Όταν το design δεν αφορά τους λίγους, αλλά όλους μας

Τρία ερωτήματα διατρέχουν την πρώτη συνάντηση του Design Democracy: τι κρατάμε, ποιος δίνει ευκαιρίες στους νέους και πώς μαθαίνουμε τον χώρο. Ας δώσουμε όμως ένα παράδειγμα.

Σε ένα σπίτι του 1930 στον Κολωνό, τα τούβλα των τοίχων που γκρεμίστηκαν στρώθηκαν ξανά ως δάπεδο της στοάς εισόδου. Το έργο, Two Homes Under One Roof του Theo Poulakos Studio, κέρδισε Χρυσό Αρχιτεκτονικής στα GRAIL 2026. Συμπυκνώνει και το πνεύμα της συνάντησης της Παρασκευής 13 Νοεμβρίου στο Καπνεργοστάσιο της Βουλής: η νέα αρχιτεκτονική ξεκινά από ό,τι βρίσκει μπροστά, δεν το πετά, αλλά το ξαναχρησιμοποιεί.

Το "Species of the New / New worlds loading in architecture" είναι η πρώτη δράση του Design Democracy, πρωτοβουλίας της Design Ambassador σε επιμέλεια περιεχομένου από το Archisearch. Η θέση της: ο σχεδιασμός των σπιτιών και των πόλεων αφορά όλους, και όσοι αποφασίζουν πρέπει να ακούν όσους ζουν τις συνέπειες.

Τι αξίζει να κρατήσουμε

Η επανάχρηση λοιπόν, είναι το πιο ορατό κομμάτι του προγράμματος. "Γιατί δεν κατεδαφίζω;" ρωτά η Anna Delgiado του Architectural bureau 11, σε συζήτηση με τη Δανάη Μακρή της The Design Ambassador. Στο Kouloura House, μια κατοικία του 1950, κομμάτια από τα παλιά υαλοπετάσματα έγιναν πολυέλαιος στο σαλόνι. Για το έργο στον Κολωνό, ο Θοδωρής Πουλάκος συζητά με τον πιο έμπειρο Κωνσταντίνο Καραμπατάκη των K-Studio.

Στο XT97–Interwar Modern της Λάρας Βαρτζιώτη, μια ιδιωτική ξύλινη σκάλα σε κτίριο του Μεσοπολέμου έγινε κοινόχρηστη. Στην Euthea στο Μεγανήσι, οι ATENO Architecture Studio ξεχωρίζουν έναν ορειχάλκινο σωλήνα για το νερό της βροχής. Ο συνιδρυτής τους, Γιώργος Φιορεντίνος, μιλά "Εκτός portfolio" για όσα δεν φαίνονται στα έργα.

Ποιος δίνει χώρο στους νέους

Αυτό είναι το δεύτερο μεγάλο θέμα του σημερινού Design Democracy. Η εγκαθιδρυμένη κατάσταση έρχεται σε αντιπαράθεση με το καινούργιο αλλά και ανερχόμενο αρχιτεκτονικό γραφείο. Ένα νέο γραφείο χρειάζεται κάποιον να του εμπιστευτεί ένα έργο. Η Όλγα Ίτσιου, Chief Operating Officer της DIMAND, με την τοποθέτηση "Ποιος δίνει χώρο στη νέα αρχιτεκτονική;", εξηγεί πώς επιλέγονται οι αρχιτέκτονες και πως μια ιδέα αντέχει σε κόστος και χρονοδιαγράμματα.

Μια άλλη πόρτα είναι οι διαγωνισμοί. Ο Σταύρος Γυφτόπουλος, αντιπρόεδρος του Ελληνικού Ινστιτούτου Αρχιτεκτονικής, συζητά με τον Φλώριαν Γιάννη Λιάκο των FIORE Architects. Η βραβευμένη πρότασή τους για το Μουσείο Μάριου Τόκα βάζει την έκθεση κάτω από τη γη, ώστε η πλατεία να μείνει στην πόλη.

Πότε όμως ένα βραβείο γίνεται κτίριο;

Υπάρχει και η δημόσια αναγνώριση. Η Γεωργίνα Μπούσια του that studio, που μπήκε στη λίστα "Best Emerging Greek Architects & Designers" του Archisearch, μιλά για το τι φέρνει μια τέτοια διάκριση, μέσα από ένα σπίτι στην Άνω Κυψέλη και μια πολυκλινική για ευάλωτες ομάδες στο Μεταξουργείο.

Πώς μαθαίνουμε τον χώρο

Με το ερώτημα "Πώς μαθαίνουμε να σκεφτόμαστε τον χώρο;" ανοίγει την εκδήλωση ο ομότιμος καθηγητής ΕΜΠ Τάσος Μπίρης. Ο Κώστας Μωραΐτης και η Λάρα Βαρτζιώτη αφηγούνται πώς μια σχέση δασκάλου και μαθήτριας έγινε συνεργασία.

Η καθηγήτρια ΕΜΠ Σοφία Τσιράκη συναντά τους Ξάνθιππο Φωτόπουλο, Ναταλία Κορωναίου και Μάριο Φωτόπουλο, των οποίων τη διπλωματική επέβλεψε. Η πρότασή τους για τη βόρεια Κάρπαθο, βραβευμένη στα GRAIL 2026, κάνει τα ίχνη της κατοίκησης αφετηρία σχεδιασμού.

Ο Γυφτόπουλος, συντονιστής της κριτικής επιτροπής της 12ης Biennale Νέων Ελλήνων Αρχιτεκτόνων, μιλά και με τον Σωτήρη Καραχάλιο των KAAS για τα κριτήρια ποιότητας, με αφορμή μια πολυκατοικία στα Μελίσσια με κοινόχρηστη φυτεμένη ταράτσα.

Πού βρίσκεται τελικά το νέο;

Η λέξη species, "είδη", έρχεται από τη βιολογία: πολλές εκδοχές από κοινές ρίζες. Τη βραδιά κλείνουν ο ομότιμος καθηγητής ΕΜΠ Δημήτρης Φιλιππίδης και ο Δημήτρης Αντωνακάκης του Atelier 66, αναζητώντας αν το νέο βρίσκεται στη μορφή, στη μέθοδο, στις συνεργασίες ή στους τρόπους κατοίκησης.

Η εκδήλωση γίνεται σε συνέργεια με το Ελληνικό Ινστιτούτο Αρχιτεκτονικής, στο πλαίσιο της έκθεσης "Αρχιτεκτονική στην Ελλάδα — Η μυστηριακή γλώσσα του σχήματος" του CityLab και του Τεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδας.

Πότε: Παρασκευή 13 Νοεμβρίου 2026, 17:00–21:00
Πού: Καπνεργοστάσιο της Βουλής των Ελλήνων, Λένορμαν 218, Αθήνα

Κεντρική φωτογραφία: Kouloura house Παλαιό Φάληρο, Αθήνα, 2025. Αρχιτεκτονική: Architectural bureau 11 — Anna Delgiado, με τη συνεργασία της Olga Kuzmina. Φωτογραφία: Nikos Kouklakis Studio.

Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις

Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr