Τη στρατηγική του Σαν Μαρίνο για την ενίσχυση της παρουσίας του στη διεθνή ναυτιλιακή κοινότητα αναλύει, σε συνέντευξή του στο The TOC με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ναυτιλίας 2026, ο υπουργός Οικονομικών και Μεταφορών της Δημοκρατίας, Μάρκο Γκάτι.
Ο υπουργός παρουσιάζει τις προτεραιότητες του Σαν Μαρίνο ως κράτους σημαίας, δίνοντας έμφαση στην εφαρμογή των διεθνών ναυτιλιακών κανονισμών, την ψηφιοποίηση του νηολογίου, την ασφάλεια και την περιβαλλοντική συμμόρφωση, αλλά και στην προστασία και την ευημερία των ναυτικών.
Όπως επισημαίνει, στόχος είναι η ανάπτυξη ενός σύγχρονου και αξιόπιστου νηολογίου, το οποίο θα συνδυάζει την αποτελεσματική εξυπηρέτηση των πλοιοκτητών και των διαχειριστών με αυστηρή εποπτεία και συνεπή εφαρμογή των διεθνών προτύπων. Αναφέρεται, επίσης, στις προκλήσεις που δημιουργούν για τη ναυτιλία η απανθρακοποίηση, η ψηφιοποίηση, οι κυβερνοκίνδυνοι και οι νέες απαιτήσεις εκπαίδευσης των πληρωμάτων.
Στο πλαίσιο της συνέντευξης, ο Μάρκο Γκάτι ανακοινώνει επίσης ότι στις 24 Σεπτεμβρίου 2026 οι ιστορικοί Τρεις Πύργοι του Σαν Μαρίνο θα φωταγωγηθούν εκ νέου με μπλε χρώμα για την Παγκόσμια Ημέρα Ναυτιλίας, υπογραμμίζοντας τη σταθερή θεσμική συμμετοχή της χώρας στη διεθνή ναυτιλιακή κοινότητα.
Υπουργέ, η Παγκόσμια Ημέρα Ναυτιλίας 2026 γιορτάζεται με θέμα "From Policy to Practice: Powering Maritime Excellence". Τι σημαίνει αυτό το μήνυμα για το Σαν Μαρίνο;
Για το Σαν Μαρίνο, το συγκεκριμένο θέμα αποτυπώνει τη θεμελιώδη ευθύνη κάθε κράτους σημαίας, καθώς οι διεθνείς κανόνες αποκτούν αξία μόνο όταν μεταφράζονται σε εθνική νομοθεσία, αποτελεσματικές διαδικασίες και συνεπή καθημερινή εποπτεία.
Η ναυτιλιακή αριστεία, επομένως, δεν αποτελεί μια αφηρημένη φιλοδοξία. Αντανακλάται στην ποιότητα της νηολόγησης, της πιστοποίησης, της τεχνικής εποπτείας, των ρυθμίσεων ασφαλείας, της περιβαλλοντικής συμμόρφωσης και της υποστήριξης που παρέχεται στους πλοιοκτήτες, τους διαχειριστές, τους πλοιάρχους και τους ναυτικούς.
Το υπουργείο Οικονομικών και Μεταφορών, υπό την εποπτεία του οποίου λειτουργούν η Ναυτιλιακή Αρχή και το Νηολόγιο Πλοίων του Σαν Μαρίνο, έχει δεσμευτεί να διασφαλίζει ότι η χάραξη πολιτικής υποστηρίζεται από χρηστή διοίκηση και αποτελεσματική εφαρμογή. Στόχος μας είναι να συνδυάσουμε την αυστηρή τήρηση του κανονιστικού πλαισίου με σαφείς, άμεσες και ψηφιακά υποστηριζόμενες υπηρεσίες, ώστε η συμμόρφωση να αποτελεί μέρος της επιχειρησιακής κουλτούρας και όχι απλώς μια διοικητική διαδικασία.
Το Σαν Μαρίνο είναι μια χώρα χωρίς πρόσβαση στη θάλασσα. Γιατί επέλεξε να διαδραματίσει ενεργό ρόλο στη διεθνή ναυτιλιακή κοινότητα;
Η θάλασσα συνδέει οικονομίες, κοινωνίες και εφοδιαστικές αλυσίδες πολύ πέρα από τις ακτές. Ένα περίκλειστο κράτος δεν είναι αποκομμένο από τις θαλάσσιες μεταφορές: οι πολίτες, οι επιχειρήσεις και οι θεσμοί του εξαρτώνται από την ασφάλεια και τη βιωσιμότητα της παγκόσμιας ναυτιλίας.
Το Σαν Μαρίνο είναι κράτος-μέλος του Διεθνούς Ναυτιλιακού Οργανισμού (IMO) από το 2002 και η ενασχόλησή του με τη ναυτιλία αντανακλά τόσο τις διεθνείς ευθύνες του όσο και την παράδοσή του ως ένα κυρίαρχο κράτος με εξωστρεφή προσανατολισμό.
Η δημιουργία του σύγχρονου Νηολογίου Πλοίων του Σαν Μαρίνο το 2021 δημιούργησε μια πρακτική πλατφόρμα μέσω της οποίας η Δημοκρατία μπορούσε να συνεισφέρει στη διεθνή ναυτιλία. Επιπλέον, επέτρεψε στο Σαν Μαρίνο να αναπτύξει εξειδικευμένη τεχνογνωσία και να προσφέρει υπηρεσίες διεθνούς προσανατολισμού σε σκάφη αναψυχής, επαγγελματικά yachts και εμπορικά πλοία.
Πώς μετατρέπει η Ναυτιλιακή Αρχή του Σαν Μαρίνο τη διεθνή ναυτιλιακή πολιτική σε πρακτική δράση;
Η διαδικασία ξεκινά με την ενσωμάτωση και εφαρμογή των σχετικών διεθνών συμβάσεων και συνεχίζεται μέσω τεχνικών κανονισμών, κατευθυντήριων οδηγιών, πιστοποιήσεων, παρακολούθησης και συνεργασίας με αναγνωρισμένους οργανισμούς και άλλους φορείς της ναυτιλίας.
Η προσέγγισή μας δίνει ιδιαίτερη έμφαση στην ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, τη ναυτική ασφάλεια, την προστασία του περιβάλλοντος και την ευημερία των ναυτικών. Οι ψηφιακές διαδικασίες και η ηλεκτρονική τεκμηρίωση συμβάλλουν ώστε οι απαιτήσεις να είναι προσβάσιμες και ανιχνεύσιμες, ενώ η άμεση επικοινωνία επιτρέπει στους διαχειριστές να λαμβάνουν εγκαίρως τις απαραίτητες διευκρινίσεις.
Η εφαρμογή των κανόνων απαιτεί επίσης συνεχή επανεξέταση: τα διεθνή πρότυπα εξελίσσονται, η τεχνολογία αναπτύσσεται και οι επιχειρησιακοί κίνδυνοι μεταβάλλονται. Ως εκ τούτου, η Διοίκηση και το Νηολόγιο πρέπει να διατηρούν τις διαδικασίες τους επικαιροποιημένες, να υποστηρίζουν τον στόλο και να επαληθεύουν ότι τα πρότυπα που συνδέονται με τη σημαία του Σαν Μαρίνο εφαρμόζονται στην πράξη.
Ποια είναι τα πλεονεκτήματα ενός ψηφιακά προσανατολισμένου νηολογίου και πώς διασφαλίζετε ότι η αποτελεσματικότητα δεν επιτυγχάνεται εις βάρος της συμμόρφωσης;
Η ψηφιοποίηση μπορεί να περιορίσει την περιττή γραφειοκρατία, να συντομεύσει τις αλυσίδες επικοινωνίας και να παρέχει παγκόσμια πρόσβαση στα έγγραφα. Για πλοία που δραστηριοποιούνται διεθνώς, αυτό αποτελεί σημαντικό πρακτικό πλεονέκτημα.
Ωστόσο, η ταχύτητα δεν μπορεί να υποκαταστήσει τον ενδελεχή έλεγχο. Στόχος μας είναι να χρησιμοποιούμε την τεχνολογία ώστε να καθιστούμε πιο αποτελεσματικές τις ήδη ισχυρές διαδικασίες. Οι αιτήσεις εξακολουθούν να υπόκεινται σε έλεγχο των εγγράφων και τεχνική αξιολόγηση, σε κριτήρια επιλεξιμότητας και στους ισχύοντες εθνικούς και διεθνείς κανόνες.
Ένα ψηφιακό σύστημα ενισχύει επίσης τη συνέπεια, την τήρηση αρχείων και τη διαφάνεια. Η καλύτερη υπηρεσία νηολογίου συνδυάζει την προσβασιμότητα με την ορθή κρίση. Οι πλοιοκτήτες και οι διαχειριστές πρέπει να μπορούν να επικοινωνούν με τη Διοίκηση και να λαμβάνουν σαφείς απαντήσεις, κατανοώντας παράλληλα ότι η αξιοπιστία της σημαίας εξαρτάται από την προσεκτική αξιολόγηση και τη συνεχή εποπτεία.
Η ασφάλεια και οι περιβαλλοντικές επιδόσεις βρίσκονται στο επίκεντρο της ναυτιλιακής ατζέντας. Πού τοποθετεί τις προτεραιότητές του το Σαν Μαρίνο;
Οι προτεραιότητές μας ευθυγραμμίζονται με τους βασικούς στόχους του IMO: ασφαλής, προστατευμένη και περιβαλλοντικά υπεύθυνη ναυτιλία. Αυτό σημαίνει τη διατήρηση ενός αποτελεσματικού κανονιστικού πλαισίου και την προώθηση μιας προληπτικής προσέγγισης.
Η συμμόρφωση με τις απαιτήσεις για την ασφάλεια και την πρόληψη της ρύπανσης πρέπει να είναι ενσωματωμένη στη λειτουργία των πλοίων και να υποστηρίζεται από καταρτισμένα πληρώματα, αξιόπιστο εξοπλισμό, κατάλληλα συστήματα διαχείρισης και ακριβή τεκμηρίωση.
Ταυτόχρονα, η μετάβαση προς μια ναυτιλία χαμηλότερων εκπομπών θα απαιτήσει συνεργασία μεταξύ των αρμόδιων αρχών, της βιομηχανίας, των παρόχων τεχνολογίας και των ναυτικών. Ένα κράτος σημαίας μπορεί να συμβάλει επικοινωνώντας με σαφήνεια τις απαιτήσεις, εφαρμόζοντας με συνέπεια τα διεθνή μέτρα και ενθαρρύνοντας τους διαχειριστές να αντιμετωπίζουν την περιβαλλοντική επίδοση και την ασφάλεια ως αλληλένδετα στοιχεία μιας ποιοτικής ναυτιλίας.
Η Παγκόσμια Ημέρα Ναυτιλίας αποτελεί επίσης μια ευκαιρία απόδοσης τιμής στους ναυτικούς. Πώς εντάσσεται η ευημερία τους στο έργο μιας διοίκησης κράτους σημαίας;
Οι εργαζόμενοι στη θάλασσα βρίσκονται στην καρδιά της διεθνούς ναυτιλίας: είναι οι άνθρωποι που καθημερινά μετατρέπουν τις ναυτιλιακές πολιτικές και τα πρότυπα σε πραγματικότητα πάνω στα πλοία. Ο επαγγελματισμός τους, οι συνθήκες εργασίας, η αξιοπρέπεια και η ευημερία τους επηρεάζουν άμεσα την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας, τη λειτουργική αποτελεσματικότητα και την ανθεκτικότητα ολόκληρου του κλάδου. Η προστασία τους, επομένως, δεν αποτελεί μόνο ανθρώπινη ευθύνη, αλλά και θεμελιώδες στοιχείο χρηστής ναυτιλιακής διακυβέρνησης και πραγματικά βιώσιμης ναυτιλίας.
Για να υπογραμμίσει τον κεντρικό τους ρόλο, το Σαν Μαρίνο αφιέρωσε την πρώτη San Marino Maritime Day στους ναυτικούς. Η εκδήλωση πραγματοποιήθηκε στις 4 Ιουνίου 2026, κατά τη διάρκεια της διεθνούς ναυτιλιακής έκθεσης Ποσειδώνια στην Αθήνα. Η πρωτοβουλία επιβεβαίωσε εκ νέου τη δέσμευση της Δημοκρατίας στα δικαιώματα των ναυτικών και στην προώθηση υψηλών προτύπων προστασίας, αξιοπρέπειας και συνθηκών εργασίας, σε συνεργασία με θεσμούς, επιχειρήσεις και εταίρους από τη διεθνή ναυτιλιακή κοινότητα.
Μια διοίκηση κράτους σημαίας οφείλει να διασφαλίζει τη συμμόρφωση με τα σχετικά πρότυπα εργασίας, εκπαίδευσης και πιστοποίησης, να προωθεί κατάλληλες συνθήκες απασχόλησης και να παραμένει προσεκτική απέναντι στις προκλήσεις που αντιμετωπίζουν τα πληρώματα, μεταξύ των οποίων η κόπωση, η απομόνωση και οι ταχύτατα εξελισσόμενες τεχνικές απαιτήσεις.
Καθώς τα πλοία ψηφιοποιούνται ολοένα περισσότερο και οι περιβαλλοντικές απαιτήσεις γίνονται πιο σύνθετες, οι επενδύσεις στην εκπαίδευση και την εξοικείωση των πληρωμάτων θα είναι απαραίτητες. Η μετάβαση προς μια πιο καινοτόμο και βιώσιμη ναυτιλία πρέπει να είναι δίκαιη και πρακτικά εφαρμόσιμη, ιδιαίτερα για τους ανθρώπους που καλούνται να την υλοποιήσουν.
Το 2025, το Σαν Μαρίνο φωταγώγησε τους ιστορικούς Τρεις Πύργους του με μπλε χρώμα για την Παγκόσμια Ημέρα Ναυτιλίας. Τι συμβόλιζε αυτή η πρωτοβουλία;
Η φωταγώγηση των Τριών Πύργων με μπλε χρώμα αποτέλεσε έναν συμβολικό αλλά ισχυρό τρόπο σύνδεσης της εθνικής ταυτότητας του Σαν Μαρίνο με τη διεθνή ναυτιλιακή κοινότητα.
Στις 25 Σεπτεμβρίου 2025, τα πιο αναγνωρίσιμα μνημεία μας ενώθηκαν με λιμάνια, φάρους και μνημεία σε όλο τον κόσμο, αναδεικνύοντας τον ζωτικό ρόλο της ναυτιλίας. Η πρωτοβουλία μετέφερε ένα ιδιαίτερο μήνυμα: παρότι το Σαν Μαρίνο δεν διαθέτει ακτογραμμή, μοιράζεται την ευθύνη για το μέλλον της θάλασσας.
Επ, βοήθησε να έρθουν τα ναυτιλιακά ζητήματα πιο κοντά στο ευρύ κοινό, συνδέοντας το παγκόσμιο εμπόριο, την ασφάλεια της ναυσιπλοΐας και την περιβαλλοντική βιωσιμότητα με ένα σημείο που οι πολίτες και οι επισκέπτες αναγνωρίζουν αμέσως. Θεωρούμε ότι η ευαισθητοποίηση του κοινού αποτελεί σημαντικό συμπλήρωμα του τεχνικού και κανονιστικού μας έργου.
Ο Γενικός Γραμματέας του IMO κάλεσε εκ νέου τα κράτη-μέλη να φωταγωγήσουν εμβληματικά μνημεία. Πώς θα συμμετάσχει το Σαν Μαρίνο στην πρωτοβουλία του 2026;
Το Σαν Μαρίνο αποδέχεται με χαρά την πρόσκληση του Γενικού Γραμματέα. Το βράδυ της 24ης Σεπτεμβρίου 2026, η Δημοκρατία θα τιμήσει και πάλι την Παγκόσμια Ημέρα Ναυτιλίας, φωταγωγώντας με μπλε χρώμα τους ιστορικούς Τρεις Πύργους της, την ίδια ώρα που το κτίριο του IMO και το Μνημείο των Ναυτικών στο Λονδίνο θα φωτίζονται στο ίδιο χρώμα.
Η επανάληψη της πρωτοβουλίας δίνει συνέχεια στο μήνυμα που ξεκίνησε από το Σαν Μαρίνο το 2025 και επιβεβαιώνει ότι η συμμετοχή μας στη διεθνή ναυτιλιακή κοινότητα αποτελεί μια σταθερή θεσμική δέσμευση.
Επίσης, συνδέει τον συμβολισμό με την ουσία. Οι μπλε Πύργοι ενισχύουν την ευαισθητοποίηση του κοινού, ενώ το έργο που πραγματοποιείται καθ' όλη τη διάρκεια του έτους από το υπουργείο, τη Ναυτιλιακή Αρχή και το Νηολόγιο Πλοίων καταδεικνύει πώς η διεθνής ναυτιλιακή πολιτική μετατρέπεται σε πράξη.
Κοιτάζοντας προς το μέλλον, ποια είναι η φιλοδοξία του Σαν Μαρίνο ως κράτους σημαίας;
Φιλοδοξία μας είναι να αναπτυχθούμε υπεύθυνα και να αναγνωριστούμε για την ποιότητα, την αξιοπιστία και τις υπηρεσίες μας. Η ανάπτυξη πρέπει να υποστηρίζεται από την κατάλληλη τεχνική επάρκεια, αποτελεσματική εποπτεία και στενή παρακολούθηση των επιδόσεων του στόλου.
Θέλουμε η σημαία του Σαν Μαρίνο να αντιπροσωπεύει μια σύγχρονη διοίκηση, προσβάσιμη στους διαχειριστές, σταθερά ευθυγραμμισμένη με τα διεθνή πρότυπα και έτοιμη να ανταποκριθεί στις νέες προκλήσεις — από την απανθρακοποίηση και τον κυβερνοκίνδυνο έως την ψηφιακή πιστοποίηση και τις διαρκώς μεταβαλλόμενες απαιτήσεις σε δεξιότητες.
Η συνεργασία θα παραμείνει καθοριστική: η ναυτιλιακή αριστεία δεν μπορεί να επιτευχθεί όταν οι διοικήσεις ή η βιομηχανία ενεργούν μεμονωμένα. Ακούγοντας, συνεργαζόμενοι και εφαρμόζοντας τους κανόνες με συνέπεια, το Σαν Μαρίνο μπορεί να συμβάλει ουσιαστικά σε μια ασφαλέστερη, πιο πράσινη και πιο ανθεκτική ναυτιλία.
Οι πιο πρόσφατες Ειδήσεις
Διαβάστε πρώτοι τις Ειδήσεις για ό,τι συμβαίνει τώρα στην Ελλάδα και τον Κόσμο στο thetoc.gr
