κάποια ιδιαίτερη γνώση οικονομικών για να αντιληφθεί κανείς ότι ένας τέτοιος όγκος από NPL's αποτελεί σοβαρό τροχοπέδη στην ανάπτυξη της Ευρωπαϊκής Ένωσης. Αυτό ακριβώς φαίνεται να είναι το συμπέρασμα στο οποίο κατέληξαν ESM και ΕΒΑ (European Banking Authority).

Ο κ. Ενρία, επικεφαλής της EBA, παρουσία του επικεφαλής του ESM και προνομιακός συνομιλητής του γερμανού υπουργού Οικονομικών Β. Σόιμπλε ανακοίνωσε την Τρίτη ότι έχει προετοιμασθεί σχέδιο για την δημιουργία μίας ευρωπαϊκής bad bank. Η τελευταία θα μπορούσε ενδεχομένως να απορροφήσει το σύνολο των μη εξυπηρετούμενων δανείων του ευρωπαϊκού τραπεζικού συστήματος.

Το μεγάλο στοίχημα βεβαίως είναι το πώς θα μπορούσε να λειτουργήσει ένα τέτοιο σχέδιο χωρίς να παραβιαστεί η περίφημη αρχή της μη-αμοιβαιοποίησης του χρέους μεταξύ τραπεζών και χωρών.

Σύμφωνα λοιπόν με όσα ανέφερε ο κ. Ενρία, το σχέδιο προβλέπει τη δημιουργία ενός φορέα που θα αναλάβει να αγοράσει δάνεια ύψους 250 δισ. στην πραγματική τους αξία. Στη συνέχεια, η λεγόμενη "κακή τράπεζα" θα κληθεί εντός μιας τριετίας να πουλήσει τα δάνεια σε αυτή την αξία. "Εάν η αξία αυτή δεν επιτευχθεί, η τράπεζα [της χώρας προέλευσης] θα πρέπει να υποστεί όλη τη ζημία από την αγοραία τιμή. Η ανακεφαλαιοποίηση θα γίνεται από την (αντίστοιχη) εθνική κυβέρνηση ως κρατική βοήθεια με όλους τους όρους που τη συνοδεύουν", σημείωσε ο Ενρία.

Πρόκειται για ένα είδος μικτού συστήματος όπου παραδίδεται η διαχείριση του κόκκινου δανείου σε ευρωπαϊκά χέρια για τρία χρόνια και κατόπιν παραπέμπεται σε εθνικό επίπεδο η οποία ζημιά προκύψει με βάση και τους κανόνες του bail-in.

Oι βασικοί άξονες του σχεδίου

Μια από τις βασικές αρχές του σχεδίου είναι η αρχή της χρονικής διάρκειας. Τουτέστιν, ο χρόνος που τα κόκκινα δάνεια θα περνούν στην Bad Bank θα είναι πεπερασμένος και θα φτάνει τα τρία χρόνια. Μετά, τα δάνεια θα επιστρέφουν σε εθνικό επίπεδο, δηλαδή στις τράπεζες της χώρας προέλευσης, με κέρδη ή ζημιές. Στην περίπτωση που τα προβλήματα μιας τράπεζας δεν επιλυθούν με την πώληση των NPL's και απαιτείται εφαρμογή της οδηγίας για το bail-in, η διαδικασία όπως περιγράφηκε ανωτέρω θα προηγείται.

Πρέπει να σημειωθεί ότι στην περίοδο της τριετίας θα δίνεται η δυνατότητα συνολικής διαχείρισης ενώ ταυτόχρονα η τράπεζα θα απαλλάσσεται από την ανάλογη υποχρέωση στον ισολογισμό της.

Το δεύτερο στοιχείο του εγχειρήματος αφορά τη δημιουργία μιας αγοράς NPL's που θα φτάνει τα 250 δισ. Με βάση το σχέδιο η δημιουργία αυτής της αγοράς θα επιτρέψει ενδεχομένως και τη χρήση πιο σύνθετων χρηματοπιστωτικών προϊόντων, επιτρέποντας έτσι στον ESM να αποκτήσει δραστηριότητα σε ευρύτερο πεδίο στις αγορές κεφαλαίου.
Το τρίτο στοιχείο αφορά την μη παραβίαση της αρχής τη αμοιβαιοποίησης του χρέους. Η «ευρωπαϊκή διαχείριση» για μια τριετία δεν δημιουργεί καμία υποχρέωση ούτε στον ESM ούτε στην Bad Bank, με τις ζημιές να μεταφέρονται μετά την τριετία στις τράπεζες της χώρας προέλευσης.

Στις δηλώσεις του πάντως ο κ. Ενριά τόνισε ότι, σε κάθε περίπτωση, υπάρχει ανάγκη να αυξήσουν οι εποπτικές Αρχές την πίεση στις τράπεζες για να αντιμετωπίσουν τα κόκκινα δάνειά τους, όπως κάνει ήδη η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα (ΕΚΤ). Αν και το ποσοστό των κόκκινων δανείων επί του συνόλου των δανείων μειώθηκε ελαφρά στο τρίτο τρίμηνο του 2016 στο 5,4%, οι τράπεζες της ΕΕ είναι πιο αργές στην αντιμετώπιση του προβλήματος σε σύγκριση με τις αμερικανικές τράπεζες.

Η ελληνική περίπτωση

Η δημιουργία μιας ευρωπαϊκής bad bank αφορά και την Ελλάδα, με τους έλληνες τραπεζίτες ωστόσο να είναι προς το παρόν επιφυλακτική. Σημειώνεται πάντως ότι πέρσι τα ανοίγματα των τραπεζών σε κόκκινα δάνεια έφταναν τα 108 δισ. Ευρώ ενώ με σειρά ενεργειών ο στόχος είναι να φτάσουν τα 40 δισ μέχρι τα τέλη του 2019.

Υπενθυμίζεται επίσης ότι η Ελλάδα, μαζί με την Ιταλία,. Την Κυππρο, την Πορτογαλία και την Ισπανία είναι μεταξύ των χωρών με τα υψηλότερα επίπεδα κόκκινων δανείων.

Οι ιταλικές τράπεζες έχουν κόκκινα δάνεια 276 δισεκ. ευρώ, που είναι τα υψηλότερα από τις άλλες ευρωπαϊκές χώρες, αλλά 10 χώρες της ΕΕ έχουν ένα μέσο ποσοστό κόκκινων δανείων 10%, πολύ πάνω από το μονοψήφιο ποσοστό στις ΗΠΑ και αλλού.

«Πάγος» από τη Γερμανία

Στο σχέδιο πάντως έσπευσε να ρίξει «πάγο» το Βερολίνο. «Η Γερμανία δεν βλέπει κανένα όφελος από τη δημιουργία μιας ευρωπαϊκής bad bank» ανέφερε γερμανός αξιωματούχος στο Reuters.

«Δεν είναι σαφές ποια θα ήταν η προστιθέμενη αξία μιας τέτοιας ευρωπαϊκής bad bank» ανέφερε ο αξιωματούχος. Εξάλλου, πρόβλημα με τα κόκκινα δάνεια υπάρχει μόνο σε ορισμένες χώρες πρόσθεσε.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr