Ναι ή όχι στη χρήση του air conditioning? Ας τα πάρουμε τα πράγματα από την αρχή. Οι Αμερικανοί και οι Ευρωπαίοι διαφωνούν σε πολλά θέματα, από την πολιτική έως την υγειονομική περίθαλψη ή για τα πότε μπορεί κάποιος να οπλοφορεί, αλλά υπάρχει και μια ακόμα πιο διακριτική διαφορά.
Όπως σημειώνει με χιούμορ ο Economist, όταν oi Ευρωπαίοι ταξιδεύουν στην Αμερική παραπονιούνται ότι τα καταστήματα και τα εστιατόρια είναι τόσο παγωμένα από τον κλιματισμό που χρειάζονται σακάκι. Οι Αμερικανοί που κάνουν διακοπές στην Ευρώπη από την πλευρά τους, διαμαρτύρονται όταν διαπιστώνουν ότι πολλά κτίρια της παλιάς ηπείρου τους κάνουν να ιδρώνουν ασταμάτητα.
Το χάσμα αυτό έχει τις ρίζες του τόσο στο κλίμα όσο και στον πολιτισμό. Πολύ πριν η General Electric αρχίσει να κυκλοφορεί τα air conditioning , η νότια Ευρώπη είχε σχεδιαστεί για να αντέχει τη ζέστη. Στα παραδοσιακά σπίτια, η λευκή βαφή και οι σκιερές αυλές όπως στην Ελλάδα, διατηρούν το εσωτερικό δροσερό. Τα παράθυρα ανοίγουν διάπλατα και τα δωμάτια αερίζονται τα πρωινά. Τα παραθυρόφυλλα εμποδίζουν τον μεσημεριανό ήλιο, ενώ η "σιέστα" επιτρέπει την ξεκούραση τις ώρες που κάνει τόσο ζέστη, που ούτως ή άλλως κανείς δεν μπορεί και δεν έχει διάθεση να κάνει και πολλά.
Οι κάτοικοι της νότιας Ευρώπης πιστεύουν ότι οι κακομαθημένοι Αμερικανοί δεν ξέρουν πώς να αντιμετωπίζουν τη ζέστη με φυσικό τρόπο. Η βόρεια Ευρώπη, από την άλλη, γλιτώνει ως επί το πλείστον το πρόβλημα: Οι μέρες του Ιουνίου μπορεί να είναι αρκετά κρύες ώστε να απαιτούν ένα πουλόβερ στις σκανδιναβικές χώρες. Οι σκληροί προτεστάντες του Βορρά θεωρούν την αγορά κλιματιστικού για τις λίγες καυτές μέρες του χρόνου ως μια ακριβή περιβαλλοντική αμαρτία.

Η Ευρώπη βιώνει ενα καυτό καλοκαίρι
Αυτές τις μέρες, η κλιματική αλλαγή, καθώς η Ευρώπη βιώνει ένα καυτό καλοκαίρι, θέτει τέτοιες οικολογικές αντιλήψεις υπό δοκιμασία. Πώς να ζήσεις χωρίς air condition? Οσοι Ευρωπαίοι λοιπόν νιώθουν τύψεις για τις εκπομπές άνθρακα όταν χρησιμοποιούν κλιματισμό, έχουμε νέα: Δεν χρειάζεται να νιώθουν έτσι. Η εντυπωσιακή ανάπτυξη των ανανεώσιμων πηγών ενέργειας στις πιο ζεστές περιοχές της Ευρώπης, γράφει ο Economist, σημαίνει ότι η συνετή μείωση της θερμοκρασίας δεν θα συμβάλει σημαντικά στο λιώσιμο των παγετώνων.
Στην Ισπανία για παράδειγμα, η ηλιακή ενέργεια έχει αυξηθεί σχεδόν δέκα φορές την τελευταία δεκαετία. Οι αναγνώστες που ιδρώνουν στη Σεβίλλη μπορούν να επισκεφθούν το app.electricitymaps.com και θα διαπιστώσουν ότι μια κιλοβατώρα ισπανικής ηλεκτρικής ενέργειας, παρήγαγε μόλις 86 γραμμάρια διοξείδιο του άνθρακα. Στην αμερικανική πολιτεία της Τζόρτζια, ο αριθμός αυτός ήταν 442.
Σε μια ηλιόλουστη καλοκαιρινή μέρα το μεσημέρι, στην Ελλάδα όλη η ενέργεια είναι από τον ήλιο, ενώ στην Ισπανία μόνο περίπου το 10% της ηλεκτρικής ενέργειας προέρχεται από ορυκτά καύσιμ.
Η Πορτογαλία τα πάει εξίσου καλά, και η Γαλλία ακόμα καλύτερα, χάρη στις δεκάδες πυρηνικούς αντιδραστήρες της. Η Ιταλία υστερεί, καθώς αντλεί το 30-40% της ηλεκτρικής της ενέργειας από φυσικό αέριο. Ωστόσο, τα 224 γραμμάρια διοξειδίου του άνθρακα ανά κιλοβατώρα που εκπέμπει, είναι σχεδόν "πράσινα" σε σύγκριση με μεγάλο μέρος της Αμερικής.
Δεν είναι έτσι όλη η Ευρώπη. Η Πολωνία εξακολουθεί να εξαρτάται σε μεγάλο βαθμό από τον άνθρακα, με αποτέλεσμα το ενεργειακό της μείγμα να είναι σχεδόν εξίσου κακό με αυτό των ΗΠΑ. Η βεβιασμένη απόφαση της Γερμανίας το 2011 να καταργήσει την πυρηνική ενέργεια την άφησε εξαρτημένη από τον άνθρακα και το φυσικό αέριο, με αποτέλεσμα να παράγει τριπλάσια ποσότητα CO2 σε σύγκριση με την Ισπανία. Η Βρετανία, ανάλογα με τις καιρικές συνθήκες, βρίσκεται μεταξύ της Ιταλίας και της Ιβηρικής χερσονήσου. Υπάρχουν επίσης απροσδόκητα θετικά παραδείγματα, όπως η Αλβανία, η οποία μερικές φορές καλύπτει το 100% των ηλεκτρικών της αναγκών από υδροηλεκτρικά φράγματα. Η Λετονία είναι η πιο "πράσινη" από τις χώρες της Βαλτικής, χάρη στην ηλιακή ενέργεια που παράγει, η οποία υπερβαίνει τις προσδοκίες.

Εκτός από την οικολογία υπάρχει και το κόστος
Αφήνοντας κατά μέρος την "κλιματική ηθική", πολλοί στην Ευρώπη ανησυχούν για τον λογαριασμό του κλιματιστικού. Οι Αμερικανοί είναι περίπου 30% πλουσιότεροι από τους Ευρωπαίους, και το κόστος του ηλεκτρικού ρεύματος είναι περίπου το μισό. Ακόμη και οι Ευρωπαίοι της μεσαίας τάξης ανησυχούν για μια ξαφνική αύξηση των τιμών της ενέργειας λόγω μιας απροσδόκητης γεωπολιτικής κρίσης — για παράδειγμα, ενός πολέμου στο Ιράν.
Ωστόσο, τα ευρωπαϊκά σπίτια είναι μικρότερα από τα αμερικανικά και καταναλώνουν κατά μέσο όρο περίπου το ένα τρίτο της ηλεκτρικής ενέργειας. Επιπλέον, η άνθηση της ηλιακής ενέργειας σημαίνει ότι η ηλεκτρική ενέργεια δεν είναι μόνο πιο "πράσινη", αλλά και φθηνότερη, τουλάχιστον τα ζεστά, ηλιόλουστα απογεύματα. Ρυθμίζοντας το πλυντήριο πιάτων να λειτουργεί τη νύχτα, μπορεί κανείς να εξοικονομήσει χρήματα από τον προϋπολογισμό του για να δροσίσει το σπίτι πριν πάει για ύπνο. Οι έξυπνοι μετρητές διευκολύνουν αυτού του είδους τη μετατόπιση της ζήτησης. Και οι συνετές κυβερνήσεις προσφέρουν χρηματοδότηση για να καταστούν τα παλιά σπίτια ενεργειακά αποδοτικά.
Για τους οικολόγους, να αποδεχθούμε τη χρήση των κλιματιστικών μπορεί να μοιάζει κάτι σαν παράδοση στον εχθρό. Λάθος όμως. Ακριβώς επειδή οι κυβερνήσεις με "κλιματική συνείδηση" έχουν ωθήσει την Ευρώπη να εγκαταλείψει τα ορυκτά καύσιμα, η ηλεκτρική ενέργεια της ηπείρου γίνεται λιγότερο επιβλαβής για τον πλανήτη — και λιγότερο δαπανηρή.
Καθώς ο κόσμος θερμαίνεται, η Ευρώπη θερμαίνεται ταχύτερα από οποιαδήποτε άλλη περιοχή. Οι Ευρωπαίοι, φτωχοί και πλούσιοι, θα χρησιμοποιούν περισσότερο τον κλιματισμό, τόσο για να κάνουν τη ζωή τους πιο ευχάριστη όσο και, σε ακραίες περιπτώσεις, για να σωθούν. Όσοι προτιμούν να αντέξουν το καλοκαίρι είναι ελεύθεροι να το κάνουν. Ο στόχος, όμως, πρέπει να είναι να καταστεί διαθέσιμος σε όλους ο φθηνός και καθαρός κλιματισμός
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr
